1

1 Koti ntagara Isu Karasatikaba aogi kamana mayamawe:

2 Pigoya, Koti kamana unti ntagara Aisaya esapi mayama kaentiye:

Abo. Kamanaꞌne maenta yagara agarubakana paitama kaori wama, kekapa aogi pikiyema, Koti yeginaba,

3 awaga kamana ukena yagara kaꞌme mpari mima kegaꞌe uma mayama aboraye: Tabe Yagarama ki iꞌma aogi piyoma, Aisaya piyama kaentiye.

4 Piyama kaeyogana, Yoni wani paiꞌitanti ntagara wama kaꞌme mpari umima maya uwaimintiye: Aguntaenaripa kaitegiripa aꞌwae puma wani pasigina, Kotiba aguntaenaripa maerigaikiye, uwaimintiye.

5 Piya uwaimogini aꞌyaꞌma Yutiya marisa kinape aꞌyaꞌma Yerusaremi kumatasa kinape aeti wawabumagini, aguntaena pume kamanaꞌwaipa uma aborauguna, Yontani wanipi paiꞌitantiye.

6 Pigoya, Yoninta kaiwapa kamoro yaga ayatasa pomima, auꞌarirasa abamu kantiba kitama mima, iroke tuke nantiye.

7 Pigoya, Yoniba maya kamana untiye: Nakaꞌi kanakibi ntagara agewapa asu nagasima waintika, naeba mayamanaba narakabima agisa anapa kampa akubo agaikuwe.

8 Piya, naeba wanitasa paititaogana, togana aeba Aota Awamusatasa paititakiye, uwaimintiye. Yoni Isu wani paiꞌatantiye

9 Pigoya, pi kanabipa Karariya mari Nasareti kumatasa Isu kanaogana, Yoni Yontani wanipa paiꞌatantiye.

10 Paiꞌataogana wanipisa ima mayo agaopa, manta kabi aꞌwaiyogana, Awamusaꞌama pupunta kanta purite Isuti tumpitogana,

11 mantabisa maya kamana tumintiye: Kaeba nabugami ntagaranekawe. Tabera naꞌmu pugatauwe, untiye. Kewama Isu amiyo puntiye

12 Aiyogana, pabi ntaga Awamusaꞌama Isupa kaꞌme mpari agarubaogana wantiye.

13 Wamagina 40-wa ntaga kaꞌme mpari mintogana, Satani amiyo potaogana, Isu kampa abintiye. Pigoya Isuba umugabage miyogana, enisore kinaꞌmi aogima kabitantawe. Isu yogaenawapa Karariya-i agobintiye

14 Pigoya, Yonipa arakuꞌma igaꞌna namapinti atauguna, Isuba Karariya-i wama Koti nkaogi kamana uma,

15 maya untiye: Pigo agoya, Koti kabiratakenaenaba agarosaye, Isu piya ute: Aguntaenaripa kaite tigu aꞌwae puma aogi kamana abibebe puma aegaraiyo, uwaimintiye. Isu tarawa tarawaki kinapa ibabuntiye

16 Pigoya, Isu aeba Karariya kotu awamori waomepa Saimonige aꞌnantowampa Enturuge, isigeba yogawaisipa inoyanta aebusume ntagararaginisi, kuko aibarekima wanipinti motausuguna uma isigate,

17 Isu maya uwaisimintiye: Tisigeba ampa naegaraiso. Inoyanta aeyamesa puma wasana iba pikenaena tisiyakikuwe, uwaisimintiye.

18 Piya uwaisimoginisi, pabigo isigeba kukoꞌwaisipa atate aegarantase.

19 Aibusuguna, Isuba to nasi nasi puma waomepa, Sepeti ntagara Yemisige aꞌnantowampa Yonige wanipisa karebi mima, kuko aogi puma mintusuguna uma isigantiye.

20 Isigategina pabigo isigegaꞌe yoginisi, isigeba isibawaisimpa Sepetige yogawa pome kinaꞌwake wanipisa karebi itate Isu aegarantase. Isu ke kina agarubantiye

21 Pigoya igeba Kapaniyamu kumati wama, sabati yaga Yuta kinaꞌmi mpono namapinti wama, Isu kamana uwa uwaimogini,

22 kana kamana yomeka abite pami puntawe. Piya, Isuba mono tisa kinaꞌmi kamana nane. Kiya kinaꞌmi yumesa kamana uwaimogini, abite pami puntawe.

23 Pigoya, pi mono namankaipinti ka yagara ke kina antabaipinti minta yagara ampimagina, mayama tabera kegaꞌe uma maya untiye:

24 We, Isugaba Nasaretirisa yagaragawe. Taegukena kanapaya, nana puratakena kanane. Piya, naeba ago abopa, kaeba Kotitisa aota yagaragawe, piya untiye.

25 Piya yogana, Isu: Paka pumagina atate irosaꞌma wagaso, omintiye.

26 Omogana, kana yagarama antabaipisa ke kinaꞌmi apasara potama tabera kegaꞌe otate irosaꞌma wagaintiye.

27 Aibogana, aꞌyaꞌma kinaꞌmiba agate pami pumagini, maya kamana mare-u me-u puntawe: Nana kamanapaya iye. Taeba kampa abintompe kamana umagina, Kiya kinaꞌmi usu kamana uma uwaitagini keginaꞌmiba kamanaꞌwapa wasiyewe, untawe.

28 Aibogini, aꞌyaꞌma Karariya kinaꞌmiba Isu pomentanaga abite napintawe. Isu Pita aentawampa aoꞌmaentiye

29 Pigoya, Isuba mono namapisa iroꞌma Isu Yemisike Yonike isibabute wamagini, Saimonike Enturuke isige namapinti wantawe.

30 Waumepa, Saimoni aentawampa nkau yaku taogana awaitamintogini, Isu omuguna,

31 aeba wama uma ayata uꞌma asitaogana, yonintanawapa ata waogana, kana waeꞌmaba naninta maema imogini nantawe. Isu uwoma kina aogi puwaitantiye

32 Pigoya, pi ntagaba asenamaita aꞌyaꞌma yoni kinake ke kina intabaipinti minta kinake ibabute Isuti kanagana pumagini,

33 aꞌyaꞌma pi kumatasa kinaꞌmiba nama kabera ampintugana

34 uwoma kinaꞌmi tonarona inuntanawaipa kaba itamagina, uwoma keginapa igarubantiye. Pigoya, ke kinaꞌmiba aeꞌwa nkagoba agauguna, pipa mare-u me-u pusanaga akunkitantiye. Isu Karariya-i nasintiye

35 Pigoya, abaya aseka Isu asima iroꞌma wama, kaꞌme mpari wamagina uma nunamu yogini,

36 ainti Saimonige aokinaka aguyosagata wama

37 uma agate: Aꞌyaꞌma kinaꞌmi kae kagakena pewe, omintawe.

38 Piya omuguna, Isuba maya untiye: Pigoya, taeba to kaꞌisa kumati wano. Igepa mono uwaimikenaga kanauwe, uwaimintiye.

39 Piya uwaimitegina, aeba wama aꞌyaꞌma Karariya mari wama, mono namankaipinti kamana uma uwaimimagina, uwoma ke kinapa agarubantiye. Isuba karu yagara aoꞌmaentiye

40 Pigoya ka karu yagara aeti kanama ampa parokaema mima, esegima mayama abigantiye: Kaeba kabemika kaba natakena puntanapa aogi punatao, omintiye.

41 Piya omogana Isu antara potama, ayapa parosuma auta uꞌma maya untiye. Piyaenaga nabiye. Pabigo kata wakana aogima miyo, untiye.

42 Piya yogana, pabi ntaga kana karuyenawapa ata wantiye.

44

43 Ata waogana Isu esegima uma maya omintiye. Uwa kinapa a-nkuwaimima, kaeba marupa mono kiye yarara uma kaupa ayakegana agano. Piya, kata wamikaba pai Mosese uramintintanaba amegini wasanamiba kagate: Aoso yagara miyema napikibewe, piya omintiye.

45 Aibogana, kana yagara abeꞌi irosaꞌma wama, mare-u me-u puma pi kamana uwaimogana, Isu to kumati uwa wakenaga kampa abogana, abeꞌi kaꞌme mpari mintogini, aꞌyaꞌma aukaꞌisa wasanamiba aeti wantawe.

2

1 Pigoya, to yagaba Isu aꞌwae puma Kapaniyamu kumati to kakema umintogini, wasanamiba: Isuba waꞌeri ago ampintiye, untawe.

2 Piya yuguni uwoma kinaꞌmi namapa ampa pumaewauguni, kaꞌisa kinaꞌmiba kaberi ampa aki puma mintuguna, Isu aogi kamana uwaimintiye.

3 Piya uwaimogini, wasanami agisa aya puꞌwanta yagara ababute kanama, tarawa tarawa kinaꞌmi wasirite kanantawe.

4 Kanaumepa wasanaba pumaewauguni kampa Isu agora ababute inta, nama nkabobori imagini, asu akuritama, pitaꞌisa kana yoni ntagaraba wasa yara waitama motauguna tumintiye.

5 Tumogini: Aogi potakiyema napiyuguna, Isu ibite: Yagaranepa, aguntaenagapa iba maegagasuwe, omintiye.

6 Piya omogini, kaꞌisa mono tisa kinaꞌmiba pita maraꞌmima mayama ige napintawe:

7 Nanagabaya pi ntagaramaba maya kamanapa iye. Kotika akaya kasa iye. Kebaya aguntaenarepa maeragaikiye? Koti ae abinto maeragaikiyema napintawe.

8 Piyama napiyuguna age napima ibite Isu mayama uwaimintiye: Nanaga piyamaba tigebipa napiyewe.

9 Nana kuntaenawema napiyewe? Yoni ntagara aguntaenagapa maegagasuwa, asima wasaga aesagabite wao yoka yewo, utegina:

10 Tigeba abiyo. Wasanama Ntagara naeba ma mpabi esegiyenanetasa aguntaena maerigaikena esegiyenanepa waintiye. Naeba kuntaena pekiripa, agate napima yiyo uwaimintana, agisa aya puꞌwanta yagaraba maya omintiye:

11 Naeba ugaminta, kaeba asima wasagapa aesagabite waꞌegati waoma omintiye.

12 Omogana kana yagaramaba asima wasawa aesagabite waogini, agate aꞌyaꞌma kinaꞌmi tabera pami pumagini, igeba: Taeba kampa agantompentanawe. Koti aogi potayema, Koti iꞌmu potantawe. Isu Aribaika kegaꞌe untiye

13 Pigoya, Isu iroꞌma wama kotu awamori to umintogini, aꞌyaꞌma kina aeti wabuguna, kamanaꞌwapa uwaimintiye.

14 Uwaimitegina to waomepa Aribai, Aopayesi ntagara, takisi opisiwapinti mintogana uma agate: Naegarao, omintiye. Omogana asima aegarantiye.

15 Pigoya, uwoma takisi maeyume kinake kamparaga kinake aegarauguna, aeba Aribai ntamapinti umima, pi kinake Isuge abagi kinake mima naninta nauguni,

16 Parasi kinaꞌmi nkarotu tisa kina kanama ampa igaumepa, pi kinake mima nama miyogini, agate abagi kinaꞌwaka mayama ampa ibigantawe: Nanagabaya takisi maenta kinake kamparaga kinake nanintaba nayema, ibigauguna,

17 Isuba abite maya uwaimintiye: Wasana kampa yoni nkibemi kinaꞌmiba tusa yagaramati kampa wawe. Yonintana ibemi kinaꞌmi mana igeba wawe. Piya: Aogi kinatawe, ye kinapa aogi puwaitakenaba kampa tumintuwe. Naeba agunta kina igu aꞌwae pikibeka uwaimikena tumuwe, piya uwaimintiye. Naninta iꞌmikena kamana untawe

18 Pigoya, Yoni abagi kinake Parasi kinake kaꞌisa yagaba naninta atate uwa mintuguni, wasanami kanama Isupa mayama abigantawe: Nanaga Yoni abagi kinake Parasi abagi kinake kaꞌisa yagaba monoka nanintaba aꞌa-o uma uwa mintuguni, nana piyema kae kabagi kinaꞌmiba nanintaba aꞌyugu nawema, abigantawe.

19 Abigauguna Isu maya uwaimintiye: Pigoya, wasanami ibaꞌena puntiniba, aꞌyaꞌma kinaꞌmiba nanintaba umaerite kampa menkatama miyewa, karuꞌena ampa nawe, uwaimintana: Pi ibawaeꞌma nkawaewampa uwamintegini, ae aokinapa naninta imepa igeba kampa aꞌa-o unta maeyawe.

20 Pigoya, ainti ibaꞌwaeꞌma nkawaewampa ampa arakurite ababute to mari wagasiginiba, pi ntagaba aoꞌmiba intara puma kampa nanintaba nanta, uwa mima aeka napikibewe, uwaimintiye.

21 Piya uwaimintana to kamana maya untiye: Pigoya, paisa kai atugekanaba, wasanaba kampa aoso kaiba kasama pitapa atama pugunikiye. Kampaye. Piya pikibipa to paisa kaiwamaba to tabera atugekana, tabe age waikiye, untana,

22 to ka kamana maya untiye: Piya, wasanama kasa yamanka antinkapa maema, kampa paisa yaga auꞌaribintiba ataye. Antipa piyama ataisinta, akapisa anosama, kana paisa yaga auꞌariba kampa aibakentama, karuꞌena muruꞌwagina wanipa pitaꞌisa tumiwasine. Piya, kasa yamankaꞌama nkantipa kasa yaga auꞌaribinti ataye, uwaimintiye. Sabatiraka kamana untawe

23 Pigoya, ka sabatirapa Isuba witi yugabinti waogini, abagi kinaꞌmi wamagini kana witi yugabisa maeyuguni,

24 Parasi kinaꞌmiba maya untawe: Aꞌyuguyena pewe. Tigeba sabatirapa akumparantaꞌenaba piyaba pewema, Isupa abigauguna,

26

25 maya uwaimintiye: Tigeba tayabama Tebiti puntintanagaba kampa napiyewo. Abayata mono kiya yagara mintogana, Tebitige aokinake igaꞌena ibogana, Koti mpono namapinti iyogana Abayata Koti nkamume ntaninta maema amogana nantana, aokinapa imogini nantawe. Pipa uwa kinaꞌmi ntanintaba kampaye, mono kiye kinaꞌmi ibiwai nakena nanintawe, uwaimintiye.

27 Piya untana to maya uwaimintiye: Kotiba wasanaga migaranema napima sabatiba puntiye. Sabatigaba kampa napinta wasanaba maru puntiye.

28 Piya puma Wasanama Ntagara naeba sabatirapa kabima miyuwe uwaimintiye.

3

1 Pigoya, Isu ini namapinti to waomepa, pitaꞌi aya puꞌwanta yagara mintogini,

2 Pitasa kinaꞌmiba Isupa agategini, sabatira kana yagara aogi potakaba agate kamana otakunema napintawe.

3 Pigoya, Isu aya puꞌwanta yagaraga: Mati kanao, omintana,

4 pi kinakaba mayama ibigantiye: Ago kamanatepa ayama napiyewe. Sabatirapa wasana aogi puwaitakunema napiyebaya, ata puwaitakunema napiyebaya, iyogaitakunema napiyebaya, iyegukunema napiyewema, ibigantiye. Ibigaogini kamana kampa unta, asaba wantawe.

5 Piya, igeba ige akuninta kina mintuguna igategina, antara pumagina, kampa aꞌmu puwaitanta ka ibirantiye. Piya puntana kana wasanagaba, Isu: Kaya paroso, omintiye. Omogana aeba aya parosogana atawantiye.

6 Piya pogini, Parasi kinapa iroꞌma Eroti aokinake aki puma mintini: Aya pumabaya aegukunema napima, mare-u me-u puntawe. Uwoma kina kotuta aki puntawe

7 Pigoya, Isuge abagi kinake pi kinapa itate kotuta wauguni, uwoma Karariya kinake, Yuntiya kinake,

8 Yerusaremi kinake, Intumiya kinake, Yontani wani akaꞌisa kinake, Taya kumaꞌama agorasa kinake, Saironi kumaꞌama agorasa kinake, aꞌyaꞌma Isu pome kamana abima, uwoma kina aeti wantawe.

10

9 Piya, uwoma kina Isu aogi puwaitaogini, aꞌyaꞌma yoni kinapa aibasanaꞌma mareta meta puta wama aeti wamagini: Auta uma arakurukunema, napintawe. Piyama napiyuguna, Isu: Aꞌyugu napasa nakibewema, wanipisa kareba nagora ataiyoma, abagi kinaka uwaimintiye.

11 Uwaimogini ke kina antabaipi minta kinapa agantiniba intagawarisa uma aigarepaꞌwama kegaꞌe uma: Kaeba Koti Ntagaragawe, untawe.

12 Piya yuguna: Wasanaba piyaba a-nkuwaimiyo, Isu ke kinapa esegima uwaimintiye. Isu aeba abagi kinaꞌwa aisuwaitantiye

13 Pigoya, Isu amuti ima aewa napiyome kinaka igegaꞌe uma: Kanaiyo, kegaꞌe yogini aeti kanantawe.

14 Kanauguna nagisarisa tara tumpaema kina ibabuma: Tigeripa aposoro kinatawe uwaimite: Nae nabagi pumagiri, kamanaꞌnepa uwaimikenaba wamagiri,

15 esegiyenanepa maema ke kinapa agarubakibewe, piya uwaimima ibabuntiye.

