1

1 Nimo te ti Tupana ihay kahato aiꞌy­wania Epereu ywania Iuteu ywania pe tomi­mo­herep i moherep i ahepe nimo tehay. Aikotã aikotã toimo­herep tehay moherep haria wẽ pyi. Tohoꞌoium iꞌatuepe tehay tomi­mo­herep koꞌi. Yt toꞌo­ꞌewy hin i tuwe­mo­herep aiꞌy­wania saꞌa­wy­ꞌiwuat pe tehay e."

2 Maꞌato mesup te Tupana aimuꞌe Tosa­ꞌyru wẽ pyi. Koitywy tuwe­mo­herep ahepe Tosa­ꞌyru ieĩneꞌen hap upi Tosa­ꞌyru minug upi Tosa­ꞌyru ehay hap upi tuwe­mo­herep mesup. Yt nimo te wuat aimuꞌe hap ewy hin i raꞌyn tutunug mesup katu­pono Tosa­ꞌyru po wo Tupana tunug wuatꞌi mesu­wa­ro­tiaria. Atipy totiat at waty waikiru koꞌi Tosa­ꞌyru po wuat iminug koꞌi. Miꞌi tupono ti tutum yne meimẽwat koꞌi torania Tosa­ꞌyru pe. Mesuwat torania yne meimẽwat — Ewano e. Pyno ereĩneꞌen no Mesuwat Yne Kaꞌiwat no e."

3 Tupana Iãꞌãkap Sese Haꞌyru yn iꞌewy sese rakat. Wẽtup Miit ewy yn iꞌatueko wẽtup yn iꞌatu­mi­ky­ꞌesat koꞌi wẽtup yn iꞌatu­mõ­typot hap toꞌo­ku­pitu. Tosa­ꞌyru esaika hap wo toimõ­py­huꞌat yne atipy koꞌi mesu­wa­ro­tiaria iꞌewyte atipy piaria Haꞌyru inug koꞌi yne yne. Toꞌywot ehay upi toimoe­saika yne yi at waikiru koꞌi waty Haꞌyru esaika hap mo inug iheg me. Iꞌewyte Tosa­ꞌyru suu wo aipitpit hap aiminug saꞌag toikoho yne. Iesui tipuruk yne aiminug saꞌag hawyi — Waku eraꞌapyk mesuwe uipo sese kai uiꞌya­type atipy pe e. Waku eraꞌapyk mesuwe uhepiat emõtypot hap tote e katu­pono woronug En Wuatꞌi Wuatꞌi Porekuat no poꞌog poꞌog wuatꞌi kawiat hesaika rakano e Tupana Tosa­ꞌyru pe."

4 Miꞌi tupono yt uwe i atipy piaria poꞌog hesaika Haꞌyru kai. Yt uwe i putꞌokꞌe kuap tuwete atipy piaria Iesui esaika sakpo hap ete katu­pono miꞌi raꞌyn Wuatꞌi Akag Koro topy­huꞌat. Iꞌewyte het poꞌog iꞌatuset kai iwato katu­pono Tupana tuwe­set­pehik — Uhaꞌyru sese ti En e Iesui pe."

5 Miꞌi rokirẽ yt karãpe i atipy piaria pe — Uhaꞌyru sese En wuatꞌi eꞌat pe Eꞌywot sese wo areĩneꞌen Uito e Tupana Tosa­ꞌyru pe yn. Maꞌato yt karãpe i atipy piaria pe — Uhaꞌyru sese ti En e Tupana morekuat Tawi wepy miwan 2.7 pe."

6 Maꞌato Tosa­ꞌyru sese tomi­mõ­typot wuatꞌi eꞌyianmete wuat pe mio tã e — Meiũran aru woro­mo­herep En wuatꞌi miitꞌin me e. Miꞌi tupono uipot­po­ꞌo­roria pe areꞌe — Eweimõ­typot ro Uhaꞌyru sese areꞌe yn atipy piaria pe e Tupana."

7 Maꞌato atipy piaria pe mio tã e Tupana miwan me — Eipe ti uheropat haria meremo rakaria wasere hyha hap ewywuaria eipe e. Merep merepꞌe hap ẽty ewywuaria eipe woro­ho­ꞌonug e. Uhehay ereto merep hanuaria eipe e Tupana topot­po­ꞌo­roria atipy piaria pe mekewat Tawi wepy 104 piat pe."

8 Maꞌato Tosa­ꞌyru pe mio tã wẽtup e — Wuatꞌi Porekuat Eporekuat no ti erepy­huꞌat e. Wuatꞌi akag Porekuat no En e. Yt karãmuo i ikahuro Miitꞌin Porekuat Koro wo En e. Toĩneꞌen epo pe puretig ewywuat hap esaika moherep hamuat e. Taꞌi En ni wuatꞌi miitꞌin powyro teran hanuat katu­pono wakuat yn nug hat En e Tupana Tosa­ꞌyru pe."

9 Morekuat Koro wo ieĩneꞌen hat Uhaꞌyru katu­pono En hãpyk yn hat Wakuat Sese Kyꞌe Hat En mote e. En ni yne yt naku i etiat haiwot rakano e. Miꞌi pote woro­ꞌairo En Uhaꞌyru Wuatꞌi Porekuat no e. Koitywy atopag eꞌakag me ikap takat mohag ewywuat e. Miꞌi ti wuatꞌi kawiat Morekuat poꞌog poꞌog ekatu­wy­riaꞌin kai e hap e. En ni Uimi­mo­wato Uimi­mo­wepit En e Tupana morekuat Tawi miwan 45.67 piat pe.

"

10 Miꞌi hawyi toꞌe Tosa­ꞌyru piat pe saꞌa­wy­ꞌiwuat miwan me — Wuatꞌi nug hat En Uhaꞌyru e. Yi gaꞌapy mikoi nug hat at waty waikiru koꞌi nug hat En e. Torania saꞌa­wy­ꞌiwuat nug hat En e. Epo esaika hamo atunug yne yne e."

11 Maꞌato miꞌiria aru meiũran teꞌe­ru­wewuk yne taꞌa­tu­poro hawyi ikahuro raꞌyn maꞌato En ni aru ereĩneꞌen ihãite wuatꞌi eꞌat piat rakano e. En ni ereĩneꞌen yne yne weityk pytkai e. Maꞌato at atipy waikiru yi gaꞌapy yꞌy waty ti aru tuwe­mo­weityk yne sokpe potꞌi ewy maꞌato En yt karãpe i e."

12 Miꞌiria aikotã sokpe potꞌi ewywuat tukup­teꞌen. Topugha hawyi sokpe potꞌi tuweityk hap ewy aru miꞌi hawyi ipakup takat toimo­herep e. Maꞌato En Uhaꞌyru yt karãpe i epotꞌi aru katu­pono ereĩneꞌen aru wuatꞌi eꞌat pe epakup yn e Tupana Iesui pe saꞌa­wy­ꞌi­pyite nimo te morekuat Tawi wepy 102.25 pe."

13 Miꞌi hawyi Tosa­ꞌyru pe mio tã e iwan me — Eraꞌapyk to Uhaꞌyru mesuwe uipo sese kai uimi­mõ­typot no e. Meiũran aru ewanĩ­kaptia okpe tote epy topy­huꞌat aikotã more­kuaria tunug — Uito poꞌog e hap moherep hamo. Wuatꞌi eꞌat pe ewanĩ­kaptia akit hano areĩneꞌen e miwan me. Maꞌato iraniaꞌin atipy piaria pe yt karãpe i mio tã e."

14 Pyno ahenoi ehepe mio tã e Tupana atipy piaria pe. Taꞌi mio tã e teropat haria pe — Eipe uheropat haria e. Mãꞌãu kawiat eipe e. Eipe ti uimie­ha­kye­raꞌat haria yi totiaria powyro hanuaria e. Miꞌi nug hamo woro­ho­ꞌo­po­ꞌoro e. Uhaꞌy­ruꞌin uhaki­ꞌytꞌin uimohey haria powyro hanuaria wo woro­ho­ꞌonug eipe e. Iꞌewyte yt uimohey i te haria powyro imohey hap etiat haria wo woro­ho­ꞌonug eipe e Tupana saꞌa­wy­ꞌite miwan me atipy piaria pe. Pyno koitywy watikuap taꞌyn poꞌog Haꞌyru atipy piaria teropat haria kawiat hap.

"

2

1 Pyno waku Tupana ehay moherep haria aimuꞌe turan watu­we­waure kaꞌa kahato. Yt naku i watoket neꞌi Tupana piat aimuꞌe hap ete. Yt naku i wati­waure mekewat saꞌa­wy­ꞌiwuat aimikuap Tupana etiat. Pyno waku aiwẽꞌẽg wo o miꞌi hap pupi uiwy­riaꞌin uiꞌy­wania."

2 Saꞌa­wyꞌi Tupana tipo­ꞌoro topot­po­ꞌo­roria atipy piaria yi kape tehay sese moherep hamo mesu­wa­ro­tiaria aiꞌy­wania kape. Taꞌa­tu­mo­herep kahato ihay pywo kahato rakat Tupana e hap ewy taꞌa­tu­mo­herep. Maꞌato yt taꞌa­tu­mohey i Tupana ehay pywuat koꞌi pote toiꞌa­tu­ꞌa­piheg saꞌa­wyꞌi aiꞌy­wania. Iꞌatu­minug saꞌag saꞌup tutum iꞌatuepe toꞌe hap ewy."

3 Miꞌi tupono waku aiweꞌeg wo kahato toꞌe hap ete katu­pono koitywy Tosa­ꞌyru wẽ pyi aimuꞌe raꞌyn Tupana. Haꞌyru piat aimuꞌe hap ti poꞌog atipy piaria wẽ pywiat kai. Miꞌi tupono yt naku i kahato wato­ꞌo­ky­ryꞌi aheha­kye­raꞌat hat ete. Maꞌato yt watat i Haꞌyru e hap hawyi watipun neꞌi aheha­kye­raꞌat hap hawyi aikotã aru. — Yt atiky­ꞌesat i emiium Iesui aiꞌe hawyi aikotã aru. Taꞌi yt kat i hin i aru wati­puẽti muꞌap Tupana kapiat mio tã aiꞌe hawyi. Maꞌato aiꞌa­piheg hap yn naꞌyn topy­huꞌat yt watat i imiium hawyi. Saꞌa­wyꞌi aheha­kye­raꞌat hap ete aimuꞌe kahato Aika­ꞌiwat Iesui. Iꞌewyte tosai­pe­piaria topot­mu­ꞌeria kaipyi aimuꞌe kahato wy. Taꞌa­tu­moheg kahato iꞌe hap torania ahowawi."

4 Katu­pono Aika­ꞌiwat Iesui tiꞌa­tu­po­wyro kahato tosai­pe­piaria tehay enoi hanuaria hawyi tutum tesaika hap iꞌatuepe. Topãꞌãu tutum tomi­sepap koꞌi ewywuat nug hamuat. Toipywo kahato tehay iꞌatuwẽ piat katu­pono taꞌa­tunug imisepap yt miitꞌin misepap ewy hin i ipãꞌãu esaika hap wywo. Miꞌi hawyi iꞌatupiit pyi tuwẽtem hesaika hap miitꞌin moehãite hamuat. Iꞌatupo iꞌatupiit pyi taꞌa­tunug kahato miitꞌin yt ewy hin i miitꞌin mowa­nẽtup hamo miitꞌin waꞌa­kasa hamo. Miꞌi hap kape teꞌe­ra­haꞌat iꞌatue­saika hap kape hawyi pywo iꞌatuꞌe. Tutum Topãꞌãu iꞌatuepe topotpap nug waku kahato hamo. Tomi­ky­ꞌesat ewy toimõꞌẽ yne tesaika hap iꞌatuepe."

5 Uiꞌy­wania pywo ti rat yt karãpe i Tupana tunug temiitꞌin atipy piaria Yi Pakuwiat Morekuat no — Woro­ho­ꞌonug eipe Miitꞌin Porekuat no yt e i atipy piaria pe Tupana. Meimẽwat yi totiaria porekuat no woro­ho­ꞌonug yt e i. Maꞌato Tosa­ꞌyru Iesui pe mio tã e — Woronug ni En Wuatꞌi Miitꞌin Porekuat no e. Miꞌi hap etiat wyti mesup ahenoi hamuat ehepe."

6 Saꞌa­wyꞌi wẽtup ok toꞌe miwan me — Tupana kat poteĩ miitꞌin ewawi uruewawi erahaꞌat kahato urukyꞌe kahato hap wywo e. Kat kawiano pyno urupãꞌãu katu­pono uruto emikyꞌe kahato koꞌi iꞌewyte uwe sese Aheykeꞌet koro e. Kat poteĩ uruepiok kahato at kaꞌap urukyꞌe hap wywo e. Iꞌewyte kat poteĩ ewyry teran kahato uruwywo. Kat poteĩ ehay teran kahato uruwyro Tupana e."

7 Tupana koitywy urumõ­typot hap iwato kahato aikotã atipy piaria ewy urumõ­typot En e. Kat poteĩ urukyꞌe miꞌi kupitu e. Koitywy Urueykeꞌet etunug Yne Yne Eminug Koꞌi Apykok Hano e. Taꞌi imõtypot kahato hat En. Urueykeꞌet Painug Kahato Hat En Tupana e miwan me."

8 — Miꞌi hawyi yne atopag Miꞌi py ywytꞌok­pype ereꞌe Tupana. Miꞌi Uimi­mõ­typot kahato topy­huꞌat e. Miꞌi aru atunug Wuatꞌi Porekuat no e miwan me. Pyno Miꞌi Uruykeꞌet Wuatꞌi Porekuat nuat e. Miꞌi pote ipo pe tutum torania hawyi yt kat i raꞌyn yt ipo pe i reꞌym e. Yne raꞌyn ipo pe e. maꞌato mesup te yt i te maꞌato meiũran ti aru pywo sese topy­huꞌat yne yne ipo pe toꞌe hap ewy e Tawi wepy hawe 8.4 piat pe."

9 Pyno koran aheha Iesui kape iꞌewyte koitywy howawi aiwa­nẽtup hap. Miꞌi raꞌyn topy­huꞌat hap kape aheha. Mekewat poꞌog iwato atipy piaria kawiat hat kape aiwa­nẽtup hap. Maꞌato mesu­wa­rotiat toĩneꞌen turan tuwe­mohit kahato. Atipy piaria eꞌyi kai te topy­huꞌat. Yt atipy piat ewy hin i toĩneꞌen Aheykeꞌet mesu­wa­rote tuwe­puꞌi nug hap eꞌat pe. Maꞌato hoꞌopot kahato aika­wiano hamo yi tote toĩneꞌen turan. Ikuꞌuro miitꞌin ehakye­raꞌat hamo. Koitywy Tupana tunug naꞌyn Wuatꞌi Porekuat no. Miꞌi Miit tuwe­painug naꞌyn. Miꞌi hawyi Tupana tunug Tosa­ꞌyru Wuatꞌi Epaꞌi Koro wo raꞌyn e. Mio koitywy Ahepaꞌi Koro wo Iesui raꞌyn katu­pono Miꞌi Miit ipitpitꞌok yne aiminug saꞌag koꞌi. — Koitywy waku raꞌyn uiwa­nẽtup hawe eipe e Tupana ahepe. Koitywy wẽtup miit ewywuat wato­py­huꞌat Tupana Aiꞌywot ahepe. Wẽtup mẽpytꞌin sok yn aito Aheykeꞌet mohey haria e. Taꞌi yt watu­we­mõti hin i mesup te aiminug saꞌag saꞌa­wy­ꞌiwuat ete katu­pono wato­mohey Tupana Saꞌyru hawyi wẽtup miit ewy wato­py­huꞌat iꞌywot wywo. Eipe uheywytꞌin uheinytꞌin e Iesui ahepe.

"

10 Tupana tiꞌa­tu­mo­herep yne yne mesuwat yi tote atipy tote at yi waikiru koꞌi toiꞌa­tu­ꞌa­tunug wuatꞌi toran naꞌyn toiꞌa­tu­mo­herep yi yꞌy gaꞌapy miꞌat aimikoi koꞌi toiꞌa­tunug wuatꞌi meimuẽ­waria e. Toiꞌa­tu­ꞌa­tunug yne yne hawyi toiꞌa­tu­ꞌa­pykok kahato yne tominug koꞌi e. Taꞌi toiꞌa­tu­moe­wyry yne tominug koꞌi e. Waku pe tutunug at kaꞌap yne tominug koꞌi e. Miꞌi pytkai toipo­ꞌoro Tosa­ꞌyru Iesui hoꞌopot kahato mesuwat yi hawywiat aheha­kye­raꞌat hamo. Miꞌi hawyi toho­ꞌopot kahato poꞌog aikai mesuwat yi tote hawyi yt totoiat hin i maꞌato Toꞌywot miky­ꞌesat koꞌi tutunug yne. Toho­ꞌopot kahato toĩneꞌen hawe toku­ꞌuro hawe hawyi waku watoꞌe aiiãꞌãg hap upi Aika­ꞌiwat ewywuat — Mesup waho­ꞌopot maꞌato Iesui poꞌog hoꞌopot aikai waku watoꞌe. Aheha­kye­raꞌat hat hoꞌopot kahato aika­wiano hamo aikyꞌe pote waku watoꞌe. Aikyꞌe kahato hawyi ahereto atipy kape Aheha­kye­raꞌat hat waku watoꞌe aiwo­ꞌope are.

"

11 Iesui ti aikoho kuap kahato. Pywo ti rat aipyꞌa piat aiminug saꞌag koꞌi aiwa­nẽtup hap koꞌi toimo­weityk kuap. Miꞌi hawyi ainug Toꞌywot saꞌy­ruꞌin saki­ꞌytꞌin no. Tupana mẽpytꞌin no ainug hawyi Iesui Aheykeꞌet Aikywyt toĩneꞌen. Waku pe kahato hawyi wato­py­huꞌat. Aikoho tosuu wo hawyi yt tuwe­mõti i toꞌe hamo ahepiat — Miꞌiria ti uheywytꞌin koꞌi uheinytꞌin koꞌi e hap pupi yt tuwe­mõti hin i toꞌe hamo. Aheykeꞌet Aikywyt Iesui wati­mohey hawyi aikoho tosuu wo hawyi waku kahato e."

12 Saꞌa­wyꞌi mio tã e Haꞌyru Tupana pe — Woro­mo­herep En Papai wuat uheywytꞌin uheinytꞌin me e aikope aikope teꞌe­ru­we­ꞌa­tunug ehay kuap hamo hap upi e. Miꞌi pote — Areĩneꞌen iꞌatu­py­ꞌa­setpe emõtypot hamo Papai uhehay wo uiwepy hamo iraniaꞌin wywo emõtypot haria yatype emõtypot haype Papai e morekuat Tawi miwan 22.22 pe."

13 Iꞌewyte mio tã e Haꞌyru Tupana pe — Emohey uhepiat hap koitywy tuwehik kahato raꞌyn uhete e. Erahaꞌat ro uhowawi Papai e. Koitywy emohey haria ahyt raꞌyn tukup­teꞌen naꞌyn uiwywo emiium koꞌi esaꞌy­ruꞌin koꞌi esaki­ꞌytꞌin koꞌi e saꞌa­wyꞌi Tupana ehay moherep hat Isaia miwan 8.18 pe.

"

14 Pyno aito miit kawiat maꞌato — Uhaꞌy­ruꞌin uhaki­ꞌytꞌin eipe e Tupana ahepe Tosa­ꞌyru mohey haria pe mesup. Miit puꞌi kawiat kahato Iesui piit maꞌato yt karãpe i tutunug yt naku i. Ikuꞌuro aika­wiano hare pote tuwenug miit no iꞌewyte wẽtup piit ewy iwywo wato­py­huꞌat wati­mohey hawyi e. Wẽtup suu ewy kahato iwywo aito iꞌewyte aihep taꞌyn ahiag po pyi tutuꞌu yne aiku­ꞌuro hap hawyi. Saꞌa­wyꞌi ahiag aimo­kenꞌẽ kahato aiku­ꞌuro hamo maꞌato mesup Iesui tihep taꞌyn mekewat aimo­kenꞌẽ hap."

15 Nimo te turan ni aiku­ꞌuro hap pupi wato­kenꞌẽ kahato. Saꞌa­wy­ꞌi­tewuat aheĩneꞌen hap ti aikenꞌẽ aiku­ꞌuro pupiat hap yn ni toĩneꞌen ahete maꞌato mesup yt kat i raꞌyn katu­pono Aheykeꞌet Aikywyt ikuꞌuro aheiam me pote.

"

16 Iesui topy­huꞌat miit piit aiꞌe­wywuat pote. Yt tuwe­pu­ꞌinug hin i atipy piat topuꞌi ewy maꞌato mesuwiat muꞌi ewy yn tuwe­pu­ꞌinug hawyi aipiit wo topy­huꞌat. Ahaꞌa­seꞌi Aparãu Saipepiat hemia­riru Emiariru kaipywiat tuwe­pu­ꞌinug yne miitꞌin mesu­wa­rotiat powyro hamuat."

17 Miꞌi hawyi tuwe­ꞌy­wãꞌĩ miit no tuwe­mo­herep. Miit kahato no raꞌyn topy­huꞌat. Miꞌi tupono waku kahato Miit Miꞌi hat. Tuwe­moe­ha­ky­ꞌeꞌi tuwewi aika­wiano hano Ahepaꞌi Koro topy­huꞌat pote tohaꞌup nug naꞌyn aiminug saꞌag Tupana pe. Tutuꞌu yne aiꞌa­piheg hap koꞌi hawyi aiwywo topy­huꞌat. Iꞌywot Tupana waure wo topy­huꞌat aiminug saꞌag koꞌi kai koitywy. Yt karãpe i aimaꞌat hano topy­huꞌat iꞌewyte yt karãpe i Toꞌywot maꞌat hano topy­huꞌat. Miꞌi pote Ahepaꞌi sese Miꞌi."

18 Ahepaꞌi Iesui tikuap kahato ahepiat hoꞌopot hap iꞌewyte ahiag kaipywiat ahãꞌãg hap tohãꞌãg yne. Miꞌi tupono ihaky­ꞌeꞌi kahato ahepiat hoꞌopot turan. Aika­wiano hat kahato topy­huꞌat Miꞌi Iesui. Toikuap kahato ahãꞌãg piat ahãꞌãg hap pote koitywy aipo­wyro kuap kahato ahiag miat aimaꞌat turan. Aipo­wyro kuap kahato ahepiat hoꞌopot hap eꞌat pe katu­pono toikuap kahato ahiag piat toiãꞌãg hap. Saꞌa­wyꞌi mesu­wa­rote toho­ꞌopot kahato miitꞌin miky­ryꞌi hap ete miꞌi pote aipo­wyro kuap kahato ahepiat hoꞌopot hap ahete turan. Taꞌi Iesui tikuap kahato ahatek hap saty hap mesup watikuap.

"

3

1 Pyno Iesui poꞌog atipy piaria kai iꞌewyte mesu­wiaria kai. Waku watu­wa­nẽtup kahato aimi­mohey kape. Tupana mimowaku koꞌi aito uiwy­riaꞌin. Aito wẽtup ok ywytꞌin koꞌi wo yn Tupana ainug Aheykeꞌet Iesui pote. Aito wẽtup sok yn wuatꞌi atipy kapiat wat hanuaria aito. Koitywy Tupana aikaykay atipy kape. Miꞌi pote waku watu­wa­nẽtup kahato Ahepaꞌi Koro Iesui kape hawyi — Iesui Ahepaꞌi Koro watoꞌe iraniaꞌin me miꞌi pote wẽtup yn miit ewywuat wato­py­huꞌat wẽtup ehay ewy yn watoꞌe."

2 Saꞌa­wyꞌi ahaꞌa­seꞌi Musei tiꞌa­tu­ꞌa­pykok Tupana emiitꞌin Tupana piat topo­ꞌoro hap ewy. Toꞌya­ty­piaria ewy tutunug. Yt ipohep hin i iꞌatu­kyꞌe hap ete. Miꞌi pote Musei Tupana mimõ­typot kahato wo topy­huꞌat. Maꞌato Haꞌyru Iesui poꞌog Musei kai — Miꞌi Miit Uimi­mõ­typot Poꞌog e Tupana. Yt uwe i miꞌi rẽ miꞌi kai uimi­ky­ꞌesat yn nug hat e. Miꞌi Miit poꞌog uiwa­nẽtup hawe uimi­ky­ꞌesat nug yne hat e Tupana Iesui etiat."

3 Pyno Musei Tupana mohey haria apykok kahato hat Tupana emiitꞌin powyro kahato hat. Miꞌi hawyi Iesui poꞌog Musei kai katu­pono poꞌog toiꞌa­tu­ꞌa­pykok Tupana yat piaria Musei kai e. Pyno Tupana yat piaria Akag Iesui topy­huꞌat Tupana yat piaria Apykok hat sese. Tupana yat yne nug hat toĩneꞌen."

4 Uiwy­riaꞌin karãpe aiminug aiꞌyat ipakup ikahu rakat topy­huꞌat aimi­mõ­typot kahato hamo toineꞌen. — Taꞌi ehepap kahato yat nug hamuat e miitꞌin ahepe. Ikahu tig iatuꞌe ahepe aiꞌyat pakup hawyi ainug hap aimõ­typot hap topy­huꞌat. Maꞌato poꞌog poꞌog Tupana mõtypot hap wato­py­huꞌat aiꞌyat kai katu­pono inug hat aito pote."

5 Pyno Tupana miky­ꞌesat ewy Musei tunug Tupana yat piaria apykok hap ete. Ipotpap Tupana mohey haria apykok hap ete. — Atunug aru eꞌe hap ewy e Tupana pe. Miꞌi hawyi ihay kahato aikotã aikotã Tupana toꞌe hap ewy toꞌe."

6 Maꞌato Aipo­typot Iesui poꞌog Musei kai kat pote Tupana Saꞌyru sese pote. Miꞌi pote poꞌog waku topy­huꞌat iꞌyat piaria apykok hamo Haꞌyru pote. Musei Tupana eropat hat maꞌato Iesui Haꞌyru sese. Pyno aito imohey haria Tupana yat piaria ewywuaria watoĩ­neꞌen. Taꞌi miꞌi tã aito wato­mohey potꞌi pote — Uito imohey hat watoꞌe yt aiwe­mõti hin i pote. Pywo ti rat Iesui yn aimie­katup aiꞌe pote. Iesui yn aheha­kye­raꞌat kuap hat watoꞌe pote. Yt kat i aiwe­mogyt hap aiku­ꞌuro hap mesup watoꞌe. Mio tã aiꞌe pote Tupana yat piaria wuat aito."

7 Koitywy Tupana Pãꞌãu Wakuat aimuꞌe kahato mio tã e — Karãpe Tupana ihay ewywo turan o yt ehewã­ꞌãhik teiꞌo ehewaure kaꞌa e."

8 Yt epyꞌa ran neiꞌo e. Yt ereꞌe saꞌag neiꞌo eipyꞌa pe — Yt atiky­ꞌesat i uipyꞌa pe Tupana ehay e hap ewy yt ereꞌe teiꞌo. Yt eweikup­teꞌen neiꞌo aikotã aiꞌy­wania saꞌa­wy­ꞌi­wuaria ipyꞌahak takaria yahig notiaria ewy e. Katu­pono miꞌiria tuꞌuka kahato Tupana ete. Taꞌa­tu­hãꞌãg kahato Tupana taꞌa­tu­minug saꞌag wo sio uruꞌa­piheg sio yt hap kuap hamo. — Pyno yt naku i miꞌiria ewy ewetunug e Tupana Pãꞌãu ahepe."

9 Pyno mio tã e Tupana mesup ahepe. — Yahig notiaria eheꞌyian­miaria uhãꞌãg kahato taꞌa­tu­minug saꞌag wo sio atiꞌa­tu­ꞌa­piheg sio yt hap kuap hamo e. Motꞌi uhãꞌãg e hawyi uimo­py­ꞌahak teran 40 anu itote e. Teꞌe­ra­ꞌa­kasa yne uiminug wakuap taꞌa­tuepiat koꞌi pytkai yt miitꞌin minug kuap i koꞌi atimo­herep kahato iꞌatuepiat pytkai yt uimohey i e."

10 — Motꞌi hawyi uimo­py­ꞌahak kahato eheꞌyian­miaria ehaꞌa­se­ꞌiꞌin e. Eiꞌy­wa­niaria wanẽtup hap yt karãpe i waku atipuẽti e. Yt naku i hap kape yn iꞌatu­wa­nẽtup hap. Atiꞌa­tu­mo­ꞌa­kasa kahato uipuꞌap uiwa­nẽtup waku rakat kapiat maꞌato — Yt uruiky­ꞌesat i iꞌatuꞌe uhepe e."

