1 Bunlar Yeruþalim'de krallýk yapan Davut oðlu Vaiz'in sözleridir:
2 'Her þey boþ, bomboþ, bomboþ!' diyor Vaiz.
3 Ne kazancý var insanýn Güneþin altýnda harcadýðý onca emekten?
4 Kuþaklar gelir, kuþaklar geçer, Ama dünya sonsuza dek kalýr.
5 Güneþ doðar, güneþ batar, Hep doðduðu yere koþar.
6 Rüzgar güneye gider, kuzeye döner, Döne döne eserek Hep ayný yolu izler.
7 Bütün ýrmaklar denize akar, Yine de deniz dolmaz. Irmaklar hep çýktýklarý yere döner.
8 Her þey yorucu, Sözcüklerle anlatýlamayacak kadar. Göz görmekle doymuyor, Kulak iþitmekle dolmuyor.
9 Önce ne olduysa, yine olacak. Önce ne yapýldýysa, yine yapýlacak. Güneþin altýnda yeni bir þey yok.
10 Var mý kimsenin, 'Bak bu yeni!' diyebileceði bir þey? Her þey çoktan, bizden yýllar önce de vardý.
11 Geçmiþ kuþaklar anýmsanmýyor, Gelecek kuþaklar da kendilerinden sonra gelenlerce anýmsanmayacak.
12 Ben Vaiz, Yeruþalim'de Ýsrail kralýyken
13 kendimi göklerin altýnda yapýlan her þeyi bilgece araþtýrýp incelemeye adadým. Tanrý'nýn uðraþsýnlar diye insanlara verdiði çetin bir zahmettir bu.
14 Güneþin altýnda yapýlan bütün iþleri gördüm; hepsi boþtur, rüzgarý kovalamaya kalkýþmaktýr!
15 Eðri olan doðrultulamaz, eksik olan sayýlamaz.
16 Kendi kendime, 'Ýþte, bilgeliðimi benden önce Yeruþalim'de krallýk yapan herkesten çok artýrdým' dedim, 'Alabildiðine bilgi ve bilgelik edindim.'
17 Kendimi bilgi ve bilgeliði, deliliði ve akýlsýzlýðý anlamaya adadým. Gördüm ki, bu da yalnýzca rüzgarý kovalamaya kalkýþmakmýþ.
18 Çünkü çok bilgelik çok keder doðurur, bilgi arttýkça acý da artar.
1 Kendi kendime, 'Gel, zevki tat. Ýyi mi, deðil mi, gör' dedim. Ama gördüm ki, o da boþ.
2 Gülmeye, 'Delilik', zevke, 'Ne iþe yarar?' dedim.
3 Ýnsanlarýn göklerin altýnda geçirdiði birkaç günlük ömürleri boyunca, yapacaklarý iyi bir þey olup olmadýðýný görünceye dek, bilgeliðimin önderliðinde, bedenimi þarapla nasýl canlandýrayým, akýlsýzlýðý nasýl ele alayým diye düþündüm durdum.
4 Büyük iþlere girdim. Kendime evler inþa ettim, baðlar diktim.
5 Bahçeler, parklar yaptým, oralara türlü türlü meyve aðaçlarý diktim.
6 Dal budak salan orman aðaçlarýný sulamak için havuzlar yaptým.
7 Kadýn, erkek köleler satýn aldým; evimde doðan kölelerim de vardý. Ayrýca benden önce Yeruþalim'de yaþayan herkesten çok sýðýra, davara sahip oldum.
8 Altýn, gümüþ biriktirdim; krallarýn, illerin hazinelerini topladým. Kadýn, erkek þarkýcýlar ve erkeklerin özlemi olan bir harem edindim.
9 Böylece büyük üne kavuþtum, benden önce Yeruþalim'de yaþayanlarýn hepsini aþtým. Bilgeliðimden de bir þey yitirmedim.
10 Gözümün dilediði hiçbir þeyi kendimden esirgemedim. Gönlümü hiçbir zevkten alýkoymadým. Yaptýðým her iþten zevk aldý gönlüm. Bütün emeðimin ödülü bu oldu.