16 Pigoya, abagi kinaꞌmi nkigewaipa maya uwaimintiye: Saimoni aoso ominti nkagiwapa Pitawa,

17 Sepeti ntagara Yemisiwa, Yemisi nkaꞌnantowampa Yoniwa, isigewaisipa anagi isigi Powanagisiwe uwaisiminti, tae kamanapisa antaru yisa kina miyese uwaisiminti,

18 Enturuwa, Piripiwa, Patoromayowa, Matiyuwa, Tomasiwa, Aopayesi ntagara Yemisiwa, Tariyesiwa, namuꞌisa kiya kina igarubakaikena abugai ntagara Saimoniwa,

19 ainti Isu minagaꞌena punti ntagara Yutasi Isikeriyotiwa, sumagini, abagi puntawe. Ke kinapa aoꞌmaeyane, Isupa omintawe

20 Pigoya, Isu waꞌeri tumogini, uwoma kina aeti ampa aki puguna kampa nanintaba nakena puntawe.

21 Kampa nakena puguni, waꞌewatisa kinaꞌmi piyama abitegini: Aeba aiboꞌenabaya piyema napimagini, Isu arakurikena kanauguni,

22 mono tisa kina Yerusaremisa tumume kinaꞌmi maya untawe: Piyesibu ababibayawe, untini: Ke kinaꞌmi kana tabewaimpa nkesegiyenawatasa kaꞌisa ke kina igarubakasabayawe, untawe.

23 Piya yuguna, kegaꞌe yogini aeti ampa aki puguna, imiyo kamana maya uwaimintiye: Kewama aeꞌwapa aya pumabaya agarubamisine.

24 Piya, ka marasa kinaꞌmi ige igewai maꞌena pesinta, kampa aogimapa miyesine.

25 Pigoya, wasanama aokinaꞌmage maka yesinta, kampa aogimapa miyesine.

26 Piya puma, kewama aokinaka ka ibiramisinta kampa uwa miyegina, esegiyenawaipa kampa waiyisine.

27 Piya, kaꞌwainaba to ka esegi yagarama ntamapinti wama aeꞌena kuntana maekena puntanaba, marupa kana esegi yagaraka arakuꞌma igaꞌnarasa kirokaetama, namankapisa kotapa kuntanaba piye.

28 Piya, taga kamana urimuwe. Wasanama aguntaenawape aꞌyaꞌma ka abirakibintanawape maegaikenaenawe.

29 Pigoya, wasanama Aogi Awamusaka ata kasa ikibipa, Kotiba kampa maegaikiye. Kana aguntaenawapa kampa maegasakana aꞌyaꞌma yaga uwa waikiye, piya untiye.

30 Piya: Aeba ke kina ababiye, yuguna, Isu kana kamana uwaimintiye. Isu anogabe aꞌnatabarabe kamana untiye

31 Piya yogini, anobe aꞌnatabarabe abeꞌi ampima, aeka kegaꞌe untawe.

32 Kegaꞌe yuguni uwoma kina, agora maraꞌmintume kinaꞌmiba: Kanobe kaꞌnatabarabe abeꞌi ampa mima kagakena pewe, omuguna:

33 Nanobe naꞌnatabarabe ayabayawema, ibigantiye.

34 Isu piyama ibigategina, agora maraꞌmintume kina igategina maya uwaimintiye: Nanobe naꞌnatabarabe mampa tigege tige mintawe.

35 Wasanama Koti yemi kamana abe kinapa, pi kinapa nae naꞌnatabarabe nanobe mintawe, uwaimintiye.

4

1 Pigoya, kotu awamori Isu to kamana ukena pogini, uwoma kinaꞌmi aeti kanama aꞌyaꞌma ampa aki puguna, uwa marisa atate wanipisa karebi kotupi umintogini, aꞌyaꞌma kina kotu awamori mintantawe.

2 Mintuguna aeba uwoma meto kamana uwaimintana, ka maya kamana uwaimintiye:

3 Abiyo. Ka yagarama aintana pikena wantiye.

4 Aeba wamagina aintanawapa maema aibarase pogana, aowa kaꞌisaba kepi tumpa waiyogana, kabarankama irosaꞌma ampa nawaegaintiye.

5 Pigoya aowa kaꞌisaba yabankama nkabobori uwaena manto waintometa tunkwaima, karuꞌena irantiye.

6 Piya pogana, abuꞌwapa kampa mabintiba tuminta, yaba nkabobori araꞌwaiyogana, pa taogana aeba karuꞌena asama pari puma puꞌwantiye.

7 Pigoya, to kaꞌisa aowapa kabubinti tunkaima iraogana, pi yoninkama aibarusa pogana asa wantiye.

8 Pigoya to kaꞌisaba apa mabi tumpa waima iꞌma anosama aosa pama, kaꞌisa 30-wa, to kaꞌisa 60-wa, to kaꞌisa 100-wa suma aboraogana, uwoma ntaninta waintantiyema, uwaimintiye.

9 Uwaimintana: Ageyaga kinaꞌmaba ma kamana abibebe peno, Isu piya untiye. Isu meto kamana agowa uwaimintiye

10 Pigoya, pi aꞌyaꞌma kina atate wagasuguni, nagisarisa tara tumpaema kinaꞌwake to aokinake meto kamana yomeka abigauguna,

11 maya uwaimintiye: Tigeba Koti kabiratakibintanagaba ago urimikenaba piye, uwaimite: Uwa kinaꞌmikaba kana amiyo kamana naeba uwaimogini,

12 pigoya Aisaya pai kaemarantisa puma iba mayaenaba pewe:

Igeba abepa agowapa kampa abewe.

Agapa agowapa kampa agawe.

Piya, ago aogima abesinta aguntaenawai
ataigina, Koti mae igasasine, Isu piya uwaimintiye. Aintana punti kamana agowa Isu uwaimintiye

13 Piya uwaimintana, to kamana maya uwaimintiye: Tigeba ma meto kamanapa kampa abintawo. Aya pumabaya aꞌyaꞌma meto kamana agowapa abikibewe.

14 Pigoya, pi aintana punti ntagara aintana aibarase puntisa puma, aogi kamanapa aibarase piye.

15 Piya, kepi tumintisa puma aogi kamana keꞌi aibarase pogini, pi kaꞌisa kinaꞌmi abepa, kewama karuꞌena kanamapa, intabaipintisa aintana kanta puma wainti kamanapa ampaeriye.

17

16 Piya, kaꞌisa yabata tumima abuꞌwa kampa pantaisa pumaba, kaꞌisa kinaꞌmiba pewe: Aogi kamana abima maruꞌena iꞌmu puma, arontaganto aogima miyegina, aintiba kana kamanatakaba antaraꞌena aboraginabe ata potakenaena aboraginabe, karuꞌena uwa ataye.

18 Pigoya, toba piya puma kabubinti tumintisa puma, kaꞌisa kinaꞌmaba maruꞌena aogi kamana abima,

19 aintiba mampabisaenaga napima, kotaka ibugagina tonarona maekenaga napiyegana, kana kamanapa agora kaka waye.

20 Pigoya, to kaꞌisa aogi mabi tumima tabera irantisa puma, to kaꞌisa kinaꞌmiba kana aogi kamanapa abima aegaꞌma miyewe. Piya, aintanaba kaꞌisa 30-wa, kaꞌisa 60-wa, to kaꞌisa 100-wa suma, aborantisa puma, wasanaba tonarona aogiyenaba Kotiti potawe, uwaimintiye. Igiꞌmaete kampa kaka atakena kamana Isu untiye

21 Uwaimintana to mayama ibigantiye: Pigoya, wasanama kane yaku igiꞌmaete namapinti wamaba, aeba kankabe maema aibarakitakibe, waikena sipa amentapinti metakibe, yara itagikibayawe, a.

22 We, kampa agantintanaba agorapa kampa kaka wantiye. Toganaba kanewama eꞌwasa pisa puma meto kamanaꞌama nkagowapa aborakiye. Airari kaentaꞌenaba toganaba aborawaekiye.

23 Ageyaga kinaꞌmaba abeno, uwaimintiye.

24 Uwaimintana to kamana maya uwaimintiye: Pi abe kamana aogima abima tigebi ataiyo. Abimagiri tigeba wasana pabi aborawaimikibe nkawameta Kotiba aꞌwae puma timikiye.

25 Pigoya, wasanama kaꞌisa agowapa aogima napikibipa, uwoma to agoba Kotiba omikiye. Pigoya to yagarama kamana agowa kampa napikibipa, abikenaenawapa Koti maegaikiye, piya uwaimintiye. Aintana iranema meto kamana Isu untiye

26 Uwaimintana Isu to maya uwaimintiye: Pigoya, Kotiba mayama taepa kabirataye: Wasanama yogari wama, aintana pugaitegina,

27 asi nasi asekapa waimarate, arapa asima uma agateginaba: Aya pumabaya kana aintanaba iꞌma anosakiyema, napiye.

28 Piya, aewa mabintisa iꞌma aꞌyenka aboraurite ima, aosaba pama anontana pegina,

29 pi ntagaba yogari wama naninta umaeye. Pigoya nanintara kabiyisa puma Kotiba piyama tagutapa kabirataye, untiye. Ya aꞌwa meto kamana Isu untiye

30 Piya untana Isu to maya untiye: Pigoya, Koti kabiratamisa puma nanawe ukune. Pikaba ayama meto kamanapa ukunema, ibigantana:

31 Pigoya, masiteti yawama nkaowapa uwaenantonto waintakana maema aintana pukibipa,

32 pipisa iꞌma anosama tabe ya ima, amaba tabera wagana kana pegina, kabarankamaba amari inapa kiyewe. Pintana piya pemisa puma Kotiba piyamakabirataye, uwaimintiye. Meto kamanaꞌwaka Isu kamana untiye

34

33 Pigoya, uwoma meto kamanatasa aogi kamanaꞌwapa uma ige abikena kamana uwaimogini abima napiyuguna, toma toma meto kamana aꞌyaꞌma kina uwaimitegina, togana abagi kinaꞌwa ibiwaipa meto kamana aꞌyaꞌma agowapa uwaimintiye. Pontawama Isu nkawamu wasintiye

35 Pigoya, pi ntaga ase yogana: Taꞌema maroteri wakune, uwaimitegina,

36 Isu wanipisa karebi mima, awamori mintume kinapa itaogini, abagi kinaꞌmi wanipisa karebi ababute wauguni, to wanipisa karebi kaꞌisa kinapa aege wantawe.

37 Piya puguna, agasiya ponta kanama wanipa tabera aigaꞌyoꞌya puma, kaꞌisa wanipa wanipisa karebinti iyogana, kunta puma ipirintakena puntiye.

38 Isu aꞌno aisagenawata waitamintogini, igeba aeti wama abage pumagini maya omintawe: Tisa yagara, kaeba taekaba kampa napiyeno. Taeba naisukena pune, omintawe.

39 Piya omuguna, aeba asimagina pontawamakaba tabe kamana umagina, waninkamaba: Pasebuma, uwa waiyo yogana, ponta aꞌya waogana wanipa uwasuwa puntiye.

40 Aibogana maya uwaimintiye: Nanaga tiyekuruba pewe. Timititiꞌenaba kampa waintiya, a, untiye.

41 Piya yogini, igeba pami pumagini: Aeba nana yagaragana, pontawamabe waninkamabe ae kamana wasiyesema, igeba mare-u me-u puntawe.

5

1 Pigoya, igeba kotu maronkateri wama, Kerasa kinaꞌmi mpari wama,

2 wanipisa kare atate tumogana, wasana irubintisa ka yagara, ke kina antabaipinti minta yagarama, Isuti kanantiye.

3 Kana yagaraba asi nasi wasana irubinti miyogini, wasanami kampa arakuꞌma esegi igaꞌnarasa kampa ayapa kirokaentawe.

4 Pigoya kaꞌisa kinaꞌmi pai uwoma ntaga arakuꞌma, agisa ayatapa esegi igaꞌnarasa kirokaetauguna, ayapisa atisa kaitegina agisabisa airisa pugasi pogini, wasanamiba esegiyenawapa kampa asugaintawe.

5 Kana yagaraba aꞌyaꞌma yaga arape asenabipe wasana irubinti mintana amuti mintana pumagina, ata kigaꞌe uma yaba kasu mpaema aupa airisa puntiye.

6 Pigoya, aeba eꞌero marisa Isupa agategina, karuꞌena kanama aeti ampa arakabima mintogana,

8

7 Isuba: Ma ntagarama nkantabaipisa ke kinapa irosao, omintiye. Piya omogana, kana yagarama taberasa maya untiye: Isu, kaeba inatisa tabe Koti Ntagaragawe. Nana punatakena kanane. Koti nkaobi suwa, a-nkata punatao, untiye.

9 Piya yogana Isu aeba: Kagegapa kegawema, abigantiye. Abigaogana: Taeba uwoma mintompeka, piya puma nagenepa Uwomane unamewe omintiye.

10 Piya omima: Mamparisaba a-tagarubaoma, esegima abigantiye.

11 Pigoya, uwoma ntaga amu ararabiri mima naninta nama miyuguni,

12 ke kinaꞌmiba: Tagarubaga yaga intabaipinti wanoma, abigantawe.

13 Piyama abigauguna aeba: Pigoya waiyo, uwaimintiye. Uwaimogini kana ke kinapa antabaipisa iroꞌma intabinti ubasuguni, kana yaga, 2,000 yagagini igeba karuꞌena ausari tumima, kotupinti tumpa naisuwaewantawe.

14 Naisuwaewauguni yaga kiye kinaꞌmiba karuꞌena iyegaka wama, waꞌeribe yogaribe wama uwaimuguni, wabe wayape kanagana puma, kana pomentana ampa agakena kanantawe.

15 Isuti kanamagini ampa agaomepa, kana pai ke kina antabaipinti minta yagara kaiwapa amitauguna maraꞌmima aogima mintogini, agate iyekuru puntawe.

16 Aibuguni pomentana agaume kinaꞌmi kana yagaragawa pi yagagawa suma uwaimintawe.

17 Pigoya pi kinaꞌmi: Mampa atate tori wao, ukena puguna, Isu atate tori wantiye.

18 Tori wakena pumagina wanipisa karebi iyogana, kana yagara pai ke kina antabaipinti minta yagara kanama, Isuka: Nababo, yogana,

19 Isu: Aꞌa-o, untana: Waꞌegati wama, Koti antara pugatama aogi pugatami kamana kaokina uma uwaimo, omintiye.

20 Piya omogana aeba wama, pi naya taraꞌmu kumaꞌi wama, kana Isu pome kamamapa uwaimikena pogini, aꞌyaꞌma kinaꞌmi abite pami puntawe. Isu kiya yagarama nkaraganto aoꞌmaekena puntiye

21 Pigoya, Isu wanipisa karebi to wama maroteri wama awamori umintogini, uwoma kina aeti kanantawe.

22 Kanauguna ka mono namatasa kiya yagara, agewapa Yairasi kanama ampa agate Isu agisabi parokaema mima,

23 maya uma abigantiye: Aragantonepa agaro ntaganto purikena piye. Kaeba kanama auta uma arakuregana, aeba atawakanaba aogima miyeno, yogana, aege wantase. Ka waeꞌma Isu kaiwata aukaya puntiye

24 Piyama aege wausuguni uwoma kina aegaꞌma wama agora karare putanasuguna,

25 ka waeꞌma aeti kanantiye. Kana waepa iyegaena abogana nagisarisa tara tumpaema kabuba miyomepa kampa ata waogana,

26 tonarona tusa kinati waomepa, kampa aogi potauguna, aꞌyawaema yabankapa ige imiwaegasomepa, kana yoninkapa kampa ata waogana, to tabera ataena abuntiye.

28

27 Pigoya kana waepa Isu pome kamana abite, uwoma kina mintume ikapinti kanamagina, ampa napima: Kaiwata aukaya pukubopa nata wakiyema ageba napimagina, akaꞌi kanama kaiwata aukaya pogana,

29 korankapa ago tabagobu waogana age napiyomepa: Yonintepa ago natawayema, napintiye.

30 Aibogana Isu: Kaꞌisa esegiyenane wayema, age napigategina: Kainetapa kebaya aukaya piyema, ibigantiye.

31 Ibigaogini, abagi kinaꞌmi maya omintawe: Uwoma kinaꞌmi kagorapa mintagana agana, nanagaba: Kebaya naukaya piyeba yene yuguna,

32 Isu: Kebaya piyema, marega mega puntiye.

33 Piya pogana kana waeꞌmaba potaomentanaga napima, aekuru puma tabaraba pumagina, ae agora ampa parokaema mima, aꞌyaꞌwaemaena pome kamanapa omintiye.