11 Miꞌi pote uipy­ꞌahak iꞌatuete eiꞌy­wania saꞌa­wy­ꞌi­wuaria ete e. Miꞌi hawyi mio tã areꞌe iꞌatuepe. — Uimo­py­ꞌahak eipe e. Woro­ho­ꞌokuap taꞌyn eipe e. Yt naku i nug haria eipe e. Miꞌi pote aru woro­ho­ꞌo­ꞌa­pihag uiꞌe hap ewy e. Eweipap yne mesuwat yahig wato tote e. Yt eweipuẽti i eimo­wepit hap yi wakuat rote aikope ewemohy hap tote e saꞌa­wyꞌi Tupana aiꞌy­wania Epereu ywania pe.

"

12 Uiwy­riaꞌin uheinytꞌin wẽtup yn Iꞌywot rakaria aito pote woro­ho­ꞌo­nãpin — Waku aiweꞌeg wo Ahetu­pana mohey hap pun hap pupi katu­pono yt naku i kahato aipy­ꞌahak Tupana ete hap areꞌe. Yt naku i watoiat Tupana yt kat i imohey hap aikawiat haype. Yt naku i wato­py­huꞌat wuatꞌi eꞌat piat ieĩneꞌen hat ewanĩkap mo Ahetu­pana atoiat haria wo."

13 Uiꞌy­wania waku wato­py­huꞌat aito woꞌo­kyꞌe haria wo katu­pono mesup taꞌyn wato­ꞌo­po­wyro kuap. Waku mesup taꞌyn wato­ꞌo­po­wyro aipyꞌa heg Tupana kapiat hap monik hamo. Waku wato­ꞌo­kyꞌe mesup taꞌyn mesup te katu­pono yt watikuap i sio toineꞌen mũki­ꞌite aiwanuat sio yt hap. Saꞌag nug hap aheko aimaꞌat kahato hap topy­huꞌat wuatꞌi eꞌat pe e. Waku woꞌo­kyꞌe haria wo wato­py­huꞌat. Mũki­ꞌite putꞌokꞌe pote waku yn miꞌi tã hap nug haria wo watu­kup­teꞌen hawyi mũki­ꞌite eꞌihotꞌok waku woꞌo­kyꞌe haria wo teꞌen teꞌen wato­py­huꞌat wuatꞌi eꞌat pe mesuwat ewy. Yt pote woꞌo­ma­ꞌatꞌi haria wo wato­py­huꞌat."

14 Pyno waku uiwy­riaꞌin wato­mohey aheĩneꞌen hap ok tã aikotã saꞌa­wyꞌi wato­mohey hap ewy te teꞌen teꞌen waku wato­mohey Iesui hawyi yt naku i wẽtup mohey hap kape i kowoꞌi kowoꞌi neꞌi wati­ꞌywyk ywyk imohey hap. Waku wato­mohey Iesui akasa hap kape. Waku iheg me imohey hap ete aiku­ꞌuro hap kape. Miꞌi tã watunug mote Aika­ꞌiwat ekatu­wyria wo wato­py­huꞌat torania aitoria wuatꞌi eꞌat pe."

15 Tupana piat aiꞌy­wania nãpin hap ewy woro­ho­ꞌo­nãpin. Mio tã e Tupana saꞌa­wyꞌi miwan me — Koitywy eweikuap uhehay pote yt eweikup­teꞌen neiꞌo ipyꞌahak takaria wo uhehay ete e. Yt eweikup­teꞌen neiꞌo saꞌa­wy­ꞌiwuat uhehay pun haria wo aikotã ehaꞌa­se­ꞌiꞌin yahig notiaria ewy e. Uiwy­riaꞌin yt naku i wato­py­huꞌat ipyꞌahak Tupana etiat rakaria ahaꞌa­se­ꞌiꞌin saꞌa­wy­ꞌiwuat ewy.

"

16 Uwe apo ipyꞌahak saꞌa­wy­ꞌi­wuaria Tupana piat taꞌa­tu­nãpin hap ete. Taꞌi aiꞌy­wania ahaꞌa­se­ꞌiꞌin Musei mihep wanĩ­kap­tiaria po pywiaria koꞌi iꞌatu­py­ꞌahak kahato Tupana nãpin hap ete."

17 Uwe apo meimuẽ­waria 40 anu turanuat yahig wato tote saꞌag yn nug haria Tupana mõpy­ꞌahak hanuaria. Taꞌi ahaꞌa­se­ꞌiꞌin aiꞌy­wa­niaria Iuteu ywania. Taꞌi aiꞌy­wotꞌin aityꞌin topap yne iꞌatu­minug saꞌag tiꞌa­tu­ꞌuka."

18 Uwe wywo Tupana toꞌe saꞌa­wyꞌi — Pywo ti rat yt wẽtup ok i atipuẽti eiperia waku rakaria pote yt uwe i teke kuap eiperia uheꞌyi pakup we aikope aiwo­ꞌo­mo­wepit hap kape aiwe­mohy hap kape e ipyꞌahak takaria pe aheꞌyian­miaria pe Tupana."

19 Pyno aharyꞌin ahaꞌa­se­ꞌiꞌin yt tipuẽti i taꞌa­tueꞌyi wakuat yi Kanãꞌã Tupana — Atum aru e pytkai. Taꞌi yt taꞌa­tu­mohey i — Atum aru e hap pote yt taꞌa­tu­puẽti i. Yt naku i yt wato­mohey i miꞌiria ewy are.

"

4

1 Pyno mio tã e Tupana saꞌa­wyꞌi — Eweihytꞌok yi pakup we yi Kanãꞌã pe pote eiwe­mohy aru itote uiwywo uiꞌe hap ewy e. Pyno toꞌiro watu­we­hytꞌok Tupana eꞌyi pakup we iwywuat aiwo­ꞌo­mo­wepit hap kape. Waku wato­kenꞌẽ kahato yt wateke i hap pupi."

2 Pyno koitywy watikuap mekewat sehay aikotã saꞌa­wyꞌi ahaꞌa­se­ꞌiꞌin tikuap hap ewy maꞌato taꞌa­tukuap pytkai yt kat hamo i topy­huꞌat yt taꞌa­tu­mohey i pote."

3 Mio tã e aiꞌy­wa­niaria nimo te wuaria pe — Uimo­py­ꞌahak haria eipe e miꞌi pote pywo ti rat yt karãpe i aru eiwe­hytꞌok aikope aiwe­mohy hap kape yi wakuat pe yt uimohey i eipe pote e. Maꞌato aito imohey haria pote aiwe­mohy Tupana piat hap toĩneꞌen iꞌe hap ewy katu­pono karãpe Tupana tunug yne hawyi — Waku raꞌyn toran naꞌyn e miꞌi hawyi tuwe­mohy. Miꞌi hap ewy waku watu­we­mohy iwywo e morekuat Tawi wepy 95.11 pe."

4 Iꞌewyte Tupana henoi aikotã saꞌa­wy­ꞌite tuwe­mohy hap etiat miwan me — Tutunug yne mesuwat mytyp at waty waikiru koꞌi hawyi tuwe­mohy e miwan me. 6 eꞌat tuwe­potpap hawyi ipohep waku yne raꞌyn tominug hawyi tuwe­mohy 7 eꞌat piat hawyi e miwan me."

5 Miꞌi hawyi toꞌe tominug koꞌi miitꞌin me — Eweikup­teꞌen no mesuwe hawyi woro­ho­ꞌo­poi­tyro mono mesuwat uimikoi yi wakuat pe e. Eiwe­mo­wepit kahato hap atum teran ehepe mesuwe e aiꞌy­wania pe saꞌa­wyꞌi maꞌato — Yt rat iꞌatuꞌe Tupana pe. Miꞌi pote — Yt karãpe i eiwe­hytꞌok aru mesuwe aiwe­mohy hamuat uhetama pakup we e Tupana haty wo morekuat Tawi miwan 95.11 pe."

6 Yt taꞌa­tu­mohey i pote yt tuwe­hytꞌok kuap i tawa wakuat Kanãꞌã pe. Miꞌi pote mesup Tupana toꞌe iraniaꞌin me wuatꞌi ywania pe — Waku eiwe­mohy mesuwe uhetama pe uiwywo e ahepe. Aiꞌy­wania saꞌa­wy­ꞌi­wuaria yt imohey i Tupana toiꞌa­tu­nãpin kahato pytkai. Yt tuwe­hytꞌok i Tupana wemohy hawe yi kanãꞌã pe. Pyno waku aiweꞌeg wo hap wywo wateke Tupana wemohy hawe atipy pe iꞌewyte mesuwe toiky­ꞌesat."

7 Tupana tiꞌairo aiwe­mohy hap eꞌat yt saꞌa­wy­ꞌiwuat yi kanãꞌã piat yt ewywuat i. Mio tã e Tupana mesup ahepe — Koitywy eheꞌat sese eiwe­mo­wepit hamuat e. Miꞌi pote meiũran Tupana ihay i raꞌyn morekuat Tawi wẽ pyi aiwe­mohy sese hap eꞌat ete ihay — Mesup eꞌat eweiwe­mohy teran wuatꞌi eꞌat pe pote eweĩꞌẽ ro uhowawi mesup e. Eweikuap uhehay pote yt eweimopun neiꞌo eipyꞌa pe eikaykay hap kape e Tupana ahepe morekuat Tawi wepy 95.7 pe."

8 Pyno ahaꞌa­seꞌi Musei yt teke i yi Kanãꞌã pe maꞌato haipepiat Iusue hupi aiꞌy­wania Epereu pusu kuap haria nimuat tuwe­hytꞌok yi Kanãꞌã pe e. Maꞌato itote yt teꞌe­ru­we­mohy hin i yi Kanãꞌã pe. Tuꞌuka hap yn taꞌa­tunug itote iraniaꞌin ywania wywo. Maꞌato miꞌi pytkai — Atum aru meiũran eheꞌat sese eiwe­mohy hap e Tupana aheꞌyian­miaria pe."

9 — Maꞌato tut aru eiwe­mohy hap e morekuat Tawi. Maꞌato saꞌa­wyꞌi yt kat i itote morekuat Iusue eꞌat pe. Mio ti wati­ky­ꞌesat pote toĩneꞌen naꞌyn aiwe­mohy Tupana kaipywiat hap aiwepit hap aito Tupana emiitꞌin wuat pote."

10 Aheha­kye­raꞌat raꞌyn hawyi waku yne raꞌyn hawyi aiwe­mohy hap ewy toĩneꞌen. Yt kat i aipotpap poꞌog aiwe­ha­kye­raꞌat hamuat katu­pono Iesui potpap upi aheha­kye­raꞌat hap toĩneꞌen. Ariaꞌyp posok tote toikyiat aiwepit hap. Tuwe­mohy raꞌyn mesup Iesui. Apyk pe raꞌyn toĩneꞌen. Waku raꞌyn watu­we­mohy iwywo. Miꞌi pote yt naku i watu­we­potpap aheha­kye­raꞌat hap kyiꞌat hamo neꞌi katu­pono aheha­kye­raꞌat hap kyiꞌat hap toĩneꞌen naꞌyn Aika­ꞌiwat tunug."

11 Saꞌa­wyꞌi — Eweiwe­hytꞌok o eheꞌyi Kanãꞌã pe e Tupana aheꞌyian­miaria pe. Waku itote eiwe­mohy e maꞌato — Yt iꞌatuꞌe. Miꞌi hawyi howasat rakaria wo tukup­teꞌen yahig note. Yt naku i mio tã watoꞌe Tupana pe. Waku watoꞌe — Taꞌi urupap kahato eupi waku watoꞌe. Urutu­we­mohy teran kahato ewywo waku watoꞌe. Yt naku i ahoꞌo­wasat hap topy­huꞌat nagnia ewy uiwy­riaꞌin.

"

12 Tupana aikuap kahato. Tehay hãi hyk kahato aikotã kyseꞌyp haĩhyk toꞌowa piat rakat sura­raꞌin ekyseꞌyp ewywuat Tupana e hap. Hãihyk hesaika mekewat kyseꞌyp ewywuat Tupana ehay teke kuap kahato aipiit pe aiwa­nẽtup hawe. Toitek tek kuap kahato aiminug saꞌag koꞌi. Tupana ehay aimoieĩ­neꞌen kuap kahato. Yt heremo i aipiit piat rakat yt naku i hap toipuruk kuap kahato aiwa­nẽtup hap kaipyi aipiit pyi. Hesaika kahato Tupana ehay aimoe­hãite hap nug hamuat aiwa­nẽtup hawe. Tupana ehay tikuap kahato aipãꞌãu. Toikuap kahato kat e hap kat e hap aipiit pe toĩneꞌen hap sio wato­mohey teran sio wati­mõ­typot teran sio watu­we­mõ­typot teran sio miitꞌin aimõ­typot hap yn wati­ky­ꞌesat sio Tupana mõtypot hap wati­ky­ꞌesat hap. Kyseꞌyp haĩhyk takat ewy Tupana ehay tipo­ꞌoro kuap kahato yt naku i aiwa­nẽtup hap pya pyi aikai. Toipatꞌok kuap kahato yt naku i sio waku hap. Toikuap yne aipiit piat yt heremo i rakat. Toikuap kahato aipyꞌa piat aimi­ky­ꞌesat kyꞌesat hap toĩneꞌen hap ihay teke teke kahato aiwa­nẽtup hawe pote. Iꞌewyte kan hamõi watunug wakuap hap toikuap. Toikuap aiwa­nẽtup waku sio yt hap. Kat pote mekewat sio Tupana kyꞌe hap aikai sio yt miꞌi i hap toikuap. Sio aiwe­mõ­typot hap sio Tupana mõtypot hap toikuap. Yt heremo i rakat wen aiwa­nẽtup hap toikuap yne aipyꞌa piat aimi­ky­ꞌesat koꞌi kyseꞌyp hãi hyk toꞌowa piat rakat ewywuat tehay wo."

13 Iꞌewyte Tupana tikuap yne yne miitꞌin waku hap sio yt naku i hap wuatꞌi ywania wat aikope aikope gupteꞌen hap tote katu­pono yne aiminug koꞌi miitꞌin miꞌiria pote. Yt watu­wemig kuap i Tupana pupi aiwa­nẽtup hap waku sio yt hap toikuap yne pote. Aiminug koꞌi iꞌewyte heremo yne Tupana pe sio waku pe sio yt naku i pe hap toikuap. Pyno waku aiweꞌeg wo katu­pono meiũran tuwe­mo­herep yne kuap aiminug koꞌi wuatꞌi ehamo. — Kat poteĩ miꞌi tã neꞌi ewetunug e aru ahepe. Kat poteĩ mio tã neꞌi erewa­nẽtup e aru Tupana ahepe. Uiwesat ro e aru. Araꞌa­kasa yne tig eminug koꞌi e aru ahepe haty wo."

14 Maꞌato toĩneꞌen wẽtup aika­wiano hat ihay Tupana wywo rakat Miꞌi Miit ri Ahepaꞌi sese Iesui. Haꞌa­wy­tepyi tutunug yne Toꞌywot miky­ꞌesat ok tã hawyi ti taꞌam atipy kape. Teke raꞌyn Toꞌywot wywuat pe Ahepaꞌi Koro sese. Miꞌi tupono waku wato­mohey Miꞌi Miꞌit aiku­ꞌuro hap kape. Miꞌi tupono waku watoꞌe yne eꞌat pe howawi — Woro­mohey En Iesui watoꞌe waku."

15 Katu­pono Ahepaꞌi Tupana wywuat ihay aika­wiano hat yt mesu­wa­ro­tiaria yt ewy hin i. Karãpe ahete ahatek hap putꞌokꞌe hap haty hap topy­huꞌat hawyi toikuap kahato katu­pono Miꞌi Paꞌi hatyꞌu kahato satek hap saꞌa­wyꞌi tuwete. Iꞌewyte yt ahesaika i hap toikuap kahato katu­pono saꞌa­wyꞌi mesuwe aiꞌewy tohãꞌãg tosero hap mesuwat yi tote. Saꞌa­wyꞌi hãꞌãg ahiag kaipywiat hap toikuap kahato yt naku i nug hamuat hap katu­pono ahiag hãꞌãg kahato Iesui yne yt naku i mug hamuat katu­pono Iesui aipiit piꞌi eweywuat kawiat sese Ahepaꞌi Koro hawyi yne toiãꞌãg ahiag miat hap toikuap maꞌato yt taꞌat i tomaꞌat hap upi. Taꞌi Aika­ꞌiwat no kahato ti Ahepaꞌi toĩneꞌen. Karãpe yt naku i hap ahete pote aika­wiano hamo topy­huꞌat aipo­wyro kahato ahiag sopo hamo."

16 Miꞌi pote waku watuwat Tupana kape yt aikenꞌẽ wywo hin i yt kat i aiwe­mõti hap wywo katu­pono toĩneꞌen aiwywo Ahepaꞌi Koro. Miꞌi pote ti hegyiꞌat kahato Tupana ahepe Ahepaꞌi Koro kyꞌe haype Ahepaꞌi Koro emiit no watoĩ­neꞌen mote. Wahenoi yne aiminug saꞌag tope pote meremo topy­huꞌat waure wo. Wati­ky­ꞌesat aipo­wyro hap hoꞌopot hap eꞌat piat pote waku merep wahenoi tope. Wahẽtup hawyi meremo tutum neꞌen neꞌi aipo­wyro hap. Iꞌewyte satek hap saty monik hamo wahẽtup pote meremo tutum ahepe teha­ky­ꞌeꞌi hap. Taꞌi hegyiꞌat kahato ahepe katu­pono Haꞌyru Ahepaꞌi wo toĩneꞌen pote. Toĩneꞌen atipy pe ahehay moherep Toꞌywot piat hano Ahepaꞌi. Miꞌi hawyi Iꞌywot aimoe­saika kahato kat e hap kat e hap niatpo kahato rakat ahete hap turan aimoe­saika kuap kahato e.

"

5

1 Nimo te pyi Tupana tiꞌairo wẽtup miit aiꞌy­wania paꞌi koro wo — Atiky­ꞌesat en paꞌi wo miitꞌin ehay moherep uhepiat hamo e iꞌewyte iꞌatu­minug moherep uhepiat hamo e. Woro­ꞌairo en wẽtup ok yn paꞌi akag wo e. Karãpeĩ miit tunug saꞌag hawyi waku etiꞌauka iꞌatumiium wo ehũ iꞌatu­minug saꞌag hep hamo e. Miꞌi etunug mote waure wo areĩneꞌen iꞌatu­minug saꞌag kai e Tupana tomi­ꞌairo paꞌi koro pe saꞌa­wyꞌi aiꞌy­wania pe."

2 — Woro­ꞌairo en miitꞌin atukyꞌe hamuat e. Karãpeĩ miitꞌin uiꞌatoiat hawyi waku paaꞌere o epyꞌa pe miitꞌin satek hawyi e. Miꞌi hawyi etimo­herep iꞌatuepe muꞌap uhowawiat e. — En miit kawiat ereĩneꞌen e iꞌewyte etikuap miitꞌin miat iꞌaparap taꞌyn hap yt iꞌatu­weꞌeg i hap koꞌi yt ikuap kahato i hap koꞌi hawyi waku etiꞌauka taꞌa­tue­hũria taꞌa­tue­ka­wiano iꞌewyte ekawiano e saꞌa­wyꞌi Tupana tomi­ꞌairo paꞌi koro pe."

3 — En ni tapyꞌyia ewy kahato iꞌaparap hat pote waku etiꞌauka ehũ emiꞌa­parap moweityk hamo iꞌewyte emiitꞌin minug saꞌag koꞌi hep hamuat e. Miꞌi nug hamo woro­ꞌairo e Tupana."

4 — Woro­ꞌairo paꞌi akag wo e. Yt miitꞌin miꞌairo hap kaipyi i ereĩneꞌen paꞌi koro wo maꞌato uimi­ꞌairo en e. Yt naku i ereꞌe miitꞌin me — Uiꞌairo no eipaꞌi wo katu­pono uito yn waku paꞌi akag airo hamo e. Yt eꞌe hap kaipyi paꞌi koro wo ereĩneꞌen. Maꞌato uiꞌe hap kaipyi yn waku e. Nimo areꞌe Musei ywyt Arãu me — Woro­ꞌairo en miitꞌin epaꞌi akag wo e. Ereĩneꞌen no miitꞌin pyꞌa­setpe paꞌi koro wo areꞌe Musei ywyt Arãu me saꞌa­wyꞌi e. Arãu yt tuwenug hin i paꞌi koro wo maꞌato uimi­ꞌairo uimi­ky­ꞌesat ewywuat neꞌi Arãu e Tupana."

5 Tupana tunug Aika­ꞌiwat Iesui Arãu ewywuat kahato maꞌato poꞌog miꞌi kai. Yt tuwenug hin i Ahepaꞌi Koro wo Iesui. Yt tuwe­mõ­typot i paꞌi wo maꞌato Tupana mimõ­typot no Miꞌi Miit toĩneꞌen. Aikotã Tupana toꞌe saꞌa­wyꞌi miwan me hap ewy — Eꞌywot sese ti Uito Uhaꞌyru e. Wuatꞌi eꞌat piat Uhaꞌyru En e katu­pono wuatꞌi eꞌat piat Eꞌywot sese wo areĩneꞌen e. Mesup eꞌat woro­mo­herep En wuatꞌi miitꞌin me Uhaꞌyru hap e. En yn Uhaꞌyru mesuwe miit kaipywiat e wepy hawe 2.7 miwan me."

6 Miꞌi hawyi toꞌe Tupana wẽtup miwan me — Uhaꞌyru e woronug en wuatꞌi eꞌat piat wuatꞌi ywania Paꞌi Koro wuat woronug En mekewat aikotã saꞌa­wy­ꞌi­tewuat paꞌi koro Meke­se­teki hap het rakat ewywuat sese Uhaꞌyru e saꞌa­wyꞌi morekuat Tawi Tosai­pepiat Iesui etiat 110.4 miwan me."

7 Miꞌi hawyi mesuwat yi totiat toĩneꞌen turan Ahepiꞌi Sese Iesui ihay Tupana kape tuwak popuo tepiat hatyꞌu hap wywo tohẽtup hẽtup tehay wo — Papai Papai e uihep En guꞌuro po pyi e uiku­ꞌuro hap kaipyi uihep o En guꞌuro po pyi e haty wo. Miꞌi hawyi Tupana tiwesat — Pywo Uhaꞌyru atunug aru eꞌe hap ewy e. Worohep En guꞌuro pyi e Uimõ­typot kahato hat En mote e uimi­ky­ꞌesat ewy neꞌi ekuꞌuro pote e. Eremohit kahato miꞌi pote woro­mõ­typot Uhaꞌyru e. Emiẽtup ok tã worohep En guꞌuro pyi e."

8 Tupana Saꞌyru sese Iesui maꞌato toho­ꞌopot popuo tuwe­muꞌe Tupana miky­ꞌesat nug hap ete paaꞌe hat ewy. Miꞌi kaipyi aimo­hãpyk hamuat tutuꞌu yne tepiat hoꞌopot hap hawyi toikuap Tupana miky­ꞌesat nug hap. Yt ikuꞌuro teran i pytkai ikuꞌuro aika­wiano Tupana miky­ꞌesat toiky­ꞌesat pote."

9 Aika­ꞌiwat yt karãpe hin i iꞌaparap Toꞌywot miky­ꞌesat nug hap ete pote — En yn miitꞌin ehakye­raꞌat hano e Tupana. Iesui wato­mohey hawyi tutum aheĩneꞌen wuatꞌi eꞌat piat hamuat ahepe tomi­ky­ꞌesat nug haria wo watoĩ­neꞌen mote."

10 Toho­ꞌopot kahu hawyi. — Pywo sese hãpyk takat miit En e Tupana tope. Ewaku hap uiat ewy pote waku En yne miitꞌin Epaꞌi wo e. En ni mekewat paꞌi wakuat saꞌa­wy­ꞌiwuat Meke­se­teki ewywuat e. Paꞌi Meke­se­teki Saipe­piano Sese woronug En e Tosa­ꞌyru pe.

"

11 Uiwy­riaꞌin woro­ho­ꞌo­muꞌe teran Paꞌi Meke­se­teki Saipepiat ete. Ahenoi teran poꞌog Iesui ete wen maꞌato ehewaure kaꞌa iperup kahato Tupana ehay etiat kuap hamo. Taꞌi eweiket kahato eiwa­nẽtup hawe Tupana etiat eimuꞌe turan miꞌi pote yt woro­ho­ꞌo­muꞌe kuap i yne Ahepaꞌi Akag etiano."

12 Motꞌi eweikup­teꞌen Iesui mohey haria pytkai — Urumuꞌe i ro eweiꞌe yn yt uruikuap i te ti urumuꞌe hap Tupana eha etiat eweiꞌe at kaꞌap haria eipe. Are pãi koitywy ti waku raꞌyn miitꞌin muꞌe haria wo eweikup­teꞌen maꞌato ti yt itag i te Tupana ehay kuap hap etiaria eiperia are. Miꞌi hawyi ikuap perup i haria eweikup­teꞌen. Miꞌi pote miitꞌin mimuꞌe wo te neꞌi eweikup­teꞌen. Miꞌi pote — Uruiwaure raꞌyn saꞌa­wy­ꞌi­tewuat urumuꞌe hap e haria wo eipe. Miꞌi pote urumuꞌe i ro mehĩ mana mekewat saꞌa­wy­ꞌiwuat sehay Tupana etiat ehenoi i ro uruepe eweiꞌe. Aikotã hirakat ihire te rakat ewy eweikup­teꞌen Tupana ehay kuap hap ete. Aikotã aimẽpyt hit yt tenuk kuap i iheg kahato rakat ete hap ewywuat kahato eweikup­teꞌen Tupana ehay u hap ete. Aikotã aimẽ­pytꞌin mĩ hy yn ikyꞌesat hap ewy eweikup­teꞌen. Tupana ehay miꞌu puꞌi ewywuat u hap ete yt eweikuap kuap i."

13 Niatpo rakat saꞌa­wy­ꞌiwuat Tupana ehay etiat kurin kurin eweikuap. Aimẽpyt ihup te rakat ewy mĩ hy yn toisym kuap ewywuat eipe katu­pono yt eweikuap i te kat koꞌi kat koꞌi som sio pywuat sio yt pywuat i hap. Sio waku watunug sio yt naku i watunug e hap katu­pono Tupana pywuat hap yt eweikuap i te sio waku sio yt Tupana e hap yt eweikuap i te pote."

14 Maꞌato nagnia hãi rakaria ihãite rakaria tutuꞌu kuap kahato ipuꞌi kãꞌã iheg nakat ihainiaꞌin hary­po­riaꞌin. — Toꞌiro watenuk iꞌatuꞌe aimiꞌu raꞌyn iꞌatuꞌe. Miꞌi hap ewy Tupana ehay miwan miat kuap haria ihãite rakaria Iesui mohey haria Tupana ehay kuap kahato rakaria tikuap kahato kat som waku watunug kat som yt naku i watunug hap koꞌi Tupana e hap miwan miat pyi. Miꞌi haria Tupana nug haria teꞌe­ro­py­huꞌat taꞌa­tue­hãite imohey hap etiano. Miꞌiria miꞌu puꞌi u haria ewy are.

"

6

1 Saꞌa­wyꞌi kurin kurin watikuap Aipo­typot Iesui etiat. Kurin kurin watikuap ihay etiat. Iꞌewyte saꞌa­wyꞌi aipot­mu­ꞌeria Iuteuria aimuꞌe kurin kurin Tupana Mipo­ꞌoro Aipo­rekuat nuat ete. Miꞌi koꞌi toĩneꞌen ne aiwa­nẽtup hawe. Waku miꞌi koꞌi wen maꞌato poꞌog waku watikuap yne yne Iesui e hap yne yne iminug koꞌi e. Waku watu­we­motag ikuap hap ete. Yt naku i wato­py­huꞌat mekewat aimikuap hit hap ewy yn. Saꞌa­wyꞌi — Ewetoiat ro eiminug saꞌag koꞌi hawyi eweto­mohey ro Tupana iꞌatuꞌe ahepe hawyi iꞌatuehay upi watuwat."

2 Pyno aiꞌy­wania Iuteuria teꞌe­ru­we­piitsei teꞌe­ru­we­posei teꞌe­ru­we­pysei kahato aheko ewy. Miꞌi hap yn saꞌa­wyꞌi watu­we­muꞌe. Miꞌi watunug watunug aiwe­mõ­pokuap hamo pote — Waku pe wato­py­huꞌat Tupana pe saꞌa­wyꞌi watoꞌe. Saꞌa­wyꞌi watu­we­ponug aimi­ꞌauka aihũ tote hawyi tuweityk aiminug saꞌag watoꞌe saꞌa­wyꞌi. Waku watoiat miꞌi koꞌi katu­pono mesup Aika­ꞌiwat yn aheha­kye­raꞌat kuap waku watoꞌe yn. Saꞌa­wyꞌi aikotã aru ikuꞌuro rakaria tukup­teꞌen hap kape yn watu­wa­nẽtup aikotã teꞌe­ru­we­hymut hap kape yn watu­wa­nẽtup aikotã aru Tupana tiꞌa­tu­hymut miꞌiria guꞌuro pyi hap ete yn watu­wa­nẽtup."

