1

1 Wẽnnaam sẽn da tall bãmb no-rɛɛsdbã n pĩnd n gom naoor wʋsg ne tõnd yaab-rãmbã ne manesem buud wʋsgã,

2 wakat kãngã sẽn ya yaoolem dayã, bãmb tũnuga b Bi-riblã n gom ne tõndo. Wẽnnaam kɩtame tɩ b soog bũmb fãa, la yaa b Bi-riblã la Wẽnnaam tall n naan dũni fãa.

3 Bi-ribl kãng sẽn ya a ba wã ziir yãgbo, la a ba wã yalẽ pukrã n zãad bũmba fãa ne a gomd sẽn tar pãngã. Bãmb sẽn yɩlg nebã n yiis b yel-wẽnã n sa, b zĩnda naab a Wẽnd dɩtgo, hal saasẽ.

4 Bãmb yɩɩda malegsã hal zĩig sẽn zãra, la rẽ kɩtame tɩ b paam yʋʋr sẽn ya toor fasɩ ne malegsã rẽnda.

5 Sɩd me, malɛk bʋg la Wẽnnaam yeel baa vugr tɩ: Fo yaa mam bi-ribla, yaa maam n dog foom dũnna? Wall b yeel me tɩ: Mam na n yɩɩ yẽnda ba, la yẽ na n yɩɩ mam biiga?

6 La bãmb sẽn na n wa ne b Bi-ribl kãsengã tẽng zugã, b yeelame yaa: Bɩ Wẽnnaam malegsã fãa waoog-a.

7 La b goma malegsã yell n yeel yaa: B kɩtame tɩ b malegsã yɩ sobdo, tɩ b tʋmtʋmdbã yɩ bug-vɩlemse.

8 La bãmb yeela b Bi-riblã yaa: Wẽnnaam, fo naam geer paada wakat sẽn kõn sa, la fo naam dasaarã yaa tɩrlem dasaare.

9 Fo nonga tɩrlem, la f kisga wẽnga. Wẽnnaam, yaa rẽnda n kɩt tɩ f Wẽnnaamã kõ foo sũ-noogo, la b bas f tũud-n-taasã.

10 Wẽnnaam leb n yeelame yaa: Zu-soaba, yãmba, yãmb yẽbga tẽngã hal sɩngr wẽndẽ, la yaa yãmb nusã n maan saasã.

11 B fãa na n sãamame, la yãmba, yãmb paada y zĩigẽ. B fãa na n kʋdga wa futu.

12 Yãmb na n põb-b-la wa kobre, la b na n tegs-b-la wa futu. La yãmba, yãmb na n ket n yaa y sẽn ya bũmb ningã, la yãmb yʋʋm ka na n tall tɛk ye.

13 La malɛg-bʋg la Wẽnnaam yeel baa vugr tɩ: Zĩnd mam dɩtgo, hal tɩ m wa kɩt tɩ f bɛɛbã lebg f nao roagendega?

14 Dẽ yĩnga, malegsã fãa ka sɩɩs sẽn tʋmd Wẽnnaam yĩnga, tɩ Wẽnnaam mi n tʋm-b tɩ b tɩ maan tʋʋmd n sõng neb nins sẽn n tog n deeg fãagrã tɩ yɩ b pʋɩɩrã laa?

2

1 Rẽnda n kɩt tɩ tõnd tog n tags bũmb ning d sẽn wʋmã yell neer n yɩɩda, tɩ d da wa bʋdg ye.

2 Bala, sã n yaa tɩ gomd ning malegsã sẽn yeelã maana a tʋʋmde, la beegr fãa ne kɩɩsg fãa sã n paama sɩbgr wa sẽn zemse,

3 tõnd na n yɩ a wãn n põse, tõnd sã n maan yaal-yaal n ka ges fãagr sẽn ya kãseng a woto wã yelle? Zu-soabã meng n deng n gom fãag-kãng yell a sɩngrã wakate, tɩ neb nins sẽn wʋm fãagrã yellã wilg tõnd t'a yaa sɩda.

4 Bala Wẽnnaam mengã maana bãna la bõn-yɛɛsdse, la bõn-bãn toay-toaya, la ne koees Sɩɩg-sõng sẽn kõt wa Wẽnnaam sẽn datã, n wilg tɩ sẽn gomd-bã kaset yaa sɩda.

5 Bala ka malegsã la Wẽnnaam kõ dũni ning sẽn wat tɩ tõnd gomd a yellã tɩ b soog ye.

6 La zĩig a yembre, ned n kɩs kaset n yeele: Ninsaal yaa bõe tɩ yãmb tẽr a yelle? La ninsaal biig yaa bõe tɩ yãmb get a yelle?

7 Wakat bilf yĩnga yãmb kɩtame t'a ka ta malegsã ye, la y kõ-a-la ziir la waoogre, n kɩt t'a soog bũmb nins yãmb nusã sẽn naanã.

8 Yãmb kɩtame tɩ bũmba fãa sakd-a. Wẽnnaam sẽn kɩt tɩ bũmba fãa sakd-a wã, Wẽnnaam ka bas bũmb baa a yembr t'a ka sakd ninsaal ye. Baoosgo, moas-moasã wã tõnd ka ne tɩ bũmba fãa sakda bãmb ye.

9 A Zezi, soab ning Wẽnnaam sẽn kɩt tɩ wakat bilf pʋgẽ b ka ta malegsã, tõnd geta bãmb ne yamleoogo, bãmb sẽn paam ziir la waoogre, kũum ning b sẽn nams n ki wã yĩnga. Woto, Wẽnnaam nimbãan-zoeerã yĩnga, a Zezi lemba kũum tõnd fãa sõngr yĩnga.

10 Sɩd me, a taa Soab ning sẽn naan-a bũmb fãa n kɩt tɩ b beẽ b meng yĩnga, Soab ning sẽn tall-a kom-dibli wʋsg n wa n kẽes ziir pʋgẽ wã yam tɩ kɩt t'a Zezi, sẽn wa-a ne nebã fãagrã tũnug namsg n paam zemsg zãnga.

11 Bala, soab ning sẽn maneg nebã tɩ b yɩ sõama wã, la b rãmb nins b sẽn maneg tɩ b lebg sõama wã yaa ba a yembre. Rẽnda n kɩt tɩ yãnd ka tar a Zezi tɩ bool bãmb tɩ b ba-biis

12 wakat ning b sẽn yeel tɩ: Mam na n togsa m ba-biisã yãmb yʋʋrã, mam na n pẽga yãmb nebã sẽn tigmã sʋka.

13 B leb n yeelame yaa: Mam na n maana yard ne Wẽnnaam, n le paase: Ad maam ne kamb nins Wẽnnaam sẽn kõ maamã.

14 Woto yĩnga, kambã sẽn ya zɩɩm a ye la neong a ye ne b ba wã yĩnga, woto me, a Zezi me yaa a woto, sẽn na yɩlg tɩ ne bãmb kũumã, bɩ b sãam soab ning sẽn da tar-a pãng tɩ kʋ wã, sẽn dat n togs tɩ rõatã,

15 la b yols b rãmb sẽn dag n be yembd pʋgẽ b vɩɩmã tɛka, b sẽn zoet kũumã yĩngã.

16 Bala, vẽeneg fasɩ wã, ka malegsã la bãmb sõngd ye, la yaa a Abraham yagensã la bãmb sõngda.

17 Rẽnda n kɩt tɩ bãmb da tog n wẽneg b ba-biisã bũmb fãa pʋgẽ, n tõog n lebg maan-kʋʋd kãsem sẽn pid ne nimbãan-zoeere la sẽn maand sɩd ne Wẽnnaam tʋʋmdã, n tõog n yiis nebã yel-wẽnã.

18 Bala, bãmb mengã sẽn nams wakat ning b sẽn paam makrã, bãmb tõee n sõnga neb nins sẽn paamd makrã.

3

1 Yaa woto yĩnga, m ba-biis sẽn welg toor Wẽnnaam yĩnga, la sẽn naag n paam Wẽnnaam boolgã, bɩ y ges a Zezi sẽn ya maan-kʋʋd kãsem Wẽnnaam sẽn tʋme, tõnd tẽebã tʋʋm pʋgẽ wã.

2 Bãmb maana sɩd ne a soab ning sẽn yãk bãmbã, wa a Moyiis sẽn maan sɩd ne Wẽnnaam wẽnd-doogã pʋgẽ wã.

3 Sɩd me, b gesame t'a Zezi toga ne ziir sẽn ya kãseng n yɩɩd a Moyiis dẽndã, wa ro-metã sẽn tog ne ziir n yɩɩd roogã mengã.