34 Omogana, Isu maya omintiye: Araganepa, kamatiti punatampeka aogi kabiye. Pika wama aogima miyo, omintiye. Isu kiya yagarama nkaraganto asitantiye

35 Pigoya, pi kamana uma miyogana, kaꞌisa kinaꞌmi kiya yagarama namapisa iroꞌma kanama, kiya yagara maya omintiye: Aragagapa ago puꞌwaye. Nanagabaya tisa yagaraba to kamanapa omima miyene, omuguna,

36 Isu kana kamana kampa napinta, ini nama kiya yagarapa: A-kaekuru puma, naeka aogima napima miyo, omintiye.

37 Omigaite wasanaba: A-kanaiyoma, akunkitate, Pitawa Yemisiwa Yemisi aꞌnantowampa Yoniwa suma, ibiwai ibabute wama,

38 mono nama kiya yagarama ntamapinti waumepa: A-e a-e, uma tabe kubeꞌena puma miyuguna, kana kamana abite,

39 namapinti ima maya uwaimintiye: Nanagabaya tabe kamana uma kubenaba pewe. Kana aragaba kampa agorapa puꞌwaye. Uwa waitamintiye, uwaimogini,

40 igeba kagi potantawe. Piya puguna aꞌyaꞌma igarubaogini abeꞌi irosaꞌma tumuguna, kana aragantoma anoke abake abagi kinake ibabute wama, araganto mintometiba intiye.

41 Imagina kana aragantoma ayata uꞌma: Tarita kumi, omintiye. Kana kamanapa tae kamanapisaba: Araganto asiyo ugamuwe, untiye.

42 Piya yogana kana araganto karuꞌena asima nasi nasi puntiye. Pi nkaraga kabuwapa nagisarisa tara tumpaema kabu pome nkaragantowe. Asima nasogini igeba agasiyama pami puguna:

43 To kinapa pontanaga a-nkuwaimiyo, untana: Kana araga naninta amigina nano, uwaimintiye.

6

1 Pigoya, Isu pitasa itate mawati waogini, abagi kinaꞌwampiba aege wantawe.

2 Pigoya sabati yagaba mono namapinti wama kamana yogini, uwoma kinaꞌmi abite pami puma maya untawe: Ma ntagara aetasabaya kana kamanapa maeye. Aetasabaya ma aogi napiyenaba maeye. Aya pumabaya kampa agaompentana aewapa esegima piye.

3 Taeba agowapa abintune. Aeba kapenta yagara, Meri ntagara mintiye. Yemisige Yosesege Yutasige Saimonige igantowaimpa mintegini, ae imanapa mata taege miyewe, piya umagini Isuka abuguna kampa aogi puntiye.

4 Aibogana, Isu maya uwaimintiye: Koti unti kamana yemi poropete yagarama kamanaka uwoma kinaꞌmi ibugaye. Pigoya mawatape namankapipe ageba kampa waintiye, uwaimintiye.

5 Piya, aeba kana mariba kampa tabe yuga puntamikana, yoni kinapa taranto ita uꞌma aogi puwaitantiye.

6 Aibogini igeba aekaba kampa napiyuguna: Nanagabaya kampa abewe, untiye. Piya ute, pabi kumata uwaena kumaꞌantontori nasima kamanaꞌwapa uwaimintiye. Isu abagi kinaꞌwa: Yogaenari waiyoma, uwaitantiye

7 Isu abagi kina nagisarisa tara tumpaema kinaꞌwa igegaꞌe yogini menkaki puguna, ke kina agarubakena esegiyenaba imima tara tara puma to aukaꞌi to aukaꞌi igarubaꞌma,

8 maya uwaimintiye: Tigeba nasikibepa, kotapa a-mpaete wantiri nanintabe kope uwa atantiri, tibamukantisa ikantana pukena yabapa a-nkurite waigina, Koti kabiritakiye. Pigoya, pusuꞌma nasikena asage,

9 tigisa anage maentiri, kaiba kaꞌanto purite waiyo, uwaimintiye.

10 Pigoya to kumati to kumati waigini, maru: Naege mikibewe ikibi ntagarama ntamapi wama, pi kumata aꞌyaꞌma yaga aege umigategiri, to kumati waiyo.

11 Pigoya to kumati waigini, kampa tiꞌmaꞌma kamanati kampa abigiripa, tigisarisa iꞌni asari puwaitate toriba waiyo. Piya piginaba: Kampa taekaba iꞌmupa pewema napikibewe, uwaimintiye.

12 Isu uwaimogini, igeba nasima: Tigeba ataenaripa kasiyo uwaimintini,

13 uwoma ke kinapa igarubantini, uwoma yoni kinaꞌmipa iꞌnoti masawae paiꞌitauguni ita wantiye. Yoni wani paiꞌitanti ntagara puꞌwantiye

14 Pigoya, Isuka kamana mare-u me-u puguna, Eroti kiya yagara yome kamana abintiye. Piya, Isu esegi yuga pikana: Yoni wani paiꞌita pome ntagara puꞌwatitisa asima mintibayawema, kaꞌisa kinaꞌmiba napiyuguni,

15 to kaꞌisa kinaꞌmiba: Iraiyabayawema yuguni, to kaꞌisa kinaꞌmiba: Pai Koti kamana unti ntagara kanta pikana kana yagaraba poropete yagarabayawema, napintawe.

16 Piya yuguna, kana yagaraga Eroti maya untiye: Yoni wani paiꞌita pome ntagarabayawe. Nae uwaimuwagini anaꞌmu arisata ntagarama asima mintiyema, napima untiye.

18

17 Pigoya, pai Eroti nkaꞌnantowampa Piripi nkwae Erotiyasi maeyogana, wani paiꞌita punti ntagara Yoni Erotipa maya omintiye: Aꞌyuguma kaꞌnantogampa nkwae maeyane, omogana, abigategina pika Eroti wasana uwaimogini, Yonipa arakuꞌma igaꞌnarasa kirokaetama, igaꞌna namapinti metantawe.

19 Aibuguna Erotiyasi Yonipa kabiꞌma aegukena pogana,

20 Eroti, Kotiti Yoni aogima aegaranta yagaragana, agate aekuru pumagina, Yonitapa kabima mintantiye. Aibuntana Yoni kamana abisanaga abugaogana, asi nasi abite Eroti pami puma aekuru puntiye.

21 Piya pogana ka yaga Erotiyasi Yonika ataena potakena agi napintiye. Pi ntaga awaewampa yakari potanta yaga aboraogini, kamani kiya kinake ami kiya kinake Karariya kumatasa kiya kinake menkaki puguna, Eroti taena puwaitaogini nama iꞌmu potantawe.

22 Piya puguna, Erotiyasi nkaragawaeꞌwampa wama waꞌena uma pogini, Erotige kiya kinaꞌmige iꞌmu potamagini, Eroti mayama abigantiye: Aragawae, nanaga kabiye. Kabikibintanaga unamegapa kamukuwe.

23 Taga kauwe. Kaꞌisaenaneka kabikibintanaga unamegapa uwa kameno untiye.

24 Piya yogana, kana aragawaeꞌma abeꞌi iroꞌma tumima anowampaka: Nana namoma abigasuwe yogana, anowampa maya omintiye: Yoni wani paiꞌita pemi ntagarama nkaꞌno arisa namoma abigao, omogana,

25 karuꞌena kana kiya yagarari wama maya omintiye: Ibanto Yoni wani paiꞌita pemi ntagarama nkaꞌnopa arisaꞌma tuꞌnapi atama namo, yogana,

26 kana kiya yagaramaba antara pugantiye. Pigoya, aki puntume kinaꞌmiba: Taga kauwe yome kamanapa abuguna pika napintana: Aꞌa-oba kampa unta,

27 irebu yagaraga: Wama Yoni nkaꞌno kasama menkamo, yogana, igaꞌna namapinti wama uma kasama,

28 tuꞌnapi atama maete aragawae menkamogana maete anowampati memintiye.

29 Aibogini, Yoni abagi kinaꞌmiba abitegini, abamupa maema mabinti kaitantawe. Isu uwoma kina nayakaꞌmu pareti imintiye

30 Pigoya, Isu nkabagi kinaꞌmiba yogawaipa atate Isuti wama, aꞌyaꞌma pume kamanape uwaimume kamanape ampa omintawe.

31 Piya puguni uwoma kinaꞌmi pitaꞌi kanagate wate puguni, Isuge abagi kinaꞌwampige kampa nanintaba nauguna, pigoya abagi kinaꞌwaka mayama uwaimintiye: Tabire to aukaꞌi wama, kampa wasana mima aukaꞌi uma migarakune, uwaimogini,

32 wanipisa karebi ibinto kaꞌme mpari wakena puntawe.

33 Pigoya igeba wakena puguni, uwoma kinaꞌmi igate, aꞌyaꞌma kumatisa atate karuꞌena awamori wama, umikena pome mpara maru umintuguna,

34 Isu pita wanipisa karebintisa irosaꞌma, uwaena kina tumpa igaomepa, piyama yaga awaro ano kampa miyisa puma, igeba mintuguna, tumpa igate antara puwaitama, uwoma kamana uwaimikena agobintiye.

35 Piya, ase ikena pogini, abagi kinaꞌmiba Isuti kanama maya omintawe: Ibanto atamaisaya, mapa kaꞌme mpari mintuna,

36 aꞌyaꞌma kinaka: Kumaꞌibe yogaribe wama nanintarika uma agama ika piyo, uwaimintana igarubaoma, omintawe.

37 Piyama omuguna Isuba: Tigeba naninta maema imiyo, untiye. Piya yogini igeba: Aya pusune. Moneba 200 torarasa nanintaba ika puma imisanagaba kabiyoma, abigantawe.

38 Abigauguna, Isu maya uwaimintiye: Ayaki nanintaba urintabayawa, wama agaiyo, untiye. Yogini, igeba wama ibiga ibiga pugate kanama: Nayakaꞌmu paretiwa, inoyanta tarawa suma waintiye, omintawe.

39 Piya omuguna, Isu abagi kinaka maya uwaimiyoma uwaimintiye: Tigeba apepati aꞌyaꞌma kina ka umaki ampaki puma miyiyo uwaimiyo, untiye.

40 Piya yogini, uwaimuguni maropi mopi ka umaki ampaki puma maraꞌmimagini, kaꞌisa auꞌi 100 kina maraꞌmiyuguni, to kaꞌisa auꞌi 50 kina maraꞌmintantawe.

41 Maraꞌmintuguna Isu kana naya kaꞌmu paretiwa, tara inoyantawa suma mae uꞌma mantari ao maꞌmagina Kotiti aꞌmu potamagina, pareti apako puma abagi kina imogini maete nasima imintawe. Pabiya puma inoyanta tarage apako puma, aꞌyaꞌma kina imogini,

42 pigoyema aꞌyaꞌma kinaꞌmi naumepa igaꞌe pantiye.

43 Aibogini, abagi kinaꞌmi nasima paretibe inoyantabe aritapa maema, nagisarisa tara tumpaema ku iragintawe.

44 Pigoya, kana naninta naume kinapa waba 5,000 waba mintantawe. Isu wani nkabobori nasintiye

45 Pigoya, Isu abagi kinaꞌwaka: Naeba aꞌyaꞌma kina igarubakiri, tigeba wanipisa karebi paitama maronkateri Petisaira kumati waiyo, uwaimintiye.

46 Pigoya: Tigeba waiyo, uwaimitegina amuti nunamu ikena intiye.

47 Piya, abiwa mima nunamu untana asekapa abagi kinaꞌwa wanipisa karebi kotu nkakapinti mintuguna,

48 igaomepa tabe esiba kanama, wanipa aigaꞌyoꞌya aigaꞌyoꞌya pogini, wanipisa kareba kampa aogima pubasanantawe. Aibuguna, Isu igate tumima, aseka aba mariki wani nkaꞌeti ige igora wamagina uwaigaite,

50

49 wani nkaꞌeti nasogini, agate: Puꞌwanta kinaꞌma nkamapayawe, utegini, igeba aꞌyaꞌma agate iyekuru puma: A-e, a-e, untawe. Piya yuguna, Isuba: Naene kanauwa, tiyekuruba a-piyo, utegina,

51 wanipisa karebi igege asu miyogana, esiba to pomesapa kampa puntiye. Aibogini agasiya pami pumagini: Ayabaya piyema, napintawe.

52 Pigoya, atamaita pareti apako puma imomeꞌna nkagowapa kampa aogima napiyuguna, kunta ibuntiye. Isu uwoma yoni kina Kenesareti aogi puwaitantiye

53 Pigoya kotu maronkateri wama, Kenesareti mara iroꞌma wanipisa kareba ubuꞌatate wantiye.

54 Piyama wauguni, wasanamiba Isu agate,

55 aꞌyaꞌma kumati karuꞌena wama uwaimuguni, yoni kina wasirite Isu mintometi kanagana puntawe.

56 Piya, Isu tabe kumatibe uwaena kumaꞌantontoribe yogaribe nasima agaogini, yoni kinapa wasirite kuma akapi meta menkata puma mintini: Kaeba kanagini kautasaenama nkatuta urigina ita wano, yuguni, aꞌyaꞌma kina autasaenara uruguna ita wantiye.

7

1 Kaiꞌisa Parasi kinake mono tisa kinake Yerusaremisa kanama Isuti ampa aki puguna,

2 kaꞌisa aokinaꞌmi Parasi kinaꞌmi uwaimumesa puma, kampa iyantana punta, uwa nanintawai nauguni igantawe.

3 Piya, Parasi kinaꞌmige aꞌyaꞌma to Yuta kinaꞌmige iyabami yume kamana aegaꞌma: Kumite aebasanaunema napima, iyankaota asu maꞌmaema iyantana pugaitegini, nanintaba nantawe.

4 Pigoya, igeba maketibisa naninta maeyumepa, kampa wasimi punta, kana naninta kampa nantawe. Piya toma toma paisa kamana abintini, kankabebe tuꞌnape kaoꞌena punakena tinibe abumesa puma wasimi puntawe.

5 Pigoya nanintawai uwa nauguni igate, Isuka Parasi kinaꞌmige mono tisa kinaꞌmige mayama abigantawe: Kabagi kinakampiba, nanagabaya tayabami untasa puma kampa iyapa wasimi punta, uwa nawe, untawe.

6 Piya yuguna Isu maya uwaimintiye: Tigeba kumpari kinaꞌmitaba, pai Aisaya mayama tigeka Koti kamana taga kamana ago kaemarantine:

Ma kinaꞌmiba iwamutasaba nae nage asagaꞌyuntini, iguꞌamaba pagasara miyewe, iye.

7 Naeti monoꞌwaipa kampa yewa, uwa yewe, iye.

Nae kamanaꞌnepa kampa unta, wasanami kamana yewema, Koti iyema, kaentiye.

8 Piya, tigeba nanagabaya Koti kamana akayuma, wasanami kamanapa abewe, untiye.

9 Piya untana to maya uwaimintiye: Tigeba ayabaya Koti kamanapa akayuma wasanami kamanapa wasiyewe. Pipa kampa kanarasaye.

10 Piya, Mosese pai maya untiye: Kano kaba kamana abima wasiyo, untana: Wasanama anoke abakega kamparaga kamana ukibipa, aepa aeguma kaiyo, untiye.

11 Pigoya tigeba piya yepa: Anoba isimikenaenaga: Mapa kobaniwe umagina, tae kamanapisa: Mapa Koti amikenaenawe, umagina,

12 ano aba kampa isimikibipa, Aerane yewe.

13 Piya puma tigeti kamana yepa, nanagabaya Koti kamanapa uwa atawe. Piya, tonarona piyaena pewe, Isu uwaimintiye. Tantabaipinti ataena pusanaga Isu kamana uwaimintiye

14 Pigoya, Isu pi kinaka kegaꞌe yogini, menkaki puguna maya uwaimintiye: Kamanaꞌnepa tigeba aꞌyaꞌma abibebe puma abiyo.

16

15 Uwa marisaena wasanama maema nakibipa, agupa iꞌnintana kampa potakiye. Piya, wasanama atama napiyekanaba agupa iꞌnintana potakiye, uwaimintiye.

17 Uwaimitegina wasanaba itate namapinti iyogini, abagi kinaꞌwampi kana meto kamanaka abigauguna,

18 maya uwaimintiye: Tigege kana kamana agowapa kampa abintawa, a. Wasanama uwa marisa naninta maema nakibipa kampa iꞌnintana potakiyema, kampa abintawa, a.

19 Pipa kampa agupipa waikiye. Agaꞌepa tunkwaiyekana uwa megaikiye, untiye. Piya, Isu kamana agowapa: Aꞌyaꞌma nanintaba aogi nakena naninta waintiye, untiye.

20 Pigoya to maya untiye: Wasanama age napikenaenawampa agupa kamparagaba pikiye, untana:

21 Wasanama antabaipisa toma toma napima aguntaenaba piye. Pipa mayamawe: Ata napiyenawa, kupiyonawa, kuntanawa, wasana aegukenaenawa, kumiyenawa,

22 to wainantana maekenaenawa, aguntaenawa, kumpariꞌenawa, iꞌnintanawa, to waina mparu maekenaenawa, akayasukenaenawa, agebigoꞌenawa, aiboꞌena pikenaenawa sumawe.