3 Saꞌa­wyꞌi miꞌi hap kape yn watu­wa­nẽtup Iuteuria ywania aito pote. Mesup koitywy waku watu­wa­nẽtup aheko kape maꞌato aikotã aimuꞌe hit hap kape hap ewy. Waku poꞌog watu­wa­nẽtup Iesui eko kape katu­pono aimuꞌe Iesui etiat poꞌog aheko saꞌa­wy­ꞌiwuat kai pote.

"

4 Iesui toineꞌen aipy­ꞌa­setpe turan aiꞌy­wania tuwat kahato Aika­ꞌiwat ehay upi — Pywo iꞌatuꞌe saꞌa­wyꞌi Iesui e hap ete hawyi paaꞌi­ꞌa­tuꞌe taꞌa­tu­minug saꞌag ete hawyi iꞌatu­wepit kahato mekewat kuap pakup hap ete. Tupana Miium Iesui taꞌa­tuiãꞌãg sio waku sio yt hap ete sio Tupana ehay ihay sio yt hap kuap hamo taꞌa­tuiãꞌãg. Miꞌi turan Tupana Pãꞌãu wakuat iꞌatu­muꞌe kahato aiꞌy­wania Iuteuria. Miꞌi hawyi teꞌe­ro­py­huꞌat Tupana Wakuat Pãꞌãu eiam wo."

5 Miꞌi hawyi Tupana ehay wakuat ete iwẽ pywiat kurin kurin taꞌa­tukuap hawyi — Waku kahato iꞌatuꞌe. He kahato Tupana ehay iꞌatuꞌe aiꞌy­wania. Waku kahato aru karãpe putꞌokꞌe raꞌyn ti Tupana mesuwe Aipo­rekuat no iꞌatuꞌe iraniaꞌin aiꞌy­wania."

6 Miꞌi taꞌa­tukuap yne hap kaipyi taꞌa­tu­ꞌatoiat saꞌag Iesui. Taꞌa­tupun yne imohey hap itote hawyi — Yt uruimohey i Miꞌi Miit iꞌatuꞌe — Eweiꞌauka ro eweiꞌauka ro e haria tukup­teꞌen aiꞌy­wania. Eweiꞌauka ariaꞌyp posak ete yt wati­ky­ꞌesat i Tupana Saꞌyru Aipo­rekuat no e haria miꞌiria. Yt kan hamo i Mesuwat Miit iꞌatuꞌe haty wo taꞌa­tuehay pirik wo. Miꞌi hap kaipyi Tupana tiꞌa­tukuap miꞌiria topyꞌa pe. — Iꞌatuehay kaipyi Uhaꞌyru auka hap kaipyi atiꞌa­tu­ꞌa­piheg aru iraniaꞌin aiꞌy­wania tuwat Iesui mohey hap upi pytkai. Taꞌa­tu­mohey rokirẽ raꞌyn taꞌa­tupun Iesui mohey hap. Miꞌiria ewywuaria koitywy yt wati­morem kuap i raꞌyn Tupana kape katu­pono Tupana Saꞌyru pun haria raꞌyn miꞌiria."

7 Maꞌato aito Tupana Saꞌyru mohey haria aikotã aiko wakuat rakat ewywuaria wato­py­huꞌat yi wakuat iꞌaman sym hat ewy aito Tupana mikoi wakuat ewywuaria mikoi Tupana mipoi­tyro kahato ewywuat koꞌi. Tupana tum iꞌaman hawyi ihãite kahato hap ewy wato­py­huꞌat watat aheha­kye­raꞌat hap hawyi."

8 Maꞌato aiko aimikoi yi yt kan hamo i ewy Tupana Saꞌyru pun haria tukup­teꞌen. Hu ypia ewy hyri hyp ewy yt uwe i miky­ꞌesat ewywuaria tukup­teꞌen yt imohey i haria. Miꞌi hawyi meipepe ro ekahuro epyp eꞌu aria watoꞌe. Miꞌi hap ewy topy­huꞌat miꞌiria. Aiꞌy­wania Tupana Saꞌyru pun haria aria wo tukup­teꞌen aru aiko piat hyri hyp ewy."

9 Maꞌato eipe uiwy­riaꞌin uimi­kyꞌe koꞌi yt miꞌiria ewywuaria hin i eipe. Yt aiko aimikoi wẽkiꞌa eꞌyi ewy hin i eipe are. Maꞌato aiko aipoi kahato hap ewywuaria eipe are. Woro­ho­ꞌo­mohey kahato eipe uheka­tu­wyria. Aheha­kye­raꞌat hat mohey sese haria eipe. Aheha­kye­raꞌat hat moherep haria kahato eipe. Wuatꞌi miitꞌin eikuap Aheha­kye­raꞌat hat mohey haria eipe hap. Maꞌato eipe aimikoi hẽꞌẽ kahato rakat ewywuat hap kaipyi eikuap miitꞌin."

10 Taꞌi Tupana hãpyk kahato. Yt karãpe i toiwaure tokyꞌe hap eipotpap tomõ­typot ehepiat hap etiat e. Yt toiwaure kuap i eiminug wakuat tomõ­typot etiat hap Tupana pote. Yt karãpe i toiwaure temiitꞌin powyro hap tomõ­typot tokyꞌe ehepiat hap kaipywiat koꞌi."

11 Pyno poꞌog waku miꞌi hap ewywuat no watu­kup­teꞌen. Waku Tupana mõtypot hap kahato wywo watoĩ­neꞌen. Imohey potꞌi kahato aiku­ꞌuro hap eꞌat kape yn waku imohey hap watoꞌe."

12 Pyno yt naku i watoĩ­neꞌen iperup woꞌo­muꞌe hap etiat rakano neꞌi are. Yt naku i iperup neꞌi imohey hap ete. Yt naku i wato­py­huꞌat yt ikuap teran i haria wo e. Yt naku i aiwa­nẽtup hap wati­mo­kenꞌẽ neꞌi Tupana Pãꞌãu miat aimuꞌe turan. Waku watu­kup­teꞌen aikotã saꞌa­wy­ꞌiwuat Tupana ehay moherep haria ewywuat imohey iwatoꞌin rakaria ewywuat meimuẽwat saꞌa­wy­ꞌi­wuaria Tupana ehay moherep haria ewy. Katu­pono miꞌiria tukup­teꞌen wuatꞌi eꞌat pe Tupana mohey motꞌi haria. Yt teꞌe­ru­we­mõti hin i — Atimohey taꞌa­tuꞌe hap ete. Yt taꞌa­tupun hin i taꞌa­tu­mi­mohey Tupana piat — Atunug aru e hap mohey hap. Waku miꞌiria ewywuaria watu­kup­teꞌen. Yt naku i pya kahato neꞌi aiwa­nẽtup hap Tupana kapiat hap.

"

13 Waku wato­py­huꞌat ahaꞌa­seꞌi Aparãu ewywuaria. Saꞌa­wyꞌi Tupana toꞌe Aparãu me — Pywo ti rat woro­poi­tyro en e. Uhet wyti Tupana e. Yt kat i miit miꞌi rẽ poꞌog uhet kawiat e. Atunug aru emiari­ruꞌin waikiru iꞌatu kahato hap ewy e. Miꞌi pote areset pehik atunug aru uiꞌe hap ete e Tupana Aparãu me."

14 — Woro­poi­tyro poityro e. Pywo ti rat atunug aru uiꞌe hap ewy e. Atimo­ty­pyꞌi esaꞌy­ruꞌin e. Iꞌatu sakpo typyꞌi esaipe­piaria yi kyt ewy iꞌatu hap ewy emiari­ruꞌin e Tupana Aparãu me."

15 Maꞌato Tupana yt meremo hin i hum toꞌe hap ewy. Miꞌi pytkai toimohey potꞌi Aparãu. Yt ipun hin i — Atunug aru e Tupana piat hap. Miꞌi hawyi tuwe­mo­herep taꞌyn haꞌyru Isaki Tupana e hap ewy."

16 Karãpeĩ miitꞌin toꞌe ahepe — Atunug aru uiꞌe hap ewy toꞌe hawyi maꞌato yt wato­mohey i pote taꞌa­tu­kaykay raꞌyn taꞌa­tue­tu­ꞌisa taꞌa­tuꞌe hamuat — Yt atunug i uiꞌe hap ewy pote heso rakat areĩneꞌen wuatꞌi ehamo iꞌewyte Tupana ehamo e hamuat. Mio tã toꞌe hawyi wato­mohey poꞌog wuatꞌi ehamo toꞌe pote."

17 Maꞌato Tupana toꞌe tuwe­hamo yn — Atunug aru emẽpytꞌin iꞌatu waikiru ewy e Aparãu me. — Areĩneꞌen hegyiꞌat kahato rakano aru emiari­ruꞌin koꞌi pe e. Yt uheso hin i e. Atunug aru uiꞌe hap ok tã e. Meiũran aru atiꞌa­tu­poi­tyro esaipe­piaria e. Yt atiwaure hin i kat uiꞌe hap e. Maꞌato atunug aru uiꞌe hap ewy e. Uito Tupana pote atunug uiꞌe hap ewy e Aparãu me haty wo. Yt karãpe i kue wẽtup sehay atunug aru maꞌato atipyt­ꞌatnug uhehay Uito Tupana pote e nimo te Aparãu me. Iꞌewyte yne esaipe­piaria pe pywuat uiꞌe hap kuap hanuaria tukup­teꞌen aru e."

18 Pyno atipyt­ꞌatnug uhehay Tupana Uito pote e. Pywo yt uwe i imonik kuap uiꞌe hap — Atunug aru Tupana e hap Tupana iꞌe pote. Tupana yt heso kuap i miꞌi pote waku wato­mohey kahato miꞌi tã — Atunug aru e hap koꞌi. — Urumo­wepit hat kahato En Tupana watoꞌe. Ewawi uruteput wanĩ­kaptia pupi. Uruto­pytyk kahato ehay — Atunug aru eꞌe hap. Pyno typy toꞌe — Atunug aru e hap koꞌi. Typy tohenoi tehay ahepe."

19 Tupana e hap wẽtup — Woro­ho­ꞌo­poi­tyro aru wuatꞌi eꞌat pe e hap aimo­wepit kahato. Miꞌi hawyi iꞌe hap typy — Atunug aru e hap. Pyno pywo ti aru urueha­kye­raꞌat watoꞌe tope. Uruhe­katup kahato urupyꞌa pe watoꞌe. Miꞌi hawyi urueha­kye­raꞌat aru toꞌe hap ewy watoꞌe.

Aimi­mohey aikytyt kahato iheg me aikotã haity Tupana eiam sese kaipyi tut aipiit kape hap ewy. Taꞌi imohey hap haity ewy. Yt karãpe i uruiwaure eꞌe hap Tupana watoꞌe."

20 Katu­pono mekewat Aimi­mohey Iesui teke Tupana eiam koro sese pe raꞌyn. Saꞌa­wyꞌi Ahepaꞌi Iesui teke Tupana eiam sese pe. Hewat­ꞌymo ti aito. Ahepaꞌi mekewat Meke­se­teki ewywuat poꞌog nakat Ahepaꞌi Koro wuatꞌi eꞌat piat. Yianme teke aikotã aheꞌyara tuwe­moheg iꞌasaity ete. Miꞌi hap ewy wato­mohey Tupana e hap — Atunug aru e hap wato­mohey kahato miꞌi e hap hawyi aimoheg kahato Tupana ete wuatꞌi eꞌat pe saity iheg nakat ewy.

"

7

1 Pyno ahenoi teran saꞌa­wy­ꞌiwuat paꞌi wato Meke­se­teki etiat. Miꞌi ti morekuat no topy­huꞌat mekewat Ieru­sarẽi notiat maꞌato mekewat eꞌat pe tawa Sareĩ iꞌatuꞌe taꞌa­tu­pusu puo maꞌato aipusu puo tawa woꞌo­wese e hap watoꞌe. Saꞌa­wyꞌi ti Tupana tiꞌairo temiit Meke­se­teki paꞌi koro wuat miitꞌin ehay enoi tepiat hamuat. Tupana poꞌog ywaiti wuatꞌi kawiat miꞌairo Meke­se­teki. Saꞌa­wyꞌi Aparãu taꞌaipok woꞌo­ꞌauka hap wato kaipyi wanĩ­kap­tiaria atuꞌuka hap kaipyi. Iꞌatuekat yne topo piat wywo tut. Miꞌi hap tote muꞌap upi paꞌi wato Meke­se­teki tipuẽti. Miꞌi hawyi toipoi­tyro ahaꞌa­seꞌi Aparãu."

2 Miꞌi hawyi Aparãu hoꞌoium tope wanĩ­kaptia pohari hap koꞌi ipatꞌok. 10 rakat kaipyi tutum wẽtup iwat. Iwato tutum paꞌi akag Meke­se­teki pe. Meke­se­teki set aipusu puo woꞌoe­waku nug hat akag e. Miꞌi ti morekuat tawa Sareĩ totiat. Sareĩ aipusu puo woꞌo­wese hap. Miꞌi pote Meke­se­teki topy­huꞌat woꞌo­wese hap nug hat akag aipusu puo e. Aipo­typot Iesui ewywuat topy­huꞌat morekuat Meske­se­teki."

3 Maꞌato Meke­se­teki uwe iꞌywot kuap hat yt toꞌe i miwan miat pote. Uwe ity kuap hat yt toꞌe i iwan miat pote. Iꞌewyte uwe imẽpytꞌin kat ywania hap yt uwe i ikuap yt toꞌe i iwan me pote. Sio iꞌywãꞌĩ hap toĩ sio yt hap yt watikuap i yt toꞌe i pote. Sio ikuꞌuro sio yt hap yt toꞌe i pote yt watikuap i. Yt uwe i ikuap miꞌi pote wuatꞌi eꞌat piat miit ewy topy­huꞌat morekuat Meke­se­teki. Miꞌi pote wuatꞌi eꞌat piat miitꞌin epaꞌi koro ewywuat topy­huꞌat. Miꞌi pote Tupana Saꞌyru ewywuat kahato topy­huꞌat. Miꞌi Ahepaꞌi wuatꞌi eꞌat piat iãꞌãkap kahato."

4 Uiꞌy­wania waku watu­wa­nẽtup morekuat Meke­se­teki kape katu­pono Iesui eꞌyianmiat iãꞌãkap kahato topy­huꞌat miꞌi. Miitꞌin mimo­wato kahato miꞌi. Ahaꞌa­seꞌi koro Aparãu mimõ­typot miꞌi. Taꞌi toho­ꞌo­patꞌok kahato tewa­nĩkap pohari hap kaipyi tohoꞌoium wẽtup 10 rakat kaipyi mokekuat Meke­se­teki pe. Miꞌi ti poꞌog Aparãu kai topy­huꞌat katu­pono tohoꞌoium tope."

5 Saꞌa­wyꞌi aseꞌi Aparãu emiariru Irewi e hap het rakat toĩneꞌen ahepaꞌi koro wo. Miꞌi hawyi yne Irewi saipe­piaria tukup­teꞌen ahepaꞌi wo. Miꞌiria pe mesup watum aimiium koꞌi Irewi saipe­piaria pe paꞌi kororia pote Irewi saipe­piaria pote. Aikotã Tupana toꞌe hap ewy — Ehoꞌoium o uhepe eimikoi hat koꞌi wẽtup 10 rakat kaipyi paꞌi koro Irewi saipe­piaria pe e hap ewy. Kat e hap kat e hap eimi­puẽti kaipyi ehoꞌoium o uhepe wẽtup 10 piat e Tupana. Pyno mesup te aito Aparãu emiari­ruꞌin koꞌi wahoꞌoium ahekat paꞌi koro Irewi saipe­piaria pe. Maꞌato saꞌa­wyꞌi Irewi tum tekat Paꞌi Koro Meke­se­teki pe katu­pono Irewi eꞌaseꞌi Aparãu tum tekat Paꞌi Koro Meke­se­teki pe pote Irewi tum wy tekat Paꞌi Koro Meke­se­teki pe teꞌa­seꞌi Aparãu po wo tutum hap ewy. Miꞌi pote Paꞌi Meke­se­teki Saipepiat Iesui topy­huꞌat poꞌog Ahepaꞌi Koro wo ahepaꞌi koro Irewi saipe­piaria kai katu­pono Irewi iꞌewyte hum haꞌup Paꞌi Koro Iesui Meke­se­teki Saipepiat pe."

6 Maꞌato paꞌi koro Meke­se­teki yt Irewi ywania hin i. Yt Aparãu kaipywiat i maꞌato yt uwe i ikuap kat ywania morekuat Meke­se­teki toĩneꞌen. Miꞌi kape ahaꞌa­seꞌi sese hum wuatꞌi kat koꞌi kat koꞌi. Toipatꞌok hawyi tohoꞌoium paꞌi Meke­se­teki pe. Miꞌi hawyi paꞌi Meke­se­teki tipoi­tyro raꞌyn ahaꞌa­seꞌi Aparãu e — Tupana emowato e Aparãu me. Tupana mipoi­tyro toipoi­tyro te."

7 Pywo ti rat poꞌog Aparãu kawiat iwato Meke­se­teki kat pote yt poꞌog i miꞌi pote yt toipoi­tyro kuap i."

8 Miꞌi tupono koitywy aito aiꞌy­wania miium koꞌi watum Irewi ywania pe maꞌato Irewi ywania ikuꞌuro rakaria wo tukup­teꞌen torania maꞌato Ahepaꞌi Koro pakup Iesui yt miꞌi tã i mesup. Aikotã toꞌe saꞌa­wy­ꞌiwuat miwan me hap ewy — Miꞌi Miit toĩneꞌen wuatꞌi eꞌat piat Paꞌi wuat e. En ni Paꞌi wato Meke­se­teki ewywuat e miwan me morekuat Tawi wepy hawe."

9 Pyno saꞌa­wy­ꞌiwuat ahaꞌa­seꞌi koro Aparãu tum naꞌyn paꞌi koro Meke­se­teki pe tomiium koꞌi. Pyno Aparãu topy­huꞌat paꞌi Irewi eꞌaseꞌi. Miꞌi tupono saꞌa­wyꞌi paꞌi Irewi topy­huꞌat teꞌa­seꞌi Aparãu piit pe. Miꞌi hawyi Aparãu tum tomiium Meke­se­teki pe turan paꞌi Irewi iꞌewyte hum tomiium koꞌi Meke­se­teki pe Irewi eꞌaseꞌi Aparãu po wo yt tuwe­mo­herep i te turan. Katu­pono paꞌi Irewi eꞌyianmete haꞌa­seꞌi Aparãu tum imiium Meke­se­teki pe. Miꞌi turan Irewi toĩneꞌen ne iãꞌỹi wo Aparãu piit pe imiairiru Irewi pote. Miꞌi tã ahaꞌa­seꞌi iꞌewyte torania aito Aparãu emiari­ruꞌin watum yne aimiium Tupana piat Meke­se­teki pe Aparãu saipe­piaria iãꞌỹi koꞌi Iesui pote."

10 Saꞌa­wyꞌi toꞌo­puẽti muꞌap tote morekuat Meke­se­teki wywo ahaꞌa­seꞌi Aparãu. Miꞌi turan ahaꞌa­seꞌi paꞌi koro Irewiꞌin ahaꞌa­seꞌi Aparãu piit te tukup­teꞌen hãꞌỹi ewy yt hẽtyt i te rakat ewy. Miꞌi hawyi taꞌatuium itote ahaꞌa­seꞌi Aparãu po wo."

11 Pywo ti rat paꞌi kororia koꞌi Irewiꞌin kaipyi yt tut i aimo­hãpyk hap Tupana wywuat hap. Yt kat i rat aheha­kye­raꞌat hap miꞌiria kaipyi. Aiꞌy­wania ewãi hap yn tuwe­mo­herep ainãpin Tupana kaipywiat hap Tupana ehay kat som waku watunug hap watikuap Musei eꞌaseꞌi Irewi wẽ pyi. Irewi ywania kaipyi Musei tuwe­mo­herep maꞌato Tupana toꞌe saꞌa­wyꞌi — Tut aru wẽtup ok Ehepaꞌi Koro pakup e. Miꞌi Miit ti Paꞌi Koro Meke­se­teki ewywuat toĩneꞌen e Tupana saꞌa­wyꞌi morekuat Tawi pe. Pyno Ahepaꞌi Koro sese yt tut i Musei ywotꞌin Irewi ywania kaipyi iꞌewyte yt Musei ywania kaipyi i te wy. Miꞌi pote paꞌi Musei ehay yt aimo­hãpyk kuap i Tupana wywo. Maꞌato aimo­hãpyk hamuat Tupana tipo­ꞌoro wẽtup ok i Aipo­rekuat no Ahepaꞌi Koro wo mekewat Meke­se­teki Ewywuat Aheha­kye­raꞌat Hat Iesui."

12 Pyno Ahepaꞌi Koro ipakup takat yt Irewi ywania ewywuat i maꞌato wẽtup kaipyi raꞌyn ipakup takat toĩneꞌen. Ahepaꞌi Pakup Iesui kaipyi ainãpin Irewi piat yt hap ewy i. Iꞌewyte Irewi emiariru Musei yt ewywuat i. Iꞌewyte Musei ywyt Arãu yt kaipyi i Iesui maꞌato Ahepaꞌi Pakup Iesui kaipyi raꞌyn ainãpin hap tut aimo­hãpyk kuap Tupana wywuat hap sese. Musei piat ainãpin hap yt ewywuat i."

13 Ahaꞌa­seꞌi Musei yt kaipyi hin i Ahepaꞌi Koro Iesui. Yt Musei suu yt ewywuat i katu­pono Ahaꞌa­seꞌi Iuta emiariru Emiariru ti Iesui. Yt karãpe i ahaꞌa­seꞌi Iuta emiari­ruꞌin tukup­teꞌen ahepaꞌi koro wo. Yt karãpe i Iuta ywania tum aihũria Tupana pe aria pe mekewat yparakai aihũ wuk hap nu kawiat tote. Maꞌato miꞌi pytkai mesup topy­huꞌat Ahepaꞌi Akag wo Iesui mekewat Meke­se­teki ewywuat."

14 Iꞌewyte watikuap kahato ahaꞌa­seꞌi Iuta emiariru emiariru kaipywiat tut Aheha­kye­raꞌat hat Tupana Mipo­ꞌoro Aipo­rekuat nuat hap. Maꞌato Tupana yt toꞌe i — Iuta ywania kaipyi tuwẽtem ahepaꞌi koro yt e i. Maꞌato watikuap Iesui topy­huꞌat Ahepaꞌi Koro wo hap maꞌato wẽtup kaipyi Meke­se­teki paꞌi koro ewywuat. Yt Irewi ywania i maꞌato Meke­se­teki ewywuat e hap kaipyi watikuap."

15 Iesui topy­huꞌat Paꞌi Koro wuat miitꞌin yt eko ewy hin i. Heremo kahato miꞌi mesup watikuap taꞌyn Iesui tuwe­mo­herep mekewat Meke­se­teki ewywuat sese. Aikotã aikotã Tupana toꞌe hap ewy. Miꞌi ewywuat topy­huꞌat Ahepaꞌi Koro wo."

16 Tupana miꞌairo Iesui Ahepaꞌi Koro wuat maꞌato yt aheko upi hin i toiꞌairo. Aikotã iraniaꞌin aimi­ꞌairo ahepaꞌi yt ewywuat hin i. Yt ahaꞌa­seꞌi Irewi saꞌy­ruꞌin hin i Miꞌi maꞌato miꞌi pytkai Tupana tiꞌairo katu­pono wuatꞌi eꞌat piat ieĩneꞌen hat Iesui pote mekewat Meke­se­teki ewywuat toiꞌairo Ahepaꞌi Koro wuat sese Miꞌi."

17 Pyno ti mekewat miwan me mio tã e saꞌa­wy­ꞌite Tupana toꞌe — Uhaꞌyru mesup woro­ꞌairo En miitꞌin Epaꞌi Koro wo maꞌato yt karãpe i raꞌyn ekahuro En Paꞌi Porekuat no hap e. Paꞌi Meke­se­teki ewy En e saꞌa­wyꞌi Tupana Tawi wepy 110.4 hap we.

"

18 Mekewat saꞌa­wy­ꞌiwuat paꞌiria aimuꞌe hap koꞌi ainãpin hap koꞌi aiꞌy­wania wat yt putꞌokꞌe i ahehay moherep Tupana kapiat hamo. Yt hesaika i miitꞌin mohãpyk Tupana wywuat hamo. Miꞌi pote Tupana toꞌe — Yt kan hamo i iꞌatueko e katu­pono yt putꞌokꞌe i miitꞌin ekyi uhowawiat hamo miitꞌin mohãpyk hamo e Tupana."

19 Saꞌa­wy­ꞌiwuat ahepaꞌi aimotag teran tehay wo saꞌa­wy­ꞌiwuat ainãpin hap koꞌi ete. Toimo­pakup teran yne maꞌato mekewat saꞌa­wy­ꞌiwuat waku wen maꞌato yt hesaika i aimo­waku hamo. Yt aimo­pe­rupꞌi kuap i mekewat Musei piat ainãpin hap. Yt aimo­hãpyk kuap i yt watunug i pote. Wati­ꞌa­parap yne miꞌi hap koꞌi ete pote. Paꞌi Musei wãiꞌe hap upi yt kat i muꞌap Tupana kapiat hap katu­pono yt watunug kuap i yne Musei piat ainãpin hap koꞌi pote. Maꞌato wato­mohey Paꞌi Koro wo Iesui hawyi meremo watikuap Tupana."

20 Pyno saꞌa­wyꞌi Tupana kapiat ihay rakat tukup­teꞌen paꞌi koro wo miitꞌin miꞌairo koꞌi. Maꞌato Iesui Ahepaꞌi Sese wuat Tupana Miꞌairo toĩneꞌen. Tupana ehay kaipyi topy­huꞌat Ahepaꞌi Wato wo. — Pywo ti rat woronug En Wuatꞌi Miitꞌin Epaꞌi Wato wo e Tupana. Ewẽ pyi yn atiky­ꞌesat miitꞌin ehay enoi hap e. Karãpe ehay turan meremo emiẽtup atum epe e Tupana Iesui pe. Emiit miẽtup ewẽ pywiat atum yne e. Karãpe uhehay teran miitꞌin kape miꞌi hawyi ewẽ pyi yn uhehay e. Miitꞌin Epaꞌi Wato wo woronug En e Tupana Iesui pe Wuatꞌi Eꞌat Piat Ieĩneꞌen Hanuat En mote e."

21 Miꞌi pote woro­ꞌairo En Paꞌi Wato wuat mekewat paꞌi wato Meke­se­teki Saipepiat En e Tupana miwan me Iesui piat pe. Yt karãpe i Tupana toꞌe iraniaꞌin paꞌiria pe mio wat toꞌe hap ewy. Iꞌewyte Musei pe iꞌewyte haipe piaria pe Tupana yt toꞌe i mekewat toꞌe hap ewy maꞌato Tosa­ꞌyru pe yn toꞌe — En ni Uimi­ꞌairo Miitꞌin Epaꞌi wuat wuatꞌi eꞌat piat ieĩneꞌen hanuat e. Yt uheso i rat e Tupana saꞌa­wyꞌi Iesui piat morekuat Tawi wepy 110.4 piat pe."

22 Taꞌi waku sakpo Iesui Ahepaꞌi Akag wo wati­puẽti poꞌog poꞌog iraniaꞌin paꞌi koꞌi kai. Katu­pono Tupana toꞌe hap ewy — En ni Uimi­ꞌairo Paꞌi wato wo e maꞌato yt karãpe i toꞌe Tupana iraniaꞌin paꞌiria pe miꞌi ta e hap."

23 Saꞌa­wy­ꞌi­wuaria iꞌatu kahato paꞌiria tukup­teꞌen map haria neꞌi pote yt ieĩneꞌen motꞌi paꞌi wo itote. Wẽtup ikuꞌuro hawyi toĩneꞌen wẽtup i raꞌyn haipe­piano. Maꞌato Wẽtup Ok yn waku Iꞌatuꞌakag Sese Miꞌi ti Iesui wẽtup ok takat."

24 Maꞌato koran paꞌi wato sese mesu­wa­rotiat yt ewy hin i katu­pono Miꞌi ieĩneꞌen wuatꞌi eꞌat piat hamuat Paꞌi Pakup mo. Mesu­wa­rotiat paꞌi koꞌi ikuꞌuro yne pytkai toĩneꞌen ne wẽtup teiam me atipy pe."

25 Ahepaꞌi Wato Pakup Iesui aheha­kye­raꞌat kuap yne mesu­wa­ro­tiaria torania ywania e. Pywo ti rat torania Tupana kapiaria toiꞌa­tue­ha­kye­raꞌat kuap taꞌa­tu­ky­ꞌesat imohey hawyi katu­pono Miꞌi Miit ti muꞌap Tupana kapiat. Koitywy uwe uwe miꞌi muꞌap upi toto Tupana kape Miꞌi Miit tuwat hupi haria putꞌok­ꞌi­ꞌa­tuꞌe Tupana kuap hap kape e. Kat emiit kat emiit putꞌokꞌe kuap Tupana kape Miꞌi Paꞌi sehay upi. Ahehay enoi ok tã tohenoi Tupana pe. Yt toimaꞌat hin i Toꞌywot ahehay wo iꞌewyte tohẽtup kahato aika­wiano Tupana pe Ahepaꞌi Wato Iesui."