4 Bala, roog fãa yaa ned n me, la soab ning sẽn me-a bũmb fãa wã yaa Wẽnnaam.

5 Sã n yaa ne a Moyiisi, a maana sɩd ne bũmb fãa wẽnd-doogẽ wã, n yɩ tʋmtʋmda, n na n kɩs bũmb ning b sẽn pĩnd n togs a yellã kaseto.

6 La a Zezi maanda sɩd ne wẽnd-doogã, bãmb sẽn ya Wẽnnaam Bi-riblã. Tõnd n ya bãmb roogã, sã n yaa tɩ tõnd kell n talla raoodo la saag-sõng ning tõnd sẽn yet tɩ d tarame wã kãenkãe hal tɩ ta wakat saabo.

7 Rẽnda n kɩt t'a wa Sɩɩg-sõng sẽn yetã: Rũnna, yãmb sã n n wʋm bãmb koɛɛga,

8 bɩ y ra keng y sũyã wa yãmb ba-rãmbã sẽn maan kɩɩsgã wakate, makrã wakat weoogẽ wã,

9 zĩig ning bãmb sẽn mak maam n na n gese, zĩig ning b sẽn yã tʋʋm nins mam sẽn maanã yʋʋm pis-naasã ye.

10 Rẽndã n kɩt tɩ mam sũur sãam ne zamaan kãng nebã, n yeel yaa: "Bãmb sũyã bʋdgda wakat fãa, la b ka bãng mam sẽn datã ye."

11 La m sũ-puugrã pʋgẽ, mam wẽename n yeele: "Hakɩɩka, b ka na n paam vʋʋsg ning mam sẽn na n kõ-bã ye."

12 Dẽ yĩngã, m ba-biisi, gũus y mens tɩ ned baa a yembr yãmb sʋkã da tall sũur sẽn ya wẽnga la sẽn ka tẽeda, hal t'a wa wẽnemd n bas Wẽnnaam sẽn vɩ wã ye.

13 Ayo! Wakat ning tɛk ned sẽn tõe n yeel tɩ "rũnna", bɩ y sagl taaba, tɩ yel-wẽnã belgr da wa kɩt tɩ ned sũur riglim ye.

14 Bala, b kɩtame tɩ tõnd lebg Kiristã tũud-n-taase, la yaa tõnd sẽn na n kell n tall d pipi pɛl-kɛgengã kãenkãe,

15 wakat ning b sẽn yeel tɩ: Rũnna, yãmb sã n wʋm bãmb koɛɛga, bɩ y ra keng y sũyã wa yãmb ba-rãmba sẽn maan kɩɩsgã wakatã ye.

16 Yãmb sẽn gesã, yaa ãnna rãmb n wʋm Wẽnnaam koɛɛgã la b kell n bao Wẽnnaam noore, sã n ka neb nins a Moyiis sẽn tall n yiis Eziptã?

17 La ãnna rãmb la Wẽnnaam sũur sãam-ne yʋʋm pis-naasã, sã n ka b rãmb nins sẽn maan yel-wẽna, b rãmb kũum sẽn pa weoogẽ wã?

18 La yaa ãnna rãmb la Wẽnnaam kãab n yeel tɩ b kõn paam vʋʋsg ning bãmb sẽn na n kõ wã, sã n ka b rãmb nins sẽn kɩɩsã?

19 Woto, tõnd yãame tɩ b ka tõog n kẽ be, b ka-tẽebã yĩnga.

4

1 Woto yĩnga, kãabg tɩ paam vʋʋsg ning bãmb sẽn na n kõ wã sẽn ket n be wã, bɩ d maan yɛɛsg tɩ neb kẽer na n wa bas tɩ sãam n sa tɩ b yaool n watẽ.

2 Bala, koe-noogã b sẽn moonã, ya tõnd la bãmb me. La gomd ning b sẽn wʋmã ka zĩnd yõod ne-b ye, bala neb nins sẽn wʋm koɛɛgã ka reeg-a ne tẽeb ye.

3 La tõnd dãmb sẽn tẽ wã, tõnd paamda vʋʋsg ning Wẽnnaam sẽn yeel tɩ: Mam sũ-puugrã pʋgẽ, mam wẽename n yeel tɩ hakɩɩka, b kõn paam vʋʋsg ning mam sẽn na n kõ wã ye. Wẽnnaam tʋʋmã yaool n da maanda hal dũni naaneg wakate.

4 Bala, zĩig a yembre, Wẽnnaam goma yopoe daarã yell n yeele: La Wẽnnaam basa b tʋʋmã fãa yopoe daarã n vʋʋse.

5 La zĩ-kãngã yɛsa, b leb n yeelame: Hakɩɩka, b ka na n paam vʋʋsg ning mam sẽn na n kõ wã ye.

6 Woto, sẽn yaa tɩ ya neb kẽer n tar noor tɩ paam-a, tɩ neb nins sẽn yɩ-b pipi n deeg koe-noogã ka tõog n kẽ b ka-tẽebã yĩngã,

7 Wẽnnaam leb n yãka daar a to yɛsa, sẽn ya dũnna, n tũnug a Daviid noor kaoosg pʋgẽ n yeel wa sẽn togs poorẽ wã yaa: Rũnna, yãmb sã n wʋm bãmb koɛɛgã, bɩ y da keng y sũyã ye.

8 Sɩd me, a Zozoe sã n da tõogame n kõ nebã vʋʋsgã, Wẽnnaam dag n ka na n gom vʋʋsg daar a to yell ye.

9 Woto yĩnga, vʋʋsg daar a to n be Wẽnnaam nebã yĩnga.

10 Bala, ned ning sẽn deegd vʋʋsg ning Wẽnnaam sẽn kõta me basda a tʋʋmã n vʋʋsd wa Wẽnnaam sẽn bas b rẽnd n vʋʋsã.

11 Bɩ d kẽ vʋʋs-kãng pʋgẽ tao-tao, tɩ ned baa a yen da wa tũ kɩɩsgã mamsg n lʋɩ ye.

12 Bala, Wẽnnaam goamã vɩɩme, la a tara tõogre, n saas sõama wa zabr sʋʋg sẽn tar noey a yiibu. A kẽedame, hal n tõe n welg vɩɩm ne Sɩɩg n bake, n welg kõb-sũgds ne sɩɩlem toay-toayã n bake. A yaa ninsaal sũur manesem la tagsg bʋ-kaooda.

13 Bõn-naandl baa a yen ka be Wẽnnaam sẽn ka ne ye. Bũmb fãa yaa vẽenes la bɛɛl ne soab ning tõnd sẽn na n yals a taoor n togs d yɛlã.

14 Tõnd sẽn tar maan-kʋʋr kãsem sẽn pɩʋʋg saasẽ, Wẽnnaam Bi-riblã yĩnga, bɩ d tall tẽeb ning tõnd sẽn tarã kãenkãe.

15 Bala, tõnd ka tar maan-kʋʋd kãsem sẽn ka tõe n wʋm tõnd pãn-komsmã võor ye. Bãmb paama makr ne bũmb fãa wa tõndo, la b ka maan yel-wẽnd ye.

16 Woto yĩnga, bɩ d kolg bark soab a Wẽnnaam geerã ne pɛl-kɛgenga, tɩ d tõe n paam tɩ b zoe d nimbãanega, la d zĩnd bark bãmb nifẽ, tɩ d tõe n paam sõngr wakat ning d sẽn tog n paame.

5

1 Sɩd me, maan-kʋʋd kãsem fãa b sẽn yãk ninsaalb sʋkã, yaa t'a na tʋm Wẽnnaam tʋʋm ninsaalb sʋka, n maan yel-wẽna sugr maoong n yõk Wẽnnaam sɛɛga.

2 Yẽ tõee n wʋma zɩtbã ne neb nins sẽn bʋdgã võore, bala yẽ mengã bee pãn-komsem pʋgẽ.

3 Yaa pãn-komsem kãng yĩng la yẽ tog n maan yel-wẽnã sugr maand n yõk Wẽnnaam sɛɛg a mengã yĩnga, la nebã me yĩnga.

4 Ned baa a yen ka tõe n bao waoogr n yik n kẽes a meng maan-kʋʋr kãoseng tʋʋmd pʋgẽ ye. Yaa Wẽnnaam n boond a soaba, wa b sẽn bool a Aarõ mengã.

5 Woto me, ka Kirist n bao ziir kãng n lebg maan-kʋʋd kãsem ye. Yaa soab ning sẽn yeel-a tɩ: Fo yaa mam bi-ribla, rũnda, yaa maam n dog foom,

6 n leb n yeel zĩig a to tɩ: Fo yaa maan-kʋʋd wakat sẽn kõn sa yĩnga, wa sẽn zems a Melkisedɛk sẽn ya to-to wã.