23 Piyaenaba napiyenawatasa aborama agupa iꞌnintana potakiye, uwaimintiye. Ponisiya kumatasa waeꞌma Isupa aogima aegarantiye

24 Piya puntana, Isu asima pi kuma atate, Taya kuma agora wama napintiba uma migarakena pogini, wasanamiba: Ago Isu ampintiyema, napiyuguna,

26

25 ka waeꞌma abite Isuti kanama, agisabi uma parokaentiye. Kana waepa namuꞌisa wae, mawapa Siriya Ponisiya kumatasa waepa mintomepa, aragawapa ke kina antabaipinti minta aragawae mintogana, Isuti wama mayama abigantiye: Araganepa ke kina antabaipinti mintiya, wama agarubao, untiye.

27 Piya yogana, Yuta kinake to kinakega Isu meto kamana maya omintiye: Maru yakarantontomi ntaninta imigaite, karawama naninta aintiba imikena pewe. Aꞌyugu yakarantontomi ntaninta kara amisanagawe, omintiye.

28 Omogana: We naba-o, yakarantontomi naninta arita maema karantonto imegini nawe, untiye.

29 Aiyogana, Isu maya omintiye: Aogi kasa yena, waꞌegati wama aragagapa uma agao. Antabaipisa ke kinapa ago wagasaye, untiye.

30 Piya yogana aeba waꞌeri wama, aragawa sipara uwa waitamintogana uma agaomepa, kana ke kinapa ago wagaintiye. Ageba akunkanta yagara Isu aogi potantiye

31 Aibogana, Isu Taya maba atate Saironi kumapa agaite, nayataraꞌmu kuma waintome kiꞌi wama, Karariya kotuta wantiye.

32 Wama umintogini, kaꞌisa kinaꞌmiba agekumpa kampa aogima kamana yome ntagara ababute Isuti kanamagini: Kaya aukaya pegana, ata wano, untawe.

33 Piya yuguna, Isu kana yagara abiri ababute wamagina, aya amarasa ageba purosa atate, kaisa puma antebura atama,

34 mantari mayo agauꞌmagina, antara potama: Epata, untiye. Piya, tae kamanapisa: Ageba aꞌwaiyo, untiye.

35 Piya yogana pabigo ageba aꞌwaiwaogana, awamupa kampa kunta abogana kamanapa uwa untiye.

36 Piya pogana, Isu: Makaba wasanaba a-nkuwaimiyo, untiye. Piyama toma toma: A-nkuwaimiyo, yogini, igeba uwaimome kamana uwa atate, to kinati mare-u uwaimi me-u uwaimi puguni,

37 aꞌyaꞌma kina abite tabera pami pumagini: We, aꞌyaꞌwaemaenaba aogiyena puntana, agekuninta kinake, miꞌmiꞌmaꞌma kinake aogi puwaitaye, untawe.

8

1 Pigoya, pi ntaga wayaꞌwa uwoma aki puntawe. Aki pumagini, nanintawaipa nawaegasuguna, Isu abagi kinaꞌwaka kegaꞌe yogini kanauguna maya uwaimintiye:

2 Ma kina naege kakaga yaga miyepa, ibanto naninta iꞌmiyega nantara puwaitauwe.

3 Kaꞌisa eꞌero marisa kanata kina kampa naninta iminta waꞌeri igarubakubopa keꞌi iyonanta puma iyegukiye, untiye.

4 Piya yogini, abagi kinamiba: Mapa kaꞌme mpariwa, uwoma kina naninta imikenaba aetasabaya maema imukunema, abigantawe.

5 Piyama abigauguna: Paretiba ayaki urite kanawema, Isu ibigantiye. Ibigaogini: Tonaentisa tara umaema waintiye, untawe.

6 Piya yuguna, Aꞌyaꞌma kina maraꞌmiyiyo, yogini, maraꞌmiyuguna, kana tonaentisa tara umaema paretiba mae uꞌma, Kotiti aꞌmu potama, apako puma abagi kinawaka: Maema imiyo, yogini, pabi yomesa puma maete nasima, aꞌyaꞌma kina imintawe.

7 Aibuguna to inoyanta taranto waintogana, pike maema aꞌmu potama imimagina: Maete wama imiyo, untiye.

9

8 Piya yogini, imuguni maema nauguna igaꞌe pantiye. Pi kana kinapa 4,000 kinaꞌmi nantawe. Pigoya igeba nagate, kaꞌisa arita ataumepa, abagi kinaꞌmi nasima maema tonaentisa tara umaema ku iragintawe. Piya puguna, Isu aꞌyaꞌma kinapa igarubantana,

10 karuꞌena abagi kinaꞌwake wanipisa karebi mima, Tamanuta mari wantawe. Kaꞌisa kinaꞌmiba awameꞌenaga abigantawe

11 Umintuguni, kaꞌisa Parasi kina aeti kanamagini tonarona kamana uwa abigantini: Kaeba mantarisa awameꞌena purayakega, agakubompepa Kotiba aꞌmu pugataye ukune, untawe.

12 Piya yuguna, Isu antara puma aemu maema maya uwaimintiye: Nanagabaya ibasa kinaꞌmiba: Awameꞌenaba tayako, yewe. We, taga kauwe. Kanaenaba naeba matasa kinapa kampa tiyakikuwe, uwaimitegina,

13 itate wanipisa karebi asumima maroteri wantiye. Parasi kinakabe Erotigabe Isu kamana uwaimintiye

14 Waomepa abagi kinaꞌmiba nanintaba igeguꞌa puguna kaꞌanto wanipisa karebi waintogana,

15 Isu: Aogima napiyiyo, uwaimintana: Paretibi yisiti atagana anosamisa puma, kiya yagara Erotibe Parasi kinaꞌmiba ata kamanaꞌwai anosasanaga kabiyiyo, uwaimintiye.

16 Uwaimogini: Nanawebaya iyema, abagi kinaꞌmiba napimagini: Pareti tabe pukenaena kaite, tageguꞌa puma kanaompekabaya napimaiye, untawe.

17 Piya yuguna, Isu abitegina mayama to ibigantiye: Nanagabaya pareti kampa waintemika yewe. Tige ibaba esegiyenanepa kampa agantawo. Kampa aogima napiyewo.

18 Tigeba tiyoba waintiye. Kampa agawo. Tigeba tigeba waintiye. Kampa abewo. Aꞌyaꞌwaemaenagaba tigeguꞌa pewo.

19 Nayakaꞌmu pareti apako puma, 5,000 kina imuwagini nagate, atunkapa ayaki ku iragintawema, ibigaogini: Nagisarisa tara tumpaemawe omintawe.

20 Piya omuguna, Isuba: Pigoya tonaentisa tara umaema pareti apako puma, 4,000 kina imuwagini nagate, atunkapa ayaki ku iragintawema, ibigaogini: Tonaentisa tara umaema kune, untawe.

21 Aiyuguna: Pigoya ibanto agowapa kampa napiyewoma, ibigantiye. Isu Petisaira kumata aorika yagara aogi potantiye

22 Pigoya, igeba Petisaira kumati waumepa, kaꞌisa kinaꞌmi aorikaenta yagara Isuti ababute kanamagini: Auta aukaya poma, abigantawe.

23 Piyama abigauguna, Isu kana aorikaenta yagara ayakana urite, kumatasa abeꞌi uwa mari wamagina, aobi kaisa potama, ayapa aora arakuꞌma: Ago aganoma abigantiye.

24 Abigaogana agategina: Wasana agaopa yawama nasisu piye untiye.

25 Piya yogana, Isuba aora to aya urogana aoba apinaꞌma agaogana ata waogana, aꞌyaꞌwaemaenaba aogima agantiye.

26 Agaogana Isu: To ma kumatiba a-nkwamagina, waꞌegati wao, omintiye. Kaeba Koti utaratanti ntagaragawe, Pita Isuka omintiye

27 Piya omite, Isuge abagi kinaꞌwake Sisariya Piripai kumati wama, keꞌi abagi kinaꞌwaka: Naekaba kebayawe yewema ibigaogini,

28 igeba maya omintawe: Kaꞌisa kinaꞌmiba Yoni wani paiꞌitanti ntagarawe yegini, kaꞌisamiba Iraiyawe yegini, to kaꞌisamiba poropete yagarabayawe yewe, untawe.

29 Pigoya tigeba naekaba kewema napiyewema ibigaogini: Kaeba Koti utaratanti ntagara Karaisitigawema, Pita omintiye.

30 Omogana: Pigoya naekaba wasanamipa mayaba a-nkuwaimiyo, uwaimintiye. Isu aewa purikena kamana uwaimintiye

31 Pigoya, Isu abagi kinaꞌwampi kamanaꞌwapa agobima maya uwaimintiye: Wasanama Ntagaranaga tabe kuntaenabi mpikuwe. Monota kabiyume kinaꞌmige, mono kiya kinaꞌmige, mono tisa kinaꞌmige naepa uwa natakibewe. Pigoya, asa wasanami naeguyigi, kakaga yaga puꞌma mintakana asinatakiye, piyama pagusama untiye.

32 Piya yogana Pita abiwa ababurite wama kabiꞌmagina: Pi kamanapa a-so, omogana,

33 Isu aꞌwae pumagina abagi kinaꞌwa igate, to Pitati aꞌwae puma maya omintiye: Satanigawa, kaeba natate wagaso. Napiyenagapa Kotintaba kampa maeyane. Uwa wasanamanta maeyane omintiye.

34 Piya omitegina, Isu abagi kinaꞌwakaba aꞌyaꞌma to kinakabe: Mataꞌi kanaiyo, yogini, kanauguna maya kamana uwaimintiye: Kaꞌwaina naegarakibipa, kaeꞌenaenagapa atate naegaragana, wasanami igobi pugatakibikaba a-kaekuru puma maripogapa aesagaꞌuritegina naegarao omukuwe, uwaimintana:

35 Pigoya, kaꞌwaina mikenaenawaka owe yekanaba, aꞌyugu potakiye. Naeka aogi kamanaꞌneka mikenaenawaka aꞌa-o yekanaba aboramikiye. To kaꞌwaina aeꞌwa nkaguka napi napi pikibipa uwa purikiye.

36 Pigoya, kaꞌwaina mabi aꞌyaꞌwaemaena maemagina aguꞌamankapa kaiyekanaba, aya pikiye, a.

37 Agupa ayamabaya to kakema ika pekana kanarasakiye. Pipa kampaye.

38 Pigoya, ibasa yagaba wasanamiba Kotipa atate aguntaena pewe. Piya pekana, wasanama ibaba naeke kamananekega ani pikibipa, toganaba nabanempa nkeꞌwasaena yaga enisore kinake tumukubopa, Wasanama Ntagaranaga, pi naeka ani pikibi kinapa uwa atakuwe untiye.

9

1 Piya untana to maya untiye: Tigeba abiyo. Kaꞌisa mata miye kinapa maru Koti esegima kabima mintintana agakibepa, aintiba purikibewe, piya untiye. Amuti Isu nkauꞌama eꞌwasa puntiye

2 Pigoya, tonaentisa ka umaema yaga, Isuba Pitana, Yemisina, Yonina suma, ibiwai ibabute eꞌero nkamuti asu mintogini, igeba agaumepa aupa to au maeyogana,

3 autasaenawapa wae kanta puma agasiyaena puma eꞌwasa puwantiye. Piya mampabisa kinaꞌma kai wasimi pekanaba kampa piyaba pikiye.

4 Piya pogini Iraiyaga Mosesege aborama, Isuge kamana yuguni, pi kakaga abagi kinaꞌmiba agate,

6

5 tabera iyekuru puma, Pita kampa aogima napinta Isupa uwa maya omintiye: Kiya yagarama-o, taeba aogima maba miyompeka, kakaga nama kikune. Kapa kaeꞌenawa, to kapa Mosesentawa, to kapa Iraiyantawa sumagi, kikune, untiye.

7 Piya yogana, ibina pabita aborama amankama aerarikaeyogana, ibinapisa maya kamana tumintiye: Mapa nae nabugai ntagaranena, ae kamana abiyo, untiye.

8 Piya yogini igeba to karuꞌena maeꞌaebuma agaumepa, to kinapa kampa mintuguna, Isu abiwa igege mintantiye.

9 Aibogini, igeba amutisapa atate tumuguna, keꞌi Isu maya uwaimintiye: Ibanto agantanagaba wasanaba a-nkuwaimiyo. Wasanama Ntagara naepa puꞌwakubotisa asinatakibipa kanarana uwaimiyo, untiye.

10 Piya yogini, pabi yomesa pumagini kampa wasanaba uwaimintini, igewai mare-u me-u puma: Ayagabaya puꞌwakubotisa asinatakiyeba iye, untawe.

11 Piya untini Isu mayama abigantawe: Mono tisa kinaꞌmiba: Nanagabaya Iraiya maru kanakiyeba yewema, abigauguna,

12 aeba maya uwaimintiye: Taga kaewe. Iraiya maru kanama aꞌyaꞌwaemaena aogi puwaitakiye. Pigoya nanagabaya mono isapipa: Wasanama Ntagaraga ata potakenaenabe uwa atakenaenabe waikiye untiye.

13 Piya, naeba urimuwe: Iraiya ago kanaogana, esapinti aekaba kaemarantisa puma, wasanamiba napima ata potantawe, uwaimintiye. Ke kina antabaipinti minta yagaranto Isu aoꞌmaentiye

14 Pigoya, igeba to abagi kinati tumima, tumpa agaumepa uwoma kina aki puma mintuguni, kaꞌisa mono tisa kinake abagi kinake mima esegi kamana uma miyuguni,

15 pi aki puntume kinaꞌmiba Isu agate pami puma, aeti wamagini: Aya pene, untawe.

16 Yuguna Isu abagi kinaꞌwaka: Esegi kamanapa igege nanawebaya yewema ibigantiye.

17 Ibigaogana, ka yagara wasana ikapinti mintometisa maya omintiye: Tisa yagarama-o, yagaranepa ababute kaeti kanauwe. Piya, yagaranepa ke kina antabaipinti mintegina, kamana kampa yegina,

18 kana ke kinaꞌma ata potama, apasanakasagina mabi tumpa aeguyegina, akagawa tuwaruwa puma awara upababuma tagagabaꞌwagi, kabagi kinaka: Kana ke agarubaiyo, yopa, kampa pewe, untiye.

19 Aiyogana Isu maya uwaimintiye: We, tigeba kampa tigupa aogi pe kina mintawa, ayaki yaga tigegeba mikuwe. Ayaki yagabaya kamanaꞌnepa kampa abikibewe. Pigoya, naeti ababute kanaiyo, untiye.

20 Piya yogini aeti ababute wantawe. Ababute wauguna kana ke kinaꞌma Isu agate, kana yagaranto aeguma aebasana kasogana, mabi tumpa wareware pogana, awamupintisa akagawe irintiye.

21 Aibogana Isu kana abawampapa: Ayaki yaga kanaenaba abuntinema, abigantiye.

22 Piya yogana aeba maya untiye: Uwoma ntaga aegukena pumagina, yakupipe wanipipe aesagayuma mae maebiye. Tasiyoꞌmaekena napintanapa kantara purasitama tasiyoꞌmaeyo, untiye.

23 Piya yogana Isuba: Kae napintana unamempeno. We, napiyenaga naeti atakibempepa, aꞌyaꞌmaenaba Koti aogima kaoꞌmaekiye, omintiye.

24 Omogana, karuꞌena kana yagarantoma nkabawampa kegaꞌe uma: Naeba napiyenanepa uwaenanto kaeti atauwa, naoꞌmaeyo untiye.

25 Piya yogini, uwoma kina Isu nkagora ampa aki puma, agakena puguna igate, Isu ke kinapa maya esegima omintiye: Kaeba agebe awamupe akumpaꞌma miyempe ke kinakawa, kana yagaranto atate iroꞌma wagasimagina, toba antabaipintiba a-kanaoma, nae ugamuwe, untiye.

26 Piya yogana, kana ke kinaꞌma agasiya kegaꞌe uma, kana yagarantoba aeguyogana, aukomentanaga maeti tagaga paꞌwaogana, atate iroꞌwantiye. Iroꞌwaogana kana yagaranto puꞌwasu puwaogini, uwoma kinaꞌmiba: Ago puꞌwayema, napintawe.

27 Pigoya, Isu yagarantoma nkayata uꞌma asitakena aoꞌmaeyogana asima mintantiye.

28 Aibogana Isu namapinti iyogini, abagi kinaꞌmiba ibiwai aeti wama: Nanagabaya taeba ke kinapa kampa agarubaunema, abigantawe.

29 Abigauguna: Kana ke kina agarubakenaba uwaba kampaye. Nunamurasa ka agarubakenaenawe, uwaimintiye. Isu aewa purikena kamana to uwaimintiye

31

30 Pigoya, pi kuma atategini Karariya mari wama, Isu: Nabagi kina ago kamana uwaimikena pekini, aꞌyugu uwa kinaꞌmi nagate menkaki pusanagawema, napimagina, ibiri ibabute wama maya uwaimintiye: Wasanama Ntagaranagana, nababuma wasana imiginiba naeguyigi, puꞌwakubopa togana kakaga yagaba asima mikuwe untiye.

32 Piya yogini, igeba yome kamanapa kampa aogima napintini, iyekuru puma kampa pikaba abigantawe. Kebaya tabe yagaraba mikibi kamanane

33 Pigoya, igeba Kapaniyamu kumati wama, namapinti ima Isu abagi kinaꞌwaka: Keꞌiba nanawe yewema, ibigantiye.

34 Ibigaogini: Taepisa kebaya maru kiya yagaraba miyema, keꞌi marebiga mebiga puma napimagini, iyekuru puma kamanapa kampa omintawe.