26 Miꞌi miit ti waku kahato Ahepaꞌi Wato wo katu­pono aika­wiano hat aiwy kahato topy­huꞌat. Aimi­ky­ꞌesat toikuap kahato. Poꞌog poꞌog waku iraniaꞌin paꞌi koꞌi kai. Yt uwe i poꞌog Miꞌi Miit kai. Tupana ewywuat wanẽtup hat Miꞌi Miit. Tupana ewywuat wakuat nug hat Miꞌi Miit Iesui. Miꞌi pote Ahepaꞌi wo waku kahato. Yt aimaꞌat kuap i. Yt aiꞌa­parap kuap i. Iꞌewyte yt uwe i iꞌaparap kuap teko saꞌag wo. Waku kahato Ahepaꞌi Wato wo. Yt karãpe i toiꞌa­parap iraniaꞌin miitꞌin ewy aiꞌewy. Pywo ti rat poꞌog poꞌog waku wuatꞌi paꞌi koꞌi kai Ahepaꞌi wo Iesui iraniaꞌin iꞌaparap aparap haria neꞌi pote. Tupana Mimõ­typot sese Ahepaꞌi pakup. Yt uwe i atipy pe poꞌog miꞌi rẽ Tupana Mimõ­typot kai. — En poꞌog poꞌog atipy piaria kai e Tosa­ꞌyru pe yn. En poꞌog poꞌog rakat torania kawiat e Iesui pe."

27 Ahepa­ꞌiria mesu­wa­rotiat iꞌaparap aparap kahato Tupana piat taꞌa­tu­potpap nug hap ete. Aiꞌy­wania paꞌi koꞌi tiꞌauka taꞌa­tu­hũria taꞌa­tu­ꞌa­tuwuk wuk mohag wo taꞌa­tu­minug saꞌag moweityk hamo — Uruiꞌa­parap taꞌyn ewawi Tupana iꞌatuꞌe hamuat. Ereĩneꞌen waure wo uruminug saꞌag kai iꞌatuꞌe. Iꞌewyte saꞌa­wyꞌi taꞌa­tu­ꞌauka aihũria aiminug saꞌag pohag wo. Aihũria suu wywo taꞌa­tu­mo­weityk teran ahepiat iꞌaparap hap. Taꞌa­tu­hãꞌãg kahato miꞌi hap ete. Maꞌato mio Iesui ikuꞌuro aihũria ewy aika­wiano aipohag wo aiminug saꞌag moweityk hamo Ahepaꞌi Wato pote. Yt kat i tominug saꞌag pytkai ikuꞌuro aiminug saꞌag upi toho­ꞌopot aiꞌa­piheg hap tutuꞌu hamo. Wẽtup mo yn ikuꞌuro hawyi tuweium Tupana pe aiꞌa­piheg hap saꞌup mo yt kat i tominug saꞌag pytkai. Ikuꞌuro aiku­ꞌuro hap u hamo. Wẽtup mo yn ikuꞌuro miꞌi hap yn imoma raꞌyn aiminug saꞌag. Maꞌato iraniaꞌin paꞌi akag koꞌi aihũria atuꞌuka kahato iꞌewyte taꞌa­tu­hũria at kaꞌap. Maꞌato Iesui ti wẽtup mo yn ikuꞌuro hawyi waku raꞌyn koitywy e Tupana. — Waku raꞌyn e."

28 Iraniaꞌin paꞌi koꞌi aimi­ꞌairo koꞌi Irewi eko ewywuaria miꞌiria miit aipuꞌi ewywuat taꞌa­tu­ꞌa­parap aparap kahato aiꞌa­parap hap ewy yne yt naku i nug hawiat. Ikuꞌuro rakaria aiꞌewy ahepaꞌi akag koꞌi mesu­wa­ro­tiaria. Miꞌiria yt naku i nug haria aiꞌewy mesu­wiaria paꞌi koꞌi. Maꞌato Ahepaꞌi Akag Sese Iesui pakup we Tupana toꞌe haty wo — Woronug En Wuatꞌi Miitꞌin Epaꞌi Koro wo aru saꞌa­wy­ꞌiwuat mekewat paꞌi Meke­se­teki ewywuat woro­ꞌairo En e haty wo saꞌa­wyꞌi Iesui pe. Iꞌatu kahato paꞌi mesuwe tukup­teꞌen e maꞌato miꞌi turan woro­ꞌairo En wuatꞌi miitꞌin Epaꞌi Wato wo e Tupana miwan me. Miꞌi hawyi ti aru ereĩneꞌen naꞌyn wuatꞌi eꞌat piat miitꞌin Epaꞌi wo e Tosa­ꞌyru pe. Waku En Paꞌi wo Uhaꞌyru e katu­pono En yn uiꞌewy Uhaꞌyru e Tupana Tosa­ꞌyru pe.

"

8

1 Pyno ahenoi i ehepe toꞌe Ahehay Enoi Toꞌywot piat hat ete. Miꞌi taꞌapyk Toꞌywot po sese kai aikope Tupana taꞌapyk Morekuat Akag wo hap tote Tupana po sese kai taꞌapyk wuatꞌi mimõ­typot rote Tupana mõtypot eiam sese tote."

2 Miꞌi tote tohẽtup hẽtup ahupi ahepaꞌi koro wo toĩneꞌen pote ipotpap mekewat atipy piat Tupana eiam sese pe. Saꞌa­wyꞌi paꞌi akag Musei tunug yahig note Tupana mõtypot yat miꞌat pe kawiat ipe hup ipe herypꞌi kawiat tutunug iꞌewyte sokpe kawiat. Ikahu rakat tutunug. Miꞌi hap tote Musei topy­huꞌat paꞌi wo. Maꞌato Ahepaꞌi sese Iesui topy­huꞌat atipy pe Tupana mõtypot eiam sese tote ikahu rakat rote yt miitꞌin minug hin i hap tote toĩneꞌen. Ipotpap Paꞌi wo poꞌog poꞌog Musei minug kawiat rote katu­pono Tupana minug note ipotpap."

3 Karãpeĩ ahepaꞌi koꞌi mesu­wa­ro­tiaria aimi­ꞌairo koꞌi iꞌatu­potpap aimiium Tupana piat hap ete taꞌatuium aimiium tope hawyi taꞌa­tu­ꞌauka aihũria Tupana piat taꞌa­tumiium mo. Maꞌato Iesui Tupana miꞌairo Ahepaꞌi Wato Iesui wo hawyi tutum Toꞌywot Tupana pe Toꞌywot mowehum hap kahato koꞌi. Aika­wiano hamuat ipotpap hap. Iwat imiium Toꞌywot piat koꞌi poꞌog waku aihũria kai katu­pono tosuu aika­wiano hamo."

4 Ahepaꞌi Sese Iesui ti yt paꞌi Irewi ywania saipepiat hin i. Miꞌi pote poꞌog Paꞌi wo paꞌi Irewi kai poꞌog mekewat Musei minug sokpe kawiat Tupana mõtypot yat epaꞌi wato kai katu­pono toĩneꞌen kuap Ahepaꞌi atipy piat iꞌewyte mesuwe Ahepaꞌi wo toĩneꞌen wuatꞌi eꞌat piat."

5 Pyno mesu­wa­rotiat Tupana eiam Musei minug yahig notiat aikotã Tupana eiam sese atipy piat iãꞌãkap ewy kahato. Ahepa­ꞌiria mekewat sokpe kawiat piat motpap nug haria tukup­teꞌen atipy pe Tupana eiam notiat motpap ewywuat Ahepaꞌi Wato Iesui iãꞌãkap ewywuat. Aikotã Tupana toꞌe Musei pe haꞌa­wyte mio tã e — Eweꞌeg o Musei e. Waku etunug o uimõ­typot yat uiꞌe hap ewy e. Atiky­ꞌesat hãpyk kahato uiꞌe hap ewywuat hap e. Aikotã atomo­herep epe saꞌa­wyꞌi yityꞌok tote hap ewy etunug o atipy pe e. Kat kupitu kat kupitu areꞌe yityꞌok tote hap ewy etunug o e Tupana Musei pe tutunug inug hap eꞌyianmete."

6 Pyno Tupana tunug naꞌyn wẽtup ok Ahepaꞌi Ipakup takat raꞌyn Tosa­ꞌyru kawiat. Miꞌi poꞌog heropat kuap torania paꞌiria mesu­wa­ro­tiaria kai. Miꞌi ti ahehay Tupana kapiat enoi kuap kahato Toꞌywot Tupana piat hat. Iꞌewyte ti Tupana Ehay Moherep Ahepiat Hat sese Miꞌi. Aiwo­ꞌo­wese hap toꞌywot wywuat nug hat sese Miꞌi Miit Akag. Koitywy poꞌog aiwesat kuap Tupana katu­pono ahehay enoi kuap hat toĩneꞌen naꞌyn miꞌi pote poꞌog waku iraniaꞌin saꞌa­wy­ꞌi­wuaria paꞌiria kai. Miꞌi pote mio tã toꞌe Tupana tope — Atunug aru uiꞌe hap ewy Uhaꞌyru e. Woronug En wuatꞌi epaꞌi koro wo wuatꞌi eꞌat piano e Tupana. Yt karãpe i Tupana toꞌe miꞌi tã iraniaꞌin paꞌi pe. Yt Musei pe te wy maꞌato mio tã Musei pe — Eipe mesu­wa­ro­tiaria paꞌi koꞌi wo woro­ho­ꞌonug e yn."

7 Saꞌa­wyꞌi Tupana toꞌe Musei pe — Atiky­ꞌesat en miitꞌin woꞌo­wese nug uiwywuat hap e. Miꞌi hap ete Musei ipotpap kahato waku kahato maꞌato meiũran Tupana toꞌe tope — Atunug aru wẽtup ok Paꞌi wo Esaipepiat e. Wẽtup ok atiꞌairo En ewywuat woꞌo­wese hap nug miitꞌin wywuat hat e. Miꞌi uhemiit sese e katu­pono Musei yt putꞌokꞌe i woꞌo­wese hap nug sese hamo. Miꞌi pote Tupana tunug wẽtup ok i Musei ewywuat Paꞌi Sese wo."

8 Saꞌa­wyꞌi Tupana toꞌe ahaꞌa­se­ꞌiꞌin me — Yt putꞌokꞌe i Musei uiwywuat woꞌo­wese nug hamuat e. Miꞌi pote aru meiũran woꞌo­wese hap nug hat ipakup takat atunug e aiꞌy­wania saꞌa­wy­ꞌi­wuaria pe mekewat Isareu ywania pe. Yt ewetunug hin i uiꞌe hap ewy pote e aseꞌi Iuta ywania pe. Miꞌi pote wẽtup woꞌo­wese hap atunug aru wẽtup ok kawiat e."

9 Saꞌa­wyꞌi atiꞌa­tue­ha­kye­raꞌat eiꞌy­wania wanĩ­kaptia po pyi iꞌewyte atiꞌa­tu­ꞌy­kesat yi Esitu kaipyi e. Miꞌiria yahig note atiꞌa­tu­nãpin uhehay wo — Ewetunug o uhepiat einãpin hap pote ti aru eiꞌy­kesat hano areĩneꞌen e. Miꞌi hawyi — Pyno urutunug eꞌe hap ewy iꞌatuꞌe uhepe maꞌato taꞌa­tu­nãpin uhepiat hap taꞌa­tupun neꞌi. Yt teꞌe­ru­wa­nẽtup i poꞌog uhehay kape pote yt atiꞌa­tu­wesat kuap poꞌog miꞌiria e Tupana miwan me."

10 — Pyno woꞌo­wese hap ipakup aru atunug i uhehay moheg hamuat e Tupana aiꞌy­wania pe. Ikahu rakat aru atunug mesup e. Saꞌa­wyꞌi atiwan nu ete uhehay maꞌato mesup eipyꞌa pe eiwa­nẽtup hawe atiwan uimi­ky­ꞌesat ewetunug hamuat uhehay einãpin hap. Aikotã saꞌa­wyꞌi nu ete atiwan iheg me miꞌi hap ewy mesup iheg me eipyꞌa pe uhehay atiwan e. Ehetu­pana wo sese areĩneꞌen mote uimo­wepit haria aru eweikup­teꞌen uhaꞌy­ruꞌin uhaki­ꞌytꞌin areꞌe aru ehepe. Mekewat eꞌat pe areĩneꞌen Ehetu­pana wo sese e. Waku watu­kup­teꞌen mekewat eꞌat pe woꞌo­wese haria wo e."

11 Mekewat eꞌat pe uheiam mo eweikup­teꞌen e. Uhehay kuap haria wo yne eweikup­teꞌen eipe. Ahowapy raꞌyn yne eiperia Uipãꞌãu wo e. Mekewat eꞌat pe uimẽ­pytꞌin hary­po­riaꞌin ihainiaꞌin torania eipe eweikup­teꞌen e. Uikuap haria eweikup­teꞌen yne eiperia tuꞌi­saria wo more­kuaria wo miit eropat haria wo uheiam mo eweikup­teꞌen e. Mekewat eꞌat pe yt uwe i eiperia — Urumuꞌe ro urumuꞌe ro eweiꞌe iraniaꞌin me Tupana kuap hamo katu­pono mekewat eꞌat pe uikuap haria yne eipe eweikup­teꞌen e. Uikuap sese haria sok eweikup­teꞌen eipe e Tupana. Iꞌewyte uhemiitꞌin uikuap haria wo eweikup­teꞌen e. Iꞌewyte iwatoꞌin nakaria uikuap takaria yne eipe uikuap sese haria wo eweikup­teꞌen mekewat eꞌat pe e."

12 Waku kahato mekewat eꞌat pe katu­pono mekewat eꞌat uimaꞌat ehepiat hap atiwaure yne e. Atoiat aru eiꞌa­piheg hap mekewat eꞌat pe e. Yt atunug i maꞌato ihaky­ꞌeꞌi rakano areĩneꞌen e. Woro­ho­ꞌo­kyꞌe pote uipohep eiꞌa­piheg hap ete yt hãpyk hin i eipe saꞌa­wyꞌi pytkai yt naku i nug haria eipe saꞌa­wyꞌi pytkai e. Uimaꞌat ehepiat hap iꞌatu kahato pytkai waure wo areĩneꞌen eimi­ꞌa­parap uhepiat saꞌa­wy­ꞌiwuat koꞌi ete. Miꞌi hawyi ipakup we wato­py­huꞌat e. Wẽtup miit ewywuat yn ahehay topy­huꞌat mekewat eꞌat pe aru e. Mekewat eꞌat einãpin uhepiat hap nug haria wo eweikup­teꞌen iꞌewyte atunug uiꞌe hap ewy e. Waku pe kahato watoĩ­neꞌen e. Miꞌi hawyi saꞌa­wy­ꞌiwuat yt naku i hap yt ewy hin i eweikup­teꞌen e. Taꞌi mekewat eꞌat ipakup we eweikup­teꞌen e. Pyno mekewat saꞌa­wy­ꞌiwuat Musei kaipywiat aiwo­ꞌo­wese hap nug hap yt putꞌokꞌe hin i woꞌo­wese hap nug hamuat e. Mekewat eꞌat pe aru yt uwe i tuwa­nẽtup kape ipakup poꞌog poꞌog waku pote e."

13 Aikotã nem nakat ewy aiwo­ꞌo­wese saꞌa­wy­ꞌiwuat hap topy­huꞌat aikotã ikuꞌuro rakat ewy ipotꞌi rakat tuweityk hap ewy raꞌyn. Miꞌi hawyi ipakup aiwo­ꞌo­wese hap topy­huꞌat mekewat eꞌat pe waku kahato rakano e Tupana saꞌa­wyꞌi miwan me aipyt­ꞌatnug Topãꞌãu wuat hap ete Iesui Pãꞌãu aipiit piat hap ete.

"

9

1 Pyno nimo Tupana tunug aiꞌy­wania wywo woꞌo­wese hap maꞌato mesumuat towese hap yt ewywuat i. Mekewat woꞌo­wese saꞌa­wy­ꞌiwuat hap niatpo kahato aikotã hãpyk tomõ­typot hap aikotã toiky­ꞌesat tomõ­typot yat hãpyk sese hap tohenoi ahepe. Niatpo kahato toꞌe — Ewetunug yne uiꞌe hap ewy pote waku pe eweikup­teꞌen yt pote yt e tohenoi nimo."

2 Aikotã toiky­ꞌesat tomõ­typot yat typy okipy rakat. Aikotã toiky­ꞌesat wẽtup kai ariãty hekat rakat nu mehit kawiat iꞌewyte mekewat yparakai man eiam toiky­ꞌesat wẽtup kai hawyi toiky­ꞌesat taꞌa­tu­setꞌok wakuat eꞌokipy e hap."

3 Tupana eꞌokipy toĩneꞌen okenhyp towat i te itote ekuekai. Miꞌi ti toiky­ꞌesat taꞌa­tu­setꞌok wakuat wakuat eꞌokipy e hap Tupana Pãꞌãu eiam mote. — Waku ewetunug sokpe iꞌanam nakat mo topyhyp we Tupana Pãꞌãu eiam ete e. Tupana Pãꞌãu eiam sese poꞌog poꞌog wakuat torania kai e hap tohenoi. Wẽtup kai Tupana mõtypot hap sese topy­huꞌat maꞌato wẽtup kai Tupana Pãꞌãu eiam topy­huꞌat e."

4 Itote toĩneꞌen ikamhig se rakat wuk hap eiam Tupana mõtypot yat mokamhig se hamuat hap. Miꞌi eiam imehit kahato iheg nakat hekat rakat nu Uru kawiat e. Mekewat okipy tote toĩneꞌen amyap ewywuat ariaꞌyp kawiat e. Tupana Pãꞌãu toĩneꞌen mesuwe iꞌatuꞌe hap. Mekewat amyap pe imehit rakat kawiat nu Uru kawiat ikahu kahato Tupana Pãꞌãu amyap iꞌatuꞌe hap. Miꞌi pe waku Tupana ihay aiwywo iꞌatuꞌe teiam me pyi iꞌatuꞌe saꞌa­wyꞌi. Miꞌi heiam amyap ikaꞌa rakat toĩneꞌen hawyi ipuo kamũti hekat rakat iꞌewyte toĩneꞌen man atipy kaipywiat Tupana saꞌa­wy­ꞌiwuat mekewat iꞌaman ewywuat at hat. Saꞌa­wy­ꞌi­wuaria pusu puo man a iꞌatuꞌe mekewat pe. Mekewat Tupana amyap kaꞌa pe toĩneꞌen wy mekewat paꞌi Arãu poꞌyha saꞌa­wy­ꞌiwuat hẽtyt rakat haat rakat. Iꞌewyte toĩneꞌen mekewat puretig ewywuat maꞌato nu kawiat ipuo. Miꞌi tote toĩneꞌen Tupana wat miwan topo wuat puretig aikotã waku watunug aikotã yt naku i watunug hap. Miꞌi aiwo­ꞌo­wese hap aikotã waku watunug Tupana mowepit hamuat enoi hap. Miꞌi ti puretig nu etiat iheg nakat etiat."

5 Itote toĩneꞌen ikahu kahato rakat amyap eꞌog atipy piaria mopy kuap haria ewywuaria imehit rakaria nu Uru kawiat iꞌatu­pope topy­huꞌat heꞌog wo Tupana Pãꞌãu eamyap tote wẽtup kuekai wẽtup kuekai. Taꞌa­tu­ꞌãuka taꞌa­tu­pope wo Tupana Pãꞌãu eamyap. Miꞌiria iãꞌãkap koꞌi Tupana ieĩneꞌen hap enoi hamuat hap imehit kahato toĩneꞌen. Niatpo kahato ahenoi yne mesuwat etiat uimiwan me aikotã Tupana mõtypot hap saꞌa­wyꞌi toĩneꞌen hap etiat. Miꞌi tã saꞌa­wyꞌi heiam mesu­wa­rote iꞌyat sokpe kawiat miꞌat pe kawiat."

6 Saꞌa­wyꞌi paꞌiria tuwe­hytꞌok wehytꞌok Tupana mõtypot yat pe at kaꞌap maꞌato heiam sese pe yt tuwe­hytꞌok i. Miꞌi tote paꞌiria iꞌatu­potpap kahato Tupana eropat hap ete. Paꞌiria wẽtup kai okipy kawiat pe yn iꞌatu­potpap Tupana mõtypot hap ete paꞌi eꞌokipy tote maꞌato yt tuwe­hytꞌok kuap i Tupana eꞌokipy sese pe. Miꞌi tã paꞌiria saꞌa­wy­ꞌi­wuaria aiꞌy­wania tunug mekewat sokpe kawiat miꞌat pe kawiat Tupana mõtypot yat pe."

7 Maꞌato mekewat aiꞌy­wania paꞌi akag sese yn teke kuap aikope Tupana eiam toĩneꞌen hap tote. Mekewat sokpe iꞌanam nakat kawiat okenꞌypy pyhyp hap sakpo. — Paꞌi koro yn waku tut mesuwe uhowawi e Tupana. Maꞌato yt yne eꞌat i waku e teke. Wẽtup anu wẽtup anu hap ewy yn Tupana Pãꞌãu eiam sese kape toto saꞌa­wyꞌi paꞌi akag. Maꞌato yt teke kuap i yt aihũ suu yt kat i i topo piat wywo. Topo piat aihũ suu wywo pote yn waku teke aimi­ꞌauka aihũ suu wywo miꞌi aiminug saꞌag weityk hamo. Miꞌi pote totioto mohag wo aihũria suu — Heno urumi­ꞌa­parap saꞌup e. Heno emiitꞌin piaria aparap saꞌup e Tupana pe."

8 Aikotã Tupana toꞌe miwan me saꞌa­wyꞌi hap ewy — Yt uwe i teke kuap uhowawi e. Katu­pono uhowawiat aꞌakasa hap uhẽtyhot hap eiꞌauka hap topy­huꞌat katu­pono areĩneꞌen wakuat kahato pote e. Uimõ­typot eiam iꞌewyte waku kahato e Tupana Pãꞌãu saꞌa­wyꞌi ahepe. Saꞌa­wyꞌi yt kat i muꞌap Tupana kapiat wakuat sese pote. Mekewat Musei minug sokpe kawiat miꞌat pe kawiat Tupana mõtypot yat yt muꞌap hin i Tupana kapiat. Miꞌi sokpe kawiat okenꞌypy hyp hap sokpe iꞌanam sakpo yt uwe i teke kuap Tupana kape."

9 Iesui auka hap moherep hamo taꞌa­tu­ꞌauka taꞌa­tu­hũria saꞌa­wyꞌi. Taꞌi watikuap kahato iꞌatu­hũria iꞌatumiium kaipywiat aheha­kye­raꞌat Tupana piat hap ete Tupana hũ miium Tosa­ꞌyru ete aimo­waku hap ete. Hãꞌãkap wo saꞌa­wy­ꞌi­wuaria tunug aimuꞌe hamo. Saꞌa­wy­ꞌi­wuaria iꞌatuwuk kahato taꞌa­tu­hũria maꞌato yt putꞌokꞌe hin i iꞌatu­minug saꞌag hep hamo. Watunug kahato saꞌa­wyꞌi maꞌato haty kahato te aiwa­nẽtup hawe topy­huꞌat. Yt kat i — Mesup waku pe raꞌyn ereĩneꞌen Tupana e hap ahepiat hap aipyꞌa piat hap. Yt kat i — Mesup ti waure wo raꞌyn Tupana toĩneꞌen uiminug saꞌag ete e hap aiwa­nẽtup hawe. Saꞌa­wyꞌi Mesup te iꞌatu­minug saꞌag iꞌatu­wa­nẽtup hawe topy­huꞌat kahato te haty te iꞌatu­wa­nẽtup hawe."

10 Yt putꞌokꞌe hin i Musei e hap watunug yne pytkai. Watunug yne aipe aipiit aimiꞌu aheko Musei ainãpin hap ewy wen maꞌato miꞌi kaipyi yt kat i muꞌap wati­puẽti Tupana kape. Haty te aipyꞌa pe. Aiminug saꞌag moweityk hap yt kat i wati­puẽti pote haty te aiwa­nẽtup hawe. Miꞌi turan putꞌokꞌe muꞌap aimo­hãpyk sese Tupana wywuat hamuat. Haꞌyru suu mohag kahato aimo­wepit hamo aiminug saꞌag moweityk hamo. Miꞌi hawyi muꞌap toĩneꞌen Tupana kape Tosa­ꞌyru minug kaipyi. Mesup — Waku kahato eipe e raꞌyn Tupana ahepe wato­mohey hawyi. Mekewat haty monik hap topy­huꞌat raꞌyn ahete wato­mohey Iesui pote."

11 Miꞌi ti Ahepaꞌi Wato Pakup toĩneꞌen Ahehay Moherep Tupana kapiat hat. Wakuap yn tut Aika­ꞌiwat Iesui po pyi. Wakuap yn tutum ahepe wuatꞌi eꞌat piat nuat aheĩneꞌen pakup poꞌog saꞌa­wy­ꞌiwuat kawiat hap erut hamo tut. Iꞌewyte muꞌap pakup Tupana kapiat hap. Koitywy yt pya hin i Tupana aikai. Watoĩ­neꞌen heiam wakuat sese pe. Imõtypot hap we watoĩ­neꞌen iwywo mesup mũki­ꞌite wuatꞌi eꞌat pe. Aheiam Tupana mõtypot yat pakup poꞌog wakuat mekewat yahig notiat kawiat aiꞌy­wania saꞌa­wy­ꞌiwuat sokpe kawiat kai poꞌog waku rakat. Koitywy Tupana mõtypot yat yt mesuwiat Tupana mõtypot yat ewy hin i katu­pono koitywy Tupana mõtypot yat yt miitꞌin po wuat minug i — Atunug Tupana mõtypot yat pakup e."

12 Ahepaꞌi Koro Iesui teke raꞌyn Tupana yat wato pe. Mekewat imõtypot eiam atipy piat pe teke raꞌyn okenꞌypy pyhyp hap sakpo. Towat tosuu wywo teke. Tutum naꞌyn tosuu Tupana pe. Yt tutum i wewato ahup suu. Yt tutum i aihũria kaneiru suu maꞌato towat tosuu tutum hekat rakat Tupana pe. Aheha­kye­raꞌat hap sese saꞌup tutum hawyi — Waku raꞌyn e Tupana tope. Putꞌokꞌe raꞌyn esuu saꞌup mo wuatꞌi miitꞌin kyiꞌat hap sakpo e Tupana Tosa­ꞌyru pe.

"

13 Saꞌa­wy­ꞌi­wuaria ahepaꞌi koꞌi aiꞌa­tu­sapei sapei kahato aihũria suu wo. Aipiit ete wewato ahup suu wo aipehom pehom. Taꞌa­tuwuk kahato wewato ahup mẽpyt iwary koꞌi. Aihũ taꞌa­tuwuk hawyi aria kuꞌi tup mo aipen aipiit ete Tupana mõtypot yat pe wateke hap mohag wo saꞌa­wyꞌi. Maꞌato aipe ete yn aipen mote aiminug topy­huꞌat re aiwa­nẽtup hawe aipyꞌa pe."

14 Maꞌato Aika­ꞌiwat Iesui suu poꞌog hesaika yn suu kai mohag wo. Saꞌa­wyꞌi Aika­ꞌiwat tum yne topiit Tupana pe ahaꞌup mo. Saꞌa­wyꞌi ikahu rakat aihũ yn waku aimiium mo yt kat i hatek takat yt kat i iꞌahu hap rakat. Ipe kyt hap ihãite sese rakat yn ni waku e. Miꞌi hap ewy Iesui poꞌog waku mohag wo katu­pono yt kat i saꞌag tuete Tupana tipuẽti. Ihãite putꞌokꞌe kahato turan tutum topiit. Pyno koitywy wato­mohey Iesui hawyi Aihũ Aimiium Tupana piat hap ewy topy­huꞌat. Miꞌi watum Tupana pe hawyi yt kat i hin i aheha yi kape hap. Yt kat i aiwe­mõti hap aiminug saꞌag kapiat hap ete. Aihũ Aimiium Ikahu Rakat Iesui pote."

15 Koran Tupana Wywuat Woꞌo­wese Nug Hat raꞌyn toĩneꞌen Iesui. Koitywy Muꞌap toĩneꞌen Tupana kapiat. Katu­pono mesup ahepe Tosa­ꞌyru mohey haria pe — Eweĩꞌẽ ro uhowawi e. Koitywy wuatꞌi eꞌat piat ieĩneꞌen hap atum neran ehepe yt ikahuro rakat i e Tupana. Katu­pono Uhaꞌyru suu topy­huꞌat ehaꞌup mo e. Uhaꞌyru ikuꞌuro eiꞌa­piheg hap saꞌup mo e. Miꞌi pote mesup waku pe raꞌyn eweikup­teꞌen e. Waku ahehay aiwo­ꞌope aiwo­ꞌope aiwo­ꞌo­wese hap e Tupana ahepe wati­mohey Haꞌyru hawyi. Ipakup we raꞌyn watu­kup­teꞌen mesup Tupana wywo — Koitywy Uhaꞌyru mikyiꞌat koꞌi eipe pote eweĩꞌẽ ro uhowawi uhaꞌy­ruꞌin uhaki­ꞌytꞌin e Tupana ahepe."