11 Yaptýðým bütün iþlere, Çektiðim bütün emeklere bakýnca, Gördüm ki, hepsi boþ ve rüzgarý kovalamaya kalkýþmakmýþ. Güneþin altýnda hiçbir kazanç yokmuþ.
12 Sonra bilgelik, delilik, akýlsýzlýk nedir diye baktým; Çünkü kralýn yerine geçecek kiþi Zaten yapýlanýn ötesinde ne yapabilir ki?
13 Iþýðýn karanlýktan üstün olduðu gibi Bilgeliðin de akýlsýzlýktan üstün olduðunu gördüm.
14 Bilge nereye gittiðini görür, Ama akýlsýz karanlýkta yürür. Ýkisinin de ayný sonu paylaþtýðýný gördüm.
15 'Akýlsýzýn baþýna gelen, benim de baþýma gelecek' Dedim kendi kendime, 'Öyleyse kazancým ne bilgelikten?' 'Bu da boþ' dedim içimden.
16 Çünkü akýlsýz gibi, bilge de uzun süre anýlmaz, Gelecekte ikisi de unutulur. Nitekim bilge de akýlsýz gibi ölür!
17 Böylece hayattan nefret ettim. Çünkü güneþin altýnda yapýlan iþ çetindi bence. Her þey boþ ve rüzgarý kovalamaya kalkýþmakmýþ.
18 Güneþin altýnda harcadýðým bütün emekten nefret ettim. Çünkü her þeyi benden sonra gelecek olana býrakmak zorundayým.
19 Kim bilir, bilge mi olacak, akýlsýz mý? Güneþin altýnda bilgeliðimi kullanarak harcadýðým bütün emek üzerinde saltanat sürecek. Bu da boþ.
20 Bu yüzden güneþin altýnda harcadýðým onca emeðe üzülmeye baþladým.
21 Çünkü biri bilgelik, bilgi ve beceriyle çalýþýr, sonunda her þeyini hiç emek vermemiþ baþka birine býrakmak zorunda kalýr. Bu da boþ ve büyük bir hüsrandýr.
22 Çünkü ne kazancý var adamýn, güneþin altýnda harcadýðý bunca emekten, bunca kafa yormaktan?
23 Günler boyunca çektiði zahmet acý ve dert doðurur. Gece bile içi rahat etmez. Bu da boþ.
24 Ýnsan için yemekten, içmekten ve yaptýðý iþten zevk almaktan daha iyi bir þey yoktur. Gördüm ki, bu da Tanrý'dandýr.
25 O'nsuz kim yiyebilir, kim zevk alabilir?
26 Çünkü Tanrý bilgiyi, bilgeliði, sevinci hoþnut kaldýðý insana verir. Günahkâra ise, yýðma, biriktirme zahmeti verir; biriktirdiklerini Tanrý'nýn hoþnut kaldýðý insanlara býraksýn diye. Bu da boþ ve rüzgarý kovalamaya kalkýþmakmýþ.
1 Her þeyin mevsimi, göklerin altýndaki her olayýn zamaný vardýr.
2 Doðmanýn zamaný var, ölmenin zamaný var. Dikmenin zamaný var, sökmenin zamaný var.
3 Öldürmenin zamaný var, þifa vermenin zamaný var. Yýkmanýn zamaný var, yapmanýn zamaný var.
4 Aðlamanýn zamaný var, gülmenin zamaný var. Yas tutmanýn zamaný var, oynamanýn zamaný var.
5 Taþ atmanýn zamaný var, taþ toplamanýn zamaný var. Kucaklaþmanýn zamaný var, kucaklaþmamanýn zamaný var.
6 Aramanýn zamaný var, vazgeçmenin zamaný var. Saklamanýn zamaný var, atmanýn zamaný var.
7 Yýrtmanýn zamaný var, dikmenin zamaný var. Susmanýn zamaný var, konuþmanýn zamaný var.
8 Sevmenin zamaný var, nefret etmenin zamaný var. Savaþýn zamaný var, barýþýn zamaný var.
9 Çalýþanýn harcadýðý emekten ne kazancý var?