7 Wakat ning a Zezi sẽn dag n dɩk yĩngã, yaa bãmb n pʋʋs n kos Wẽnnaam ne kelemse la ne nintãm. Bãmb pʋʋs n kosa a soab sẽn tõe n põsg bãmb ne kũumã. B paama leokre, b sõmblemã yĩnga,

8 la baa ne bãmb sẽn ya Wẽnnaam Bi-riblã, namsg ning bãmb sẽn namsã zãmsa bãmb sakre.

9 La b sẽn wa n kɩt tɩ bãmb zems zãnga, bãmb waa ne fãagr sẽn kõn sa, neb nins fãa sẽn sakd bãmbã yĩnga.

10 Wẽnnaam yeelame tɩ b Bi-riblã yaa maan-kʋʋd kãsem sẽn wẽnd a Melkisedɛke.

11 Tõnd tara bũmb wʋsg sẽn na gom yel-kãng wɛɛngẽ, la bũmb kẽer bilsg yaa toogo, bala yãmb wʋmbã yaa maasga.

12 Sẽn kaoos n ta moasã, tɩ yãmb da tog n yɩ karen-saam-dãmbã, yãmb leb n datame tɩ b zãms yãmb Wẽnnaam yel-soalmã pipi koees sẽn ya naana wã. Yãmb leb n tõdgda rɩ-taok n dat bĩisim.

13 La ned ning fãa sẽn ket n yẽsemd bĩisim nan ka mi tɩrlem ne ka-tɩrlem goam n bak ye, bala a yaa biiga.

14 Rɩ-taok yaa neb sẽn bɩ yĩnga, neb nins sẽn mao n mi sõama ne wẽng n bakã yĩnga.

6

1 Yaa woto yĩng la tõnd yõsgd Kirist goamã zãms-naana wã, n baood tɩ yɩ sõama zãnga, n ka leb n be yẽbg-paalg sẽn ya: Tek yam n bas tʋʋm nins sẽn ya kũumã,

2 tɩ tẽ Wẽnnaam, zãmsg lisg wɛɛngẽ, nus tikri, la kũum vʋʋgre la sɩbgr sẽn ka sɛta yell ye.

3 Bũmb ning tõnd sẽn na n maan la woto, wẽnd sã n sake.

4 Sã n yaa ne neb nins sẽn zoe n paam vẽnegre, n lemb kũun ning sẽn yit yĩngrã, n paam pʋɩɩr ne Sɩɩg-sõngo,

5 n lemb Wẽnnaam gom-noogã la pãng ning sẽn na n zĩnd nindaar beoogã,

6 n yaool n lʋɩ wã, ned ka tõe tɩ b leb n kos sugr yɛs ye. Bãmb lebd n kaada Wẽnnaam Bi-riblã, n paoogd bãmb nebã taoore.

7 Sɩd me, pʋʋg sã n paam sa-koom wakat fãa n womd biis neb nins sẽn koaad-a wã yĩnga, pʋʋgã me paamda pʋɩɩr ne Wẽnnaam barkã.

8 La sã n yaa gõos ne mo-gõos n yit be bala, b yetame t'a ka sõama ye, n dat n kãab-a wẽnga, la a wat n baasa ne bugum yõogre.

9 Baa ne tõnd sẽn gomd a woto wã, m ba-bi-nongdse, tõnd mii d sũurẽ tɩ yãmb sẽn ya woto wã yaa sõama n yɩɩd a woto, la rẽ tõee n waa ne fãagre.

10 Bala, Wẽnnaam ka ka-tɩrlem soaba, n na n yĩm yãmb tʋʋm sõamyã, wall nonglem ning yãmb sẽn wilg Wẽnnaam yʋʋrã yĩnga, ne tʋʋm nins yãmb sẽn maan nin-sõamy wã yĩng n ket n maandẽ wã ye.

11 La tõnd datame tɩ yãmb ned kam fãa kell n wɩng hal tɩ ta wakat saabo, tɩ y tõe n paam saag-sõng meng-menga,

12 tɩ y da wa yɩ kʋɩɩmb ye, la bɩ y maan togs-n-taar ne neb nins sẽn maand tẽeb la sũ-mare, n deegd pʋɩɩr ning Wẽnnaam sẽn kãabã.

13 Sɩd me, Wẽnnaam sẽn wa n na n maan kãabg ne a Abrahamã, bãmb wẽena ne b menga, ned a to sẽn ka be n yɩɩd bãmbã yĩnga, la b wẽena ne b meng

14 n yeele: Hakɩɩka, mam na n kɩtame tɩ bark sek-fo, la m na n kɩtame tɩ f yagensã fɩɩg n lebg wʋsgo.

15 Yɩɩ woto t'a Abraham gũ ne sũ-mare, hal n wa paam bũmb ning Wẽnnaam sẽn kãab-a wã.

16 Bala, ninsaalb wẽenda ne bũmb sẽn yɩɩd-ba, la wẽeneg sã n pʋgl gomde, b nokoɛɛmã fãa satame.

17 Woto me, Wẽnnaam sẽn dat n wilg neb nins sẽn na n deeg-b bãmb paoongã tɩ yam ning bãmb sẽn yãkã ka na n viigã, b wẽename.

18 Yɩɩ a woto tɩ ne bũmb a yiibã sẽn ka na n viigã, la Wẽnnaam sẽn ka tõe n yag zĩri b pʋgẽ wã, bɩ tõnd paam raood paoosg wʋsgo. Bala, zĩig a yen tãa tõnd sẽn tõog n kẽ n paam põsã, yaa d sẽn gãd saag-sõng ning Wẽnnaam sẽn da kõt tõndã.

19 Saag-sõng kãng yaa wa baar sẽn vigl kãenkãe la sẽn tar pãng tõnd sɩɩgã yĩnga. A kẽeme hal n loog fu-lillidgã,

20 zĩig ning a Zezi sẽn deng tõnd taoor n kẽ, n lebg maan-kʋʋd kãsem wa a Melkisedɛk wakat sẽn ka sɛtã yĩnga.

7

1 A Melkisedɛk dag n yaa Salɛm dĩma, la saasẽ-saasẽ Wẽnnaamã maan-kʋʋda. A kẽngame n tɩ seg a Abraham sẽn tɩ tõog rĩm-dãmb n lebg n watẽ wã, n ning-a barka.

2 Yaa yẽ la a Abraham kõ bũmb fãa piig-pʋɩɩre. La d sã n na n bilg a yʋʋrã võore, pipi a yaa tɩrlem dĩma, tɩ Salɛm rĩungã pʋgle, sẽn dat n togs tɩ laafɩ rĩma.

3 A ka tar ba, a ka tar ma, n ka tar yaab roog ye. A ka tall sɩngre, la a vɩɩmã ka tall tɛk ye. B kɩtame t'a yɩ wa Wẽnnaam Bi-riblã, la a yaa maan-kʋʋd wakat sẽn ka sat yĩnga.

4 Ges-y soab ninga tõnd yaab a Abraham mengã sẽn yãk zabrã te-zaeedem piig-pʋɩɩr n kõ wã, n bãng a sẽn ya kãseng to-to!

5 A Levi yagens nins b sẽn kõ maan-kʋʋr tʋʋmdã, tõogã kõ-b-la noor tɩ b reeg piig-pʋɩɩr Israyɛl nebã sẽn ya bãmb ba-biisi la a Abraham yagensã nengẽ.

6 A Melkisedɛk sẽn ka be a Levi yaab roogã pʋgẽ wã deega a Abraham piig-pʋɩɩre, a ninga soab ning sẽn paam kãabgã barka.

7 Nokoeemd kae tɩ yaa sẽn yɩɩd-a wã n ningd sẽn ka ta-a yẽ wã zug barka.

8 La ka wã, yaa nin-kiids n deegd piig-pʋɩɩrã, la be wã, yaa ned gʋls sõamyã sẽn kɩt kaset t'a vɩɩme.

9 Moasã, a Levi sẽn deegd piig-pʋɩɩrã, a ra zoe n yaoo a piig-pʋɩɩre, a Abraham yaoodã pʋgẽ.

10 Bala, wakat ning a Melkisedɛk sẽn tɩg n seg a Abrahamã, rẽ t'a Levi da ket n bee a Abraham zɩɩmẽ.

11 Sã n yaa tɩ Levi rãmba maan-kʋʋrã tʋʋmd wata ne zemsgo, tõog ning Wẽnnaam sẽn kõ b nebã yẽbga maan-kʋʋrã tʋʋmd zugu. Bõe yĩng tɩ b leb n dat tɩ maan-kʋʋd sẽn ya wa a Melkisedɛk la ka wa a Aarõ wa?