35 Kampa omuguna, Isu maraꞌmima nagisarisa tara tumpaema abagi kinaka: Kanaiyo, yogini, kanauguna maya uwaimintiye: Wasanama kiya yagara misanaga abugakanaba: Pigo naeba uwa yagara mima, aꞌyaꞌma kinaꞌmi kayokaya yagara mikuwema napikibipa, pipa aogiyenawe, untiye.

36 Piya untana, ka yagaranto ababuma igora atama, ayatasa aepa uꞌma maya uwaimintiye:

37 Wasanama naeka napima pabiya yagaranto ababipa, naepa agupi nababiye. Pigoya naepa nababipa, nae unatanta yagarage agupi ababiye, piya untiye. Wasanami kampa kamaena puratakibepa taokinane

38 Piya yogana Yoni maya omintiye: Tisa yagaragama-o, ka yagarama taepa kampa taegaranta kaeka napima ke kina igarubagi agate: Uwa miyo omunema, untawe.

39 Piya yuguna Isu maya untiye: Tigeba uwa miyoba, a-siyo. Piya, wasanama naeka napima esegi yuga pikibipa, toganaba naekaba ata kasaba kampa karuꞌenaba ukiye.

40 Piya, wasanama yogare kampa aguya aikibiꞌnapa taoꞌmaeye.

41 Pigoya abiyo. Wasanama: Karaisiti aegaranta kina mintawema, napima: Ma nkwani mpaema naiyo uma timikibipa, pi ntugabisa Koti taganaba ikantana amikiye, untiye. Wasana igu ataena pikenaga Isu uwaimintiye

42 Pigoya, Isu to kamana maya untiye: Piya maya yagaranto naegarakana, kaꞌwaina ayakekana kamparagaena pukibemipa, kana ayakikibi ntagara arakuꞌma tabe yabantama anaꞌmubi ubuꞌatama, tabe wanipi apasanakasasinta: Pipa kanara pewe, yesine.

43 Pigoya, kayankama kamparagaena pikena pekanapa arisaꞌma maebugaso. Piya, ka kaya kampa wainta yagara mintana miyaba kumati irosakibempepa, pipa kanarane. Aꞌyugu kaya tararasa aguntaena pekanaba, maebugatakana kampa tuꞌmakena yakupinti tumikibene.

44 (Piya, pi kumatisa kabaginaꞌma iba nakanaba kampa ita wakana, tabatikenaena kampa tuꞌma wakiye.)

45 Pigoya, kagisawama kamparagaena pikena pekanapa maebugaso. Piya, ka kagisa kampa wainta yagara mima miyaba kumati irosakibempepa, pipa kanarane. Aꞌyugu kagisa tararasa aguntaena pekanaba, kaepa aꞌabibinti maebugatakiye.

46 (Piya, pi kumatisa kabaginaꞌma iba nakanaba kampa ita wakana, tabatikenaena kampa tuꞌma wakiye.)

47 Pigoya, kaowama agama kamparagaena pikena pekanapa piꞌma maebugaso. Piya, togana ka kao wainta yagara mintana Koti kabiratakena kumati ikibempepa, pipa kanarane. Aꞌyugu kao tararasa aguntaena pekanaba, kaepa aꞌabibinti maebugatakiye.

48 Piya, pi kumatisa kabaginaꞌma iba nakanaba kampa ita wakana, tabatikenaena kampa tuꞌma wakiye, piya untiye.

49 Piya untana to maya untiye: Pigoya wasanama nanintabi kayo atama nagina, aogi igi pemisa puma, aꞌyaꞌma kinapa yakutasa aogi puwaitakiye.

50 Piya, kayoba aogi igaenawe. Piya, iꞌnisama kasigabekapa, aya pekana to kake asabama iga pikiye. Pipa kampaye. Pigoya wasanama nanintabi kayo atakena aogima pemisa puma, to kinaꞌmige aogima miyiyo, untiye.

10

1 Pigoya, Isu pi mpa atate Yutiya mari wama Yontani wani mparoteri uraꞌema waogini, to pumesa puma uwoma kinaꞌmi aeti kana puguna, to yomesa puma kamana uwaimintiye.

2 Kamana uwaimogini, kaꞌisa Parasi kinaꞌmi aeti irosaꞌma amiyo potakena puma maya uma abigantawe: Ago kamanatepinti wasanama waya kaikenaenaba tagapayawema, uramoma abigantawe.

3 Piyama abigauguna Isu aꞌwae puma: Aya kamana Mosese urimintiyema, to ige ibigantiye.

4 Ibigaogini igeba maya untawe: Waya kaikena puntiripa, esa amima otaiyoma, Mosese untiyema, omintawe.

5 Piyama omuguna Isu maya uwaimintiye: Tigeba monoka kampa karuꞌena abima tige akuneka, Mosese pi uraminti kamana kaentine.

6 Piya, pai Koti maru aꞌyaꞌwaemaena aborantanaba, wabe wayape kaga aborawaisitantine.

7 Pika napima, wamaba ano abapa isitate wayaꞌwampati atokaema isigeba ka kina kanta puma miyese, untiye.

8 Piya, isigeba taraba kampa punta, kaꞌena puma miyese.

9 Pigoya, Koti atokae isitantika, wasanaba a-nkatara isitano, Isu piya uwaimintiye.

10 Piya uwaimite namapinti waogini, abagi kinaꞌmi pi kamanaꞌama nkagowaka abigauguna,

11 maya uwaimintiye: Kaꞌwaina wayaꞌwampaba kaite to wae maekibipa, marusa waeꞌwa ataena potama kumiyenaba pikiye.

12 Piya puma, wayaꞌma marusa wawa agora atate, to wa maekibipa, awae ataena potakiye, piya uwaimintiye. Isu yakarantontoga aꞌmu puwaitantiye

13 Pigoya, kaꞌisa kinaꞌmi yakarantonto Isuti ibaburite: Ita ukaya penema napima, ibabute kanauguni, abagi kinaꞌmiba pi kinaka imo kasa untawe.

14 Piya yuguna, Isu pi kamana abite kampa aꞌmu puntana, abagi kinaꞌwaka maya uwaimintiye: Tigeba itaigini, yakarantonto igeba naeti kanaiyo. Tigeba a-nkakunkitaiyo. Piya miye kinaꞌmikaba Koti kabiratakenaenaba utawaitantine.

15 Pigoya tigeba urimikenaba abiyo. Wasanama kampa yagaranto miyisa puma Koti aegarakibipa, Kotiba kana kinatapa kampa kabima mikiye, untiye.

16 Piya untana, yakarantonto ibabuma aki puwaitama, ita ukaya puma: Aogima miyiyo, uwaimintiye. Tabe kutantaga yagaramage Isuge kamana untase

17 Pigoya, Isu asima wakena pogana, ka yagara karuꞌena kanama agisabi ampa arakabima mima: Kaeba aogi tisa yagaragawa, naeba ayabaya pukubotisa eꞌwasaena maekuwema abigantiye.

18 Abigaogana Isu maya omintiye: We, nanagabaya: Aogi yagaragawema unamene. Ka Koti abiwa aogi yagaraba mintiya, toba kampaye.

19 Pigoya, nayataraꞌmu ago kamana mayama ago abintana: Wasanaba a-nkaeguyoma, kumiyenaba a-poma, kuntanaba a-poma, kampari kamanapa to wainapa a-sotaoma, to kinaꞌma ntanagaba a-kaukaba poma, kano kaba kamana wasiyo. Pipa ago abintane, omintiye.

20 Omogana: Tisa yagarama-o, naeba yagaranto mitatopa pi kamana abimagi, aꞌyaꞌma yagaba pabiya putone, kana yagaramaba omintiye.

21 Piyama omogana Isuba: Nabugampe ntagaragawema napintana, mayama omintiye: Kaꞌenaba kampa aogima napiyene. Kaeba wama kotakapa umaema to kinati imima yaba maema, kusi kinapa imo. Piya pikibempepa mantabinti uwomantanaga waikiye. Pabi ugamosa pugaite ampa naegarao, omintiye.

22 Piya omogana abigate, uwoma kutankaka napima, antara puma amo pute wantiye.

23 Pigoya, Isu abagi kinaꞌwa igate maya uwaimintiye: Ayamabaya tabe kutantaga kinapa Koti kumati ikiye, a, untiye.

24 Piya uwaimogini, pi kamanaka abagi kinaꞌmiba abite pami puguna, Isu to maya uwaimintiye: We, ma ntakarakiꞌnuntepa abiyo. Wasanama Koti kabiratakena kumati ikenaba esegiyenawe.

25 Pigoya, kamoro yagamaba naꞌama nkagepinti uma pasikenaba pipa esegiyenawe. Piya, tabe kutantaga kinapa Koti kabiratakena kumati ikenaba pipa to awameta, tabe kuntaenawe, untiye.

26 Piya uwaimogini, pi kamanaka abagi kinaꞌmiba tabera pami pumagini, mare-u me-u puma: Pigoya kebaya aoꞌmaeyakana ikiyema napintawe.

27 Piyama napiyuguna, Isu igate maya uwaimintiye: Pika wasanama kunta abekana kampa pikenaenawe. Pigoya Kotipa kampa kuntaba abegina aꞌyaꞌwaemaena pikenaenaba agantiye, uwaimintiye.

28 Piya uwaimogana, Pita Isuka: Abo. Taeba aꞌyaꞌwaemaenaba atate ago kaegaraune, omikena pogana,

29 Isu aꞌyaꞌma abagi kinaka maya uwaimintiye: Owe tagane. Tigeba abiyo. Wasanama nae aogi kamana napima naeka, mawa, yogawa, anonanto aganto aꞌnanto ano aba yagarawa, atate naegarakibipa,

30 ibasa yagaba aogima mima, uwoma to namape yogabe maeyakini, uwoma to anonantoge agantoge aꞌnantoge anoge yagarawake aege ampiyigini, to kinaꞌmiba aepa ata potaigina, agogo yagaba aeba eꞌwasa yagara asu mikiye.

31 Pigoya, pi ntaga kaꞌisa kiya kinapa kayokaya kina miyigini, kayokaya kinapa kiya kina mikibewe, untiye. Isu aeꞌwa purikena kamana to ka uwaimintiye

32 Pigoya, Isuge aokinake Yerusaremi kumati ikena kiꞌi imagina, Isuba paitama waogini, abagi kinaꞌmiba akaꞌi wama pami puguni, igege waume kinaꞌmiba iyekuru puntawe. Aibuguna, Isu nagisarisa tara tumpaema abagi kinaꞌwaka: Ka aukaꞌi kanaiyo, yogini, kanauguna aeti kaꞌisaena aborakibi puma kamanapa

33 maya uwaimintiye: Tigeba abiyo. Yerusaremi kumati iyekini, Wasanama Ntagara naepa narakuꞌma, mono kiya kinake mono tisa kinake imigini, kamana unatama: Aeguyiyo ukibewe. Piya umagini, naepa namuꞌisa kina imigini,

34 karana natamagini, kaisa punatama, igaꞌna kasu maema naebaruꞌmagini naeguyigi puꞌwakuwe. Aibumagi togana kakaga yagaba asima mikuwe, uwaimintiye. Yemisige Yonige tabe kina mikenaga isibugantiye

35 Aiyogini, Yemisige Yonige isigeba Sepeti ntagara taraginisi, Isuti kanamaginisi ampa mayama abigantase: Tisa yagarama-o, tae kabiratakenaenaga kabigakena puse, yusuguna:

36 Ayama kabirisitakenaenaga tisibiyema, isibigaoginisi,

37 maya omintase: Kaeba togana aogi kumakati maraꞌmima kabima mikenaenara mikibempepa, tasigeba kaege mima, kaꞌwaina kayatakantisa aukaꞌi miyekana, kaꞌwaina kayakeꞌmasisa aukaꞌi mima, kiya kina misanaga tasibiye, untase.

38 Aiyusuguna, Isu auki naki pukenaenaga meto kamana maya uwaisimintiye: Tisigeba nabigakenaenagaba kampa aogimaba napiyese. Nae nantaraꞌenabi tisigeba kanara pasikibeso. Nae paiꞌnatakibintanaba tisigepa paitisitasiyoma, isibigantiye.

39 Piyama isibigaoginisi: Owe, piya purasitakibepa kanarane, omintase. Piya omusuguna, Isu maya uwaisimintiye: Pigoya, nae nantaraꞌenabi pasikibese. Nae paiꞌnatakibintanaba tisigepa paitisitakiye.

40 Pigoya, nae naya tararari mikena kinakaba kampa nae napiyokana, Koti ae abintana wasanaba ibabuma kana naya tararariba itakiye, uwaisimintiye.

41 Uwaisimogini, to pi nayataraꞌmu abagi kinaꞌmiba pi kamana abite, Yemisike Yonikegaba ka isibirauguna,

42 Isu kegaꞌe uma, aꞌyaꞌma aki puwaitama maya uwaimintiye: Tigeba ago abintawe. Wasanama uwa kinaka kiya mima pitasa kinata: Kabiyo yeginaba, aeba esegima kabiye. Kiya yagarama: Piya piyo yintanaba pewe.

43 Pigoya, tigeba kana kiyaenaba kampa piyaba pumagiri, ka yagarama kiya mikena pipa, aokinaꞌmi kayokayaꞌenaba pikiye.

44 Pigoya tigeri ntapima: Nae kiya yagara mikuwema napikibepa, aꞌyaꞌma to kinaꞌmi kayokayaꞌenaba po.

45 Piya, Wasanama Ntagara naeba tige nae kayokayaꞌena punataiyomaba kampa tumintone. Naeba tige kayokaya pukenaga tumpa puꞌma, uwoma kina ika puma aꞌwatitakena tumintone, uwaimintiye. Isu to ka aorika yagara aogi potantiye

46 Pigoya, igeba Yeriko kumati asu migategini, Isuge abagi kinaꞌwake to uwoma kinape pitasa ikena puguna, ka aorika yagara, agewapa Patimesi, Timeyosi ntagara keta maraꞌmintometisa: Ma na namiyo, untiye.

47 Piya uma mintogini igeba: Isu Nasareti kumatisa yagara iye, yuguna abite, aeba Isuka kegaꞌe uma maya untiye: Isugaba, Tebiti ntagaragawa, naeka napima kantara punatao, untiye.

48 Piya yogini uwoma kinaꞌmi: Paka puma miyo, omuguna to taberasa kegaꞌe uma: Tebiti ntagaragawa, naeka napima kantara punatao, untiye.

49 Piya yogana, Isu pabita mima: Mati kanao omiyo, untiye. Yogini, igeba kana aorika yagaraga: Kaꞌmu puma asiyo. Ago kaeka kegaꞌe iyema, omintawe.

50 Omuguna, kabiwa kaꞌurintometisa akubugaite, asima Isu asu aepantiye.

51 Aibogana: Kaepa nana pugatasanaga kabiyema, Isu abigaogana, kana aorika yagaramaba maya omintiye: Tisa yagaragawa, nao agasanaga nabugaye, untiye.

52 Piya yogana Isuba: Naeka aogima napiyekana, ago kata wagina uwa wao, Isu omintiye. Omogana, ago aogamagina pabi kiꞌi Isu aegarantiye.

11

1 Pigoya, Yerusaremi agora ikena puntini, Oribesi amu amentanti Petipaesi kumape Petani kumape waintogana, Isu abagi kina tara paitama isigarubaꞌma,

2 maya uwaisimintiye: Mo kumati tumima, tonki aikeri kampa wasanamiba nasinta ubuꞌatama mintigirisi, tumikibemepa pabigo aora tumpa agamagirisi, akariyobaꞌurite iyiso.

3 Piya pisigini, wasanami: Nanaga pese yigirisiba, maya uwaimiso: Tabe yagarama yegira maeyomekana, pabigo arontaganto me timikiye uwaimiso, untiye.

4 Piya yoginisi tumima tumpa agausumepa, kabe agora keta yara tonki aikeriba ubuꞌatama mintugunisi, wama uma akariyobantase.

5 Piya pusugana, kana pita mintume kinamiba: Nanaga yaga awaroba akariyobase, untawe.

6 Piya yugunisi, pabi uwaisimomesa puma uwaimusuguni: Kanarana, ababute waiso untawe.

7 Piya yugunisi, isigeba kana tonki aikeriba ababute Isuti imaginisi, isitasaenarasa kana yaga akabata amapa agutausuguna, pi abobora Isu maraꞌmintantiye.

8 Piya pogini, uwoma kinaꞌmiba itasaena akubuma keꞌi aguyuguni, to kaꞌisa kinaꞌmiba yogarisa ya aꞌye aegayuma keꞌi aguyuguna, piꞌna nkabobori wantiye.

9 Waogini, aori akaꞌi ogasi ankagasi puta wantini, taberasa maya untawe:

We, Waꞌegawama nkawamuta taeti kanaika taꞌmu potano.