16 Miꞌi hawyi mesup Tupana toꞌe ahepe — Uhaꞌyru Sese Miit Kawiat ikuꞌuro ehetiano pote waku eweĩꞌẽ ro uhowawi e. Atum yne teran ehepe Uhaꞌyru miꞌatoiat toku­ꞌuro turanuat ipowatꞌyp koꞌi e. Saꞌa­wyꞌi yt atum kuap i te ehepe Uhaꞌyru yt ikuꞌuro i te pote e. Maꞌato koitywy atum kuap yne ipowatꞌyp koꞌi eiwano raꞌyn e. Toieĩneꞌen hap tutum naꞌyn ehepe e ahepe.

"

17 Uiwy­riaꞌin karãpe watoĩ­neꞌen ne turan aipowatꞌyp koꞌi yt watum kuap i te ahaipe piaria pe. Maꞌato aiku­ꞌuro hawyi taꞌa­tu­mõꞌẽ aipo­watꞌyp koꞌi ahaipe­piaria pe aimi­ky­ꞌesat miwan etiat hap ewy. Aikotã iwan watoiat aheka­reꞌen kyꞌewi hap ete. Aikotã aimi­ky­ꞌesat miwan miat e hap ewy yn taꞌa­tu­mõꞌẽ waku hap ewywuat. Yt taꞌa­tu­mõꞌẽ hin i aheĩneꞌen ne turan maꞌato aiku­ꞌuro hawyi taꞌa­tu­mõꞌẽ aipo­watꞌyp aiꞌe hap toĩneꞌen iwan hap ewy."

18 Saꞌa­wyꞌi mio tã e Tupana nagnia pe — Eihũria suu sat yne hap kaipyi putꞌokꞌe aiwo­ꞌo­wese hap nug hamo e. Eihũria suu taꞌat yne yne yi toꞌe hawyi waku raꞌyn aiwo­ꞌoehay pywuat hamuat e Tupana saꞌa­wyꞌi nagnia pe. Miꞌi hawyi koitywy Tosa­ꞌyru suu taꞌat yne yi tote hawyi aiwo­ꞌoehay sat hap topy­huꞌat wuatꞌi eꞌat piat Tupana wywo."

19 Saꞌa­wyꞌi aimuꞌe kahu yne hawyi ahepaꞌi Musei tat raꞌyn tekuiꞌa hawyi toiꞌauka mekewat wewato ahup mẽpyt hit koꞌi aihũria hit koꞌi hawyi huu toipag kuiꞌa pe. Miꞌi hawyi totat aihũ kaneiru sap amũkiusu ap ewywuat ihup takat hawyi toipoꞌi mekewat ariaꞌyp ãpo ete hawyi toipuka suu yꞌy puat pe. Miꞌi suu wo sapei sapeiꞌe miitꞌin ete. Iꞌewyte suu wo sapei sapeiꞌe mekewat Tupana miwan ete. Miꞌi hawyi yne tomi­mu­ꞌeria toiꞌa­tu­sapei sapei raꞌyn."

20 Tupana mõtypot ekareꞌen koꞌi ete iꞌewyte toiꞌa­tu­sapei sapei yne raꞌyn suu wo hawyi toꞌe topot­mu­ꞌeria pe — Eweikuap apo meikotã woro­ho­ꞌo­sapei sapei suu wo hap e. Taꞌi eipehik Tupana etiat hap ti miꞌi e katu­pono suu yn waku ahehay Tupana kapiat hap saꞌup mo e. — Miꞌi tã e hap ewetunug no e Tupana ahepe. Suu yn ahehay wesat kuap uiwywo hap e ahepe Musei saꞌa­wyꞌi. Yt taꞌat i yne suu yi tote pote yt kat i eiminug saꞌag moweityk hap e Tupana ahepe saꞌa­wyꞌi."

21 Miꞌi hawyi Musei tat mekewat kuiꞌa piat suu hawyi topopag hawyi toiꞌa­tu­sapei sapei yne miitꞌin Tupana mõtyot yat piaria hawyi toꞌe. Mio tã e Tupana ahepe — Suu at hat yne waku eheha­kye­raꞌat mo e."

22 Miꞌi yn imoweityk kuap eiminug saꞌag e Tupana ahepe e. Eiweꞌeg wo o katu­pono yt ehei i suu at hat wo pote eipitpit rakat ewy eweikup­teꞌen ne uiwa­nẽtup hawe e Tupana ahepe miwan me e."

23 Hãꞌãkap wuo Tosa­ꞌyru suu at hat ete mekewat atipy kaipywiat sut hat ete ihay. Aihũ aimi­ꞌauka koꞌi saꞌa­wy­ꞌiwuat Iesui auka hap ete ihay yianmete. Iesui suu yn waku yne koho hamo yi tote iꞌewyte atipy pe e. Poꞌog waku Iesui suu aihũria suu at hap kai katu­pono — Eihũ Sese Uhaꞌyru moherep hap eihũria toĩneꞌen e. Miꞌi ti ikuꞌuro eika­wiano e Tupana ahepe."

24 Miꞌi suu at hawyi toĩneꞌen muꞌap uimõ­typot yat atipy piat teke hamo. Miꞌi hawyi uiwywo topy­huꞌat Eipai Wato wo. Mesu­wa­rotiat miitꞌin minug taꞌa­tupo wuat uimõ­typot yat pe i teke kuap maꞌato mesuwe atipy pe teke tosuu topo etiat wywo e Tupana ahepe."

25 Saꞌa­wy­ꞌiwuat paꞌi akag koꞌi yne 12 waty pe teke tuereto uimõ­typot yat pe miitꞌin hũria suu wywo aikope Uito yn waku areĩneꞌen hap tote e."

26 Maꞌato Uhaꞌyru Ehepaꞌi Wato toĩneꞌen wuatꞌi eꞌat pe uiwywo wẽtup muat tosuu at hawyi. Koitywy yt kat i raꞌyn typuot i epiat hoꞌopot hamuat areꞌe Uhaꞌyru pe e."

27 Miꞌi hawyi mio tã e Tupana yne miitꞌin me — Miꞌi hap ewy eipe wẽtup mo yn eiku­ꞌuro hap e. Miꞌi hap ewy Uimi­po­ꞌoro Eipo­rekuat nuat Iesui wẽtup mo yn ikuꞌuro eika­wiano yne eiminug saꞌag moweityk hamo e. Miꞌi hawyi woro­ho­ꞌo­mo­herep wuatꞌi miitꞌin ehamo sio Uhaꞌyru mohey haria eipe sio yt hap kuap hamo e."

28 Miꞌi hawyi yt karãmuo i ikuꞌuro i raꞌyn Uhaꞌyru katu­pono wẽtup mo yn miitꞌin ikuꞌuro e. Miꞌi pote Miꞌi Miit Uhaꞌyru wẽtup mo yn ikuꞌuro hawyi mesup hut hap yn naꞌyn toineꞌen aru eimi­he­katup e. Saꞌa­wyꞌi toku­ꞌuro hamo tut miitꞌin kape e. Maꞌato meiũran aru yt toku­ꞌuro hamo i tut tohe­katup haria kape. Katu­pono Uhaꞌyru yt typuat ikuꞌuro rakat i e. Uhaꞌaru tut wyti aru tomie­ha­ky­ꞌe­raꞌat koꞌi moherep hamo e Tupana ahepe Tosa­ꞌyru Iesui ete.

"

10

1 Waku kahato saꞌa­wy­ꞌiwuat Musei miwan aiꞌy­wa­niaria Epereu pusu kuap haria moweꞌeg hamo katu­pono tohenoi tomiwan me — Tut aru Aheha­kye­raꞌat hat e. Yne Musei miwan ete aimuꞌe — Waku aru waku aru tut wyti aru Tupana Mipo­ꞌoro uito ewywuat maꞌato poꞌog waku rakat e kahato maꞌato hãꞌãkap ewy ihay aheha­kye­raꞌat hamuat ete. Aikotã aipãꞌãu aiꞌewy toĩneꞌen yi tote miꞌi hap ewy toimo­herep Iesui aiꞌakag Musei. Yianmiat miwan me tohenoi yne Iesui etiat aikotã wẽtup ok pãꞌãu at kape tut heremo yt heremo kahato i wen maꞌato toꞌewy ipãꞌãu wywo hap ewy toimo­herep iesui yianmete ahaꞌa­seꞌi Musei miwan yt heremo kahato i rakat pe. Hãꞌãkap wuat Musei henoi yne Iesui ieĩneꞌen hap ete ikuꞌuro hap ete iꞌewyte toĩneꞌen i guꞌuro pywiat hamuat hap ete. Saꞌa­wyꞌi ahaꞌa­seꞌi Musei tiꞌa­tu­ꞌuka kahato aihũria aika­wiano Iesui auka hap moherep hamo. Miꞌi ti imoherep kahato poꞌog wakuat ut hamuat ete. Katu­pono yne 12 ewaty pe taꞌa­tu­ꞌa­tu­ꞌuka taꞌa­tue­hũria Tupana piat taꞌa­tu­moe­waku hap puẽti hamo wen maꞌato yt taꞌa­tu­puẽti hin i. Maꞌato miꞌi hap nug hap kaipyi teꞌe­ru­wa­nẽtup Tupana hũ sese kape taꞌa­tue­ha­kye­raꞌat sese hamuat kape yianmete ipãꞌãu ewy tukup­teꞌen taꞌa­tu­hũria."

2 Aihũria wewato ahup auka hap kaipyi yt putꞌokꞌe i aipyꞌa piat aiwa­nẽtup hawiat saꞌag nakat monik hamo. Saꞌa­wyꞌi wahãꞌãg kahato putꞌokꞌe hap ete maꞌato yt putꞌokꞌe i Tupana piat aimo­hãpyk hamo. Saꞌa­wyꞌi tõꞌẽ tõꞌẽ miitꞌin Tupana mõtypot hamo — Heno aihũria iꞌatuꞌe paꞌi pe. Etiꞌauka ro aiminug saꞌag hep hamo iꞌatuꞌe. Katu­pono haty kahato aipyꞌa pe aiwa­nẽtup hawe aiminug saꞌag iꞌatuꞌe. Aiwe­mõti miꞌi hap koꞌi yt wati­waure kuap i miꞌi hap koꞌi iꞌatuꞌe paꞌi pe. Taꞌa­tu­ꞌauka wuatꞌi 12 ewaty pe. Taꞌa­tunug yne hãpyk taꞌa­tuhũ auka hap ete maꞌato yt naku i hap te topy­huꞌat re iꞌatu­pyꞌa pe katu­pono aihũria suu yt putꞌokꞌe i aipyꞌa piat aiwa­nẽtup hap koho hamo. Taꞌa­tunug kahato pytkai haty te ahete. Miꞌi pote watunug anu i anu i ewy yt putꞌokꞌe kuap i mohag wo sese pote. Putꞌokꞌe pote yt taꞌa­tunug i raꞌyn. Maꞌato taꞌa­tunug anu i anu i pote tohenoi raꞌyn yt putꞌokꞌe i hap."

3 Saꞌa­wyꞌi watunug yne 12 ewaty pe miꞌi hap ete watikuap taꞌyn yt naku i te aipyꞌa pe aiminug saꞌag hap Tupana pe wati­ꞌa­parap toĩneꞌen ne. Miꞌi pote toĩneꞌen ne aiminug saꞌag aiwa­nẽtup hawe hawyi watu­we­mõti watunug naꞌyn yne anu hawyi."

4 Katu­pono aihũ wewato ahup suu yt putꞌokꞌe i aiminug saꞌag hep hamo. Topy­huꞌat re aiminug saꞌag hep hamuat. Aihũria suu watum kahato pytkai yt putꞌokꞌe i Tupana wywuat waku hamo. Aihũ suu yt tomo­weityk kuap i ahepiat iꞌaparap hap koꞌi."

5 Karãpe Aipo­typot putꞌokꞌe mesuwat yi tote turan — Uhetu­pana e yt etiky­ꞌesat i poꞌog miitꞌin tiꞌauka taꞌa­tu­hũria e. Pyno koitywy waku raꞌyn atum uipiit Papai e. Uhuu yn waku mohag wo emowepit hamo Papai e."

6 Worokuap kahato En Papai e. Iꞌatumiium koꞌi yt emowepit hin i iꞌatuhũ wuk heiam notiat hap e. Katu­pono mekewat iꞌatu­hũria suu iꞌatu­minug saꞌag hep hamuat yt putꞌokꞌe i emowepit hamo e. Miꞌi pote uipiit atum epe Papai e."

7 Pyno koitywy ariot miitꞌin ehakye­raꞌat hamo eimi­ky­ꞌesat ewy Papai emiky­ꞌesat ewywuat nug hamo e. Aikotã Musei toꞌe hap ewywuat atunug yne yne Papai e. Taꞌi Musei ihay kahato yianme uhetiat tohenoi e. Iꞌewyte yne saꞌa­wy­ꞌi­wuaria ehay moherep haria iꞌatuehay kahato uheĩneꞌen hap ete uhehay ete uimo­herep haria saꞌa­wy­ꞌi­wuaria e. Uheĩneꞌen hamuat hap ete yn iꞌatuehay uiꞌy­wãꞌĩ hap eꞌyianmete iꞌatuehay uhetiat Papai e. Miꞌi iꞌatuehay ewy yne yne atunug naꞌyn Papai emiky­ꞌesat ewy miitꞌin ehakye­raꞌat hamo Papai e Iesui saꞌa­wy­ꞌite morekuat Tawi wepy hap miwan 40.6 pe."

8 Aikotã ereꞌe hap ewy areꞌe i raꞌyn Papai. — Yt atiky­ꞌesat i poꞌog eihũria eimiium koꞌi ereꞌe miitꞌin me saꞌa­wyꞌi e hap ewy Papai. Eimi­ꞌauka eimiwuk koꞌi yt atiky­ꞌesat i poꞌog yt uimo­wepit kuap i pote ereꞌe Papai e. Eihũria suu eimiium koꞌi yt putꞌokꞌe i uimo­wepit hamo ereꞌe hap ewy. Eihũria suu yt putꞌokꞌe i eiminug saꞌag hep hamo uiwa­nẽtup hawe ereꞌe. Hãpyk kahato eimiwuk pytkai einãpin uhepiat hap miwan miat ewy kahato pytkai miwan me toꞌe hap ewy ewetunug pytkai maꞌato yt atiky­ꞌesat i poꞌog eimiwuk koꞌi ereꞌe miitꞌin me e hap ewy saꞌa­wyꞌi Papai e. Waku wen maꞌato yt putꞌokꞌe i eiminug saꞌag hap koꞌi hep hamo ereꞌe e."

9 Miꞌi eꞌe hap atikuap hawyi pyno areto Papai areꞌe epe saꞌa­wyꞌi. Uiꞌywot atum aru uipiit emowepit hamo e. Areto are yi kape emiky­ꞌesat nug hamo e. Areto emowepit hap nug hamo aru e Haꞌyru Tupana pe saꞌa­wyꞌi miwan me. Miꞌi pote mesup Tupana yt tiky­ꞌesat i aihũria suu katu­pono wẽtup suu yn waku mesup Haꞌyru suu yn waku e."

10 Miꞌi pote koitywy waku pe raꞌyn watoĩ­neꞌen Tupana ehamo. Imiewaku sese wo raꞌyn wato­py­huꞌat aito katu­pono mekewat Tosa­ꞌyru piit ium hap kaipyi aimo­hãpyk hap toĩneꞌen. Tupana towaku hap ewy ainug. Aika­ꞌiwat Aipo­typot suu at yi totiat hap kaipyi aimo­hãpyk hap toĩneꞌen mesup. Tupana tewaku hap ewy tutum ahepe. Haꞌyru haꞌup nug tosuu wo wẽtup mo yn. Yt kat i miꞌi rẽ katu­pono — Waku raꞌyn eipe e Tupana toran naꞌyn e."

11 Maꞌato nagnia hepaꞌi koꞌi yne iꞌatu­potpap aihũria koꞌi wuk hap ete te. Yne eꞌat pe miꞌi tã taꞌa­tunug. Taꞌa­tuwuk tuereto aihũria wen maꞌato ahepiat iꞌaparap hap topy­huꞌat kahato te. Taꞌa­tunug hãpyk kahato Tupana e hap saꞌa­wy­ꞌiwuat ewy pytkai yne eꞌat pytkai yt putꞌokꞌe i aimo­waku hamo Tupana wanẽtup hawe."

12 Maꞌato Ahepaꞌi Akag Iesui wẽtup mo yn haꞌup nug yne raꞌyn wuatꞌi eꞌat piat ahepiat iꞌaparap hap hawyi — Miꞌi Miit Eihũ wo waku e Tupana. Ikuꞌuro miitꞌin apiheg hap u yne hamo ariaꞌyp posak ete e. Wẽtup mo topiit tutum Tupana pe ariaꞌyp posak ete hawyi taꞌaipok guꞌuro pyi hawyi — Woro­mõ­typot teran mesuwe Uhaꞌyru e. Eraꞌapyk to mesuwe uipo sese kai e Tupana. Uhũ sese En e Tosa­ꞌyru pe. Miꞌi Miit yn wyti waku mohag wo e Tupana ahepe mesup."

13 — Eraꞌapyk to mesuwe Uhaꞌyru uipo sese kai katu­pono woro­mõ­typot teran En aikope ereĩneꞌen Morekuat no hap e. Uhaꞌyru woronug aru En Wuatꞌi Ywania Porekuat no e yne yne ewanĩ­kaptia atiꞌa­tu­mohit kahato e. Pywo ti rat ewanĩ­kaptia okpe tote aru ereĩneꞌen Morekuat no wuatꞌi eꞌat pe Uhaꞌyru e. Epy ywytꞌok­pype aru torania ewanĩ­kaptia ahytmoi e. Pyno waku mesuwe eraꞌapyk Uhaꞌyru e. Waku ehekatup mesuwe katu­pono atunug yne aru uiꞌe hap ok eꞌe hap ok tã tã e Tupana Iesui pe saꞌa­wyꞌi.

"

14 Saꞌa­wyꞌi wato­mohey hawyi aimo­hãpyk kahato Iesui suu wo iꞌewyte mesup te aimo­hãpyk yne eꞌat Tupana Saꞌyru suu wo yne eꞌat poꞌog saꞌa­wy­ꞌiwuat kai. Waku wahẽtup yne eꞌat huu wywo aikoho hap aimo­waku hamuat. Miꞌi watunug mote meiũran itag nakaria wo watoĩ­neꞌen imohey hap ete. Tupana miewaku koꞌi wo wato­py­huꞌat mesu­wa­rote. Tupana Saꞌyru ewywuat wato­py­huꞌat hawyi yt kat i saꞌag aikai. Miꞌi hawyi tosuu wo aimotag kuap kahato."

15 Aikotã Tupana Pãꞌãu toꞌe aipyꞌa pe hap ewy — Uhaꞌyru suu yn eimo­hãpyk kuap mehĩ mana e kahato ahepuo. Aikotã saꞌa­wyꞌi toꞌe hap ewy mio tã te toꞌe mesup Tupana Pãꞌãu aipyꞌa pyi raꞌyn — Waku pe ereĩneꞌen uiwywo e ahepe."

16 Aikotã Tupana Pãꞌãu toꞌe saꞌa­wyꞌi miwan me hap ewy — Meiũran aru uhehay atimoheg kahato Uhaꞌyru mohey haria pyꞌa pe e. Miꞌi pote waku eweĩꞌẽ uhowawi atunug aru uiꞌe hap ewy e. Mekewat eꞌat pe aru eweiky­ꞌesat uiꞌe hap pote uhehay eiam koꞌi kahato eweikup­teꞌen eipe e. Pywo ti rat uiꞌe hap atiwan aru eiwa­nẽtup hawe e. Uiꞌe hap ewy atiwan yne eiwa­nẽtup hap ete e. Eweiky­ꞌesat uiꞌe hap pote atipyt­ꞌatnug eipyꞌa uiꞌe hamo hawyi yt pya hin i einãpin uhepiat hap eikai e. Miꞌi hawyi eweikuap yne eipyꞌa pyi uhehay e. Uhehay eiam mo eweipy­huꞌat e. Waku eweĩꞌẽ pote ahytmoi eipyꞌa pe uiwa­nẽtup hap ewywuat e Tupana Pãꞌãu ahepe miwan me saꞌa­wyꞌi e hap ewy mesup te toꞌe pakup i ahepe."

17 Miꞌi hawyi ehepiat iꞌaparap hap atiwaure yne e Tupana Pãꞌãu ahepe mekewat Ieremia miwan 31.33 pe."

18 Pywo ti rat eiminug saꞌag uhetiat yt kat i raꞌyn Uhaꞌyru mohey haria eipe pote e ahepe mesup. Yt kat i raꞌyn topy­huꞌat uiwa­nẽtup hawe eiminug yt naku i koꞌi e. Atiwaure yne yne raꞌyn e Tupana Pãꞌãu ahepe. Miꞌi tupono koran yt kat hamo i raꞌyn eihũria eweiꞌauka eiꞌa­parap hap saꞌup mo katu­pono waku raꞌyn uiwa­nẽtup hawe eipe e Tupana ahepe tosuu hum hat mohey haria pe."

19 Miꞌi tupono koitywy yt wato­kenꞌẽ i Tupana kapiat ahehatꞌat hamo ahehay hamo. Taꞌi uiwy­riaꞌin koitywy yt wato­kenꞌẽ hin i raꞌyn Tupana eiam kapiat ahehatꞌat hamo. Iesui suu aipo pe raꞌyn pote aipit pitꞌok yne hamo aipyꞌa koho yne hamo pote — Waku raꞌyn meiẽwat teke ahowawi Papai e Iesui ahepiat pe Toꞌywot pe. Miꞌi pote waku wateke Tupana eiam sese pe yt kat i aimo­kenꞌẽ hap wywo."

20 Koitywy toĩneꞌen muꞌap Tupana kapiat wuatꞌi eꞌat piat aheĩneꞌen sese hamuat. Koitywy ereke ro meiũpe e yn naꞌyn ahepe. Waku raꞌyn koitywy eiwe­hytꞌok uhaꞌy­ruꞌin eipe uhaki­ꞌytꞌin eipe pote e ahepe mesup. Saꞌa­wyꞌi sokpe iꞌanam nakat kawiat eipyhyp uhowawi maꞌato mesup hiotꞌe raꞌyn okenꞌypy e Tupana. Miꞌi pote waku yne raꞌyn eiperia eiwe­hytꞌok uhowawi Uhaꞌyru mohey haria eipe pote e. Mekewat sokpe iꞌanam hiotꞌe hap Uhaꞌyru puꞌi hiotꞌe hap iãꞌãkap kahato e. Miꞌi puo tõi muꞌap uhowawi mesup e Tupana ahepe."

21 Koitywy waku raꞌyn eiwe­hytꞌok uhowawi katu­pono Uhaꞌyru Ehepaꞌi Koro wo raꞌyn toĩneꞌen uimõ­typot hap yat sese pe e Tupana ahepe.

"

22 Pyno toꞌiro Tupana kape uiwy­riaꞌin. Waku watipun ahehay aheso hap koꞌi wateke Tupana wywuat piat hamo. Waku yt kat i aipyꞌa piat aheso hap. Miꞌi hawyi yt kat i aimo­we­mõti hap wywo wateke. Toꞌiro pyno Tupana ewawi. Waku watipen aiwa­nẽtup hap aipyꞌa piat Iesui suu wo. Waku Iesui aipyꞌa sei hap Tupana tunug suu wo wateke. Waku yt kat i aiwa­nẽtup hap saꞌag aimõti hap wywo i waku wateke. Waku watuwei kahato mekewat yꞌy wakuat sese wuatꞌi eꞌat piat wat pe. Miꞌi hawyi waku wateke aipyꞌa sei hap wywo aikoho hap mywo aipiit toran koho hap mywo yn waku wateke Tupana ewawi uiwy­riaꞌin.

"

23 — Uhaꞌyru eweimohey pote woro­ho­ꞌoe­ha­kye­raꞌat e Tupana. Pyno Tupana tunug toꞌe hap ewy yt heso kuap i Tupana pote. Koitywy waku watoꞌe — Woro­mohey kahato ti rat En Iesui watoꞌe waku haty wo. Waku miꞌi wahenoi wuatꞌi miitꞌin muo — Iesui Uimi­mohey kahato watoꞌe. Yt naku i wato­kenꞌẽ neꞌi — Iesui yn muꞌap atipy kapiat aiꞌe iraniaꞌin tok piat hamo. Katu­pono saꞌa­wyꞌi toꞌe Tupana — Eweimo­herep iraniaꞌin ne Uhaꞌyru mohey hap hawyi woro­ho­ꞌoe­ha­kye­raꞌat eipe e. Mio tã e hap watoꞌe pote yt aimaꞌat kuap i iraniaꞌin. Miꞌi pote waku wato­py­huꞌat iꞌewy­wuano. Waku watunug aiꞌe hap ewy tope wy."

24 Iꞌewyte waku wati­kyꞌe iraniaꞌin Iesui mohey haria. Waku wati­ꞌa­tu­po­wyro aiwy­riaꞌin imohey haria. Waku wato­ꞌo­po­wyro wẽtup yat piaria ewy. Waku wato­ꞌo­nãpin aiwy­riaꞌin — Toꞌiro wato­ꞌo­kyꞌe watoꞌe aiminug wakuap mywo. Waku ahegyiꞌat hap kaipyi wati­ꞌa­tuekyi iraniaꞌin Iesui mohey haria wo."

25 Yt naku i wato­ꞌo­ꞌatoiat atoiat neꞌi aiwa­ꞌa­tunug hap totepyi karãpe watu­wa­ꞌa­tunug turan. Yt naku i watoꞌe — Yt uipap i mesup Tupana ehay etiat uiwe­muꞌe hamo watoꞌe aiwo­ꞌope. Karãpe Aipo­typot mohey haria teꞌe­ru­wa­ꞌa­tunug miꞌi pote waku wati­ꞌa­tu­wy­ꞌinug waku watuwat iꞌatuupi. Toĩneꞌen aipy­ꞌa­setpe wẽtup ok wẽtup ok aiwa­ꞌa­tunug hap kape — U pãi U an e haria yt uipap i kahato aiwa­ꞌa­tunug hap kape e hat pote pyno waku miꞌi e haria wati­ꞌa­tu­nãpin — Tupana tiky­ꞌesat kahato ereto hap uhyt mana katu­pono Aika­ꞌiwat tut irane hawyi waku ereĩneꞌen uruwywo hut turan waku watoꞌe yt ipap i e haria pe. Miꞌi watunug aiwo­ꞌo­muꞌe hap tote pote poꞌog wato­moe­saika moesaika imohey hap ete. Waku watu­wa­ꞌa­tunug poꞌog poꞌog Iesui ut hap watikuap yt pya i raꞌyn hawyi.

"

26 Maꞌato karãpe iraniaꞌin yt Iesui mohey i hat watoĩ­neꞌen hawyi watikuap pywuat sehay yne Iesui etiat neꞌi hawyi — Yt atiky­ꞌesat i watoꞌe aipyꞌa pe miꞌi pote yt kat i muꞌap ahepe atipy kapiat maꞌato aiꞌa­piheg hap kapiat muꞌap upi yn watuwat. Miꞌi hawyi heremo kahato aiminug saꞌag Tupana pe yt kat i Iesui suu ahepiat aipiit aipiit iꞌaparap hap koho hap pote. Yt kat i aiꞌa­parap hap moweityk hamuat. Watipun naꞌyn Iesui muꞌap sese raꞌyn watipun hawyi yne eꞌat pe raꞌyn aimoma hap topy­huꞌat mesuwe aimoma neꞌi. Aimo­ꞌa­kagꞌaia hap yn naꞌyn topy­huꞌat. Aria kape areto uiminug saꞌag upi aiꞌe hap yn naꞌyn aiwa­nẽtup hawe. — Tupana ewanĩ­kaptia wuk hap kape yn naꞌyn aru areto aiꞌe hap yn naꞌyn aiwa­nẽtup hawe pote. Kat pote yt kat i wati­puẽti wẽtup muꞌap Tupana kape watipun naꞌyn Iesui hawyi."

27 Maꞌato watikat aihũ suu upi neꞌi Tupana kapiat muꞌap pote yt putꞌok­wa­toꞌe i atipy kape yt naku i ahei hamo katu­pono — Uhaꞌyru suu yn putꞌokꞌe eikoho hamo e Tupana. Maꞌato — Yt atiky­ꞌesat i epuꞌap watoꞌe Tupana pe hawyi yt naku i ti Esaꞌyru suu watoꞌe hap ewy watoꞌe Tupana pe. Miꞌi hawyi yt kat i aheha­kye­raꞌat hap mio tã watoꞌe neꞌi pote. Miꞌi hawyi yt kat i topy­huꞌat muꞌap Tupana kape watikat pytkai."