12 Bala, maan-kʋʋrã tʋʋmd sã n toeeme, yaa tɩlɛ tɩ tõogã me toeeme.

13 Sɩd me, ned ning yell b sẽn gom woto wã yaa buud a to neda, la ned baa a yen buud kãng sʋk ka be tẽn-kugrã tʋʋmdẽ ye.

14 Bala, yaa vẽeneg tɩ tõnd Zu-soabã yaa Zuda neda, la a Moyiis ka gom buud kãng yell n kẽes maan-kʋʋrã wɛɛngẽ ye.

15 A yellã le yaa vẽeneg n yɩɩd wakat ning ned sẽn wa n ya wa a Melkisedɛkã

16 n ya maan-kʋʋd a to wã. Ka ne ninsaalb tõog yãkr la a lebg maan-kʋʋdã ye, la yaa ne vɩɩm sẽn ka sãamd pãnga.

17 Bala, b kɩsa a kaset n yeele: Fo yaa maan-kʋʋd wakat sẽn kõn sa yĩnga, wa a Melkisedɛke.

18 Sɩd me, b kiisa tõog sẽn dag n be, a pãn-komsem la a ka-yõodã yĩnga,

19 (bala tõogã ka tõog tɩ baa fɩ zems ye), la b waa ne saag-sõng sẽn ya sõama n yɩɩd pĩnd soabã. Saag-sõng kãng maasem yĩnga tõnd kolgda Wẽnnaam.

20 La Wẽnnaam ka maan t'a Zezi yɩ maan-kʋʋd tɩ wẽeneg ka wẽen ye.

21 Sɩda, ka yɩ ne wẽeneg la neb a taabã lebg maan-kʋʋdb ye. La a Zezi lebga maan-kʋʋd ne wẽenego, la yaa soab ning sẽn yeel tɩ: Zu-soabã wẽename, la b ka na n lebs b noor poorẽ ye. B yeelame yaa: Fo yaa maan-kʋʋd wakat sẽn kõn sa yĩnga.

22 Woto kɩtame t'a Zezi lebg kaool sẽn ya sõama n yɩɩdã zãada.

23 Sẽn paase, maan-kʋʋdb kãens sõor yɩɩ wʋsgo, tɩ bõe kũum da gɩdgda bãmb tɩ b ka tõe n kẽng taoor ne b tʋʋmã ye.

24 La a Zezi sẽn paad wakat sẽn kõn sa wã yĩnga, bãmb maan-kʋʋrã yaa bũmb b sẽn ka tõe n deeg n kõ ned a to ye.

25 Dẽ me n kɩt tɩ bãmb tõe n fãag neb nins sẽn tũnugd bãmb n kolgd Wẽnnaamã hal sõama, bala bãmb vɩɩ wakat fãa n yõkd sɛɛg b yĩnga.

26 Yaa maan-kʋʋd kãsem a woto la tõnd sɩd tog n paame: Ned sẽn welg toor Wẽnnaam yĩnga, n ka tar yelle, ned sẽn ka rog-b ye, n bak ne yel-wẽn maandbã, la b zẽk-b lame n kẽng saasẽ.

27 Ka tɩlɛ tɩ b maand maand daar fãa wa maan-kʋʋd kãsem-dãmbã sẽn dengd n maan maoong b mens yĩnga, n yaool n maan neb a taabã yĩngã ye. Bãmb maana maoong a yen tãa wakat fãa yĩnga, la yaa b meng la b tall n maan maoongã.

28 Sɩd me, tõogã yãkda neb sẽn ya pãn-komsem dãmb tɩ b yɩ maan-kʋʋd kãsem-dãmba. La wẽeneg ning sẽn be sẽn deng tõogã waoongã yãka Wẽnnaam Bi-riblã tɩ b yɩ maan-kʋʋd kãsma, la bãmb zemsa zãng wakat sẽn ka sat ye.

8

1 Ade, tõnd koɛɛgã d sẽn gomdã yẽgr la woto: Tõnd tara maan-kʋʋd kãsem sẽn zĩnd Wẽnnaam rĩungã geer dɩtgo, saasẽ.

2 Bãmb la zĩ-sõngã sẽn ya sɛk-roog sɩd-sɩdã tʋmtʋmda. Yaa Zu-soabã n ti ro-kãnga, ka ninsaal ye.

3 Sɩd me, ned ning fãa b sẽn yãk t'a lebg maan-kʋʋd kãsma, yaa sẽn na n deeg kũunã ne maandã n kõ Wẽnnaam. Dẽ, yaa tɩlɛ t'a paam bũmb sẽn na kõ.

4 La bãmb sã n dag n beẽ tẽng zugu, b da pʋs n kõn yɩ maan-kʋʋd me wee! Bala neb a taab n be n kɩt Wẽnnaam kũunã wa sẽn zems tõogã sẽn yetã.

5 Kaorengã bãmb sẽn maandã yaa bũmb ning sẽn maand arzãnã wẽnego la a mamsgo, wa Wẽnnaam sẽn pĩnd n wilg a Moyiis wakat ning a sẽn dag n dat n ti sɛk-roogã. Wẽnnaam yeel-a lame yaa: Gese, fo na n maana bũmb fãa tɩ yɩ wa b sẽn wilg foom tãngã zug tɩ f ges n maanã.

6 Moasã wã, a Zezi deega tʋʋmd sẽn ya kãseng n yɩɩd rẽnda, hal n lebg kaool sẽn ya-a sõama n yɩɩd pĩnd soabã sɛ-yõakda, la kaool kãng yẽbga kãabg sẽn ya sõmb n yɩɩd pĩnd dãmbã zutu.

7 Sã n da mikame tɩ pipi kaoolã zemsa zãng fasɩ, da ka yɩtẽ tɩlɛ tɩ b bao kaool a yiib soab ye.

8 Wẽnnaam goamã wilgame tɩ b lenga b nebã. B yeelame yaa: Sɩd me, Zu-soabã yetame tɩ day n wate, tɩ bãmb na n maan kaool-paalg ne Israyɛl buudã la ne Zuda buudã.

9 Ka na n yɩ wa kaool ning mam sẽn dag n maan ne b ba-rãmbã, daar ning bãmb sẽn gãd b nus n tall-b n yiis Eziptã ye. Zu-soaba yeelame yaa: Bãmb mensã sẽn ka modg ne mam kaoolã, mam me ka ges b yell ye.

10 Zu-soaba yeelame yaa: Ad kaool ning mam sẽn na n maan ne Israyɛl buudã da-kãsensã loogr zugẽ: Mam na n ninga m tõodã b yamẽ wã, mam na n gʋls-b-la b sũyẽ wã. Mam na n yɩɩ bãmb Wẽnnaam, la bãmb na n yɩɩ mam neba.

11 Tẽngã pʋgẽ, ned ba a yen ka na n le zãms a to ye, la ned kõn zãms a ba-biiga, n yeel-a t'a bãng Zu-soabã ye. Sɩda, b fãa na n bãnga maam, sẽn sɩng ne sẽn ya-a bilfu, n yɩɩd bãmb sʋkã, tɩ ta sẽn ya-a kãseng n yɩɩdã.

12 Bala, mam na n basa b ka-tɩrlemã taale, la mam ka na n leb n tẽeg b yel-wẽnã yell ye.

13 Wẽnnaam sẽn gomd kaool paalg yellã, b kɩtame tɩ dẽenem soabã lebg kʋdre. La bũmb sẽn ya kʋdr kʋʋlame, n dat n meneme.

9

1 Pipi kaoolã me dag n tara a tõod sẽn kẽed ne kaorengã la a wẽnd-doogã sẽn ya tẽng zug bũmbã yelle.

2 Sɩd me, b dag n tilga wẽnd-doogo. A pipi pʋgã pʋgẽ, b sẽn boond tɩ zĩ-sõngã, fɩtl-daogendga la taabl ne burã b sẽn kõ Wẽnnaama n dag n be be.

3 La fu-lilldig a yiib soabã poore, zĩig ning sẽn ya sõama fasɩ wã da bee be.

4 Tɩdar yõogr zĩig sẽn ya sãnem ne kaoolã koglg sẽn lud zãng ne sãnem, tɩ sãnem tʋkã mannã sẽn be a pʋgẽ wã, n paas a Aarõ rasaar ning sẽn da ning-a puudã, la kaoolã kug-wals be a pʋgẽ wã bee be.

5 Kãabg koglgã zugu, Serubẽ-rãmb sẽn tar ziir n be be, tɩ b maasmã lut sugr kũunã zĩiga. D ka na n yals n wegs a yellã n gom moasã ye.

6 Bũmb fãa sẽn tar a zĩig woto wã, maan-kʋʋdbã kẽeda wẽnd-doogã pipi ro-pʋgẽ wã, wakat ning fãa b sẽn tʋmd kaorengã tʋʋma.