10 Tayabama Tebiti kabima mintantisa puma kabikena piya, Kotika taꞌmu potano. We, Inatisa Yagaraga taꞌmu potano, untawe.

11 Piya yuguna, Isu Yerusaremi kumati ima, tabe mono namapinti asu paiꞌma, pipintisaena aꞌyaꞌwaemaena asu agaogana, ase ikena pogana, irosaꞌma Petani kumati nagisarisa tara tumpaema kinake tumintiye. Yamanka kampa aeyome ntaga kamanane

12 Tunkwaimarategina, Petani kumatasa keꞌi iyogana, agaꞌena abuntiye.

13 Aibogana mogaomepa aꞌye uwaena wainta ya, agewapa piki ya agate tumima tumpa aka aguyosagaomepa, kampa yoga yagawa aboraogana, apa kampa aentiye. Kampa aentogana aꞌyenkamana abi agate,

14 pi ntaga maya omintiye: Toba apa a-nkaeyagini, wasanamiba to kampa asigiꞌma nakibewe, omogini, abagi kinaꞌmiba pi kamanapa abintawe. Ikantana maeyume kina mono nampisa igarubantiye

15 Pigoya igeba Yerusaremi kumati asu mima, Isuba tabe mono namapinti iyumepa, pitaꞌi ikantana puma mintuguna igarubantana, mone antota ankami ankami pume kinaꞌmi ntabaebe kabara ataume kinaꞌmi ntabaebe apasanaꞌma asunukaentana,

16 itasaena pi mpono kuma akapipa maete wakenaga akumpaꞌma mintantiye.

17 Piya pumagina aeba maya esegima uwaimintiye: Mono isaꞌamaba maya iye: Mono namantepa aꞌyaꞌma kinaꞌmi nunamu ukena namantana peno, untiye. We, tigeba piya pegana kuntana pe kinaꞌmi ntamantana piye, uma igarubantiye.

18 Uwaimogini, tabe mono kiye kinaꞌmibe mono tisa kinaꞌmibe kana pomentanaga abite, Isu aeguyigina purikibi kamana untawe. Piya, aꞌyaꞌma kinaꞌmiba Isu kamana abite pami puma iꞌmu puguni, kana mono kiye kinaꞌmiba pika napima, Isuka iyekuru puntawe.

19 Aibuguna ase ikena pogini, Isuge abagi kinaꞌwake pi kumatasaba atate wantawe. Taga nunamu ikibiꞌnaba pabiyaena maekiye

20 Wama waimarate, marogini abayara keꞌi kanantini, kana piki ya agaumepa aubu yaga asawantiye.

21 Asa waogana, Pita wama uma agate ai kagi yome kamanaka napima, Isuka maya omintiye: Tisa yagarama-o, agao. Kaeba kamana kana piki ya omitampe ntaba ago asa waye, untiye.

22 Piya yogana Isu maya uwaimintiye: Pika napiyiyo. Tigeba Kotiti tigu atantiri,

23 kampa tonaronaga napinta, ikibe kamanaka piya pikiyema napikibepa, piya pikiye. Piya, maro nkamuꞌamaka: Tigabaꞌma wanipinti tumo yesinta, pabi yesa pesine.

24 Pigoya pika urimuwe. Tigeba nunamu uma abigantiripa, pikaba ago abima pikiyema napiyiyo. Piyama napima ikibepa, pintanaba ago tigeka pikiye.

25 Pigoya, tigeba asima nunamu untiripa, to kinaka timoꞌena pikenaenaba kasiyo. Piyama kaikibepa, mantarisa tibarimpaba aiboꞌenaripa maerigaikiye.

26 Piya, tigeba wasanami nkaiboꞌenawaipa kampa mae igasiginaba, mantarisa tibarimpaba aiboꞌenaripa pabiyama kaga kampa maerigaikiye, piya untiye. Kebaya esegiyenaba kamiye, mono kinaꞌmi abigantawe

27 Pigoya, igeba to ima Yerusaremi kumati asu mima, Isu tabe mono namapinti nasogini, mono kiya kinamige tisa kinaꞌmige kabiyume kinaꞌmige aeti ima,

28 mayama abigantawe: Nanaga kaeba mantanaba pene. Ke po yemintana pene, untawe.

29 Piya yuguna Isu maya uwaimintiye: Pigoya naeba kaꞌenaga tibigakiri, ukubontanaga aogima unamikibepa, ke po yemintana pene ye kamanapa urimukuwe.

30 Piya, tigeba unamiyo. Yonikaba wani paititanemaba ke omintiye. Mantarisaenabera wasanamintanawema, ibigantiye.

31 Piyama ibigaogini, igeba mayama napintawe: Nanawe ukenema, mare ibiga me ibiga pumagini, Koti po omintiye yekanaba, aeba: Nanagabaya ae kamanapa kampa abewe ikiye.

32 Piya wasanami po omintawe yekanaba... Pigoya aꞌyaꞌma kinaꞌmiba Yonikaba: Koti kamana unta yagarabayawe yepa, aꞌyaꞌma kinaka mono kinaꞌmi iyekuru puntawe.

33 Iyekuru puma: Taeba kampa abintune, omintawe. Isupa piyama omuguna, aeba maya untiye: Pigoya naeba: Ke po yemintana pene ye kamanapa kampa urimukuwe, Isu uwaimintiye.

12

1 Pigoya, Isu meto kamana maya uwaimintiye: Pigoya ka yagara waini yamanka maekena yuga pumaꞌma, kagisa aenkima kimaꞌma, yamanka aerakena koma maꞌma, kabima mikena namapa kimaꞌma, kabinataiyema to kina kana yugaba imogini kabima mintuguna, aeba to mari wagaintiye.

2 Wagasometisa yamankapa agutayagana, ka yuga kinaꞌwaka: Wama yogara kabima miye kinaꞌmitisa yamankatasa maekibe nkapeꞌena umaema mentamoma, agarubaogana wantiye.

3 Wa-mepa, pi ntugara kabima mintume kinaꞌmiba kana yuga yagarawapa arakuꞌma aeguma aegumugasima, kampa apeꞌenaba aminta, auka agarubauguna waꞌeri wantiye.

4 Waogana to ka yuga kinaꞌwa agarubaogana waomepa, to pi ntagara arakuꞌma aꞌno aiyeye pumutama, ataena potantawe.

5 Piya puguna kana yogama nkabawampaba to yuga yagarawa agarubaogana waogini, arakuꞌma aegutauguna purintiye. Aibuguna, to igarubaogini waumepa, iyeguyuguni kaꞌisa purintawe.

6 Aibuguna agagate ka yagara mintomepa, aeꞌwa ntagara abugaome ntagara mintogana: Yagarane agarubakana wakiniba, ae awamu wasikibewema, napintiye. Piyama napima, agarubaogana waomepa,

7 kana yogara kabima miyume kinaꞌmiba mare-u me-u puma maya untawe: Ma ntagaraba kana yogama abawampa ntagarawa kanaigi aeguyeno. Aegukubompepa kana yogaba taeꞌenaena puwakiye, untawe.

8 Piya utegini, kana yagarawapa arakuꞌma aegutama, wasirite yoga awamo kabubinti me maebugaintawe, Isu piya untiye.

9 Piya uwaimintana, to maya untiye: Pigoya kana yugama nkabawampa kanama ampikibipa aya pikiye, a. Tige ago abintawe. Kana yagara kanakibipa pi kinapa ampa iyegugasima, to kinaka: Kana yogarapa kabiyiyo, uwaimikiye, untiye.

10 Piya, naeka mono isapisa kamana maya waintipa kampa aisewo. Pipa ago abintawe:

Nama kikena kinaꞌmiba ka ya ago kainta ntawama iba waꞌega ya asima waintiye, iye.

11 Pintanaba Waꞌegawamaba ago pega, taeba agantompeka, taꞌmu pune, untiye, Isu piya uwaimintiye.

12 Uwaimogini, kana Yuta kiye kinaꞌmiba: Taeka ma amiyo kasaba iyema, napima arakurikena pumepa, pi aꞌyaꞌma kinaka iyemaꞌma, Isu uwa atate wantawe. Takisi imikena kamana Isupa abigantawe

13 Pigoya, kaꞌisa Parasi kinake kaꞌisa Eroti nkaokinake: Isuti wamagiri uma tonarona kamana abigaiyo, untawe. Ata kasa urimikibayawema uwaimite igarubauguni,

14 aeti kanamagini mayama abigantawe: Tisa yagaragawa, taeba ago kagaune. Kaeba taga ntagara mintane. Piya, ima tumima minta kinakaba kampa karu punta, esegiyenawaika kampa kaekuruba puma, Koti mponoꞌama kipa kanara uramima kayakene. Pigoya, mono kinaꞌmite taeba Aroma waꞌega yagara Sisa takisi mone aya pusune. Tae ago kamanapa ayabaya iya uramoma, omintawe.

15 Piyama omuguna, Isu meto kamanaꞌwai abite maya uwaimintiye: Nanagabaya ataena punatakena pewe, untana: Pigoya, yabapa maete kanama nayakiyo, untiye.

16 Piya yogini, igeba maete kanama amuguna: Amankape awaꞌenabe mapa kewema, ibigaogini igeba: Sisantawe, untawe.

17 Piya yuguna, Isu maya uwaimintiye: Pigo yewa, Sisantanaba Sisa amiyo. Piya, Kotintanaba Koti amiyo, yogini aekaba pami puntawe. Puꞌwakibetisa asikena kamana Isupa abigantawe

18 Pigoya, kaꞌisa Sarusi kinaꞌmi Isuti kanantawe. Pi kinapa wasana puꞌwatisaba kampa asikibewema napiyume kinaꞌmiba,

19 igeba Isuti kanama maya uma abigantawe: Tisa yagarama-o, Mosese kana kamana ago taeka mayama kaema uramintiye: Wasanama anarimpa yagaraena kampa pekana kana yagara puꞌwakibipa, to aꞌnantowampa kana abeya waepa maema aege mimaginisi, agantowampaka yagaraenaba pikibese uramintiye, untawe. Piya untini amiyo kamana mayama abigantawe:

20 Pigoya, tonaentisa tara umaema agaꞌnantonto mintumepa igantowaimpa wayapa maentiye. Maemaꞌma kampa yagaraena punta puꞌwantiye.

21 Aibogana, to ae akaꞌisama kana waepa maeyomepa, aege kampa yagaraena punta puꞌwantiye. Piya pogana to piꞌna nkakaꞌisama maeyomepa, aege uwa puꞌwaogini,

22 to piꞌna akaꞌisami pabiya puma maema puꞌwantawe. Pigoya tonaentisa tara umaema agaꞌnantonto kana wae maemaꞌma, aꞌyaꞌma kampa yagaraena punta puꞌwaewauguna, kana waepa ikaꞌi purintiye.

23 Pigoya, tonaentisa tara umaema kinaꞌmi nkwaena, asikibi ntagaba ke kana waepa maekiyema abigantawe.

24 Piyama abigauguna Isu maya uwaimintiye: Tigeba kampa abintawe. Ayamabaya kampa napiyewe, a. Tigeba mono kamanape Koti nkesegiyenagabe kampa napima agantawe.

25 Piya, puꞌwantatisa asiwaitakini, wa wayapa to kake kampa maekibewe. Igeba enisore miyesa puma asu mikibewe, untiye.

26 Piya, puꞌwantapisa asikena kamanapa urimukuwe. Tigeba Mosese kaemaranti nkisapipa yabi yaku takena kamanapa ago abintawe. Piya, yabi yaku taogana uma agakena waogana, pita Koti Mosese maya omintiye: Naeba Abaraꞌamu, Aisaki, Yekobu, ige Koti mintuwe, untiye.

27 Pipa untika, aeba puꞌwanta kinaꞌnane. Aeba iyoganta kinaꞌmi Koti mintiye. Piya, tigeba kampariꞌma napiyewe, Isu piya uwaimintiye. Ago kamanaꞌama nkagowa uwaimintiye

28 Piya uwaimogana, ka mono tisa yagara ampima, Sarusi kina pi yume kamana abite: Aogi kamana iyema napite, Isuti kanama mayama abigantiye: Nana taga ago kamanaꞌama asugasimaba waiyema, abigantiye.

29 Piyama abigaogana Isu maya omintiye: Pi kana asugainta kamanapa mayama waintiye: Isureyo kinapa abiyo. Tae Tabe Yagara Koti abiwa tabe miyegina,

30 pigoya aꞌyaꞌma kagu kaumakape, napiyenagape, esegiyenagape, Waꞌega Kotigapa aꞌyaꞌma amegana waiyeno.

31 Pigoya ma kamanaꞌama nkakaꞌisaba ka maya kamana waintiye: Kaegaka napima kabiyempesa puma, kaokinakaba kabiyeno. Pigoya, ma tara kamana yo kamanaꞌamaba to kaꞌisa ago kamanaꞌamapa asu igaintiye, omintiye.

32 Piya omogana, kana mono tisa yagaramaba maya omintiye: Tisa yagara-o, kanara sene. Yempe kamanapa taga kamanane. Pi yempepa Tabe Yagara abiwa Kotiba miyegina, to kotiba kampa mintawe.

33 Pigoya, pintanaba wasanama aꞌyaꞌma agutasabe napiyenawatasabe esegiyenawatasabe Kotika abugagina, aewaka napiyisa puma agorasa kinakaba napiyipa, pipa tagane. Pigoya wasanama monoka yaga ababute wama, uma aeguma ina yakuta Kotiti kaema, tona aꞌmuntana amipa pipa tagane. Pigoya pi tara yempe kamana abima wasanama aegaraipa, Kotiba aekaba abugaye, kana yagarama untiye.

34 Piya yogana, Isu yome kamana abite, nauka kamana yenema napima, maya omintiye: Pigoya, kaeba agaro Koti aogima aegarakibene, omogini, wasanami abite, iyekuru puma to kamanapa kampa abigantawe. Karaisiti aya yagarabayawema, ibigantiye

35 Pigoya, Isu tabe mono namapi kamana uwaimima mayama ibigantiye: Mono tisa kinaꞌmi Koti utaratanta yagaramaba Tebiti ntakarakiꞌnu mikiye, yepa ayabayawe, untiye.

36 Piya, Tebitika Aogi Awamusaꞌama nkawamuta maya untiye:

Kotiba Tabe Yagaraneka: Kaeba nayatakanti ampintaga kama kinakapa kagisabi ibabuma aki penoma, untiye, Isu piya untiye.

37 Piya untana: Tebiti utaratanta yagaraga: Tabe Yagaranene yemipa, pigoya yakaragiꞌnunkapa mikena piya ayamabayawema, Isu ibigantiye. Piya, mintume uwoma kinaꞌmiba abite Isuka iꞌmu puntawe. Kaꞌisa tisa kinaꞌmi pesapa a-piyo, uwaimintiye

39

38 Pigoya, Isu uwaimintana maya untiye: Kaꞌisa mono tisa kinaꞌmi eꞌero kai igisari paibotate, wama maketi kumata nasegini, wasanamiba: Aogi yagarawe, uwaitasanaga ibugagini, mono namapi paitama marusa aogi yabaera misanagega ibugagini, taena pepa tabe yagara mima, piya po piya po usanaga ibugaye. Piya pesapa a-piyo, untiye.

40 Piya, pi kinaꞌmiba abeyawaeꞌmantana paibumagini, uwomantanawa uwa maerintini, eꞌero nunamu uwa agoꞌena kasa yewe. Piya pekana igepa toganaba Kotiba tabera kamparaga puwaitakiye, untiye. Abeya waeꞌma yabankapa Kotiti atantiye

41 Pigoya, Isu tabe mono namapinti Kotiti yaba atakena kankabema nkagora maraꞌmiyogini, wasanami yaba pipi atauguna agantiye. Piya pogini, uwoma yaba wainta kinaꞌmiba tabe yaba maema kankabebi menta puguna,

42 ka wae awaewampa puꞌwanta waeꞌma ampa tara uwaena yabankanto tara, piya wanisenikana, mempaebotantiye.

43 Piya pogana Isu abagi kinaꞌwaka kegaꞌe yogini, ampa aki puguna maya uwaimintiye: Tagaka urimuwe. Ma kotanka kampa wainta abeya waeꞌma atami ntabankama aꞌyaꞌma kinaꞌmi mono namapisa kankabebi ata ntabankamapa, ae asu igasima ataye.

44 Pigoya, igeba tabe yabankai waintipisa kaꞌisa maema atawe. Aeba kampa kotankapa waintegina, pabi waintinkawa aꞌyaꞌwaemaenawapa maema kasagina, naninta ika puma nakenaba kampa uwa ataye, untiye.

13

1 Pigoya, Isu tabe mono namapisa iroꞌma waogana, ka abagi yagarama maya omintiye: Tisa yagarama-o, agao. Nauka tabe yabatasa ma aogi mono nama kintawe, agao, yogana,

2 Isu maya omintiye: Pigoya ma agampe tabe namapa kama kina irosaꞌma akasagasuba kasaigina, ka yabankamaba to ka yabankama nkabobora wareꞌnaigina nama tubo aborama waikiye, untiye. Ataena uwomantana aborakiye, Isu untiye

3 Piya utegina, Isuba wama Oribesi amuta asu maraꞌmima, pi amutisa kana tabe mono nama mo agaogana, Pitage Yemisige Yonige Enturuge pabi ibinto aeti imagini,

4 maya untawe: Kae uramempentanaba ayantaga aborakiye. Nanabaya kanaka agakana, aꞌyaꞌma uramempentanaba agarontaga aborakiyema uramo, untawe.