10 Tanrý'nýn uðraþsýnlar diye insanlara verdiði zahmeti gördüm.
11 O her þeyi zamanýnda güzel yaptý. Ýnsanlarýn yüreðine sonsuzluk kavramýný koydu. Yine de insan Tanrý'nýn yaptýðý iþi baþýndan sonuna dek anlayamaz.
12 Ýnsan için yaþamý boyunca mutlu olmaktan, iyi yaþamaktan daha iyi bir þey olmadýðýný biliyorum.
13 Her insanýn yiyip içmesi, yaptýðý her iþle doyuma ulaþmasý bir Tanrý armaðanýdýr.
14 Tanrý'nýn yaptýðý her þeyin sonsuza dek süreceðini biliyorum. Ona ne bir þey eklenebilir ne de ondan bir þey çýkarýlabilir. Tanrý insanlarýn kendisine saygý duymalarý için bunu yapýyor.
15 Þimdi ne oluyorsa, geçmiþte de oldu, Ne olacaksa, daha önce de olmuþtur. Tanrý geçmiþ olaylarýn hesabýný soruyor.
16 Güneþin altýnda bir þey daha gördüm: Adaletin ve doðruluðun yerini kötülük almýþ.
17 Ýçimden 'Tanrý doðruyu da, kötüyü de yargýlayacaktýr' dedim, 'Çünkü her olayýn, her eylemin zamanýný belirledi.'
18 Ýnsanlara gelince, 'Tanrý hayvan olduklarýný görsünler diye insanlarý sýnýyor' diye düþündüm.
19 Çünkü insanlarýn baþýna gelen hayvanlarýn da baþýna geliyor. Ayný sonu paylaþýyorlar. Biri nasýl ölüyorsa, öbürü de öyle ölüyor. Hepsi ayný soluðu taþýyor. Ýnsanýn hayvandan üstünlüðü yoktur. Çünkü her þey boþ.
20 Ýkisi de ayný yere gidiyor; topraktan gelmiþ, topraða dönüyor.
21 Kim biliyor insan ruhunun*fa* yukarýya çýktýðýný, hayvan ruhunun*fa* aþaðýya, yeraltýna indiðini?
22 Sonuçta insanýn yaptýðý iþten zevk almasýndan daha iyi bir þey olmadýðýný gördüm. Çünkü onun payýna düþen budur. Kendisinden sonra olacaklarý görmesi için kim onu geri getirebilir?
1 Güneþin altýnda yapýlan baskýlara bir daha baktým, Ezilenlerin gözyaþlarýný gördüm; Avutanlarý yok, Güç ezenlerden yana, Avutanlarý yok.
2 Çoktan ölmüþ ölüleri, Hâlâ sað olan yaþayanlardan daha mutlu gördüm.
3 Ama henüz doðmamýþ, Güneþin altýnda yapýlan kötülükleri görmemiþ olan Ýkisinden de mutludur.
4 Harcanan her emeðin, yapýlan her ustaca iþin ardýnda kýskançlýk olduðunu gördüm. Bu da boþ ve rüzgarý kovalamaya kalkýþmakmýþ.
5 Akýlsýz ellerini kavuþturup kendi kendini yer.
6 Rahat kazanýlan bir avuç dolusu Zahmetle, rüzgarý kovalamaya kalkýþarak kazanýlan Ýki avuç dolusundan daha iyidir.
7 Güneþin altýnda bir boþ þey daha gördüm:
8 Yalnýz bir adam vardý, Oðlu da kardeþi de yoktu. Çabalarý dinmek nedir bilmezdi, Gözü zenginliðe doymazdý. 'Kimin için çalýþýyorum, Neden kendimi zevkten yoksun býrakýyorum?' diye sormazdý. Bu da boþ ve çetin bir zahmettir.
9 Ýki kiþi bir kiþiden iyidir, Çünkü emeklerine iyi karþýlýk alýrlar.