7 La ro-pʋg a yiib soabã pʋgẽ, yaa maan-kʋʋd kãsmã bal n kẽed be vugr yʋʋmde. La a ka kẽed be tɩ ka ne zɩɩm a sẽn wat-ne a meng yĩnga la soolmã nebã yĩng ye.

8 Ne bõn-kãnga, Sɩɩg-sõng wilgame tɩ sor dag n nan ka pak tɩ nebã tõe n kẽ zĩ-sõng fasɩ wã pʋgẽ, wakat ning tɛk pipi wẽnd-doogã sẽn ket n be wã ye.

9 A yaa mamsg sẽn wilgd bũmb ning sẽn be moasã wã. A wilgdame tɩ ne ned ning sẽn pʋʋsd-a Wẽnnaamã sũ-bãngre, kũunã ne maandã sẽn kʋʋdã ka kɩted tɩ ned zems zãng ye.

10 Tõ-kãensã yaa yĩng yell tõodo, sẽn kẽed ne rɩɩbo la bõn-yũudi, la pegsg buud toay-toay yelle, tɩ ya tɩlɛ tɩ nebã tũ hal tɩ ta tedgr wakate.

11 La Kiristã waame n ya bũmb sõamy nins sẽn watã maan-kʋʋd kãsma. Bãmb pɩʋʋga wẽnd-doog sẽn ya kãsenga la sẽn zems zãng n yɩɩd pĩnd soabã: ro-kãng ka ninsaal nug n me ye, dat n yeelame t'a ka me ne bũmb nins sẽn naan tɩ tõnd neẽ wã ye.

12 Ro-kãng la bãmb pɩʋʋg n kẽ zĩ-sõng sẽn yɩɩd fãa wã pʋgẽ vugr bal wakat fãa yĩnga. Bãmb ka kẽ be ne boees bɩ nag-bi zɩɩm ye, yaa ne b mengã zɩɩm. Yɩɩ woto la b fãag tõnd ne fãagr sẽn paad wakat sẽn kõn sa.

13 Bala, boeesã ne nag-raadã zɩɩm, la nag-sadg tompeglem b sẽn yugl neb nins sẽn dẽgmã sã n manegda bãmba, n yɩlgd bãmb yĩnsã,

14 Kiristã zɩɩm n yɩɩda. Bãmb sẽn dɩk b meng n kõ Wẽnnaam tɩ rẽgd tosb kaẽ, Sɩɩg sẽn paad wakat sẽn kõn sa yĩngã, bãmb na n yɩlga tõnd sũ-bãngrã n yiis tʋʋm nins sẽn ya kũumã, tɩ tõnd tõe n tʋm Wẽnnaam sẽn vɩ wã yĩnga.

15 Rẽnda n kɩt tɩ Kiristã ya kaool paalgã sɛ-yõakda, tɩ ne kũum ning sẽn ki tɩ beegr nins sẽn beeg pipi kaoolã pʋgẽ wã na paam sugrã, neb nins b sẽn boolã paama kãabg tɩ b na n paama pʋɩɩr sẽn paad wakat sẽn kõn sa.

16 Bala, ned sã n bas koɛɛg a kũum poor yĩnga, rẽndame tɩ b sɩd yã t'a soabã kiime.

17 Sɩd me, koɛɛg kũum poor yĩng ka tar yõodo, sã n ka a soabã kũum poor ye. Bala, a soabã sã n ket n vɩ, gomdã ka tõe n maan bũmb ye.

18 Rẽnda n kɩt tɩ pipi kaoolã ka sɩng tɩ ka yɩ ne zɩɩm daagr ye.

19 Sɩd me, a Moyiis sẽn wilg nebã fãa Wẽnnaam yeelsmã fãa yembr yembr wa tõogã sẽn yetã, a rɩka nag-bi ne boeese, la koom, la pe-kõbd sẽn ning monem, la hizop n mes sebrã menga, la neba fãa n yeele:

20 Woto yaa kaool ning Wẽnnaam sẽn yeel tɩ y maanã zɩɩm.

21 A mesa wẽnd-doogã la kaorengã teedã fãa ne zɩɩmã a woto me.

22 Sã n ya ne tõogã, yaa ne zɩɩm la sẽn kolg bũmba fãa lebgd yɩlemde. La zɩɩm sã n ka raage, sugr ka be ye.

23 Dẽ, dag n yaa tɩlɛ tɩ kɩreng a yembre, bũmb nins sẽn mamsd sẽn be-b arzãnã paam yɩlgr a woto, la kɩreng a to me, arzãn bũmbã sẽn ya sɩd-sɩdã me paam yɩlgr ne maoong sẽn ya sõama n yɩɩda.

24 Bala, Kirist ka kẽ manegr doog ning neb nus sẽn ti n mams a meng-mengã ye, la yaa arzãna, n na n yals Wẽnnaam taoor moasã tõnd yĩnga.

25 Bãmb ka kẽ be n na n maand b meng maoong naoor wʋsg wa maan-kʋʋd kãsmã sẽn kẽed manegr doogẽ wã yʋʋmd fãa ne bũmb a to zɩɩmã ye.

26 Bala, sã n da yaa a woto, Kirist dag n na n namsẽ la naoor wʋsg dũni naaneg tɛk tɩ ta moasã. La moasã sẽn ya yaoolem wakatã, bãmb puka vugr bala, n na n sãam yel-wẽna ne b meng sẽn yɩ maoongã pãnga.

27 A wa a sẽn be ned fãa zug tɩ ki vugr bala -- la kũumã poore bʋʋd n watã --,

28 woto me, Kirist sẽn kõ b meng vugr bal n na n tʋk neb wʋsg yel-wẽnã, b na n puka naoor a yiib soaba, la ka yel-wẽnã yĩng ye, la yaa neb nins sẽn gũud bãmb n na n paam fãagrã yĩnga.

10

1 Sɩda, bũmb nins sẽn be tõogã pʋgẽ wã yaa arzãn yɛlã mamsg bala, la ka b wẽneg kɛpɩ ye. Rẽ n kɩt tɩ ne maand nins b sẽn maand n ka basdẽ, yʋʋmd fãa tɩ b fãa wẽnd taabã, tõogã yɛlã ka tõe tɩ neb nins sẽn tũud so-kãng n kolgd Wẽnnaamã zems zãng ye.

2 Sã n kaẽ dẽ, b dag n kõn bas maoongã maaneg sɩda? Bala neb nins sẽn maand kaoreng kõngã dag n na n paamẽ la yɩlgr vugr bal wakat fãa yĩnga, la b sũ-bãngrã dag n ka na n leb n tẽegẽ bãmb b yel-wẽnã ye.

3 La ne maan-kãens b sẽn maandã, b tẽegda yel-wẽnã yʋʋmd fãa.

4 Bala, nag-raadã ne boeesã zɩɩm ka tõe n yiis yel-wẽn lae-lae.

5 Rẽnda kɩt tɩ Kiristã sẽn wa n wat dũni wã, b yeelame yaa: Yãmb dag n ka rat maoong wall kũun ye, la yãmb maana yĩng n kõ maam

6 Yãmb ka reeg maoong sẽn yõogd bugum tẽn-kugr zugu, wall maoong yel-wẽnã yĩng ye.

7 Dẽ, mam yeelame yaa: "Wẽnnaam, ad mam watame n na n maan y raabo. Seb pĩndgã pʋgẽ, b gʋlsame n gom mam yelle."

8 Bãmb deng n yeelame yaa: Yãmb dag n ka rata, la y ka reeg maando, wall kũuni, wall maand sẽn yõogd bugum zãngã ye, tɩ b yaool n maand bõn-kãens wa tõogã sẽn datã.

9 La b yeelame yɛs tɩ: Ad mam watame n na n maan y raabã. Dat n togs tɩ bãmb kiisa kaorengã pipi manesmã n na n wa ne manesem a yiib soaba.

10 Yaa Wẽnnaam daab kãng maasem yĩng la tõnd paam welgr n lebg toore, a Zezi Kirist sẽn kõ b meng vugr tãa wakat fãa yĩngã yĩnga.

11 Maan-kʋʋd fãa kẽngda a tʋʋmd zĩigẽ n tɩ maan tʋʋmde, tɩ naoor wʋsgo, b maanda maan-yendã bala, maand sẽn ka tol n tõe n yiis yel-wẽnã.