5 Piya yuguna, Isu maya kamana agobima uwaimintiye: Tigeba napiyiyo. Aꞌyugu wasanami kampari kamanaꞌwai abisiwe.

6 Piya, uwoma kina irosaꞌma nae nage umagini: Naeba Karaisiti nawe, uma, uwoma kinaꞌmi nkiguꞌama paibumagini kamparaga puwaitakibewe.

7 Pigoya, maꞌena pewe kamana abintiripe, esiba kamana abitegiri, tiyekuruba a-puma: Kana aꞌya piyeba, a-siyo. Pi mpaꞌena maru pikibepa asa agogo yaga aborakiye.

8 Piya, maga maga kinaꞌmiba kamaena pigini, to kaꞌisa kinaꞌmiba to ka marisa kina uma iyeguyigini kamaena purite wagana pikibewe. Piya, to mari to mari imima tabera pekini, kaꞌisa kinapa naninta iꞌmikibewe. Pigoya, wayaꞌma yagaraena pikena pegina maru agobima aukemisa puma, kana ataenaba maru pikiye.

9 Pigoya, tigeba aogima napiyiyo. Wasanami kanama ampa tirakuꞌma kotiyena puritama, mono namapi kasotasa tiyegukibewe. Pigo tigeba naegaraka, kanisore kinatige tabe kinatige tibabute waigiripa, tigeba pi kinapa aogi kamanaꞌnepa uwaimiyo.

10 Pigoya, aꞌyaꞌma kinapa aogi kamanaꞌne maru uwaimigasigina, toganaba agogo yagaba aborano.

11 Piya, tirakuꞌurite kotira wakena pigiripa, kana uwaimikubo kamanakaba: Ayabaya uwaimukunema, a-ntapiyiyo. Pi ntaga kamanatipa ikena kampa napikibewe. Aogi Awamusaꞌama urimikibi kamana uwaimiyo.

12 Pigoya, pi ntaga wasanami iꞌnanto irakuꞌma to kina imigini iyeguyigini, piya pemisa puma, ibawaimpiba yagarawaipa ata puwaitauguni, to yagarawaimpa anoke abakepa ataena puma: Iyeguyiyo yigini, iyegukibewe.

13 Pi ntagaba nae nageraka wasanamiba kama puritakibewe. Piya pigiri, aꞌyaꞌma yaga naeka napima kampa natakibepa, toganaba aogima mikibewe, untiye. Agasiya ataena aborakiye, uwaimintiye

14 Pigoya, ma esapi aisuma agakibe kinaꞌmiba aogima abiyo. Piya, pi agogo yagaba monota tabera kamparagaenaba aꞌyugu mikibi nkaukaꞌi ataigiri tiniꞌena pikibewe. Piya, pi ntagaba Yutiya mari mikibe kinapa, tiyegaka wama amu mari iyiyo.

15 Wasanami abeꞌi mikibe kinaꞌmiba aꞌyugu namapinti ima kaꞌisaenaba asu maete wasanagawe.

16 Pigo wasanami yogari mintakibetisaba aꞌyugu to wama namapintisaena ampaete wasanagawe.

17 Pi kanabipa igaꞌentaga waepe, inamuganto nono amikibe nkwaepe kamparagama mikibewe.

18 Pi ntagaba esiba yaga waisanaga Kotiti nunamu yiyo.

19 Pigoya, maru Koti pogana, aboranti ntaga toma toma ataena waita waita ima, ibantoba waintikana, togana pi ntagaba tabera asu igasima tabe kuntuyenaba waiyekana, to asaba ataenaba kampa waikiye.

20 Pigoya, Waꞌegawamaba: Naegarao uwaimi kinaka napintikana, pi ataenaba eꞌero ntaga kampa waikiye. Pi ataena eꞌero ntaga waiyisinta, aꞌyaꞌma kina kampa uwa minta puꞌwaewasine.

21 Pigoya wasanami: Agaiyo, Koti utaratanta yagara, Karaisiti yagara mataꞌi mintiye urimikibepa, a-nkabiyo. Agaiyo, marompa mintiye urimikibepa, a-nkabiyo.

22 Piya, kaꞌisa kinaꞌmi aborama tonarona esegiyenawai puriyakintini, kaꞌisa kinaꞌmi: Karaisiti yagara nawe, yigini, kaꞌisa kinaꞌmi: Poropete yagara nawe, yigiripa, ige kamanapa a-nkabiyo. Igeba metoꞌena puma, Koti: Naegarao uwaimi kinaꞌmi ntapiyenawaipa maema ataena pikena pigiripa,

23 pi kamanapa a-nkabiyo. Aꞌyaꞌma togana aborakibintanaga urimuwe, uwaimintiye. Wasanama Ntagaranaga to aborakuwe, untiye

24 Uwaimintana to maya untiye: Pigoya, pi ata yaga aborakana, toganaba papa tunusekana, opa kampa eꞌwasa pekana,

25 noriba tutubu pekana, mantaba kuru pekana esegiyenawapa iyobaꞌma kareko pikiye.

26 Piyaena marupa aborawaka, togana Wasanama Ntagara naeba tumukubopa, tabe esegiyenanentaga mimigara tumekini nagakibewe.

27 Pi ntagaba enisore kina igarubakini, aꞌyaꞌma mari wama, aꞌyaꞌma matuka matukarisa kina Koti: Naegaraiyo, uwaimemi kinapa ibabuma, naeti me akibikibewe, untiye. Piki ya kamana uwaimintiye

28 Piya untana, to maya untiye: Pigoya, pika ya agama aogima napiyiyo. Kana yawama nkaꞌno mparagina: Pipa yoga yaga aborayema, napiyesa puma,

29 urimontana aborakibipa, agogo yaga agaro aborakiyema, napiyiyo.

30 Pigoya tagaka urimuwe. Kaꞌisa kinaꞌmi kampa purikibepa, aꞌyaꞌma urimontanaba aborakiye.

31 Mantabe mabe aꞌya wakana, kamanaꞌnepa uwa waiyaba waima kampa kakakiye, untiye. Isu to aborakibi ntagagaba kampa abune

32 Piya untana to maya untiye: Pigoya, ayantagabaya urimontanaba aborakiye. Wasanamiba kampa abintawe Mantarisa enisore kinaꞌmiba kampa abintawe. Koti Ntagara naeba kampa abintokana, nabanempa abiwa abintikana, yekana aborakiye.

33 Ayantagabaya aborakiyema kampa abepa, nae tumukubopa napima aogima miyiyo.

34 Pika meto kamana ukuwa, abiyo. Piya, wasanama namanka atate to waꞌeri wantana, yoga kinaꞌwaka: Piya po, piya po, omima: Na kiye kabiyo, omite wagasaginiba: Ayantagabaya kanakiyema, napi napi pesa puma,

35 tige napiyiyo. Ayantagabaya namankama nkaba kanakiye: Atamaino, asenabintiwo, kokore aga yekanawo, abayawo, kanakibayawema, tigeba kampa abintawe.

36 Agaro kanama aꞌyugu waitamintigina, ampa tigakiye.

37 Pigoya urimontanaba aꞌyaꞌma kina uwaimuwa, pika napi napi piyo, uwaimintiye.

14

1 Piyama magaba Yuta kinaꞌmi Pasoba naninta nakena yagabe yisiti kampa wainta pareti nakena yagabe aborakena pogini: Isupa aya pumabaya kakama arakuꞌma aegukunema, tabe mono kiya kinaꞌmige mono tisa kinaꞌmige napintawe.

2 Napintini: Aꞌyugu naninta nakibe ntaga arakurekini wasanami ata maꞌena pusanagawe, untawe. Wayaꞌma Isu nkaꞌnoti masawae tiꞌma paiꞌatantiye

3 Pigoya, Isu Petani kumata wama, Saimoni autantaꞌena ago ata wanti ntagarama ntamapinti umima, naninta naogana, ka waeꞌma marasa punta kabo kankabe aogi agunta masawae maete kanantiye. Kana masawaenkama nkagewapa natiwe, tabe yabatasa ika pumaranta, maete kanamagina, kana kankabe ampa aꞌwa puma, Isu nkaꞌnoti tiꞌma paiꞌatantiye.

4 Piya pogini, kaꞌisa kinaꞌmiba agate ka abiꞌma: Nanagabaya kana masawae kasayema, mare-u me-u puntawe.

5 Piya, kana masawae to kina imemisinta, 300 torapa maema, kusi kina imemisinema, ka abirantawe.

6 Piyama abirauguna Isu maya untiye: Uwa ataiyo. Nanagabaya kaba abirawe. Naukaena punataye.

7 Pigoya, kusi kinaꞌmi asi nasi tigege miyekini, aꞌyaꞌma yaga napima iyoꞌmaekena pewe. Pigoya tigege naeba asi nasiba kampa mikuwe.

8 Kana waeꞌma aewa napima, masawae nauti yora punatama kainatakibika napima, ibantoba maema aogi piye.

9 Pigoya naeba tagaka urimuwe. Aꞌyaꞌma mari nae aogi kamana uwaimikibepa, ma punatamintanaga aeka mare-u me-u pukibewe, untiye. Yutasi Isupa kiya kina imikena puntiye

10 Pigoya, nagisarisa tara tumpaema abagi kina mintumepa, ka abagi yagara, Yutasi Isikeriyoti, aeba tabe mono kiye kinati wama: Isupa arakuꞌma timukuwoma, uma ibigantiye.

11 Piyama ibigaogini, ae kamanaka iꞌmu pumagini: Piya yempeka yabapa kamukune yuguna, Yutasiba: Aenkaukaꞌibaya Isuba waka arakurukuwema, napintiye. Isuge abagi kinake Pasoba naninta nantawe

12 Pigoya, yisiti kampa wainta pareti naume ntaga aboraogini, pi marusa yaga Pasoba nanintaraka sipisipi awaro aegukena puguni, abagi kinaꞌmi Isuka mayama abigantawe: Pigoya taeba aenkaukaꞌi wama, Pasoba nanintagapa maema kaeti aogi pukunema, abigantawe.

13 Abigauguna, Isu abagi kina tara isigarubaꞌma maya uwaisimintiye: Tisigeba kumaꞌi waisigina, wani kankabe aesaga urinta yagarama tisigakirisiba, ae aegaꞌurite waisigina,

14 namapi wakirisi, kana namankama nkaba nkuma omiso: Tisa yagaramaba maya iye: Naege nabagi kinake mima Pasoba naninta kae namapi nakuna, aemparuta ampima nasune iyema, omiso.

15 Omisigina, aeba tisibabute inati aogi pumaranta tabe maru asu tisiyakekirisi, pitaꞌi Pasoba naninta taeka napima aogi piso, uwaisimintiye.

16 Uwaisimoginisi pi abagi kinaꞌmisi itate kumaꞌi wamaginisi pi abagi kinaꞌmisi itate kumaꞌi wamaginisi, pabi uwaisimomesa puma wama agateginisi, Pasoba naninta aogi puntase.

17 Aibusuguna, ase ikena pogini, Isuge nagisarisa tara tumpaema kinake wama,

18 uma teborira mima nantini, Isu maya untiye: Pigoya tagaka urimuwe. Tigepisa kaꞌwaina minaga punatakiye. Ibanto naege naninta nami ntagarama piya pikiye, untiye.

19 Piya yogini igeba intara pumagini: Naeka yeno yenoma, abigauguna,

20 aeba maya uwaimintiye: Nagisarisa tara tumpaema kina tigepisa, naege ka tuꞌnapisa paretirasa antipi mo aema nami ntagaramaka yuwe, untiye.

21 Piya, Wasanama Ntagara naeba mono kamanata unatanti kiꞌi wakuwe. We, Wasanama Ntagara naepa minaga punatakibiꞌnaba ataenabi mikiye. Piya, pi ntagarapa wasanama kampa yakari potantesinta, kanara pesine, Isu untiye. Auke korake imogini nantawe

22 Pigoya, igeba naninta nantini, Isu paretiba maema, Koti aꞌmu potama, ako puma imintana: Mapa nae nauna maema naiyo, untana,

23 waini kankabe maema aꞌmu potama, imogini pi aꞌyaꞌma kinaꞌmi nantawe.

24 Piyama imitana, Isu maya uwaimintiye: Uwoma kina Kotiti atokaekenaga ma korantepa ago pagikiye. Pipa araꞌena potauwe.

25 Tagaka urimuwe. Toma naompe wainiba kampa nakubopa, toganaba Koti kabiratakibita kasaꞌena nakuwe, uwaimintiye.

26 Piya uwaimintana ini ugaitegini, iroꞌma Oribesi amuti intawe. Pitaka: Aꞌyo uwa natakibene, Isu omintiye

27 Aibuntini, Isu maya uwaimintiye: Mono isaꞌamaba maya iye: Sipisipira kabima minti ntagara aeguyiginiba, kana sipisipiba iyegaka aibarara puwakibewe, iye. Piya yemisa puma, tigeba aꞌyaꞌma natate tiyegakaꞌya puwakibewe.

28 Pigoya togana asinatakibipa, Karariya-i tigepa paitama wama aborakiri nagakibewe, untiye.

29 Piya yogana: Aꞌyaꞌma kinaꞌmi iyegakaꞌya puwakibepa, naeba kampa katate wakuwema, Pita omintiye.

30 Piyama omogana Isu maya omintiye: Tagaka ugamuwe. Iba aseka kakagara naeka: Kampa aganto ntagarawe, yeganaba: Tarara kokorewama aga ukiyema, omintiye.

31 Piyama omogana Pita esegima maya untiye: Wasanami naeke tasiyegukibepa: Naeba ae aoꞌyagara kampa mintuweba kampa ukuwe, omogini, aꞌyaꞌma kinaꞌmiba pabi Pita yomesa suntawe. Isu Kesemeni yugabi nunamu untiye

32 Pigoya igeba ka auꞌi wama, kana mawama nkagewapa Kesemeni, wamagini Isu abagi kinaka: Mata maraꞌmiyigi nunamu yeno, uwaimintiye.

33 Piya, Pitana Yemisina Yonina suma, ibiri ibabute wamagina, agasiyama aekuru puma akawagawa pumagina,

34 maya uwaimintiye: Naepa tabera naukima nanta waru waru nabiya, tigeba mata mima kabinataiyo, untiye.

35 Piya umagina, aeba ka auꞌi wama auki nakiyena uwa atakenaga umagina, mara antagawarisa uma aigare paꞌma mima, nunamu maya untiye:

36 We nabanempa-o, kaeba aꞌyaꞌwaemaena pikena yagara mintana, nauki nakiyenaba naparo. Pigoya, nae napiyenagaba a-ntapima, kaeka napikibempentana wasima po, untiye.

37 Piya ute, kana pi kakaga kinaꞌmi waitamintuguna, igate Pitaka maya omintiye: Saimoni waitamintano.

38 Kampa agarosama kaoganta wairabankano. We, tiyogama mima, kabinatama nunamu yiyo. Piya puntiripa kampa aguntaena pikibewe. Pigoya tiguꞌamaba tiyampu pegina tiꞌamaba kampaye, uwaimintiye.

39 Piya uwaimitegina, to mare aukaꞌi wama, pabi to yomesa nunamu untiye.

40 Ugaitegina to ampa igaomepa, waite asite pugagategini waitamintuguna, kanama ampa igaogini, ae omikena kamanakaba kampa napintawe.

41 Aibuguna to wagate kanaomepa maya uwaimintiye: Tigeba to migarakena waiyewo. Pabigoya, nae yaga aboraya, ibanto Wasanama Ntagaranagana, ataena punatakini, agunta kinaꞌmi narakurikena pewe.

42 Pigoya, asiyigi wano. Minaga punatakena yagaraba mompa iya, agaiyo, untiye. Isu arakurintawe

43 Pigoya Yutasi, nagisarisa ka tumpaema abagi kina nasumepisa me nkigaite waogana, Isu kamana ugaka pogana, Yutasi uwoma kina uma ibabute kanantiye. Piyama tabe mono kiye kinaꞌmige tisa kinaꞌmige kabiyume kinaꞌmige pi uwoma kina igarubauguni, igeba irebube maꞌena kasupe maeyuguna,

44 minaga potakena pome ntagarama ibabute kanantiye. Aeba kanantana maya untiye: Uma agate, amo nakubo ntagaraba aewa, arakuꞌma kabirite waiyo, piya ute ibabute kanantiye.

45 Yutasi ibabute kanama, karuꞌena Isuti wama: Tisa yagarama-o, ute, uma aepaꞌma amo naogini,

46 uma aebasaꞌma arakuꞌurintawe.

47 Arakuꞌuruguna, ka pi mintume ntagarama kasonka me aꞌyuburintana, mono paitanta yagarama ntuga yagarawapa uma aeguma, age aira kaentiye.

48 Aibogana Isu maya uwaimintiye: Tigeba nanaga naekaba ku kinanema napima, narakurikena irebube kasope maete kanawe.

49 Naeba asi nasi tabe mono namapinti wama kamana yogiripa, kampa pitaꞌiba narakurewe. Pigoya, mono isaꞌama yemisantana narakuꞌma, karana natakibewe, untiye.