10 Biri düþerse, öteki kaldýrýr. Ama yalnýz olup da düþenin vay haline! Onu kaldýran olmaz.
11 Ayrýca iki kiþi birlikte yatarsa, birbirini ýsýtýr. Ama tek baþýna yatan nasýl ýsýnabilir?
12 Yalnýz biri yenik düþer, Ama iki kiþi direnebilir. Üç kat iplik kolay kolay kopmaz.
13 Yoksul ama bilge bir genç artýk öðüt almayý bilmeyen kocamýþ akýlsýz kraldan iyidir.
14 Çünkü genç, ülkesinde yoksulluk içinde doðsa bile cezaevinden krallýða yükselebilir.
15 Güneþin altýnda yaþayan herkesin kralýn yerine geçen genci izlediðini gördüm.
16 Yeni kralýn yönettiði halk sayýsýz olabilir. Yine de sonrakiler ondan hoþnut olmayabilir. Gerçekten bu da boþ ve rüzgarý kovalamaya kalkýþmaktýr.
1 Tanrý'nýn evine gittiðinde davranýþýna dikkat et. Yaptýklarý kötülüðün farkýnda olmayan akýlsýzlar gibi kurban sunmak için deðil, dinlemek için yaklaþ.
2 Aðzýný çabuk açma, Tanrý'nýn önünde hemen konuya girme, Çünkü Tanrý gökte, sen yerdesin, Bu yüzden, az konuþ.
3 Çok tasa kötü düþ, Çok söz akýlsýzlýk doðurur.
4 Tanrý'ya adak adayýnca, yerine getirmekte gecikme. Çünkü O akýlsýzlardan hoþlanmaz. Adaðýný yerine getir!
5 Adamamak, adayýp da yerine getirmemekten iyidir.
6 Aðzýnýn seni günaha sürüklemesine izin verme. Ulaðýn*fb* önünde: 'Adaðým yanlýþtý' deme. Tanrý niçin senin sözlerine öfkelensin, yaptýðýn iþi yok etsin?
7 Çünkü çok düþ kurmak hayalciliðe ve laf kalabalýðýna yol açar; Tanrý'ya saygý göster.
8 Bir yerde yoksullara baský yapýldýðýný, adaletin ve doðruluðun çiðnendiðini görürsen þaþma; çünkü üstü gözeten daha üst biri var, onlarýn da üstleri var.
9 Tarlalarýn sürülmesini isteyen bir kral ülke için her bakýmdan yararlýdýr.
10 Parayý seven paraya doymaz, Zenginliði seven kazancýyla yetinmez. Bu da boþtur.
11 Mal çoðaldýkça yiyeni de çoðalýr. Sahibine ne yararý var, seyretmekten baþka?
12 Az yesin, çok yesin iþçi rahat uyur, Ama zenginin malý zengini uyutmaz.
13 Güneþin altýnda acý bir kötülük gördüm: Sahibinin zararýna biriktirilen Ve bir talihsizlikle yok olup giden servet. Böyle bir servet sahibi baba olsa bile, Oðluna bir þey býrakamaz.
14
15 Annesinin rahminden çýplak çýkar insan. Dünyaya nasýl geldiyse öyle gider, Emeðinden hiçbir þey götürmez elinde.
16 Dünyaya nasýl geldiyse öyle gider insan. Bu da acý bir kötülüktür. Ne kazancý var yel için zahmet çekmekten?
17 Ömrü boyunca büyük üzüntü, hastalýk, öfke içinde Karanlýkta yiyor.
18 Gördüm ki, iyi ve güzel olan þu: Tanrý'nýn insana verdiði birkaç günlük ömür boyunca yemek, içmek, güneþin altýnda harcadýðý emekten zevk almak. Çünkü insanýn payýna düþen budur.
19 Üstelik Tanrý bir insana mal mülk veriyor, onu yemesi, ödülünü almasý, yaptýðý iþten mutluluk duymasý için ona güç veriyorsa, bu bir Tanrý armaðanýdýr.