12 La a Zezi sẽn maan maoong a yen tãa yel-wẽnã yĩng n sa wã, b zĩnda Wẽnnaam dɩtgo, wakat sẽn ka saab yĩnga.

13 La moasã, b gũudame n na n paam b bɛɛbã n tab n zĩẽ.

14 Bala, ne kũun a yen tãa bala, b kɩtame tɩ neb nins sẽn welg toorã zems zãnga.

15 Sɩɩg-sõng kɩta tõnd bõn-kãng kaset me. Bala bãmb sẽn yeel tɩ:

16 Zu-soaba yetame yaa: Ad kaool ning mam sẽn na n maan ne bãmb ra-kãens loogr zugẽ. Mam na n ninga m tõodã b sũyẽ wã, la m na n gʋls-b-la b yamẽ wã, b paasa gomd n yeele:

17 La mam ka na n leb n tẽeg b yel-wẽna wall b tʋʋm wẽnsã yell ye.

18 La zĩig ning yel-wẽnã sugr sẽn paame, maoong ka leb n maand yel-wẽnd yĩng ye.

19 Woto yĩnga m ba-biisi, tõnd mii hakɩɩk tɩ d tara noor tɩ kẽ manegr doogẽ wã, a Zezi zɩɩmã yĩnga.

20 A Zezi meng n yɩ pipi n kẽ be n tuk sor tõnd yĩnga, wa so-paalg sẽn vɩ n pɩʋʋgd fu-lillidgã, sẽn dat n togs tɩ bãmb mengã yĩngã.

21 La tõnd tara maan-kʋʋd kãsem sẽn so Wẽnnaam yirã.

22 Woto yĩnga, bɩ d kolg bãmb ne sũur sẽn ya sɩda, ne tẽeb zãnga, ne sũur sẽn yɩlge tɩ d sũur ka kaood d bʋʋd ye, la ne yĩng sẽn paam soob ne ko-yɩlgemde.

23 Bɩ d wilg d tẽebã n da sãmb ye, bala soab ning sẽn kãab-a tõndã pidsda b kãabgo.

24 Bɩ d ges taab yelle, tɩ d tõe n nek taab ratem tɩ nong taaba la maan tʋʋm sõamyã.

25 Bɩ d da bas d wẽnd-doogã wa neb kẽer sẽn minim n maandẽ wã ye. Bɩ d sagl taaba, n sagl taab n yɩɩda, yãmb sẽn ne tɩ daarã kolgdame wã yĩnga.

26 Bala, tõnd sã n bãng sɩdã n yaool n maan yel-wẽn ne yamleoogo, maoong ka le ket yel-wẽnã yĩng ye.

27 La bũmb ning sẽn keta, yaa tɩ gũ bʋʋdo la bugum sẽn segl n na n dɩ kɩɩsdbã, la rẽ bee rabeem.

28 Ned sã n kɩɩs a Moyiis tõogã, b kʋʋda a soabã, neb a yiib bɩ a tãab sã n kɩs kaset t'a beegame, tɩ nimbãan-zoeer kaẽ ye.

29 La yãmb ka tagsd tɩ ned sã n tab Wẽnnaam Bi-riblã ne a naowã, la a ges kaoolã zɩɩm ning sẽn kɩt tɩ yẽ lebg toor Wẽnnaam yĩngã wa bõn-zaalga, la a paoog Sɩɩg ning sẽn wat ne sugrã, a na n paama sɩbgr sẽn ya toog n yɩɩd sɩda?

30 Bala, tõnd mii soab ning sẽn yeel-a tɩ: Sũ-dokr yaa bãmb n so la bãmb n na n keo wã. B leb n yeelame tɩ: Zu-soabã na n bʋʋ b nebã bʋʋdo.

31 Tɩ lʋɩ Wẽnnaam sẽn vɩ wã nugẽ yaa yell meng-menga!

32 Tẽeg-y sɩngr wakatã yelle, wakat ning y sẽn paam namsg wʋsg tɩ yɩ maoor meng-menga, y sẽn paam vẽenemã zugẽ.

33 B ninga yãmb yãnde, n nams yãmb neba taoor tɩ b ges-yã, la yãmb paama yam a yembr me ne neb nins b sẽn namsd a woto wã.

34 Sɩda, yãmb zoee bi-beesã nimbãanega, la yãmb saka ne sũ-noog tɩ b wʋk bũmb nins yãmb sẽn tarã, yãmb sẽn mi tɩ y tara paoong sẽn ya sõama n yɩɩda, la sẽn ka loogdã yĩnga.

35 Woto yĩnga, bɩ y ra bas pɛl-kɛgeng ning yãmb sẽn tarã la sẽn wat ne keoor sẽn ya kãsengã ye.

36 Yãmb sɩd tog n nanga pãnga, tɩ yãmb sẽn maan Wẽnnaam daabã, y na reeg bũmb ning b sẽn kãab yãmbã.

37 Bala, keta bilfu, bilf bala! q La sẽn tog n wa-a wã na n waame, b ka na n kaoos n wa ye.

38 La mam nin-tɩrg na n vɩɩ ne tẽebo, la a sã n leb poorẽ, mam sũur ka noom ne-a ye.

39 La tõndo, tõnd ka be b rãmb sẽn foogd b mens n na n sãamã sʋk ye, tõnd bee b rãmb sẽn tẽed n na n põsã sʋka.

11

1 La tẽeb yaa pɛl-kɛgeng ned sẽn tar ne bũmb nins a sẽn tẽed t'a na paame, la bũmb nins ned sẽn ka ne wã wilgri.

2 Yaa tẽebã yĩng la kʋdem-dãmbã paam kaset sõngo.

3 Yaa ne tẽeb la tõnd wʋmd tɩ yaa Wẽnnaam noor gomd n naan dũni, tɩ bũmb nins tõnd sẽn ne wã ka yi bũmb nins sẽn tõe n yã wã pʋgẽ ye.

4 Yaa ne tẽeb la a Abɛl maan maoong sẽn be yõod n yɩɩd a Kaẽ rẽndã n kõ Wẽnnaam. Tẽebã yĩnga, Wẽnnaam yeelame t'a Abɛl yaa nin-tɩrga. Bãmb mengã kɩsa yẽ kũum kaseto, la tẽeba yĩnga, baa ne a Abɛl sẽn ki wã, a ket n gomdame.

5 Yaa ne tẽeb la a Henok paam tɩ b zẽk-a, t'a ka ki ye. Nebã ka leb n yã-a ye, tɩ bõe Wẽnnaam zẽk-a lame. Sẽn deng a zẽkre, a paama kaset t'a taa Wẽnnaam yam.

6 La tẽeb sã n kaẽ, ned ka tõe n ta Wẽnnaam yam ye. Ned ning sẽn wat Wẽnnaam nengẽ tog n tẽeme tɩ b beeme, la tɩ b ronda neb nins sẽn baood bãmbã.

7 Yaa ne tẽeb la a Nowe, wakat ning Wẽnnaam sẽn wilg-a bũmb nins neb sẽn dag n nan ka yãtã, a zoee Wẽnnaam dabeem, n ka koom-kogl-bedre, n na n fãag a yirã rãmba. Yaa tẽebã yĩng la a wilg tɩ dũni ka bʋʋm ye, la a paam tɩrlem sẽn paamd ne tẽebã.

8 Yaa ne tẽeb la a Abraham sak Wẽnd boolle, n yi n tees tẽng ning Wẽnnaam sẽn na n kõ-a t'a soogã. La a yiime n da ka mi a sẽn dabdẽ ye.

9 Yɩɩ ne tẽeb la a kẽng n tɩ zĩnd tẽng ning Wẽnnaam sẽn kãab-a wã, wa tẽn-sãanga, n zĩnd fu-rot pʋse, ne a Izak la a Zakoob sẽn na n soog bũmb ning sẽn kãabã.

10 Bala, a dag n gũuda tẽng sẽn tar yẽbgr sẽn ya kãenkãe, Wẽnnaam meng sẽn ya a meebã magda la a meta.

11 Yaa ne tẽeb la a Sara menga, baa ne a sẽn kʋʋl wʋsgã, Wẽnnaam kɩtame t'a tõog n dog biiga, tɩ bõe, a maana tẽeb tɩ soab ning sẽn kãab-a wã pidsda a sẽn kãabe.

12 Dẽ n kɩt tɩ ned a yembr pʋgẽ, dao a yen sẽn da zoe n ya kũum, yagens wʋsg n yi be, tɩ b sõorã ta ãdsã sẽn be yĩngrã, la bĩisrã sẽn be ko-kãsengã noor tɩ ned ka tõe n sõd n sa wã.

13 Bãmb fãa kii ne b tẽebã, n ka paam bũmb nins b sẽn da kãab bãmbã ye. La b tool n gesa bõn-kãens yɩɩg n beel-ba, n wilg tɩ bãmb mensã yaa sãamb la kaoos-wet tẽng zug ka.