50 Piya yogini, abagi kinaꞌwa aꞌyaꞌma atate iyegakaꞌya puwantawe. Ka yagara auka aegaka wagaintiye

51 Piya puguna, ka kai amirinta masimabima Isu aegaꞌurite kanaogini, aeke arakuruguna,

52 kana yagaramaba aibarigo puma, kaiwapa atagaite auka aegaka wagaintiye. Isu kamana otantawe

53 Pigoya, igeba Isupa ababute monota paitanta yagarari wauguni, pitaꞌi aꞌyaꞌma tabe mono kiye kinaꞌmige kabiyume kinaꞌmige tisa kinaꞌmige me nkaki puntawe.

54 Piya puguna, Pita akaꞌi aegaꞌma pasema wama, monota paitanta yagarama kumati ima, irebu kina mintume ntakuta asu tapintiye.

55 Asu tapiyogini, tabe mono kiye kinaꞌmige aꞌyaꞌma mono kanisore kinaꞌmige mimagini, Isu kamana otamagini, Isu ataena pusanaga ige atakae puma, Isu aegukena pumagini, piya kamanapa kampa abintawe.

56 Pigoya, uwoma kinaꞌmi ampimagini, kampari kamana: Aeba piya pine, piya pine yuguna, ige yume kamana agoba kampa aogima abintawe.

57 Piya puguna kaꞌisa kinaꞌmiba asima kampari kamana Isuka maya untawe:

58 Ma wasanami kimaranta mono nama akasabaꞌmaba, wasanami kampa kiyesa ntama kakaga yaga kima aꞌya kaikuwe, ubegi abibompene, untawe.

59 Piya umagini, igeba to kaꞌisami yumesa puma, kampa ka kamanapa unta, to kamana to kamana uwaimintawe.

60 Uwaimuguna, monota paitanta kiye yagarama ikapi asima mima, Isuka mayama abigantiye: Ma kinaꞌmi kaeka yepa, kaeba ayawe uramikibenema, abigantiye.

61 Abigaogana, Isu kampa kamana unta asabaꞌwaogana, paitanta yagaramaba to mayama abigantiye: Tabe taꞌmu potaompe Ntagarama ntagara Karaisitigawoma, abigantiye.

62 Abigaogana Isu maya untiye: Pipa nae mintuwe. Tigeba Wasanama Ntagaranaga Esegirakaꞌya Ntagarama nkayatakanti maraꞌmiyekiri nagaigi, mimiga mantara tumekiri nagakibewe, untiye.

63 Piya yogana, tabe kiye yagaramaba kabiꞌma autasaenaba aegaregaru paꞌma, maya untiye: Nanagabaya to kinaꞌmi kamana yigi abukune.

64 Aeꞌwa piyama Koti Ntagaranawe yipa, kampari kamanaꞌwapa yegiri abewa, aya pisiwema, ibigantiye. Ibigaogini: Aeba ata yagarawa, aeguyiyoma uwaimo, untawe.

65 Piya untini, kaꞌisa kinaꞌmiba kaisa potamagini, aoba airarikae uꞌma aegutategini: Kebaya kaeguya, uramoma, abigauguni, irebu kinaꞌmiba arakuꞌma iya kasutasa aeguntawe. Pita Isuka: Kampa aganto ntagarawe, untiye

66 Pigoya Pita kumaꞌi mintogana, monota paitanta yagarama ntuga potaome nkwaepa kanama,

67 agaomepa Pita yakuta tapima mintogana ampa agate: Kaege Isu Nasaretirisa yagarageba naseka kagabone, untiye.

68 Piya yogana aeba: Aꞌa-o. Naeba kampa abuwa, kamanakapa nanawe yewe, untiye. Utegina, ae kagisa kabera tumpintogana, kokore aga untiye.

69 Tumpintogana to kana waeꞌmaba agate, agora mintume kinaka: Mo ntagaraba ae aokinane, uwaimogana,

70 Pita to: Aꞌa-o, untiye. Piya yogana uwaenanto togana to agora ampintume kinaꞌmi Pitaka: Kaeba Karariya yagaragawa, nanaga: Aꞌa-o yene. Kaeba ka aokinakawe, untawe.

71 Aiyuguna aeba: We, taga kauwe. Naeba pi yempe ntagaraba kampa aganto ntagarawe, ute amota atantiye.

72 Piya pogana kokorewama to ka aga yogana, Pitaba pai Isu omome kamanaka mayama napintiye: Kaeba naeka kakagara: Kampa aganto ntagarawe yeganaba, tarara kokorewamaba aga ukiye omomeka napima, tabera antara puma, kubeꞌena puntiye.

15

1 Pigoya, abaya aseka tabe mono kiye kinaꞌmige kabiyume kinaꞌmige tisa kinaꞌmige, aꞌyaꞌma kanisore kinaꞌmige aki puma: Piya pukunema, uritegini, Isupa igaꞌnarasa kirokaetamagini ababute wama, Pairati memintawe.

2 Memuguna Pairati: Kaeba Yuta kinaꞌmi Waꞌega yagaragawoma, abigantiye. Abigaogana Isuba: Kae piyaba yene, omintiye.

3 Piya yogini, tabe mono kiye kinaꞌmiba: Uwoma tonarona ataenaba pemi ntagarawe, Pairati omintawe.

4 Piyama omuguna, Pairati to ka mayama abigantiye: Igeba kaeka tonarona ataena pemi ntagarawe yepa, kaeba kampa kamanapa ikena penoma, abigantiye.

5 Aiyogana, Isuba to kampa unta asabaꞌwaogana, Pairati piya pomeka pami puntiye. Pairati: Isu ababute yara aeguyiyo, untiye

7

6 Pigoya, ka yagaraba agewapa Parabasi, pi ntaga aege aoꞌmige maꞌena puma, kiya kinaꞌmi nkaokina iyegute, karabusibi mintantiye. Mintuguna, aꞌyaꞌma Pasoba naninta naume ntagaba Pairatiba uwa kinaka: Karabusibisaba ke uwaba atasuwema, ibiga puntiye.

8 Piya, pome ntaga uwoma kina ampa aki puma mima, Pairatika: To puntampesa puma kaꞌmu puratama, karabusibisa ka yagara uwa ataoma, abigantawe.

10

9 Piya yuguna Pairati mayama napintiye: Mono kiye kinaꞌmi Isuka imo potamagini, arakuꞌma kotiyena potawema, napimagina: Tige yeka, Yuta kinaꞌmi Nkwaꞌega yagara uwa atasuwoma, ibigantiye.

11 Ibigaogini tabe mono kiye kinaꞌmiba ampa aki puntume kinapa maya uwaimintiye: Parabasi uwa ataoma omiyo, untawe.

12 Piya yuguna, Pairati aki puntume kina to mayama ibigantiye: Yuta kinaꞌmi Nkwaꞌega yagarawe ye ntagara mintiya, aepa aya pusuwema untiye.

13 Piya yogini: Yara aeguma itagiyo, untawe.

14 Piya yuguna Pairati: Nana ataenaba pegiri yewema, ibigaogini, to taberasa: Yara aeguma itagiyo itagiyo, untawe.

15 Piya yuguna, Pairati aki puntume kinaꞌmi iꞌmu punatakibewema, napima: Parabasi uwa wao, untiye. Piya yogana waogana, Isupa irebu kina imogini, igeba paga kasutasa agasiya kasu aeguyuguna: Ababute wama yara itagiyo, uwaimintiye. Irebu kinaꞌmi Isu karana atantawe

16 Piya uwaimogini, irebu kinaꞌmi Isupa ababute tabe irebu kinaꞌmi kumati wamagini, kana kumaꞌama nkagewapa Paratoriyamu wamagini, to kaꞌisa irebu kinakaba uma kegaꞌe yuguni, ampa aki puntawe.

17 Piya pumagini, kiya kinaꞌma tete kai maema Isupa amitamagini, ake wainta igaꞌnarasa taminokuꞌena potama, aꞌnotapa taminonkitama,

18 saroti amimagini: Kaeba Yuta kinaꞌmi Nkwaꞌega yagaragawa, eꞌero ntaga aogima miyo, untawe.

19 Aibuntini, igeba kasotasa aꞌno airapora puma aeguntini, kaisapa potantini, aeta parokaema karana kasa uma: Kaeba tabe yagaragawe, untawe.

20 Piya puma karana atagaitegini igeba tete kaiba atama maebugasimagini, to aeꞌwa kai amitamagini, abeꞌi iroꞌma ababute, yara itagikena wantawe. Isu yara itagintawe

21 Pigoya, ka Sairini marisa yagara agewapa Saimoni, Aresantake Arupasike isibawaisimpa, to aukaꞌisa kanaometa keta pabumagini: Maripoba aesagaꞌurite wao, omuguna aesagaꞌurite wantiye.

22 Piya pogini, igeba Isupa ababute, Korikota wasana aꞌno nkayampu kanta mari wama umintuguni, pitaꞌi aeguntawe.

23 Piya, kaꞌisamiba kampa aukikena tusa wani wainibi atama: Naoma amuguna: Kampa nakuwe, untiye.

24 Piya, irebu kinaꞌmi uma yara itagitamagini, kaiwapa maemagini, teteꞌena pumagini, kebaya tonarona kaiwapa maekiyema puntawe.

25 Piya pumagini, abayara yara itagitamagini,

26 kotiyena potaume kamana maya uma kaentawe: Yuta kinaꞌmi Nkwaꞌega yagarawema, kaemagini, aꞌno nkabobori aꞌmakaetantini,

28

27 ku kina tarage, kapa ayatakantiwa, kapa ayakeꞌmasiwa suma, isigeke yara ita isitantawe.

29 Piya puguni kaꞌisa kinaꞌmi agora wama, pumireri potama maya untawe: Kaeba ka yaga tabe mono nama akasabakaiteba, karuꞌena kakaga yaga kikuwe ubempe ntagaragawe,

30 kaega ntapima, yarasa kaupa aogi purite tumo, omintawe.

31 Piya omuguni, tabe mono kiye kinaꞌmige mono tisa kinaꞌmige pabiyama pumireri potamagini, igewai marebiga mebiga puntawe: Aeba to kinapa aogi puwaitantana, aewapa nanagabaya kampa auꞌwapa aogi piye, untawe.

32 Piya, Koti utaratanta, Isureyo kinaꞌmi kiya yagaranawe untanapa, yaba pabigo ibanto atate tumegapa, kagate kae kaegarano, untawe. Piya yugunisi, pi tara aeke ita isitaume ntagararamisiba, isigege pumireri potamaginisi, aeka ata kamana otantase. Isu purintiye

33 Piya puguna, kagita aꞌyaꞌma maba ase uwaogini mintuguna, to atamaita mesu marintiye.

34 Pigoya, Isu atamaita mayama kegaꞌe untiye: Iro-i, Iro-i, arama sabatani, untiye. Pi kamanapa tae kamanapisaba: Kotinempa-o, Kotinempa-o, nanagabaya kaeba uwa natane, untiye.

35 Piya yogini, kaꞌisa mintume kinaꞌmiba abitegini: Iraiyakabaya kegaꞌe iye yuguna,

36 ka yagarama karuꞌena wamagina kai atuta asa wanipi ae uꞌma, asara kitama: Nao, ute mayo amintiye. Aibumagina mintume kinaꞌmipa maya uwaimintiye: Pabita, abiyo. Iraiyaba tumpa akitama uwa atakibayaka agakune, untiye.

37 Aiyogana Isu tabera kegaꞌe uma, purintiye.

38 Purogana, tabe mono nama nkantabintisa kai, Koti nkaukaꞌi akunkataume kai akapisa aeruꞌma torirari puwantiye.

39 Piyama Isu purogana, irebu kinaꞌmi kiya yagarama agora mintumetisa agate, maya untiye: Tagane. Ma ntagaraba Koti Ntagarawe, untiye.

40 Pigoya, pi ntaga wayaꞌiyaba mare nkauꞌi mima apasa puntawe. Kaꞌisa kana waeꞌmi nkigewaipa: Mariya Matara kumatisa waena, to ka Mariya aeꞌwa nkamana Yemisike Yoseseke isinowaisimpawa, to ka waeꞌma agewapa Saromiwa suma,

41 Karariya-i Isu mintoganaba, kana waeꞌmi aegaꞌma, aoꞌmae pome waeꞌiya mintuguni, to uwoma Yerusaremi ababute inta waeꞌiyamige ampima, agaba puma mintantawe. Isu nkaupa maema kaintawe

42 Pigoya, aiba sabati aborakiyema, aꞌyaꞌwaemaenaba aogi puma ntagagana ase ikena pogana,

43 Arimatiya kumatasa yagara Yosepe, aekuruyenagaba kampa napinta Pairatiti wama: Isu nkaupa maesuwoma, abigantiye. Pigoya kana yagara aogi mono kanisore yagara mimagina, Koti kabima mikenaenaga napi napi pome ntagaragana mintantiye.

44 Piya yogana, Pairati: Agobaya puꞌwayema, napima, irebu kiya yagara kegaꞌe uma abigaogana:

45 Owe ago puꞌwaye, kana irebu yagara omintiye. Omogana abite Yosepeka: Kanarana auꞌwapa umaeyo, omintiye.

46 Omogana Yosepeba aogi wae kai maerite wamagina, uma akitama, pi kaibi yoburite, yabapi kuꞌmaranta kabi uma kaitamagina, kawarapa tabe yaba aꞌwaremagina akunkatantiye.

47 Piya poginisi, Mariya Matara kumatisa waeke, to ka Mariya Yosese nkanowampage, kanama kaiyome aru ampa agantase.

16

1 Pigoya, sabati aꞌya waogini, Mariya Matara kumatisa waena, to ka Mariya Yemisi nkanowampawa, to ka wae Saromiwa sumagini, aogi agunta yome tusaena ae auti yora potakena tusaena ika puritegini,

2 sonta yagaba, abaya aseka asima aruri wantawe.

3 Keꞌi wantini tabe yabaka: Kebaya aru ka awarasa aꞌwareragasaka paiꞌatakunema, igewai uta wantini,

4 pi yabapa tabe yabapa uma agaumepa, aꞌwaima aꞌware wantiye.

5 Aibogini, kabinti wama uma agaumepa, aogi wae kai amirinta masimabi yagara ayatakantisa aukaꞌi asima mintogini, uma agategini pami puntawe.

6 Pami puguna maya uwaimintiye: Tigeba a-pamiba piyo. Isu Nasaretirisa yagara, yara itaginta ntagaraba agusagapa, aeba matapa kampa minta, ago asima waye. Agaiyo, mata kaitatawe.

7 Piya, tigeba wamagiri Pitage abagi kinake: Paitama Karariya-i wakiri, urimintisa puma pita agakibewe, uma uwaimiyo, uwaimintiye.

8 Uwaimogini, igeba iyekuru puma pami pute, arubintisa iroꞌma iyegaka wamagini, iyekuru puma, kana kamana kampa to kinapa uwaimintawe. Mariya Matara kumatisa waeꞌma Isu agantiye

9 (Pigoya, abaya aseka sontara Isuba asima, Mariya Matara kumatisa waeꞌma agora aboraogana, agantiye. Kana waeꞌmapa pai Isu tonaentisa tara umaema ke kina agaruba agasome waekana mintantiye.

11

10 Mintogini, Isu nkaokinaꞌmi intara puma kubeꞌena puma miyuguna, aeba wama: Isu ago asima mintegi agauwe, uwaimogini abite: Kampari kamana yene, untawe.) Tara yagararamisi keꞌi Isu agantase

12 (Togana to tara yagarara uwa mari keꞌi wausuguna, Isu to kina kanta yagara aboraoginisi agateginisi,

13 to kinati wama: Ago Isupa agause, yusuguni: Kampari kaese, untawe.) Isu aboraogini nagisarisa ka tumpaema kinaꞌmi agantawe

14 (Pigoya, togana nagisarisa ka tumpaema kinaꞌmi naninta nauguna, pita Isuba aboramagina maya uwaimintiye: To kinaꞌmi ago nagategini, asima mintiye kamana nagata kinaꞌmi urimuguripa, nanaga tigeba akumpaꞌma miyewema, ka ibirantiye.

15 Piya umagina aeba to amato puma maya uwaimintiye: Tigeba aꞌyaꞌma aukaꞌi nasima, aogi kamanaꞌne aꞌyaꞌma kina uwaimiyo.

16 Wasanama nae kamana aegaꞌma wani maekibipa, aoꞌmaeyakana ikiye. Pigoya wasanama kampa nae kamana aegarakibipa Koti ataena potakiye.

17 Pigoya nae kamana aegarakibe kinapa maya esegiyena pikibewe: Nae nageraka ke kina agarubakibewe. Kasa to kamana ikibewe.

18 Kuya iyatasa maekibepe karaena nakibepe, kampa ata puwaitakiye. Pigoya igeba iyatasa yoni kinaꞌmi ikaya pikibepa ita wakiye, piya uwaimintiye.) Isu mantari intiye

19 (Tabe Yagara Isu piya uwaimigasogana, ababogana mantari imagina, Koti nkayatakantisa aukaꞌi asu mintogini,

20 abagi kinaꞌwampiba aꞌyaꞌma aukaꞌi wama, kamanaꞌwa uwaimuguna, Waꞌegawamaba iyoꞌmaema, esegiyena tonarona pogini, agategini: Taga kaeyewe, untawe. Tagane.)