20 Bu yüzden insan, geçen ömrünü pek düþünmez. Çünkü Tanrý onun yüreðini mutlulukla meþgul eder.
1 Güneþin altýnda insana aðýr gelen bir kötülük gördüm:
2 Adam vardýr, Tanrý kendisine mal, mülk, saygýnlýk verir, yerine gelmeyecek isteði yoktur. Ama Tanrý yemesine izin vermez; bir yabancý yer. Bu da boþ ve acý bir derttir.
3 Bir adam yüz çocuk babasý olup uzun yýllar yaþamýþ, ama uzun ömrüne karþýlýk, zenginliðin tadýný çýkaramamýþ, bir mezara bile gömülmemiþse, düþük çocuk ondan iyidir derim.
4 Çünkü düþük çocuk boþ yere doðuyor, karanlýk içinde geçip gidiyor, adý karanlýða gömülüyor.
5 Ne güneþ yüzü görüyor, ne de bir þey tanýyor. Öbür adam iki kez biner yýl yaþasa bile mutluluk duymaz, düþük çocuk ondan rahattýr. Hepsi ayný yere gitmiyor mu?
6
7 Ýnsan hep boðazý için çalýþýr, Yine de doymaz.
8 Bilgenin akýlsýzdan ne üstünlüðü var? Yoksul baþkasýna nasýl davranacaðýný bilmekle ne yarar saðlar?
9 Gözün gördüðü gönlün çektiðinden iyidir. Bu da boþ ve rüzgarý kovalamaya kalkýþmaktýr.
10 Ne varsa, adý çoktan konmuþtur, Ýnsanýn da ne olduðu biliniyor. Kimse kendinden güçlü olanla çekiþemez.
11 Söz çoðaldýkça anlam azalýr, Bunun kime yararý olur?
12 Çünkü gölge gibi gelip geçen kýsa ve boþ ömründe insana neyin yararlý olduðunu kim bilebilir? Bir adama kendisinden sonra güneþin altýnda neler olacaðýný kim söyleyebilir?
1 Ýyi ad hoþ kokulu yaðdan, Ölüm günü doðum gününden iyidir.
2 Yas evine gitmek, þölen evine gitmekten iyidir. Çünkü her insanýn sonu ölümdür, Yaþayan herkes bunu aklýnda tutmalý.
3 Üzüntü gülmekten iyidir, Çünkü yüz mahzun olunca yürek sevinir.
4 Bilge kiþinin aklý yas evindedir, Akýlsýzýn aklýysa þenlik evinde.
5 Bilgenin azarýný iþitmek, Akýlsýzýn türküsünü iþitmekten iyidir.
6 Çünkü akýlsýzýn gülmesi, Kazanýn altýndaki çalýlarýn çatýrtýsý gibidir. Bu da boþtur.
7 Haksýz kazanç bilgeyi delirtir, Rüþvet karakteri bozar.
8 Bir olayýn sonu baþlangýcýndan iyidir. Sabýrlý kibirliden iyidir.
9 Çabuk öfkelenme, Çünkü öfke akýlsýzlarýn baðrýnda barýnýr.
10 'Neden geçmiþ günler bugünlerden iyiydi?' diye sorma, Çünkü bu bilgece bir soru deðil.
11 Bilgelik miras kadar iyidir, Güneþi gören herkes için yararlýdýr.
12 Bilgelik siperdir, para da siper, Bilginin yararý ise þudur: Bilgelik ona sahip olan kiþinin yaþamýný korur.
13 Tanrý'nýn yaptýðýný düþün: O'nun eðrilttiðini kim doðrultabilir?
14 Ýyi günde mutlu ol, Ama kötü günde dikkatle düþün; Tanrý birini öbürü gibi yaptý ki, Ýnsan kendisinden sonra neler olacaðýný bilmesin.