14 Neb nins sẽn gomd a woto wã wilgda vẽeneg tɩ b baooda ba-yiri.

15 La ba-yir ning b sẽn yi n basã yamleoog sã n dag n tar-b lame, b rag n na n paama sor n leb n leb be.

16 La Sɩd-sɩdã, b rat n paama ba-yir sẽn ya sõama n yɩɩd pĩnd soabã, sẽn be yĩngri. Dẽnda n kɩt tɩ yãnd ka tar Wẽnnaam, nebã sã n yet tɩ Wẽnnaam yaa bãmb Wẽnnaam ye. Bala, Wẽnnaam segla tẽng b yĩnga.

17 Yaa ne tẽeb la wakat ning a Abraham sẽn paam makre, a dɩka a biig a Izak n kõ Wẽnnaam. Yaa a bi-ribl yend la a dɩk n kõ Wẽnnaam, tɩ yaool n yaa yẽ la Wẽnnaam kãab bũmb toay-toayã,

18 la yaa yẽ yell la Wẽnnaam da gom n yeele: Yaa ne a Izak la fo na n paam yagense, sẽn na n tall fo yʋʋrã.

19 A ra maanda tẽeb tɩ Wẽnnaam tara pãnga, hal baa sẽn na kɩt tɩ ned vʋʋg n bas kũum. Rẽnda n kɩt tɩ Wẽnnaam lebs-a a biiga. Mamsg n be yel-kãngã pʋgẽ.

20 Yaa ne tẽeb la a Izak ning a Zakoob ne a Ezayu bark nindaar beoog yĩnga.

21 Yɩɩ ne tẽeb la a Zakoob sẽn wa n na n ki wã, a ninga a Zozɛf kambã zut barka, la a tik a dasaarã n wõgemde.

22 Yaa ne tẽeb la a Zozɛf sẽn wa n kolg kũum, a goma a Israyɛl kambã yikr yelle, la a yeel b sẽn na n maan yẽ kõabã to-to.

23 Yɩɩ ne tẽeb la a Moyiis ba-rãmba solg-a a dogem wakate, kiis a tãabo. Bala, b yãame tɩ biigã dag n bee neere, la b ka zoe rĩmã yam-yãkrã ye.

24 Yɩɩ ne tẽeb la a Moyiis sẽn wa n bɩ, n tõdg tɩ b kõn bool-a tɩ Farõ bi-puglã biigã.

25 Bala, sẽn noom yẽ n yɩɩd yaa tɩ naag ne Wẽnnaam nebã n paam namsgo, la ka tɩ paam sũ-noog ning yel-wẽnã sẽn kõt wakat bilf yĩngã ye.

26 Sɩda, a dag n getame tɩ yẽ sã n paam yãnd ning Kiristã sẽn na n paamã yaa arzɛk n yɩɩd Ezipt arzegsã. Bala, a long n geta keoorã sẽn be yɩɩgã.

27 Yɩɩ ne tẽeb la a yi Ezipt n ka zoe rĩmã sũ-puugr ye. A yalsa kãenkãe, wa ned sẽn ne bũmb nins neb sẽn ka tõe n yã.

28 Yɩɩ ne tẽeb la a maan zʋʋg-n-basã, la a mes zɩɩm, tɩ sãamdã da wa sɩɩs Israyɛl nebã kom-dẽemsã ye.

29 Yɩɩ ne tẽeb la b pɩʋʋg mog-miuugã wa tẽn-koɛɛnga, la Ezipt nebã sẽn mak n na n pɩʋʋgã, koomã rɩ-b lame.

30 Yɩɩ ne tẽeb la Zeriko lalsã lʋɩ-yã, nebã sẽn gilg-a dasem a yopoe wã poore.

31 Yɩɩ ne tẽeb la pʋg-yoodr a Rahaab ka naag ne ka-tẽebã rãmb n sãam ye, tɩ bõe, a reega tẽn-gũusidbã ne laafɩ.

32 La m na n leb n yeelame tɩ bõe? Bala weerã ka na n sek maam tɩ m gom a Zedeyõ la a Barak, la a Samsõ, la a Zɛfte, la a Daviid, la a Sãmwɛll, la Wẽnnaam no-rɛɛsdbã yelle,

33 sẽn tall-b tẽeb n tõog soolem dãmba, la b tʋm tɩrlem tʋʋma, la b paam kãabdo, la b mum gɩgma noeyã,

34 la b sãam bugum pãnga, la b põs zabr sʋʋs noeyã, la b sãoog n paam pãnga, la b yɩ gãndaad zabr zĩigẽ, la b sãeeg tẽns a taab sodaasã yell ye.

35 Pagb kẽer paamame tɩ b neb sẽn ki leb n vʋʋge. Neb namsa neb a taaba, la sẽn namsdbã ka sak tɩ b yols-b ye, sẽn na yɩlg n paam vʋʋgr sẽn ya sõama n yɩɩda.

36 Kẽer deega yaoolgo, la kalwaase, la hal baa bãens sẽbre la bi-bees roogo.

37 B lob-b-la kuga, n nams-ba, n wã-b ne ra-wãad sʋʋse. B kʋʋ kẽer ne zabr sʋʋga, n yeelg kẽer piis la bʋʋs gãndo, n dig-b tɩ b yi n yeebdẽ, n ka tar baa fɩ ye, tɩ neb maand-b pãnga, n maan-b wẽnga.

38 Bãmb dag n ka zems ne dũni wã ye. B dag n yeebda wetẽ, la tãensẽ, la tãens bogdẽ, la bogd sẽn tu tẽnga.

39 La nin-bãmba fãa sẽn paam kaset sõng b tẽebã yĩngã ka tõog n paam bũmb nins b sẽn kãab-bã ye.

40 Bala, Wẽnnaam dag n nee bũmb sẽn ya sõama n yɩɩd tõnd yĩnga, tɩ nin-kãens da wa n zems zãng tɩ tõnd ka naag ye.

12

1 Dẽ yĩnga, tõnd me sẽn tar kaset dãmb wʋsg sẽn gũbg tõnd a woto wã, bɩ d tõdg zɩɩb fãa la yel-wẽnã sẽn lut tõnd naana wã, la d nang pãng ne zoees ning sẽn be tõnd taoorã,

2 n get a Zezi sẽn ya tõnd tẽebã sɩngd la a taasdã. Bãmb basa sũ-noog ning b sẽn yet tɩ b na n kõo bãmbã, n sak da-pɩkã n ka zoe yãnd ye, la b zĩi Wẽnnaam geerã rɩtgo.

3 Ges-y soab ning yel-wẽn maandbã sẽn nams b yõorã, tɩ yãmb da wa ya ye, la tɩ y raood da boog ye.

4 Yãmb nan ka kɩɩs yel-wẽnã hal tɩ y zɩɩm yi a poorẽ ye.

5 La yãmb yĩma saglg ning b sẽn sagl yãmba, wa ned sẽn sagend kom-dibli: M biiga, da ges sɩbgr ning Zu-soabã sẽn sɩbgd foomã wa bõn-yaalg ye, la b sã n lengd foom bɩ f da boog f raood ye.

6 Bala, Zu-soabã sɩbgda ned ning bãmb sẽn nonge, la b sɩbgda biig ning fãa bãmb mengã sẽn sak n deeg wa b biigã ne dasaare.

7 Sak-y remsgo: Wẽnnaam maanda yãmb wa b kamba. Bala, bi-ribl bʋg la a ba ka remsda?

8 La yãmb sã n ka paamd sɩbgr ning kamb fãa sẽn paamdã, dẽnd yãmb yaa tãmpĩiba, la y ka yirã soab kamb ye.

9 Tõnd sẽn paam yĩng ba-rãmb tɩ b ra sɩbgd tõnd tɩ tõnd waoog-bã, tõnd ka tog n sak d sɩɩs ba wã n yɩɩda, tɩ d tõe n paam vɩɩm?

10 Sɩd me, tõnd ba-rãmba dag n sɩbgda tõnd wakat bilf yĩng wa b sẽn tẽed tɩ zemsame, la Wẽnnaam sɩbgda tõnd d sõngr yĩng meng-menga, tɩ tõnd me na welg toor n yɩ sõama wa bãmba.

11 Yaa sɩd t'a wakatã, sɩbgr buud fãa ka sũ-noog ye, yaa sũ-sãoongo. La kaoosg pʋgẽ, a womda tɩrlem biis sẽn wat ne laafɩ neb nins sẽn paam remsgã yĩnga.

12 Yaa woto yĩnga, bɩ y zẽk y kamsã sẽn ya wã, la y rũmã sẽn ki wã.

13 Bɩ y naowã tũ so-tɩrse, tɩ sẽn keoosd-a wã da wa bʋdg ye, la b pʋs n paam maagre.

14 Bɩ y bao tɩ laafɩ zĩnd yãmb ne neba fãa sʋka, la y bao pʋ-peelem tɩ pʋ-peelem sã n kaẽ, ned ka tõe n yã Zu-soabã ye.

15 Bɩ yãmb ned kam mao n da wa n mong a meng Wẽnnaam barkã ye, tɩ yẽgen-tõaag baa a yen da wa tobe, n wa ne rãmbgo, n nams neb wʋsg ye.