28 Saꞌa­wyꞌi ahepaꞌi koro Musei ainãpin kahato kat som waku kat som yt naku i watunug hap ete. Ainãpin haty wo niatpo rakat ainãpin kahato saꞌa­wyꞌi. Miꞌi ainãpin hap yt watunug i hawyi aiꞌauka hap topy­huꞌat saꞌa­wyꞌi. Typy ok miit taꞌa­kasa aiminug saꞌag yt ainãpin Musei piat hap ewy i hawyi miꞌiria henoi more­kuaria pe hawyi aiꞌauka hap topy­huꞌat yt aheha­ky­ꞌeꞌi hin i aiꞌauka hap eꞌat pe."

29 Maꞌato Tosa­ꞌyru auka haria poꞌog Tupana tiꞌa­tu­mo­so­ꞌopot mekewat Musei wãiꞌe hap pun haria kai — Yt atiky­ꞌesat i Esaꞌyru suu uimoe­waku hamo e haria yt atiky­ꞌesat i Esaꞌyru suu uhekye­raꞌat e haria yt kat hamo i Esaꞌyru suu e haria. Miꞌiria ewywuaria Tupana tiꞌa­tu­ꞌa­piheg typy sakpo kahato Tosa­ꞌyru pun haria Tosa­ꞌyru akit neꞌi teran haria. Karãpe Tupana Pãꞌãu — Pywo ti Iesui Uhaꞌyru Sese e ahepe maꞌato — Heso watoꞌe Tupana Pãꞌãu pe miꞌi hawyi poꞌog aiꞌa­piheg hap topy­huꞌat Musei piat aiꞌa­piheg hap kai. Karãpe — Yt egyiꞌat i kahato watoꞌe Tupana Pãꞌãu pywo rakat pe. Eso En watoꞌe Tupana Pãꞌãu pe hawyi — Yt atiky­ꞌesat i egyiꞌat hap e haria wo wato­py­huꞌat. Tupana eremo­pusu kahato hewaku hap etiat haria wo wato­py­huꞌat. Miꞌi tã haria aito pote Tupana aiꞌa­piheg wuaria wo watu­kup­teꞌen poꞌog poꞌog Musei piat aiꞌa­piheg hap kai.

"

30 Saꞌa­wyꞌi mio tã e Tupana — Ateru­wepyk ti aru Uhaꞌyru etiat miky­ryꞌi haria yne yne e. Iꞌatu­minug saꞌag upi atiꞌa­tu­ꞌa­piheg aru e. Meiũran aru ahenoi uwe waku uwe yt naku i hap Uhaꞌyru etiat haria wuatꞌi ehamo e. Uwe hemiit sese uwe yt hap ahenoi e Tupana mesup ahepe. Tupana yt heso kuap hin i pote pywo yn tohenoi sio pywo wato­mohey sio yt e hap."

31 Pyno waku wato­kenꞌẽ kahato Tupana piat aiꞌa­piheg hap pupi katu­pono yt naku i kahato wato­py­huꞌat Tupana ewanĩkap wuatꞌi eꞌat piano. Yt naku i wato­py­huꞌat Tupana miꞌa­piheg wo neꞌi. Waku wato­kenꞌẽ aiꞌa­piheg hap pupi."

32 Wato­mohey saꞌa­wyꞌi Iesui hawyi aheha­kye­raꞌat hap topy­huꞌat kahato ahete. Miꞌi hap eꞌat pe ahewyry waku pe kahato heremo yne Tupana aiwa­nẽtup hawe. Aiwepit hap yn ahete. Miꞌi hawyi miitꞌin teꞌe­ru­we­ky­ryꞌi kahato ahete e. Miꞌi hawyi ahatyꞌi hatyꞌi kahato miꞌiria. Miꞌi hap waho­ꞌopot kahato."

33 Miꞌi hawyi aimohit wuatꞌi ehamo teꞌe­ra­haꞌat kahato ahowawi. Iraniaꞌin yt aiwesat i. Iraniaꞌin yt teꞌe­ru­wehum i poꞌog ahowawi Iesui waku watoꞌe pote. Aimo­ꞌarot kahato taꞌa­tu­minug saꞌag kaipyi aimaꞌat hamo. Karãpe iraniaꞌin Iesui mohey haria hoꞌopot miitꞌin miky­ryꞌi hap ete mekewat eꞌat pe watuwat iꞌatu­wywo hoꞌopot iꞌatu­wywuat hamo. Miꞌi hawyi waho­ꞌopot aiwo­ꞌo­ꞌe­wy­ꞌewy itote ahatek hap eꞌat pe. Yt naku i taꞌa­tunug ahete hap eꞌat pe."

34 Miꞌi pote mekewat eꞌat pe aipyhyp woꞌo­pyhyp hawe wanĩ­kaptia po pe watoĩ­neꞌen. Miꞌi tote aiꞌahyk ahyk saꞌag neꞌi Iesui mohey haria aito pote. Maꞌato wãiꞌi­ꞌa­tuꞌe pytkai yt watoiat hin i Iesui. Iesui mohey haria iraniaꞌin yt aiꞌatoiat hin i hoꞌopot hap eꞌat pe maꞌato — Waku urumo­sa­tyꞌi satyꞌi wy watoꞌe more­kuaria pe katu­pono waku uruho­ꞌopot wy uruwy­riaꞌin nywo uruto Iesui mohey haria wy pote waku watoꞌe sura­raꞌin me. Miꞌi hawyi wẽtup miit ewy waho­ꞌopot hap topy­huꞌat katu­pono aiwoꞌo­kyꞌe kahato hap itote pote. — Pyno waku watuwat aito wy iꞌatu­wywo waho­ꞌopot hamo waku watoꞌe aiwa­nĩ­kaptia pe. Miꞌi hawyi sura­raꞌin tiꞌa­tu­po­hari yne yne ahekat koꞌi ete Iesui mohey haria aito pote wen maꞌato miꞌi turan yt kat watoꞌe hin i maꞌato Tupana kape watu­wehum kahato imimo­wepit koꞌi wuatꞌi eꞌat piaria aito pote. — Pywo ti rat aheka­reꞌen sese atipy pe yn toĩneꞌen mio watoꞌe aiwo­ꞌope mekewat eꞌat saꞌag me ahekat yne taꞌa­tu­po­hari turan hap eꞌat pe. Itote ti wakuat poꞌog aheka­reꞌen watoꞌe aiwo­ꞌope aipo­hari yne ete pytkai."

35 Taꞌi mekewat eꞌat pe waho­ꞌopot kahato wato­mohey Iesui hawyi. Iꞌatu­mi­ky­ryꞌi hamo watu­kup­teꞌen. Mesup eꞌat pe poꞌog waku saꞌa­wy­ꞌiwuat kai toĩneꞌen ahete pote waku watu­weꞌeg wo watu­kup­teꞌen uiwy­riaꞌin katu­pono yt naku i mekewat ahatek hap eꞌat pe watoiat neꞌi Aimi­mohey Iesui. Waku wati­moheg kahato Iesui mohey hap aiku­ꞌuro hap kape. Miꞌi watunug mote saꞌup iwato kahato aiwanuat topy­huꞌat wuatꞌi eꞌat pe aru maꞌato watoiat neꞌi imohey hap pote yt kat i i wati­puẽti mekewat waho­ꞌopot i hoꞌopot saꞌa­wy­ꞌiwuat hap saꞌup e."

36 Waku typy sakpo wato­mohey motꞌi Iesui aiwepit hap eꞌat iꞌewyte aiꞌarot hap eꞌat. Yt naku i aipohep imohey hap ete. Yt naku i watunug tunug waure neꞌi. Waku potꞌi wato­mohey hawyi — Atum aru uiꞌe hap ewy e Tupana ahepe. Mio tã e hap yn waku wahe­katup. Yt naku i wahe­katup hawyi yt hum i te turan watoiat neꞌi raꞌyn — Atum aru e hap e. Maꞌato wahe­katup poꞌog poꞌog hawyi putꞌokꞌe Aika­ꞌiwat atipy kaipyi haꞌup mywo hawyi yt watu­we­mõti hin i. Pywo pywo yn watoꞌe aimi­mõ­typot hap eꞌat pe. Waku kahato watoĩ­neꞌen itote."

37 Pyno kurin waho­ꞌopot poꞌog naꞌyn hawyi merep tut Aheha­kye­raꞌat hat Iesui tomi­moe­waku koꞌi moehãite hamo wuatꞌi eꞌat pe."

38 Imohey haria sese imohey hap ete ti raꞌyn Tupana timo­pokuap. Maꞌato Tupana toꞌe saꞌa­wyꞌi — Uwe uwe ipohep neꞌi uimohey hap ete pyi miꞌi hat yt uimo­wepit hano i topy­huꞌat e Tupana tehay moherep hat Apakuki miwan 2.34 pe."

39 Maꞌato aito yt miꞌi haria yt ewywuat i katu­pono yt wata­ꞌaipok hin i Iesui mohey hap kaipyi. Tupana kapiat wat imohey wywuat haria wo aito. Yt wata­ꞌaipok teran i ahowasat aria kapianuat aiꞌa­piheg hap kape. Aito ti mekewat Iesui mohey aiku­ꞌuro hap kapiat haria. Miꞌi tã imohey haria aito aheha­kye­raꞌat wuatꞌi eꞌat piat hap kapiat haria yn aito pãi an uhytꞌiꞌin manaꞌin areꞌe.

"

11

1 Karãpe wato­mohey sese Tupana hawyi tut kahato aimiẽtup Tupana kaipyi. — Atikuap kahato uipyꞌa pe tut wyti aru uimiẽtup Tupana po pyi watoꞌe imohey hap wywo aiwa­nẽtup hawe yt toĩneꞌen i te aipo pe pytkai yt heremo i te maꞌato wato­mohey kahato toĩneꞌen naꞌyn hap hawyi heremo rakano topy­huꞌat aipyꞌa pe hap ewy. Wato­mohey te yt heremo i te pytkai aimi­mohey. — Toĩneꞌen naꞌyn mesup watoꞌe yt heremo i te pytkai hawyi tuwe­mo­herep ahepiat imohey hap ok tã Tupana po pyi hawyi heremo aimi­mohey ok tã."

2 Saꞌa­wy­ꞌiwuat tomohey haria sese pe yn Tupana toꞌe — Uimo­wepit kahato haria eipe katu­pono uimohey haria sese eipe e."

3 Saꞌa­wyꞌi Tupana tuwa­nẽtup — Atunug aru waikiru waty at e topyꞌa pe. Miꞌi hawyi tutunug toꞌe hap ewy tomohey ewy. Toiꞌa­tu­moe­wyry at waikiru waty yi tomohey hamo hawyi ikahu kahato tukup­teꞌen toꞌe hap ewy. Mekewat eꞌat pe yt kat i aito yt wata­ꞌa­kasa hin i inug hap pytkai wato­mohey Tupana tunug yne yne hap. Wato­mohey hawyi watikuap Wuatꞌi Saꞌa­wy­ꞌiwuat Nug Hat Tupana. Watikuap Tupana ehay kawiat yne yne topy­huꞌat mesuwe atipy pe.

"

4 Saꞌa­wy­ꞌiwuat sese Ãtãu saꞌyru Apeu tum tomiium imohey wywo Tupana pe — Woro­mohey kahato En Tupana e hamo. Iꞌewyte ieykeꞌet Kãi tum Tupana pe tomiium wen maꞌato Tupana yt tuwehum kahato i Kãi miium ete katu­pono Kãi yt timohey kahato — Atiky­ꞌesat ehũ suu emiium e hap hawyi tutum tomiium tomikoi koꞌi Tupana pe pote. Maꞌato iywyt pe — En ni uimimoe­waku ereĩneꞌen e Tupana Apeu pe. Ehũ emiwuk poꞌog waku Kãi wat kai katu­pono uimohey en mote e. Mesup te — Waku kahato Apeu miium e uimohey kahato hat Apeu pote e ahepe. Ikuꞌuro raꞌyn pytkai Apeu ihay aimuꞌe te Tupana mohey hap yn aimo­hãpyk hap e ahepe. Apeu suu ihay te hap ewy ahowawi yi pyi ihay te.

"

5 Saꞌa­wyꞌi ahaꞌa­seꞌi Inoki yt ikuꞌuro hin i te turan Tupana tioto atipy kape tomohey hap ikawiat iwato pote. Ipiit mesuwiat wywo te Tupana tiꞌy­kesat raꞌyn atipy kape. Tupana tioto raꞌyn yt uwe i ipuẽti Tupana tipo­hari raꞌyn mesuwat ete tomohey kahato hawyi. Yt ikuꞌuro hin i mesu­wa­rote maꞌato toto yianmete miꞌi tã e miwan me — Uimo­wepit kahato hat ti mehĩ Inoki e Tupana."

6 Maꞌato watikuap taꞌyn yt wato­mohey i Tupana pote yt karãpe i wati­mo­wepit kuap. Maꞌato watikat Tupana imohey hap mywo miꞌi hawyi wati­puẽti Tupana maꞌato yt wato­mohey i hawyi yt karãmuo i putꞌok­wa­toꞌe ipuẽti hamo. Miꞌi hawyi yt toꞌe kuap i ahepe — Eriot ro uhowawi e hap yt toꞌe kuap i yt tomohey i rakat pe.

"

7 Nimo Tupana toꞌe ahaꞌa­seꞌi Nuꞌe pe — Tut aru yꞌy wato mesuwat yi wuatꞌi moma hamo e. Miꞌi pote ahenoi epe yianmete iꞌaman kahato at kaꞌap hap etiat e. Waku pe etunug eheꞌyara wato yꞌy wato owakai uiꞌe ewy e. Waku etunug yara iwatoꞌin nakat eheha­kye­raꞌat hamuat e Tupana Nuꞌe pe. Pyno yt kat i te iꞌaman pytkai tutunug yara wato. Nuꞌe timohey Tupana e hap hawyi tutunug iꞌe hap ewy toꞌe pote. Yt heremo i te yꞌy wato pytkai tutcunug yara wato at kaꞌap hap ewy. Miꞌi hawyi tokenꞌẽ kahato mekewat iꞌaman wato ut hap pupi pote Tupana e hap ewy tutunug yara wato kahato. Toꞌyat piaria teha­ryꞌi tosa­ꞌy­ruꞌin tomi­moe­ha­py­ꞌaptia ehakye­raꞌat hamo tutunug. Maꞌato iraniaꞌin yi totiaria yt imohey hin i — Tut irane yꞌy wato aiꞌakit hamo e Nuꞌe hap maꞌato teꞌe­ru­we­ky­ryꞌi kyryꞌi at kaꞌap iminug ete imohey ete. Maꞌato Nuꞌe timohey kahato te Tupana — Atunug aru e hap. Miꞌi pote tutunug yara wato. Tepiat imohey hap mywo toimo­herep mesu­wa­ro­tiaria yt imohey i haria pe. Miꞌi hawyi Tupana toꞌe — Uimohey hap kaipywiat uimi­mo­hãpyk ti Nuꞌe e miꞌi pote uipyꞌa pe hãpyk kahato Nuꞌe topy­huꞌat e Tupana mesup te ahepe.

"

8 Iꞌewyte nimo te Tupana toꞌe ahaꞌa­seꞌi pot Aparãu me — Atiky­ꞌesat ereto wẽtup yi kape uimi­mo­herep eꞌyi kape yt emikuap i yi kape e uimiium epiat wuat eꞌyi kape e iꞌewyte yne yne emẽpytꞌin emiari­ruꞌin wanuat e yi kape e. Miꞌi hawyi Aparãu timohey Tupana e hap hawyi toto iꞌe hap ewy yt taꞌa­kasa i aikope toto hap kapiat pytkai."

9 Miꞌi hawyi ikohye­wyry kahato mekewat — Yi atum aru e Tupana piat hap tote. — Mesuwat yi aru Tupana tum uhepe e Aparãu topyꞌa pe Tupana yt tum i te turan. Sewyry at haype maꞌato toꞌyat aparap koꞌi te toĩneꞌen sokpe kawiat pe. Miꞌi tote ikohye­wyry tosa­ꞌyru Isaki wywo iꞌewyte temia­ri­ruꞌin wywo. — Mesuwat yi aru yne eiwano e Aparãu iꞌatuepe tomẽ­pytꞌin me katu­pono Tupana tum aru mesuwat yi yne ahepe e Aparãu imohey hap wywo. Uhaꞌy­ruꞌin e atikat kahato ahetawa sese yt mesu­wa­rotiat tawa ewywuat hin i e. Iheg kahato rakat tawa atikat e. Yt miitꞌin minug ewywuat i maꞌato Tupana minug tomikuap ewywuat atikat e temia­ri­ruꞌin me. Atimohey kahato Tupana tum aru ahepe mesuwat yi yt araꞌa­kasa i te pytkai e."

10 — Tupana atiky­ꞌesat kahato ahetawa yt karãpe i ikahuro rakat e. Atiky­ꞌesat ahetawa iheg sese rakat yt karãpe i ipotꞌi rakat e. Miꞌi pote toikat kahato mesu­wa­rotiat tetawa sese Tupana minug yt karãpe i ikahuro rakat toikat. — Atiky­ꞌesat kahato ahetama uheꞌyi wuatꞌi eꞌat piat ieĩneꞌen hanuat eminug araꞌa­kasa hap e Tupana pe aseꞌi Aparãu Tupana mohey kahato hap wywo."

11 Saꞌa­wyꞌi iharyꞌi mana Sara yt imẽpyt nug i toĩneꞌen ipotꞌi kahato rakat. Tuwei wuatꞌi eꞌat piat ewy toĩneꞌen hawyi yt imẽpyt i rakat sese topy­huꞌat. Miꞌi turan Tupana toꞌe Sara pe — 9 ewaty hawyi aru emẽpyt raꞌyn Mana e. Miꞌi pote — Pywo ti aru an woro­mohey En e. Toimohey pote ti Tupana tum tesaika hap Mana Sara pe hawyi hupiꞌa rakano topy­huꞌat Aparãu eharyꞌi. Miꞌi hawyi Tupana tum naꞌyn tesaika hap Sara pe hawyi tuwe­mo­herep Aparãu saꞌyru Isaki. Miꞌi hawyi Sara toꞌe — Are an Tupana tunug naꞌyn koitywy ahepe toꞌe saꞌa­wy­ꞌiwuat hap ewy e. Yt heso hin i ahepe e."

12 Aparãu iporo sese kahato rakat yt imẽpytꞌi kahato rakat i maꞌato tomohey hap kaipyi Aparãu tuwe­sa­ꞌyru nug naꞌyn. Koitywy Aparãu emiari­ruꞌin typyꞌi tukup­teꞌen. Haipe­piaria iꞌatu kahato waikiru koꞌi iꞌatu hap ewy aikotã yꞌy wato hyẽpe etiat yi kyt iꞌatu hap ewy Aparãu emiariru sem. Yt uwe i imorania kuap Aparãu emiari­ruꞌin toimohey yn mote."

13 Taꞌi saꞌa­wy­ꞌi­wuaria Aseꞌi Apeu Nuꞌe Aparãu Inoki hary Sara ti Tupana mohey potꞌi kahato haria. Taꞌa­tu­mohey kahato taꞌa­tu­ku­ꞌuro hap kape. Yt heremo i te — Atunug aru e Tupana piat hap turan pytkai taꞌa­tu­mohey te. Taꞌa­tu­ku­ꞌuro hap turan teꞌe­ra­ꞌa­kasa hap ewy taꞌa­tu­wa­nẽtup hawe Tupana tunug aru e hap. Yt tutunug i te toꞌe hap ewywuat pytkai taꞌa­tu­mohey kahato taꞌa­tu­pyꞌa pe. Taꞌi uruto yt mesu­wa­ro­tiaria imohey haria ewy hin i iꞌatuꞌe. Wẽtup ywania ewywuaria aito iꞌatuꞌe. Ihama­naꞌi rakaria ewywuaria uruto mesuwe iꞌatuꞌe. Wẽtup yi kat haria ewywuaria uruto iꞌatuꞌe."

14 Miꞌi tã haria imoherep kahato mesuwe ahepe taꞌa­tuehay wo — Uruikat kahato wẽtup setama taꞌa­tu­mo­herep taꞌa­tuehay wo. Uruetawa sese yt kat i mesuwe iꞌatuꞌe ahepe."

15 Yt teꞌe­ra­ꞌaipok teran hin i teꞌe­ru­wa­nẽtup hawe saꞌa­wy­ꞌiwuat taꞌa­tueꞌyi kape neꞌi yt iꞌatue­hatꞌat hin i saꞌa­wy­ꞌiwuat taꞌa­tueꞌyi kyꞌewi. Maꞌato taꞌa­tu­ky­ꞌesat saꞌa­wy­ꞌiwuat taꞌa­tueꞌyi pote meiũran teꞌe­ra­ꞌaipok maꞌato yt hin i."

16 Miꞌiria tikat kahato wẽtup tawa poꞌog poꞌog waku saꞌa­wy­ꞌiwuat mesuwiat kawiat rakat katu­pono atipy piat e tawa taꞌa­tukat. Koitywy Tupana yt tuwe­mõti hin i toꞌe — Uito ti rat Aparãu Etupana toꞌe hamo. Miꞌi pote iꞌatue­tawa atipy piat waku piat raꞌyn toĩneꞌen Tupana minug pakup yn naꞌyn itote. Ikahu pe raꞌyn tutunug iꞌatuewa kai taꞌa­tu­mohey pote."

17 Saꞌa­wyꞌi Aparãu Tupana hãꞌãg kahato sio toimohey sio yt hap kuap hamo — Atiky­ꞌesat etiꞌauka esaꞌyru wẽtup ok takat Isaki uimõ­typot hamo e Tupana Aparãu pe. Maꞌato yianmete Aparãu me — Esaꞌyru Isaki kawiat ti aru atunug yne esaipe­piaria e. Miꞌi pytkai Aparãu toto tosa­ꞌyru wẽtup ok takat auka hamo Tupana e hap ewy."

18 Nimo Tupana toꞌe Aparãu me — Esaꞌyru Isaki kaipyi aru esaipe­piaria ahyt tuwẽtem yne e. Miꞌi e hap Aparãu tikuap pytkai totioto Isaki iꞌauka hamo Tupana e hap ewy."

19 Pyno atiꞌauka rokirẽ Tupana timoieĩ­neꞌen i guꞌuro pyi toꞌe hap mywo toto. Maꞌato iꞌauka irane turan Tupana toꞌe — Aparãu yt etiꞌauka teiꞌo Isaki. Waku raꞌyn koitywy worokuap sese hap atikuap taꞌyn mesup uimohey kahato epiat hap e. Miꞌi hawyi tutum Aparãu me Isaki i raꞌyn Tupana tum. Miꞌi hawyi Isaki topy­huꞌat Iesui iãꞌãkap ewy katu­pono Isaki aikotã tuwẽtem i guꞌuro pywiat hap ewy topy­huꞌat. Koitywy atikuap uimohey hap e Aparãu me Tupana.

"

20 Saꞌa­wyꞌi Isaki tiꞌa­tu­poi­tyro tosa­ꞌy­ruꞌin toku­ꞌuro hap eꞌyianmete. Mio tã e Iako Esau pe — Tupana timo­ty­pyꞌi kahato aru eimia­riru emiari­ruꞌin aikotã Tupana toꞌe uhepe hap ewy tutunug aru e hap kaipyi watikuap taꞌyn Isaki tomohey kahato te Tupana e hap toku­ꞌuro hap ewywuat eꞌat pe.

"

21 Saꞌa­wyꞌi ahaꞌa­seꞌi Isaki saꞌyru Iako tiꞌa­tu­poi­tyro te temia­ri­ruꞌin toku­ꞌuro turan — Atimohey kahato Tupana e hap uhepiat — Atunug aru esaꞌy­ruꞌin saipe­piaria waikiru sem koꞌi iꞌatu miꞌi pote eterut ro uhowawi uhemia­ri­ruꞌin e Iako tosa­ꞌyru Iuse pe katu­pono atiꞌa­tu­poi­tyro teran miꞌiria e. Miꞌi hawyi — Tupana e waku etunug no uhemia­riru koꞌi typyꞌi kahato rakaria wo eꞌe hap ewy e Iako tuwe­mo­poꞌog myi ariaꞌyp topo­ꞌyha etiat pyi toku­ꞌuro sese hamo. Miꞌi tehay wywo toimo­herep tepiat Tupana mohey kahato hap.

"

22 Miꞌi hawyi ahaꞌa­seꞌi Iuse ikuꞌuro hap owakai toꞌe toꞌy­wania Isareu ywania pe — Meiũran Tupana tunug aru toꞌe hap ewy e. Meiũran aru mesuwat yi Esitu pyi eiwe­nõꞌẽ Tupana e hap ewy e. Tupana tipo­re­raꞌat aru eipe wanĩ­kaptia po pyi hawyi mekewat tawa Tupana piat — Atum aru e hap kape eweiwat e. Uiku­ꞌuro raꞌyn mesup maꞌato atiky­ꞌesat karãpe eweiwat turan ewetioto eiwywo uikag koꞌi eweiwat Tupana piat — Atum aru e hap kapiat turan e. Miꞌi toꞌe hap kaipyi watikuap Iuse tomohey kahato Tupana atunug aru e hap tomohey hap.

"

23 Saꞌa­wyꞌi ahaꞌa­seꞌi Musei iꞌewyte Tupana mohey kahato hat. Musei ywãꞌĩ ikahu kahato tuwe­mo­herep hawyi — Ikahu kahato aimẽpyt iꞌatuꞌe iꞌywotꞌin. Miꞌi turan wanĩ­kaptia morekuat Warãu tama Esitu piat toꞌe Tupana ywania pe — Eweiꞌa­tu­ꞌuka ro yne eimẽpyt ihainia iatu­ꞌy­wãꞌĩ hap eꞌat pe e. Yt naku i kahato eipe typyꞌi kahato poꞌog iꞌatu aru eiperia uruꞌy­wania kai pote e. Maꞌato Musei ty iꞌywot yt tiꞌauka hin i yt teꞌe­ro­kenꞌẽ hin i morekuat Esitu piat pupi hawyi taꞌa­tue­rewyi Musei ywãꞌĩ — Tupana iꞌatuꞌe etieha­kye­raꞌat urumẽpyt morekuat sura­raꞌin po pyi hawyi meiũran iꞌatu kahato aiꞌy­wania iꞌatuꞌe hap pyi watikuap Tupana e hap — Atunug aru emẽpytꞌin iꞌatu yi kyt ẽpe etiat iꞌatu hap ewy e hap mohey haria Musei ywotꞌin hap."

24 Miꞌi hawyi meiũran Musei mõto hap turan hawyi morekuat sakiꞌyt tipuẽti hawyi totat tomẽpyt no. Itag hawyi waku ereĩneꞌen uimẽpyt no sese e uruꞌy­wania wo e Musei pe morekuat sakiꞌyt."

25 Maꞌato Musei toꞌe — Mamai e yt atiky­ꞌesat i uiꞌy­wania sese atoiat e katu­pono miꞌiria Tupana miꞌairo ywania e. Taꞌi Uiꞌy­wania hoꞌopot kahato haria mesuwe tukup­teꞌen e. Miꞌi pote areꞌairo ahoꞌopot iꞌatu­wywo hamo e. Yne eheko yt Tupana mowepit hap hin i e. Miꞌi atoiat yne e. Aimo­wepit kahato porap i aheko Mamai maꞌato poꞌog waku ahoꞌopot Tupana emiitꞌin nywo mesu­wa­rote hawyi watoĩ­neꞌen Tupana wywo wuatꞌi eꞌat pe e. Aimo­wepit mesuwiat yt naku i nug hap etiat eiewywuat yt atiky­ꞌesat mamai e Musei Morekuat Akag sakiꞌyt pe — Woronug en morekuat no uhaipepiat e hat pe."

26 Atikuap taꞌyn ehekat uiano yne aru hap ikahu rakat iꞌewyte yne Esituꞌin ekat emẽpyt no pote uiano yne epowatꞌyp hap atikuap taꞌyn pytkai atiky­ꞌesat poꞌog areĩneꞌen Tupana ywania wo katu­pono atimohey miꞌiria ywania kaipyi aru Tupana Miꞌairo tuwe­mo­herep Wuatꞌi Ywania Porekuat Nuat mamai e Musei morekuat koro Warãu sakiꞌyt toty hit pe. Miꞌi hap mohey hap upi uiꞌy­wania hoꞌopot mamai e. Iꞌewyte uito ahoꞌopot aru iꞌatu­wywuat hamo atiꞌairo e. Meiũran aru Tupana mipoi­tyro areĩneꞌen e. Miꞌi eꞌat pe Tupana tum iwato kahato poꞌog iwato yne yne mesuwat yi Esitu ekat hap kai tutum uhepe Mamai e. Miꞌi pote miꞌi Tupana miium atiky­ꞌesat poꞌog e."