15 Boþ ömrümde þunlarý gördüm: Doðru insan doðruluðuna karþýn ölüyor, Kötü insanýn ise, kötülüðüne karþýn ömrü uzuyor.
16 Ne çok doðru ol ne de çok bilge. Niçin kendini yok edesin?
17 Ne çok kötü ol ne de akýlsýz. Niçin vaktinden önce ölesin?
18 Birini tutman iyidir, Öbüründen de elini çekme. Çünkü Tanrý'ya saygý duyan ikisini de baþarýr.
19 Bilgelik, bilge kiþiyi kentteki on yöneticiden daha güçlü kýlar.
20 Çünkü yeryüzünde hep iyilik yapan, Hiç günah iþlemeyen doðru insan yoktur.
21 Ýnsanlarýn söylediði her söze aldýrma, Yoksa uþaðýnýn bile sana sövdüðünü duyabilirsin.
22 Çünkü sen de birçok kez Baþkalarýna sövdüðünü pekâlâ biliyorsun.
23 Bütün bunlarý bilgelikle denedim: 'Bilge olacaðým' dedim. Ama bu beni aþýyordu.
24 Bilgelik denen þey Uzak ve çok derindir, onu kim bulabilir?
25 Böylece, bilgelik ve çözüm aramaya, incelemeye, kavramaya, Kötülüðün akýlsýzlýk, akýlsýzlýðýn delilik olduðunu anlamaya kafa yordum.
26 Kimi kadýný ölümden acý buldum. O kadýn ki, kendisi tuzak, yüreði kapan, elleri zincirdir. Tanrý'nýn hoþnut kaldýðý insan ondan kaçar, Günah iþleyense ona tutsak olur.
27 Vaiz diyor ki, 'Þunu gördüm: Bir çözüm bulmak için Bir þeyi öbürüne eklerken
28 -Araþtýrýp hâlâ bulamazken- Binde bir adam buldum, Ama aralarýnda bir kadýn bulamadým.
29 Bulduðum tek þey: Tanrý insanlarý doðru yarattý, Oysa onlar hâlâ karmaþýk çözümler arýyorlar.'
1 Bilge insan gibisi var mý? Kim olup bitenlerin anlamýný bilebilir? Bilgelik insanýn yüzünü aydýnlatýr, Sert görünüþünü deðiþtirir.
2 Kralýn buyruðuna uy, diyorum. Çünkü Tanrý'nýn önünde ant içtin.
3 Kralýn huzurundan ayrýlmak için acele etme. Kötülüðe bulaþma. Çünkü o dilediði her þeyi yapar.
4 Kralýn sözünde güç vardýr. Kim ona, 'Ne yapýyorsun?' diyebilir?
5 Onun buyruðuna uyan zarar görmez. Bilge kiþi bunun zamanýný ve yolunu bilir.
6 Çünkü her iþin bir zamaný ve yolu vardýr. Ýnsanýn derdi kendine yeter.
7 Kimse geleceði bilmez, Kim kime geleceði bildirebilir?
8 Rüzgarý*fc* tutup ona egemen olmaya kimsenin gücü yetmediði gibi, Ölüm gününe egemen olmaya da kimsenin gücü yetmez. Savaþtan kaçýþ olmadýðý gibi, kötülük de sahibini kurtaramaz.
9 Bütün bunlarý gördüm ve güneþin altýnda yapýlan her iþ üzerinde kafa yordum. Gün gelir, insanýn insana egemenliði kendine zarar verir.
10 Bir de kötülerin gömüldüðünü gördüm. Kutsal yere girip çýkar, kötülük yaptýklarý kentte övülürlerdi. Bu da boþ.
11 Suçlu çabuk yargýlanmazsa, insanlar kötülük etmek için cesaret bulur.
12 Günahlý yüz kez kötülük edip uzun yaþasa bile, Tanrý'dan korkanlarýn, O'nun önünde saygýyla duranlarýn iyilik göreceðini biliyorum.
13 Oysa kötü, Tanrý'dan korkmadýðý için iyilik görmeyecek, gölge gibi olan ömrü uzamayacaktýr.
14 Yeryüzünde boþ bir þey daha var: Kötülerin hak ettiði doðrularýn, doðrularýn hak ettiðiyse kötülerin baþýna geliyor. Bu da boþ, diyorum.