16 Bɩ y mao tɩ ned baa a yen da yɩ tʋʋm-dẽgd soaba wall ned sẽn paoogd neb wa a Ezayu sẽn dɩk a kãosengã n tek ne rɩɩb a yen tãa wã ye.

17 Yãmb miime tɩ kaoosg zugẽ, a sẽn wa n dat n deeg a ba barkã, b tõdgame, bala a ka tõog n yã sor n tũ n tõog t'a ba wã tek yam, baa ne yẽ sẽn bao barkã ne nintãmã.

18 Sɩda, yãmb ka kolg tãng ning ned sẽn ka tõe n sɩɩse, tɩ bugum zird a zugẽ ye. Yãmb ka kolg lika, wall lik bida, wall sob-kãsenga

19 wall baorgã peebgo, wall goam sẽn yɩ ne pãng wa koɛɛg ning nebã sẽn dag n wʋm n bõos tɩ b ra leb n gom ne bãmb baa gom-bi-yendã ye.

20 Bala, b sẽn yeel bãmb tɩ baa sã n ya rũng n sɩɩs tãngã bɩ b lob-a kugã, b ka tõe n sak n deeg-a ye.

21 Bũmb nins sẽn maanã da wata ne rabeem wʋsgo, hal t'a Moyiis yeel tɩ yɛɛsg n tar yẽnda t'a rigda.

22 La yãmb kolga Siyõ tãngã la Wẽnnaam sẽn vɩ wã tẽnga, sẽn ya yĩngr Zeruzalɛm, la malegs tus wʋsgã.

23 La tigingã ne kom-dẽemsã b sẽn gʋls b yʋy arzãna sulla, la Wẽnnaam sẽn ya neba fãa bʋ-bʋʋdã, la nin-tɩrs sẽn paam n zems zãngã sɩɩse.

24 Yãmb kolga a Zezi sẽn ya kaool paalgã sɛ-yõakdã, la zɩɩm ning b sẽn tall n mese, la sẽn goma sõama n yɩɩd a Abɛl rẽndã.

25 Maan-y gũusgu! Ra tõdg-y n ka kelg ned ning sẽn gomd-a ne yãmbã ye. Bala, neb nins sẽn tõdg n ka kelg a soab sẽn dag n keoogd bãmb tẽng zug ka wã sã n ka põse, tõnd n ka na n põs n yɩɩda, tõnd sã n tõdg n ka kelg ned ning sẽn be arzãn n keoogd tõndã.

26 Wakat kãnga, bãmb koɛɛgã kɩtame tɩ tẽngã rigimdi. La moasã b kãaba tõnd n yeele: Moasã yɛsa, mam na n le kɩtame tɩ tẽngã rigimdi, la ka tẽngã bal ye, yĩngr me na n rigimdame.

27 B sẽn yeel tɩ yɛsã, wilgdame tɩ bũmb nins sẽn digimdã, b na n bak-b-la toore, b sẽn ya bõn-naandse, tɩ bũmb nins sẽn ka rigimdã na yalse.

28 Rẽnda n kɩt tɩ tõnd sẽn na n paam soolem sẽn ka tõe n vigsã, bɩ d yɩ neb sẽn mi b zaamẽ, n maan kaoreng sẽn noom Wẽnnaam sũuri, ne Wẽnnaam sakre la ne rabeem.

29 Bala, tõnd Wẽnnaamã yaa bugum sẽn dɩt me.

13

1 Wɩng-y ne ba-biir nonglem.

2 Da yĩm-y tɩ maan sãambã sãand ye. Bala, neb kẽer sẽn maan woto, b reega malegs b zagsẽ n ka bãng ye.

3 Tẽeg-y neb nins sẽn be bi-bees roogẽ wã yelle, wa yãmb mens bee bi-bees roogẽ wã ne-ba. Tẽeg-y neb nins b sẽn namsdã yelle, wa yaa yãmb mengã n namsda.

4 Bɩ neba fãa waoog kãadem, la bɩ ned ne a pag pĩir da zĩnd dẽgd ye. Bala, Wẽnnaam na n sɩbga raglem-dãmba la nin-yoaadbã.

5 Bɩ y mao tɩ da yɩ ligdã nonglem n kɩted tɩ yãmb maand y sẽn maandã ye. Maan-y sũ-noog ne bũmb nins y sẽn tar moasã wã, bala Wẽnnaam meng yeelame yaa: Mam ka na n bas foom f yembr ye, la m ka na n loog n bas foom ye.

6 Dẽnda n kɩt tɩ tõnd tõe n yeel ne raood tɩ: Zu-soabã yaa mam sõangda, mam kõn zoe dabeem ye. Bõe la ninsaal tõe n maan maam?

7 Tẽeg-y yãmb taoor dãmbã, sẽn moon-b yãmb Wẽnnaam goamã yelle. Ges-y bãmb vɩɩmã sẽn baas to-to, la y maan togs-n-taar ne b tẽebã.

8 A Zezi Kirist yaa yembr zaamẽ la rũnna la wakat sẽn kõn sa.

9 Da sak-y tɩ koe-sãams toay-toay tak yãmb ye. Bala, yaa neer tɩ barkã keng yãmb sũyã, la ka rɩɩb ye, t'a ka sõng neb nins sẽn dɩ-a wã ye.

10 Tõnd tara tẽn-kugri, tɩ neb nins sẽn tʋmd sɛk-roogẽ wã ka tar noor tɩ rɩ a rɩɩb ye.

11 Bala, rũms nins maan-kʋʋd kãsmã sẽn dɩk b zɩɩm n kõ Wẽnnaamã, b tallda b nemdã, n yi sikã zĩigẽ n yõog bugum.

12 Rẽnda n kɩt t'a Zezi me sẽn dat n tall b meng zɩɩmã n maneg nebã tɩ b yɩ sõama Wẽnnaam yĩngã, b yii tẽngã n tɩ nams kɛɛnga.

13 Bɩ tõnd me sak yãnd ning bãmb sẽn paamã, n yi n kẽng bãmb nengẽ.

14 Bala, tõnd ka tar tẽng ka sẽn paad wakat fãa ye, tõnd baooda tẽng ning sẽn wat-a wã.

15 A Zezi maasem yĩnga, bɩ d kõ Wẽnnaam maoong sẽn ya pẽgre, sẽn dat n togs tɩ noor goam sẽn pʋt bãmb yʋʋre.

16 Baoosgo, da yĩm-y maan-neer la kũun ye, bala yaa maand a woto buud la Wẽnnaam nonga.

17 Sak-y yãmb taoor dãmba noore, la y sakd-ba. Bala, bãmb geta yãmb sɩɩsã yelle, bãmb sẽn na n gom b yell Wẽnnaam taoorã yĩnga. Maan-y y sẽn tõe tɩ b na ges y yell ne sũ-noogo, la ka ne wõosg tɩ rẽ ka na n zĩnd yõod ne yãmb ye.

18 Pʋʋs-y tõnd yĩnga. Bala, tõnd miime tɩ d sũur kaset yaa sõama, la d tara ratem tɩ d yel-manesmã na yɩ sõama ne neba fãa.

19 Mam kota yãmb ne m sũur fãa tɩ y pʋʋs m yĩnga, tɩ b tõe n lebs maam yãmb tao-tao.

20 Bɩ Wẽnnaam sẽn so laafɩ, soab ning sẽn yiis-a piisã pe-kɩɩm kãsengã kũum pʋgẽ ne kaool sẽn paad wakat sẽn kõn sa wã zɩɩm, tõnd Zu-soaba a Zezi

21 na kɩt tɩ yãmb tõog n maan sẽn ya sõama, tɩ y na maan bãmb daabo. Bɩ Wẽnnaam kɩt tɩ bũmb nins sẽn noom bãmbã maan tõnd pʋse, a Zezi Kirist maasem yĩnga, soab ning sẽn zems ne ziir zamaan o zamaane! Ãmina!

22 M ba-biisi, mam kota yãmb tɩ y sak n deeg saglg gom-kãngã, bala mam gʋlsa yãmb seb-koɛɛga.

23 Bãng-y tɩ b yiisa d ba-biig a Tɩmote n base. A sã n wa pĩnda, mam na n waa ne-a n ges yãmba.

24 Pʋʋs-y y taoor dãmba fãa me ne nin-sõamy wã fãa. Itali rãmbã pʋʋsda yãmba.

25 Bɩ barkã zĩnd ne yãmb fãa.