27 Taꞌi mamai atimohey kahato areto meiũpepyi hawyi araꞌa­kasa aru Tupana sese mekewat yt heremo rakat i e. Atikuap eꞌywot uhaꞌa­seꞌi Warão Esitu piat morekuat aru ipyꞌahak kahato uhete yt uiꞌok­satꞌi i hin i maꞌato yt arekenꞌẽ i Warão pupi e. Uiꞌauka pote uiꞌauka maꞌato areto raꞌyn Tupana mohey haria upi katu­pono araꞌa­kasa teran Tupana sese yt heremo rakat i e Musei toty Esitu piat pe. Miꞌi hawyi totoiat yne yi Esitu ekat iwato kahato hawyi tomi­mohey upi toto."

28 Saꞌa­wyꞌi Tupana toꞌe Musei pe — Atipo­ꞌoro aru uhesu­rara atipy kaipyi Esituꞌin apiheg hamo e. Miꞌi eꞌat pe atiꞌa­tu­moma Esituꞌin eyke­ꞌetꞌin torania e. Miꞌi pote waku eihũria suu wo etiꞌa­tu­sapei sapei eiꞌyat okenꞌypy ete e. Miꞌi ewetunug mote aru yt atimoma i eheyke­ꞌetꞌin e. Miꞌi hawyi Musei tunug Tupana e hap ewy toimohey kahato pote. Toimohey kahato Tupana e hap hawyi toꞌe toꞌy­wania pe — Tut aru ykeꞌet yne moma hanuat e. Miꞌi pote waku wato­py­huꞌat aihũ suu aiꞌyat ete Tupana mohey haria aito hap kuap hamo e. Miꞌi watunug mote tokosap aheyke­ꞌetꞌin sakpo hawyi yt toiꞌa­tu­moma aheyke­ꞌetꞌin surara akag atipy kaipywiat e Musei tomohey hap wywo. Miꞌi hawyi taꞌa­tunug suu yne yat okenꞌypy ete hawyi yt wẽtup ok i ikuꞌuro Tupana mohey piaria eyke­ꞌetꞌin maꞌato yi Esitu eyke­ꞌetꞌin topap yne itote."

29 Miꞌi rẽ tuwat toꞌy­wania wywo ihyemyiꞌa wato kape yꞌy hup e hap kape. Miꞌi hawyi Tupana toꞌe iꞌatuepe — Atunug ni aru ehepe muꞌap wato yꞌy wato sakpo e yꞌy toꞌoran muo yi heg upi ehewyry hamo e. Miꞌi hawyi taꞌa­tu­mohey hawyi yꞌy wato sakpuat muꞌap upi raꞌyn tuwat yi Esitu esura­raꞌin koꞌi pupi yꞌy hy teke muꞌap upi. Miꞌi hawyi wanĩ­kaptia tiꞌa­tu­mohan naꞌyn ysakpo. Miꞌi hawyi wanĩ­kaptia hãꞌãg naꞌyn maꞌato miꞌiria topap yne yꞌy pe yꞌy wato miꞌakit koꞌi wo tukup­teꞌen.

"

30 Meiũran Tupana ywania putꞌok­ꞌi­ꞌa­tuꞌe tawa Ieriko tote. Mekewat tawa wato apypueri wo ipyhyp hap toĩneꞌen iꞌanam nakat ywaiti kahato rakat wanĩ­kaptia pupiat. Miꞌi tawa eweiꞌa­py­pueri 7 wo hawyi aru taꞌat raꞌyn ipyhyp hap e Tupana. Yne nu wato koꞌi hewo hewo e. Miꞌi hawyi Tupana e hap taꞌa­tu­mohey hawyi taꞌa­tunug iꞌe hap ewy. Miꞌi hawyi hewo hewo ipyhyp hap imohey hap kaipyi pote."

31 Maꞌato wẽtup hary­poria wewe­neru hat yt ikuꞌuro itote mana Hape e hap katu­pono yianmete miꞌi imohey Tupana e hap — Atimoma hamuat meiũwat tawa Ieriko e hap katu­pono yianmete typy ok tuwat sura­raꞌin Iuteuria wat iꞌatue­tawa epiok hamo. Miꞌiria pe — Eiwe­hytꞌok to mimiꞌin e iꞌatuepe mekewat hary­poria. Miꞌi hawyi toiꞌa­tue­rowyi toꞌyat pe iꞌatu­ꞌuka teran haria pupi. Toimohey pote toimo­herep muꞌap tetawa pyi. Mekewat hary­poria yn imohey. Miꞌi pote iraniaꞌin topap maꞌato Mana Hape yt ikuꞌuro hin i toimohey iꞌatuꞌe hap pote. Yt naku i nug hat Hape pytkai toimohey hawyi Tupana mieha­kye­raꞌat topy­huꞌat.

"

32 Taꞌi ahenoi teran mekewat saꞌa­wy­ꞌi­wuaria imohey haria etiat maꞌato iꞌatu kahato miꞌiria pote yt ahenoi kuap i. Iwan hamo yt uipot­put­ꞌokꞌe i typyꞌi kahato tupono. Ahenoi teran mekewat surara Kiteãu piat Tupana mohey hap etiat iꞌewyte mekewat surara akag Paraki piat imohey hap etiat ahenoi teran iꞌewyte mekewat hesaika rakat Sasãu piat imohey hap etiat ahenoi teran wy. Iꞌewyte mekewat surara akag Iete piat Tupana mohey hap ahenoi teran iꞌewyte ahenoi teran aipo­rekuat saꞌa­wy­ꞌiwuat Tawi piat Tupana imohey hap maꞌato yt uipo­hepap i neꞌi are. Iꞌewyte Tupana tunug aru e hap moherep hat Samueu piat imohey hap ahenoi teran iꞌewyte yne saꞌa­wy­ꞌi­wuaria aiꞌy­wa­niaria piat Tupana ehay moherep haria etiat ahenoi teran maꞌato yt uipot­put­ꞌokꞌe i henoi yne hamo mesuwat uimiwan me."

33 Tupana mohey hap kaipyi teꞌe­ro­py­huꞌat iꞌatue­saika kahato wanĩkap ywania moma hamo iraniaꞌin mope­rupꞌi hamo. Taꞌa­tu­wa­nĩ­kaptia porekuat no tukup­teꞌen Tupana mohey hap wywo. Yt naku i nug hap taꞌa­tu­moma kahato hawyi wakuap nug haria raꞌyn tukup­teꞌen taꞌa­tu­mohey hawyi. More­kuaria yt nakuaria i taꞌa­tu­sopo neꞌi Tupana mohey hap wywo. Taꞌa­tu­mohey Tupana e hap hawyi topy­huꞌat iꞌatupo pe iꞌe hap ok tã. Karãpe wanĩ­kaptia hytmõi Tupana ehay moherep hat Tanieu awyato tok pe iꞌu hamo miꞌi hap eꞌat pe Tupana tiꞌa­tu­wẽhik awyatoria hawyi yt taꞌa­tu­ꞌauka kuap i Tupana mohey hat."

34 Iꞌewyte taꞌa­tuwuk teran aria pe imohey haria maꞌato yt satꞌe i aria iꞌatuete katu­pono Tupana tiꞌa­tue­ha­kye­raꞌat aria pe tukup­teꞌen motꞌi pytkai tomohey hap upi. Iꞌewyte Iraniaꞌin tuꞌuka sura­raꞌin ete turan wani­kaptia ekyseꞌyp yt tiꞌauka kuap i Tupana mohey haria pote. Tupana tiꞌa­tue­ka­wiano kahato tomohey haria yt iꞌatue­saika hin i turan taꞌa­tu­mohey hawyi Tupana tiꞌa­tu­moe­saika kahato. Karãpe tuꞌuka surara wanĩ­kaptia wywo turan toiꞌa­tu­moe­saika kahato tomohey haria sura­raꞌin koꞌi. Miꞌi hawyi teꞌe­ro­py­huꞌat surara saꞌag wuꞌuka sepap haria ewy. Miꞌi hawyi wanĩ­kaptia ikohyeput neꞌi topap tet pupi."

35 Saꞌa­wy­ꞌiwuat hary­poria wẽtup ok wẽtup mẽpyt Tupana tihep guꞌuro pyi manaꞌin tomohey hap upi.

Saꞌa­wyꞌi mekewat yt Tupana mohey i haria teꞌe­roꞌe imohey haria pe — Ewetoiat Tupana mohey hap pote yt uruiꞌa­tu­ꞌuka i eipe yt uruiꞌa­tu­mo­so­ꞌopot i eipe iꞌatuꞌe wen maꞌato — Yt rat iꞌatuꞌe yt uruiꞌatoiat i yt sake i raꞌyn Tupana iꞌatuꞌe. Miꞌi hawyi taꞌa­tu­ꞌa­tu­ꞌuka turan maꞌato teꞌe­roꞌe — Pywo ti rat Tupana urumoieĩ­neꞌen aru iꞌatuꞌe. Mesuwat eꞌat pe Tupana mimõ­typot koꞌi wato­py­huꞌat iꞌatuꞌe."

36 Iraniaꞌin Tupana mohey haria miitꞌin miky­ryꞌi kahato haria wo teꞌe­ro­py­huꞌat Tupana mohey hap yt pun haria i pote. Wuatꞌi ehamo taꞌa­tu­ꞌahyk ahyk — Eweipun no Tupana mohey hap iꞌatuꞌe maꞌato — Yt karãpe i uruipun imohey hap iꞌatuꞌe. Taꞌa­tu­hãꞌãg kahato raꞌyn mekewat imohey hap moma hamuat maꞌato — Yt iꞌatuꞌe. Iraniaꞌin Tupana mohey haria miitꞌin mipakpak wo teꞌe­ro­py­huꞌat. Iraniaꞌin imohey haria miitꞌin miꞌahyk ahyk wo miitꞌin mituktuk wo miitꞌin miꞌauka wo teꞌe­ro­py­huꞌat. Iraniaꞌin ituktuk iꞌatupiit ete iraniaꞌin ikohye­wyry haity iheg nakat ete iraniaꞌin taꞌa­tu­pyhik iheg me iꞌypyryp we kahato maꞌato yt taꞌa­tu­ꞌatoiat hin i imohey hap."

37 Iraniaꞌin kape nu wo makmak­ꞌi­ꞌa­tuꞌe imohey haria kape hawyi topap taꞌyn. Iraniaꞌin topap hepamo taꞌa­tu­ꞌoktek kyse hãi kurup takat wywo imohey hap atoiat hap kyꞌewi maꞌato — Yt iꞌatuꞌe. Iraniaꞌin wyti — Etoiat imohey hap pote ti aru urutum iwato kareꞌen ehepe iꞌatuꞌe maꞌato — Yt iꞌatuꞌe hawyi iraniaꞌin taꞌa­tu­ꞌuka kyseꞌyp mo. Iraniaꞌin imohey haria kyseꞌyp mo taꞌa­tu­ꞌokpak maꞌato miꞌi pytkai — Yt uruoꞌatoiat i Ahetu­pana iꞌatuꞌe. Iraniaꞌin imohey haria yt iꞌatuꞌyat hin i. Iraniaꞌin imohey haria yt kat i iꞌatuꞌyat ikohye­wyry kowoꞌi kowoꞌi iꞌatue­sokpe saꞌag miꞌat pe kawiat hesyꞌat rakaria tukup­teꞌen. Miitꞌin mimo­so­ꞌopot kahato koꞌi miitꞌin miky­ryꞌi hap koꞌi. Miitꞌin tiꞌa­tu­mo­so­ꞌopot kahato wo tukup­teꞌen mesu­wa­rote pytkai yt taꞌa­tu­waure hin i taꞌa­tuepiat Tupana mohey hap."

38 Iꞌatue­ha­ma­naꞌi neꞌi yahig note tukup­teꞌen. Gaꞌapy puo tukup­teꞌen. Yi hot pe iꞌatuꞌyat ariaꞌyp kaꞌa pe tukup­teꞌen. Iꞌatuꞌyat miꞌat kaꞌa koꞌi yi kaꞌa koꞌi. — Miꞌiria uimohey haria kahato e Tupana poꞌog waku miꞌiria eikai e mesu­wa­ro­tiaria pe. Pyno Atipo­re­nõꞌẽ miꞌiria eipyꞌ­setpyi e. Ehewaku hap yt putꞌokꞌe i miꞌiria uimohey haria kupteꞌen eipy­ꞌa­setpiat hamo e mesu­wa­ro­tiaria pe. Waku kahato uimohey haria e. Yt atiky­ꞌesat miꞌiria poꞌog eipy­ꞌa­setpe pote atiꞌa­tu­nõꞌẽ eipo pyi e yt imohey i haria pe."

39 — Uimohey kahato haria miꞌiria e Tupana typyꞌi sok miitꞌin sem ehamo. Maꞌato miꞌi pytkai yt taꞌa­tu­puẽti hin i mesu­wa­rote taꞌa­tu­poi­tyro Tupana kaipywiat taꞌa­tu­mo­wepit hap maꞌato taꞌa­tu­mohey te — Yt heremo i te wen maꞌato Tupana mipoi­tyro wo uruto­py­huꞌat wuatꞌi eꞌat piat Tupana e hap ewy iꞌatuꞌe. Taꞌa­tu­ku­ꞌuro hap turan taꞌa­tu­mohey i te hap wywo topap — Meiũran aru tukup­teꞌen iꞌatu kahato Aparãu mimohey saipe­piaria Tupana e hap ewy iꞌatuꞌe. Maꞌato yt teꞌe­ra­ꞌa­kasa hin i te Tupana ehay miꞌiria maꞌato taꞌa­tu­mohey kahato te miitꞌin miat taꞌa­tu­ꞌauka hap kape. Yt teꞌe­ra­ꞌa­kasa i te Iesui putꞌokꞌe hap iꞌewyte yt teꞌe­ra­ꞌa­kasa i te aito aheĩneꞌen hap pytkai. Yt teꞌe­ra­ꞌa­saka i te aito imohey haria sem pytkai maꞌato taꞌa­tu­mohey te topap hap kape yt heremo i pytkai."

40 — Pyno iꞌatu kahato uimohey haria aru ehaipe­piaria e Tupana tomohey yianmiaria pe. Pyno mesup wato­py­huꞌat miꞌiria mimu­ꞌeria katu­pono miꞌiria ewywuat wato­mohey. Pyno wato­mohey yne hawyi wẽtup piit ewy wato­py­huꞌat hawyi — Waku raꞌyn e aru Tupana. Toran naꞌyn. Atunug yne raꞌyn uiꞌe hap ewywuat pote mesup waku raꞌyn miitꞌin sem naꞌyn waikiru koꞌi ewywuat yi kyt koꞌi ewywuat uimohey haria sok iꞌatu kahato hap ewywuat tukup­teꞌen uimie­ha­kye­raꞌat koꞌi wuatꞌi ywania hap ewywuat mesup uimohey haria tukup­teꞌen mesup e aru. Miꞌi pote atunug naꞌyn yne uiꞌe hap ewywuat e aru Tupana hawyi waku maꞌato yt uwe i aito Iesui mohey haria pote yt tutunug yne i te toꞌe hap ewywuat e.

"

12

1 Aikotã wate­haꞌat seput haria kape hap ewy aheꞌyian­miaria Tupana mohey haria teꞌe­ra­haꞌat ahowawi atipy kaipyi aikotã som wato­py­huꞌat Tupana mohey hap ete hap kape teꞌe­ra­haꞌat. Iꞌatu kahato miꞌiria ahowawiat sehaꞌat haria. Atipy kape tuwat raꞌyn aheꞌyian­miaria saꞌa­wy­ꞌi­wuaria Tupana mohey sese haria sehaꞌat ahowawiat haria. Taꞌi ipotyi rakat yrysakag aiꞌakag etiat wywo pote yt aihyha hin i aiko­hyeput turan. Aiminug saꞌag yrysakag howapy kahato aiꞌok pe tote hap ewy aiwa­nẽtup saꞌag hap ipotyi hap ewy. Aiꞌakit hamuat wateput turanuat hap ewy maꞌato yt kat i ipotyi hap pote wateput kuap aihyha kahato aiminug saꞌag watipun hawyi. Miꞌi pote waku wati­ꞌok­hytpun aiminug yt naku i nug hap koꞌi. Miꞌi rẽ waku wato­mohey Tupana haty wo yne aipyꞌa pe. Miꞌi watunug mote seput haria ikohyeput haty wo rakaria ewy wato­py­huꞌat. Maꞌato ahepiat aiꞌa­parap kahato imohey hap etiat pote aikotã ipotyi hap aiꞌa­parap hap ewy. Aikotã seput hat teput hap ete yt waure i hatek pytkai ipy sero pytkai hap ewy waku wato­mohey — Putꞌok­ꞌare aru pãi an waku watoꞌe hap yn aiwa­nẽtup hap. Waku wato­mohey potꞌi yt kat i iwaure wo wuat neꞌi hap wywo aiwa­nẽtup hawiat hap wywo."

2 Aikotã seput haria teꞌe­ra­haꞌat popuo taꞌa­tueput hap etiat — Putꞌok­ꞌare iꞌatuꞌe hamuat hap kape yn hap ewy waku wate­haꞌat aiwa­nẽtup hawe — Putꞌok­ꞌare aru Iesui yatype aiꞌe hap kape yn katu­pono Iesui topy­huꞌat seput haria akag ewy katu­pono toimohey Tupana poꞌog torania kai. Uiwy­riaꞌin waku Iesui piat Tupana mohey hap ewy waku wato­mohey Tupana are. Iesui ti aimoe­hãite kuap kahato Tupana mohey hap ete. Haꞌa­wy­tepyi wato­mohey Iesui hawyi aiwa­nẽtup hap Iesui yn topy­huꞌat miꞌi hap ewy waku wato­mohey te Iesui putꞌok­wa­toꞌe iꞌyaty piat hap eꞌat kape. Aikotã seput haria taꞌa­tu­sa­ꞌa­wynug hawyi te ikahuro hap kape teꞌe­ru­wa­nẽtup hap ewy Iesui toĩneꞌen mesuwiat turan seput hat ewy topy­huꞌat. Putꞌokꞌe Tupana etiat hap kape yn iha ariaꞌyp posak kape yn iha Tupana miky­ꞌesat nug kap kape yn iha. Miꞌi hap yn imowepit hap. Miꞌi hawyi tutuꞌu aiꞌa­piheg hap ariaꞌyp posak ete. Yt toiky­ꞌesat hin i miitꞌin miky­ryꞌi hap pytkai. Toikuap kahato tomohit hap maꞌato yt tuwe­mõti hin i ariaꞌyp posak totiat toĩneꞌen saꞌag hap miitꞌin ehaꞌat hap pupi. Toku­ꞌuro hawyi taꞌapyk Tupana po sese kai aikope Tupana piat topainug hap tote. Toku­ꞌuro hap no aika­wiano hap kape yn toto toĩneꞌen mesuwe turan. Tupana miky­ꞌesat nug hap yn imowepit hap mesu­wa­rote topy­huꞌat toho­ꞌopot hap eꞌat turan. Iesui seput hat akag ewy toĩneꞌen meiũpe turan."

3 Waku watu­wa­nẽtup kahato Iesui ieĩneꞌen hap kape. Waku watunug iꞌewy yne. Saꞌa­wyꞌi yt naku i nug haria miky­ryꞌi hap toho­ꞌopot kahato maꞌato yt ipohep hin i imohey hap ete Iesui. Waku iminug ewy wahãꞌãg. Karãpeĩ yt naku i nug haria ahatyꞌi hatyꞌi kahato imohey pote miꞌi pote yt naku i watoiat neꞌi imohey hap aikotã watoiat aheput hap aipiit sero hawyi hap ewy. Yt naku i watihep imohey hap aipyꞌa piat."

4 Iesui tikuap kahato yt naku i nug hap. Yne tosuu toipun yt naku i hap moma hamo. Waku miꞌi ewy wato­py­huꞌat aiꞌauka pote waku ahuu okpun pytkai yt watoiat i imohey hap. Waku wahãꞌãg Iesui ewy hoꞌopot hap ete yt naku i hap koꞌi akit hamuat."

5 Saꞌa­wyꞌi Tupana ainãpin kahato waho­ꞌopot hamuat hap ete miwan me — Uhaꞌy­ruꞌin uhaki­ꞌytꞌin e eipe uimẽ­pytꞌin pote woro­ho­ꞌo­ꞌa­piheg tuereto eiminug saꞌag koꞌi poꞌypyi e. Pywo yt eweipoepyk neꞌi teiꞌo uhete Eiꞌywot uito pote e. Yt eweikup­teꞌen neiꞌo eipe­rupꞌi rakaria e. — Pywo kahato uruꞌa­piheg waku eweiꞌe woro­ho­ꞌo­ꞌa­piheg hap eꞌat pe. Woro­ho­ꞌo­kyꞌe pote woro­ho­ꞌo­nãpin eiꞌa­piheg hap wywo. Yt atiky­ꞌesat i eheha yi kape woro­ho­ꞌo­ꞌa­piheg hawyi katu­pono eimo­wepit hamuat woro­ho­ꞌo­ꞌa­piheg e Tupana saꞌa­wyꞌi miwan me. Yt naku i wati­waure mesuwat iꞌe ahepiat hap."

6 — Uhaꞌy­ruꞌin uhaki­ꞌytꞌin e uimi­ky­ꞌeria kahato ti eipe uimohey haria ti eipe pote wãi neiꞌo areꞌe tuereto ehepe e Tupana ahepe. Aikotã aikotã eiꞌywot ewy areĩneꞌen miꞌi tupono woro­ho­ꞌo­ꞌa­piheg tuereto e. Uiano eweikup­teꞌen wuatꞌi eꞌat pe woro­ho­ꞌo­ꞌahyk eimo­weꞌeg hamo e. Eiwe­hytꞌok uhaꞌy­ruꞌin uhaki­ꞌytꞌin are aru ehepe miꞌi pote woro­ho­ꞌo­ꞌa­piheg tuereto eiminug saꞌag poꞌypyi Eiꞌywot Uito pote e Tupana saꞌa­wyꞌi."

7 Pyno karãpe Tupana aiꞌa­piheg sese hap waku watuꞌu yne surara ewy. Yt naku i wati­poepyk katu­pono aiꞌa­piheg hap kaipyi watikuap Tupana saꞌay­ruꞌin saki­ꞌytꞌin sese wuaria wo aito hap. Katu­pono yne Tupana saꞌay­ruꞌin saki­ꞌytꞌin iminãpin koꞌi wo watu­kup­teꞌen. Aikotã aiꞌy­wotꞌin ainãpin aiꞌa­piheg hap wywo hap ewy koitywy Tupana ainãpin aiꞌa­piheg hap wywo."

8 Maꞌato aito Tupana saꞌy­ruꞌin saki­ꞌytꞌin pote aiꞌa­piheg aimo­weꞌeg hamo. Miꞌi tã Aiꞌywot tunug yne imohey haria ete maꞌato yt karãpe i aiꞌa­piheg hap topy­huꞌat Tupana kaipyi pote yt iꞌywot i rakaria ewy watu­kup­teꞌen yt kat i aiꞌa­piheg hap pote yt Tupana saki­ꞌytꞌin Tupana saꞌy­ruꞌin i aito."

9 Saꞌa­wyꞌi mesu­wa­ro­tiaria aiꞌy­wotꞌin aipo­petek aimo­weꞌeg hamo. Miꞌi hawyi iꞌatu­mõ­typot haria wo wato­py­huꞌat poꞌog saꞌa­wy­ꞌiwuat kai. Miꞌi pote karãpe Aiꞌywot Atipy piat aiꞌa­piheg miꞌi hawyi waku imõtypot haria wo watu­kup­teꞌen. Waku imiky­ꞌesat nug haria wo wato­py­huꞌat aiꞌa­piheg hawyi. Katu­pono Tupana ainug tomẽ­pytꞌin no Topãꞌãu wo."

10 Aiꞌywot aity mesu­wa­rotiat aipo­petek kahato aimotag hap eꞌat pe turan taꞌa­tu­mõ­typot hap kyꞌewi taꞌa­tu­mikuap wakuap hap ok tã aihire te yn. Maꞌato Tupana aiꞌa­piheg wẽtup wanẽtup hap mywo toiky­ꞌesat ahehãite aimoe­waku hap aimotag hamuat wuatꞌi eꞌat piat. Toiky­ꞌesat aito waku rakaria wo tewaku hap ewy ainug neran haype. Tewaku hap ewy ainug neran hãpyk wuatꞌi eꞌat piat teko hãpyk takat ewy ainug toiky­ꞌesat aito toꞌewy hap aikyꞌe haype aimo­wepit teran haype."

11 Karãpe Tupana ainãpin hamo aiꞌa­piheg turan yt he hin i maꞌato haty kahato yt aimo­wehum kuap i yt aimo­wepit i aiꞌa­piheg turan. Meiũran maꞌato aru tokosap haty hap hawyi ti satꞌe kahato ahete hewaku hap. Haꞌy­ruꞌin haki­ꞌytꞌin hãpyk kahato rakaria wo wato­py­huꞌat. Tupana tiky­ꞌesat aimoe­hãite tomohey hap etiat hap tomi­ky­ꞌesat etiat hap.

Uiwy­riaꞌin yt naku i aiperup Tupana potpap nug hap ete. Waku aipo hesaika ipotpap nug hap ete. Waku aipy hesaika ipotpap ereto hamuat hap ete. Toiky­ꞌesat aito toꞌypia aikotã hewo kahato rakat ewywuat tomo­wepit haria wo."

12 Pyno waku watu­we­moe­saika Tupana esaika hap wywo ipotpap hap nug hamo are. Waku watu­we­moe­saika Tupana esaika hap wywo aipy ihay sytpok hamo ahewyry wuatꞌi tapꞌyia muꞌe hamo."

13 Saꞌa­wyꞌi yt hãpyk i ahewyry maꞌato mesup ti hãpyk taꞌyn. Aheko saꞌag yt naku i nug hap aipy pik hap ewy waku watunug aipuꞌap ikahu rakat ewy aipy powyro hamo. Muꞌap ewy waku watu­wa­nẽtup Tupana kape aipy pikꞌe hap mog hamo. Miꞌi hawyi waku ahewyry iwywo o. Waku aipuꞌap yt iꞌanam hin i rakat ewy miꞌi hawyi yt wataꞌat kuap i. Aipy haty rakat yt hewyry kuap i muꞌap iꞌanam nakat upi. Ahewyry itote hawyi wataꞌat merep iꞌanam kahato pote. Ahewyry raꞌyn poꞌog hawyi merep aipy iꞌahu kahato. Yt karãpe i aipy waku. Muꞌap iherep upi yn waku ahewyry hãpyk takat muꞌap upi pote. Miꞌi hawyi aipy ihãite kuap. Miꞌi hap ewy aito waku wahe­wyry Tupana puꞌap upi maꞌato yt pote yt karãpe i ahehãite maꞌato ipy pik rakaria ewy yn wahe­wyry. Waku watoiat muꞌap saꞌag saꞌa­wy­ꞌiwuat aiminug yt naku i hap iꞌaparap aparap hap aiwa­nẽtup saꞌag koꞌi hap."

14 Uiwy­riaꞌin waku watikat at kaꞌap aiwo­ꞌo­wese torania wywuat hamuat. Iesui suu aimo­hãpyk kuap aikoho kahato hawyi ainug Tupana ewaku hap ewywuat hamo. Maꞌato yt kat i aimo­waku hap Tupana wuat hap ahete pote yt karãpe i aru wato­py­huꞌat Tupana akasa hamo. Pywo ti rat yt Tupana yt ewy i watoĩ­neꞌen pote yt Karãmuo i Tupana kape wata­ꞌa­kasa aru e."

15 Pyno waku aiweꞌeg wo kahato. Yt naku i watipun Tupana piat aikyꞌe hap aipoi­tyro teran hap. Yt naku i wato­py­huꞌat ipyꞌahak miitꞌin etiat rakaria wo iꞌewyte Tupana ete katu­pono ahaiwot hap uku hapo kahato rakat ewy toĩneꞌen. Pyno waku aiweꞌeg wo watoĩ­neꞌen katu­pono yt niatpo hin i wato­py­huꞌat myꞌahak haria wo watoiat ainãpin Tupana piat hap hawyi. Waku watihep hapo miitꞌin auka hap uku ewywuat aipyꞌa pyi yt pote myꞌahak rakaria wo yn wato­py­huꞌat miitꞌin ete iꞌewyte Tupana ete. Miꞌi hawyi yt uwe i woꞌo­kyꞌe hat itote. Ahaiwot iraniaꞌin Iesui mohey haria ete hawyi torania itote aiwo­ꞌo­ꞌewy hawyi yt uwe i iwese toꞌope itote.

"

16 Nimo te Iako eykeꞌet Esau hewaire kahato iraniaꞌin hary­po­riaꞌin wywo iꞌewyte tuwe­ky­ryꞌi Tupana ehay ete. Uiwy­riaꞌin Iesui mohey haria yt naku i Esau ewywuat wato­py­huꞌat. Saꞌa­wyꞌi aseꞌi Isaki toꞌe toꞌyat piaria pe — Uiku­ꞌuro hawyi atiky­ꞌesat uhaꞌyru Esau uhaipe piano uipo­watꞌyp e. Esau ti topy­huꞌat aru Tupana Mipo­ꞌoro Yianmiat Aheha­kye­raꞌat hanuat ahaꞌa­seꞌi pono e. Wẽtup eꞌat pe Esau hesyꞌat kahato hawyi toꞌe toywyt Iako pe — Uipoi ro en pãi ipuꞌi apokik wo katu­pono uhesyꞌat kahato uhyt e. Miꞌi hawyi Iako tiwesat — Areĩneꞌen teran aiꞌywot saipe­piano uito e. Atiky­ꞌesat Tupana mipoi­tyro wo aiꞌywot e hap ewy e. Miꞌi e hap etum uhepe pote woro­moꞌok kahato meikowat ipuꞌi mõi wo e. Miꞌi hawyi — Taꞌi ewano raꞌyn katu­pono yt kan hamo i Tupana aipoi­tyro hap e Esau e Iako pe."

17 Miꞌi tuwe­moꞌok kahato mekewat miꞌu puꞌi mõi wo. Maꞌato meiũran Esau tiky­ꞌesat i raꞌyn Tupana piat topoi­tyro hap. Toiky­ꞌesat kahato Tupana miꞌairo toꞌywot Isaki saipe­piano hap. Miꞌi hawyi toikat hãpyk kahato toꞌywot e hap — Papai etum i ro uhepe Tupana miium epowatꞌyp e towak popuo. Maꞌato iꞌywot Isaki — Yt rat e yt atum kuap i ewawi uhaꞌyru e — Papai papai etum i ro etum i ro uhepe epowatꞌyp e towak popuo wen maꞌato yt tutum kuap i tutum naꞌyn tosa­ꞌyru Iako pe Esau eywyt pe pote. Yt naku i aito Esau ewywuaria wato­py­huꞌat e.

"

18 Saꞌa­wyꞌi tuwat tuwat aiꞌy­wania Iuteuria ywania yityꞌok wato Sinai e hap kape Tupana piat ainãpin hamuat kape mekewat aseꞌi Musei upi. Saꞌa­wyꞌi watuwat mekewat yityꞌok kape turan wate­haꞌat turan hẽty wato kahato toĩneꞌen heꞌyhig hun kahato itote. Heꞌyhig wepy­pueri kahato ywytu uato ewy. Iꞌypyryp yn itote yityꞌok tote. Aria ẽty hun hap aimo­ꞌarot hap ewy."

19 Putꞌokꞌe ahaꞌa­se­ꞌiꞌin hawyi ihay pirik hap topy­huꞌat aikotã huhuꞌe hap ewywuat. Maꞌato mekewat huhuꞌe hap sehay ewy toĩneꞌen. Watikuap mekewat sehay haty kahato ahewaure kaꞌa pe iꞌewyte aiwa­nẽtup hawe aimo­kenꞌẽ kahato hap sio aiku­ꞌuro hap ewy watoꞌe. Miꞌi hawyi Musei pe — Wãi urutoꞌe yt uruiky­ꞌesat ewy hin i mekewat sehay watoꞌe saꞌa­wyꞌi."

20 — Ehẽtup to Tupana pe ihay monik hamo watoꞌe katu­pono huhuꞌe hap ehay iwato kahato hap ewy topy­huꞌat ihay pirik. — Yt urutu­we­sepap i mekewat sehay wywo watoꞌe. Mekewat sehay yt uruikuap teran i poꞌog watoꞌe saꞌa­wyꞌi Musei pe. Saꞌa­wyꞌi Tupana mekewat yityꞌok totepyi toꞌe — Yt naku i eihũria tukup­teꞌen meiũpe yityꞌok tote e. Musei yn waku meiũpe uiwywo toĩneꞌen yityꞌok tote e. Maꞌato eihũ taꞌam uhowawi yityꞌok kape pote meremo nu wo mak mak wo eweiꞌauka ro eihũ e Tupana Museiꞌin me. Mio tã e hawyi — Yt ihay se i Tupana iꞌatuꞌe. Yt atikuap teran poꞌog i Tupana e hap iꞌatuꞌe Musei pe ahaꞌa­se­ꞌiꞌin."

21 Mekewat yityꞌok Sinai e hap kape yt wate­haꞌat kuap i saꞌa­wyꞌi i katu­pono wate­haꞌat pote ipoityꞌi neꞌi aiꞌauka kuap neꞌi. Miꞌi hap Musei taꞌa­kasa hawyi — Uimõgyt kahato uimo­tyry uimo­kenꞌẽ kahato hap e."

22 — Yt naku i iꞌatuꞌe teꞌe­ra­ꞌa­kasa hawyi. Miꞌi yityꞌok Sinai pyi saꞌa­wyꞌi aiꞌy­wania Tupana tiꞌa­tu­nãpin tehay pirik wo yt aimo­wepit hin i hap ewy Tupana ihay yityꞌok Sinai totepyi. Maꞌato mesup Tupana ihay i raꞌyn atipy kaipyi ihay ahowawi mekewat atipy piat Ieru­sarẽi kaipyi yityꞌok Siãu e hap kaipyi ihay mesup ahowawi. Yt saꞌa­wyꞌi i wuat ewy mesup Tupana ihay ahowawi atipy kaipyi Tosa­ꞌyru mohey haria aito pote. Poꞌog wakuat saꞌa­wy­ꞌiwuat kai ihay ahowawi Tosa­ꞌyru wẽ pyi mekewat Nusaken pakup e hap kaipyi aikope tukup­teꞌen atipy piaria sem poꞌog yt wati­mo­rania kuap i etawa kaipyi ihay mesup ahowawi. Mesup watuwat mekewat atipy kape tawa Ieru­sarẽi pakup kape Tupana sese eiam kape watuwat. Itote ti aru watu­wa­ꞌa­tunug kahato aitoria Iesui mohey haria pote."

23 Koitywy watu­wa­ꞌa­tunug Aheykeꞌet Iesui Musei saipepiat kape Aikywyt Iesui kape hap. Atipy pe toĩneꞌen miwan me ahet koꞌi yne yne aikotã wẽtup ok i raꞌyn herohik hap ewy aheywytꞌin aheyke­ꞌetꞌin aheinytꞌin aiky­py­ꞌytꞌin koitywy wate­ꞌe­ru­wa­ꞌa­tunug ienuk hamo hap ewy Aheykeꞌet Sese Aikywyt Sese Iesui wywo. Aikope atipy pe torania iwan me Tupana mieha­kye­raꞌat wuaria koꞌi set toĩneꞌen hap kape. Wuatꞌi miitꞌin kuap hap sio waku sio yt hat Tupana kape watu­wa­ꞌa­tunug aito. Aikope toꞌe­wywuat Tupana mimo­hãpyk koꞌi tukup­teꞌen hap kape watu­wa­ꞌa­tunug aito Aikope Tupana mimo­hãpyk yianmiaria imohãpyk sese towaku hap ok tã hap kape watu­wa­ꞌa­tunug aito. Aikope aipiit waku pe topy­huꞌat Tupana ewaku hap ewy hap kape watu­wa­ꞌa­tunug atipy piat tawa kape watu­wa­ꞌa­tunug aru. Tupana kape watuwat aito Iesui emiit aito Tupana Saꞌyru Pãꞌãu Sese aipiit pe toĩneꞌen mote."

24 Pyno koitywy yt saꞌa­wyꞌi i yityꞌok Sinai yt kape hin i aikope ainãpin Musei piat hap ewy watuwat. Watuwat mesup aito maꞌato poꞌog saꞌa­wy­ꞌiwuat kawiat kape aikope Iesui ainãpin hap kape watuwat raꞌyn mesup mekewat yityꞌok atipy piat kape katu­pono Ahepaꞌi Koro Iesui tunug Tupana wywuat aiwo­ꞌo­wese hamuat hap atipy pe. Mesup ahehay toimo­herep Tupana pe. Iesui ti aimo­wehik Tupana wywuat hat. Saꞌa­wyꞌi Ãtãu saꞌyru Apeu suu at hat ihay Tupana kape yi pyi hap ewy e miwan me. Miꞌi hap ewy mesup Iesui suu ihay ahetiano maꞌato poꞌog miꞌi sehay ikahu Apeu suu at hat kai — Etiꞌauka ro uiꞌauka hat e Apeu suu maꞌato Iesui suu toꞌe Tupana pe — Waure wo o ereĩneꞌen uiꞌauka haria kai Papai e. Yt taꞌa­tukuap i rat kat som taꞌa­tunug e Iesui suu at hat ihay yi pyi te. Iesui suu wo waku watu­wepen yne aiminug saꞌag moweityk hamo. Waku Tupana ahapei hapei Tosa­ꞌyru suu wo. Miꞌi yn waku aheha­kye­raꞌat kuap hamo."

25 Saꞌa­wyꞌi Tupana ihay yityꞌok totepyi aiꞌy­wania pe yityꞌok Sinai pyi maꞌato aiꞌy­wania saꞌa­wy­ꞌi­wuaria itotiaria yt ikyꞌesat i Tupana ehay teꞌe­ru­we­wau­rehik neꞌi. Miꞌi hawyi miꞌiria Tupana miꞌa­piheg koꞌi wo teꞌe­ro­py­huꞌat. Taꞌi miꞌi hawyi topap topap yahig note saꞌa­wy­ꞌi­wuaria aiꞌy­wania Epereu pusu kuap haria. Taꞌa­tu­hãꞌãg Tupana e hap nug hamuat maꞌato yt wẽtup ok i tuwenug kuap. Yt taꞌa­tunug i taꞌa­tu­nãpin hap. Maꞌato koitywy Tupana ainãpin Tosa­ꞌyru wẽ pyi atipy kaipyi. Waku watunug atipy kaipywiat ainãpin hap. Waku aiweꞌeg wo ainãpin hap nug hamuat hap ete. Maꞌato watu­we­wau­rehik saꞌag Haꞌyru piat ainãpin kape hawyi poꞌog naꞌyn saꞌag saꞌa­wy­ꞌiwuat kai. Yt watu­wemig kuap aiꞌa­piheg hap pupi watipun naꞌyn ainãpin hap ipakup i Tupana piat hap pote."

26 Mio tã e Tupana mesup miwan me — Saꞌa­wyꞌi atihuruk taꞌyn yityꞌok mesuwat Sinai e hap totiat maꞌato meiũran aru atihuruk taꞌyn mesuwat yi wato hap ok tã e maꞌato yt mesuwat yi yn i atihuruk maꞌato iꞌewyte at waikiru waty yne atihuruk e miwan me Tupana."

27 Pyno Tupana toꞌe — Atihuruk i raꞌyn wẽtup mo yn e. Miꞌi atunug hawyi waku raꞌyn toran naꞌyn uimi­huruk e. Yt typuo i atihuruk aru e katu­pono yt kan hamo i typuo e. Miꞌi huruk hap putꞌokꞌe yne raꞌyn e. Mekewat eꞌat yne yt iheg nakat i taꞌat yne e. Maꞌato mekewat yt hurukꞌe i rakat iheg sese rakat aru topy­huꞌat wuatꞌi eꞌat pe e. Mesu­wa­rotiat more­kuaria minug koꞌi yne taꞌat e maꞌato Uimi­ꞌairo Eipo­re­kuanuat minug koꞌi aru topy­huꞌat re atihuruk yne yne hawyi e Tupana."

28 Pyno yt iheg nakat i aru taꞌat yne hawyi yt taꞌat kuap i rakat koꞌi aiwano raꞌyn topy­huꞌat katu­pono watunug Aipo­rekuat nuat Haꞌyru pote. Miꞌi hap kape waku watu­wehum kahato hawyi waku watunug Aipo­typot Tupana mowepit hamuat hap ete waku wati­mõ­typot Haꞌyru."

29 Tupana aria ewywuat toĩneꞌen. Waku kahato aria aimo­wepit hap aria maꞌato iꞌewyte waku aiweꞌeg wo ipupi katu­pono aria aiwuk kuap iꞌewyte e.

"

13

1 Pyno toꞌiro wato­ꞌo­kyꞌe motꞌi uiwy­riaꞌin Iesui mohey haria aito pote. Waku wato­ꞌo­kyꞌe aikotã wẽtup ok yat piaria ewy."

2 Karãpe putꞌokꞌe aiꞌyat pe yt aimikuap i te wen miꞌi pytkai waku — Ereke ro mehĩ mana waku watoꞌe. Eweikup­teꞌen no meiũpe waku watoꞌe. Aimiꞌu raꞌyn waku watoꞌe iꞌatuepe yt aimikuap i pe katu­pono Tupana tipo­ꞌoro tuereto temiit ahowawi atipy piaria yt aimikuap i koꞌi aiwese hap kuap hamo. Saꞌa­wyꞌi Tupana tipo­ꞌoro temiitꞌin atipy piaria tehay moherep hamo. Miꞌi hawyi taꞌa­tu­poi­tyro kahato Aparãu saꞌa­wyꞌi. Miꞌi ewywuat waku watu­we­wy­ꞌinug yt eimikuap i te rakaria e Tupana ahepe mesup."

3 Waku wati­kyꞌe kahato aiwy­riaꞌin more­kuaria mipyhyp koꞌi. Yt naku i waure wo watoĩ­neꞌen woꞌo­pyhyp haria kai. Waku waha­tyꞌu aipyꞌa pe iꞌatu­pyhik hap koꞌi upi. Waku aikotã itote watoĩ­neꞌen mote haty ahete hap ewywuat kuap hap wywo. Waku wato­ꞌo­kyꞌe aiwo­ꞌo­ꞌewy wato­mohey haype. Toĩneꞌen wẽtup ok Iesui mohey hat iraniaꞌin miky­ryꞌi hamo miꞌi hat waku watuwat miꞌi powyro hamo kat pote wẽtup yn hap ewy wato­py­huꞌat imohey haria. Waku waha­tyꞌu hatyꞌu haria wywo wẽtup aimi­mohey yn mote wẽtup miit yn aipiit pote."

4 Uiwy­riaꞌin Iesui mohey haria — Waku heꞌaito kahato rakano ereĩneꞌen e. Waku iharyꞌi kahato rakano ereĩneꞌen e. Waku eharyꞌi wywo yn ewaire e. Waku eꞌaito wywo yn ewaire e. Miꞌi etunug pote arehum ewawi e Tupana maꞌato iraniaꞌin wywuat eiwo­ꞌo­pytyk pote — Yt naku i en areꞌe e. Woro­ꞌa­piheg aru e Tupana yt iweꞌeg i haria pe. Iꞌewyte wewiat wewe­neru wuatꞌi piat haria atiꞌa­tu­ꞌa­piheg yne yne e ahepe. Iꞌewyte wewiat wewe­neru haria kyiꞌat haria atiꞌa­tu­ꞌa­piheg e. Hewaire rakaria uimi­ꞌa­piheg wuaria e Tupana. Eꞌaito wywo eharyꞌi wywo kahato hap uimo­wepit hap e Tupana."

5 Iꞌewyte yt naku i ti wate­haꞌat iraniaꞌin ekareꞌen kape ikyꞌesat hap wywo aiwat no teran aiꞌe hap mywo. Waku watu­wehum Tupana kape imiium aheka­reꞌen sio iwato sio yt. — Waku kahato eimiium ok tã Tupana watoꞌe waku. Katu­pono saꞌa­wyꞌi Tupana toꞌe — Yt karãpe i ti aru woro­ho­ꞌo­ꞌatoiat e. Yt karãpe i eikup­teꞌen piku piku koꞌI sese wo e Tupana ahepe saꞌa­wyꞌi. Waku watikat Tupana miium koꞌi aimo­wepit hap wywo maꞌato yt naku i wati­ky­ꞌesat iraniaꞌin ekareꞌen e Musei tomiwan Teute­ru­numiu 3.5 pe."

6 Waku watoꞌe — Pywo rat uipo­wyro kahato hat En Tupana miꞌi pote yt arekenꞌẽ hin i Uipo­wyro kahato hat En mote waku watoꞌe. Uiwywo ereĩneꞌen mote aikotã aikotã saꞌag miitꞌin tunug uhetiat pytkai yt arekenꞌẽ hin i waku watoꞌe Tupana pe e morekuat Tawi towepy 118.67 hawe.

"

7 Waku wati­mõ­typot aiꞌa­pykok haria aimuꞌe haria mesu­wa­ro­tiaria iꞌewyte saꞌa­wy­ꞌi­wuaria Tupana ehay moherep haria. Yt naku i waure wo neꞌi miꞌiria kai wato­py­huꞌat katu­pono miꞌiria aimotag Tupana mohey hap etiaria wo tukup­teꞌen. Waku watu­kup­teꞌen aiꞌa­pykok haria saipe­piaria wo iꞌatu­minug wakuap nug haria wo. Waku iꞌatuiã­ꞌãkap wo watoĩ­neꞌen iꞌatu­minug wakuap koꞌi nug hap ete. Miꞌiria Tupana mimõ­typot wuanuaria. Waku aito watunug miꞌiria minug wakuat ewywuat. Waku wato­mohey Tupana miꞌiria piat imohey hap ok tã."

8 Iesui ti Aiꞌakag Akag toĩneꞌen tuwe­ꞌawy wuatꞌi eꞌat pe. Aikotã saꞌa­wyꞌi Iesui toĩneꞌen koitywy iꞌewyte toĩneꞌen tuwe­ꞌawy te mũki­ꞌite tuwe­ꞌawy te toĩneꞌen eꞌihotꞌok tuwe­ꞌawy te wuatꞌi eꞌat pe tuwe­ꞌawy te yn toĩneꞌen. Tewaku hap ewy yn topy­huꞌat wuatꞌi eꞌat pe."

9 Waku wato­py­huꞌat imohey hap ete Iesui kape yn watu­wa­nẽtup wuatꞌi eꞌat. Yt naku i watuwat iraniaꞌin miat aimuꞌe hap upi yt Iesui yt etiat i raꞌyn hap upi. Katu­pono iꞌatu kahato aimuꞌe hap koꞌi yt pywuat i raꞌyn koꞌi. Iꞌewyte iꞌatu kahato aimuꞌe yt Iesui etiat i. Iꞌatu aimuꞌe Iesui etiat rakaria maꞌato yt hãpyk i rakaria. Yt naku i watuwat heso rakari aimuꞌe wẽtup sehay yt Iesui etiat i hap upi. Waku wato­mohey Iesui hap yn sehay pywuat Iesui etiat. Miꞌi ti waku watunug. Waku watu­wa­nẽtup at kaꞌap aikotã Tupana aikyꞌe yt kat saꞌup i pytkai aikyꞌe hap upi. Aikotã ahewaku hap yt putꞌokꞌe i aikyꞌe hamuat saꞌup ete hap upi waku watu­wa­nẽtup. Miꞌi watunug mote aipyꞌa iheg me Iesui mohey hap ete. Yt naku i watu­wa­nẽtup at kaꞌap miꞌu sio waku Tupana tiky­ꞌesat sio waku atuꞌu sio yt aiꞌe hap kape. Iraniaꞌin miꞌu waku sio yt aheko ewy hap kape yn teꞌe­ru­wa­nẽtup haria tukup­teꞌen. Teꞌe­ru­wa­nẽtup miꞌu waku sio yt hap kape yn maꞌato miꞌi haria yt iꞌatue­hãite i kahato Iesui mohey hap ete. Hãpyk kahato aheko miꞌu u hap etiat iꞌatuꞌe wen maꞌato Tupana mohey hap kape yt teꞌe­ru­wa­nẽtup hin i miꞌi pote yt iꞌatue­saika i te Tupana ehay moherep hamo."

10 Saꞌa­wyꞌi paꞌiria teꞌe­runuk kahato aihũria aimiium Tupana piat ete. Taꞌa­tuwuk Tupana kape turan taꞌa­tuhep ipuꞌi kãꞌã taꞌa­tu­miꞌu wo. Maꞌato aito Iesui mohey haria wẽtup auka hap kaipyi watenuk. Yt mesu­wa­rotiat aiꞌy­wania Tupana yat sokpe kawiat piat ewy hin i aimiꞌu maꞌato poꞌog poꞌog wakuat Aihũ Aimiium saꞌa­wy­ꞌi­wuaria kai katu­pono Aihũ Pakup Aimiium ti Iesui piit."

11 Saꞌa­wyꞌi aitoria waterut kahato aihũria Tupana mõtypot yat kape imõtypot hamo. Itote ahepaꞌi akag tiꞌauka aimierut Tupana mõtypot yat sokpe kawiat okenꞌy­pyke hawyi tote­reke aihũria suu Tupana yat sokpe kawiat pe aiminug saꞌag moweityk hamo aiꞌa­piheg hap monik hamo. Miꞌi hawyi mekewat aihũ piit taꞌa­tue­reto pya aiꞌyat kai iwuk hamo paꞌi tioto."

12 Miꞌi hap ewy kahato Iesui ikuꞌuro pya tawa wato Ieru­sarẽi pyi toho­ꞌopot mekewat tawa Ieru­sarẽi ekuekai aika­wiano ikuꞌuro Aihũ ewy. Huu taꞌat itote aimo­waku hamuat. Iesui tum tosuu itote temiitꞌin moewaku hamo."

13 Yt ikahu hin i taꞌa­tunug Aheha­kye­raꞌat hat ete. Taꞌa­tu­ꞌauka turan mekewat tawa Ieru­sarẽi ekuekai taꞌa­tunug. Waku watuwat tawa pyi iꞌewywuat hamo wy iꞌatu­mi­ky­ryꞌi hamo ahete hemiitꞌin aito pote. Waku wẽtup miit ewy wẽtup piit ewy woho­ꞌopot iwywo wẽtup ok piat hoꞌopot hap ewy yn waku."

14 Katu­pono ahetawa sese yt mesuwat tawa Ieru­sarẽi i maꞌato aiwat ahetawa iheg nakat yt karãpiat i ikahuro rakat. Mesuwat yi tote yt karãpe i wati­puẽti aru ahetawa yt ikuꞌuro rakat i. Ahetawa sese tut aru yi kape atipy kaipyi watoꞌe."

15 Atipy kaipywiat yn wahe­katup ahetawa sese ut hap watoꞌe.

Uiwy­riaꞌin waku kahato wato­mõ­typot Tupana. Waku aiwẽ pyi ahẽku pe Tupana kapiat yn aiwehum hap — Eset Tupana poꞌog ikahu torania kai waku watoꞌe. Yt watu­wehum teran i pytkai waku watu­wehum ahehay wo Tupana pe — Waku kahato Aheha­kye­raꞌat Hat Aika­ꞌiwat waku watoꞌe at kaꞌap howawi aikotã aimiium iwato kahato hap ewy Tupana mowepit kahato hap topy­huꞌat."

16 Waku hegyiꞌat rakaria wo watoĩ­neꞌen. Ihaky­ꞌeꞌi rakaria pe waku wati­mõꞌẽ ahekat. Waku wati­po­wyro hatek takaria ahekat kaipyi ahesokpe kaipyi aheꞌuꞌi kaipyi e. Yt naku i waure wo watoĩ­neꞌen ihaky­ꞌeꞌi rakaria kai. Wati­mõꞌẽ pote Tupana mowepit haria wo wato­py­huꞌat. Haty pytkai waku watum. Ahegyiꞌat hap kape Tupana taꞌa­kasa hawyi tuwehum kahato ahowawi.

"

17 Waku watuwat Iesui mohey haria akagnia ehay upi aiꞌa­pykok haria upi. Katu­pono miꞌiria tiky­ꞌesat kahato ahehãite kahato Iesui mohey hap etiat hap. Waku watunug iꞌatu­mi­ky­ꞌesat ewy katu­pono miꞌiria hẽtup kahato Tupana kape ahupi. Miꞌi watunug mote iꞌatu­mo­wepit hap topy­huꞌat aiwo­ꞌo­wese hap wywo. Maꞌato yt pote haty iꞌatuete hap wywo teꞌe­ro­py­huꞌat. Miꞌi hawyi yt aiweꞌeg i hap taꞌa­tu­henoi raꞌyn Tupana pe hawyi aiꞌa­piheg hap topy­huꞌat Tupana kaipyi. Eiweꞌeg wo o. Miꞌi hawyi aheĩneꞌen hap mesuwe poꞌog saꞌag topy­huꞌat yt watunug i raꞌyn iꞌatuehay upiat hawyi. Maꞌato watunug iꞌatuehay upi pote poꞌog ihãite rakaria wo wato­py­huꞌat. Miꞌi hawyi iꞌewyte aiweꞌeg hap taꞌa­tu­henoi raꞌyn Tupana pe hawyi aipoi­tyro aimo­wepit hamo wato­py­huꞌat.

"

18 Pyno ewehẽtup i hẽtup i urupo­wyro hamuat uruwy­riaꞌin Tupana kape. Urutung neran wakuap yn wuatꞌi eꞌat pe. Yt kat i uruminug saꞌag upi urutu­we­mõti Tupana ehamuat hap uruiky­ꞌesat. Iꞌewyte yt kat i uruminug saꞌag upi urutu­we­mõti miitꞌin ehamuat hap uruiky­ꞌesat. Urutoĩ­neꞌen neran hãpyk kahato miitꞌin pyꞌa­setpe yt uwe pupiat i uruwe­mõti hap mywo. Miꞌi pote ewehẽtup uruupi Tupana pe uruieĩneꞌen hap ikahu rakat nug hamo."

19 Uimi­mu­ꞌeria waku ewehẽtup uhupi uikai­wiano haty wo uiꞌaipok ehowawiat hamuat. Ewehẽtup wote meremo araꞌaipok ehowawi.

"

20 Mio tã areꞌe Tupana pe eika­wiano — Tupana are atiky­ꞌesat kahato aimi­mu­ꞌeria waku nug haria wo En ewy are. Waku kahato En Wuatꞌi Woꞌo­wese Hap Nug Hat are. En ni Uruka­ꞌiwat Iesui Moieĩneꞌen Ikuꞌuro Hap Kaipywiat Hat are. En ni Ehũria Emohey Haria Apykok Hat Moieĩneꞌen Hat are. En ni urupyhik ehay wakuat wuatꞌi eꞌat pe hamo are. Esaꞌyru suu wo urumosat epyꞌa pe Tupana are."

21 — Tupana etiꞌa­tu­mo­hãpyk aiwy­riaꞌin wakuap nug haria are. Etunug miꞌiria Esaꞌyru miky­ꞌesat ewy waku nug haria wo are. Etunug miꞌiria Esaꞌyru mohey hap etiat itag nakaria wo are. Atiky­ꞌesat etum iꞌatuepe esaika hap wakuap nug hamuat are. Atiky­ꞌesat iꞌatu­minug emowepit hap yne hawyi eha mowepit hap topy­huꞌat are. Tupana uito ti emipo­ꞌoro Esaꞌyru mohey kahato hat. Esaꞌyru wywo ahẽtup mesup ewawi are. Atiky­ꞌesat Esaꞌyru mowato mesuwat yi totiat wuatꞌi eꞌat piat hap atiky­ꞌesat Tupana. Tupana waku kahato En at kaꞌap are. Etiꞌa­tu­ka­wiano meiũpepyi uiwy­riaꞌin Iuteu ywania are. Iesui set upi ahẽtup Toran naꞌyn uiꞌe hap are.

"

22 Pyno uiwy­riaꞌin uheinytꞌin Iesui mohey haria atiky­ꞌesat eiwa­nẽtup kahato mesuwat uimiwan einãpin hap kape. Ewetum no ehewaure kaꞌa poꞌog poꞌog uimienoi kape. Uikyꞌe ehepiat pote eiwe­muꞌe ro mesuwat uimiwan kurin kat ete. Yt iꞌywop hin i mesuwat uimiwan. Eweiꞌa­tu­muꞌe yne iraniaꞌin uimiwan mo are. Uimiwan mesu­wa­rote yt iꞌywop hin i are katu­pono atimohit kahato uhehay mesuwe.

"

23 Aheywyt Timoteu tuwẽtem naꞌyn morekuat woꞌo­pyhyp hawyi. Koitywy — Waku ewyry emiky­ꞌesat ewy e morekuat tope. Pywo ti rat waku kahato. Karãpe tut uhowawi Timoteu hawyi uimo­wepit kahato. Miꞌi hawyi atioto teran uhaꞌyru Timoteu ehowawi eiꞌa­kasa hamo.

"

24 Kuekatu atipo­ꞌoro ehowawi iꞌewyte eiꞌa­pykok haria kape iꞌewyte kuekatu atipo­ꞌoro yne Tupana mimoe­waku koꞌi kape. Yne Iesui mohey haria meiũpiaria yi Itarianu piaria tipo­ꞌoro kuekatu ehowawi.

"

25 Tupana etiꞌa­tu­kyꞌe ro yne uruꞌy­wania Esaꞌyru mohey haria Iuteuria ywania are. Yt iꞌatu­waku hap upi i maꞌato egyiꞌat hap kaipyi etiꞌa­tu­poi­tyro uruꞌy­wania are Tupana pe eika­wiano. Ikahuro raꞌyn uimiwan ehowawiat uiꞌy­wania Iuteu ywania ewawi mekewat aseꞌi Aparãu emiariru emiariru koꞌi ewawi mekewat Iesui ywania Iuteuria ewawi mekewat Epereu pusu kuap haria kape.

Toran naꞌyn uimiwan"