15 Mutluluðu övgüye deðer buldum. Çünkü güneþin altýnda insan için yiyip içmekten, mutlu olmaktan daha iyi bir þey yoktur. Çünkü Tanrý'nýn güneþin altýnda kendisine verdiði ömür boyunca çektiði zahmetten insana kalacak olan budur.
16 Bilgeliði ve dünyada çekilen zahmeti anlamak için kafamý yorunca -öyleleri var ki, gece gündüz gözüne uyku girmez-
17 Tanrý'nýn yaptýðý her þeyi gördüm. Ýnsan güneþin altýnda olup bitenleri keþfedemez. Arayýp bulmak için ne kadar çaba harcarsa harcasýn, yine de anlamýný bulamaz. Bilge kiþi anladýðýný söylese bile gerçekten kavrayamaz.
1 Böylece bütün bunlarý düþünüp taþýndým ve þu sonuca vardým: Doðrular, bilgeler ve yaptýklarý her þey Tanrý'nýn elindedir. Onlarý sevginin mi, nefretin mi beklediðini kimse bilmez.
2 Herkesin baþýna ayný þey geliyor. Doðrunun, iyinin, kötünün, temizin, kirlinin, kurban sunanla sunmayanýn baþýna gelen þey ayný. Ýyi insana ne oluyorsa, günahlýya da oluyor; Ant içene ne oluyorsa, ant içmekten korkana da aynýsý oluyor.
3 Güneþin altýnda yapýlan iþlerin tümünün kötü yaný þu ki, herkesin baþýna ayný þey geliyor. Üstelik insanlarýn içi kötülük doludur, yaþadýklarý sürece içlerinde delilik vardýr. Ardýndan ölüp gidiyorlar.
4 Yaþayanlar arasýndaki herkes için umut vardýr. Evet, sað köpek ölü aslandan iyidir!
5 Çünkü yaþayanlar öleceðini biliyor, Ama ölüler hiçbir þey bilmiyor. Onlar için artýk ödül yoktur, Anýlarý bile unutulmuþtur.
6 Sevgileri, nefretleri, Kýskançlýklarý çoktan bitmiþtir. Güneþin altýnda yapýlanlardan Bir daha paylarý olmayacaktýr.
7 Git, sevinçle ekmeðini ye, neþeyle þarabýný iç. Çünkü yaptýklarýn baþtan beri Tanrý'nýn hoþuna gitti.
8 Giysilerin hep ak olsun. Baþýndan zeytinyaðý eksilmesin.
9 Güneþin altýnda Tanrý'nýn sana verdiði boþ ömrün bütün günlerini, bütün anlamsýz günlerini sevdiðin karýnla güzel güzel yaþayarak geçir. Çünkü hayattan ve güneþin altýnda harcadýðýn emekten payýna düþecek olan budur.
10 Çalýþmak için eline ne geçerse, var gücünle çalýþ. Çünkü gitmekte olduðun ölüler diyarýnda iþ, tasarý, bilgi ve bilgelik yoktur.
11 Güneþin altýnda bir þey daha gördüm: Yarýþý hýzlý koþanlar, Savaþý yiðitler, Ekmeði bilgeler, Serveti akýllýlar, Beðeniyi bilgililer kazanmaz. Ama zaman ve þans hepsinin önüne çýkar.
12 Dahasý insan kendi vaktini bilmez: Balýðýn acýmasýz aða, kuþun kapana düþtüðü gibi, Ýnsanlar da üzerlerine ansýzýn çöken kötü zamana yakalanýrlar.
13 Güneþin altýnda bilgelik olarak þunu da gördüm, beni çok etkiledi:
14 Çok az insanýn yaþadýðý küçük bir kent vardý. Güçlü bir kral saldýrýp onu kuþattý. Karþýsýna büyük rampalar kurdu.
15 Kentte yoksul ama bilge bir adam vardý. Bilgeliðiyle kenti kurtardý. Ne var ki, kimse bu yoksul adamý anmadý.
16 Bunun üzerine, 'Bilgelik güçten iyidir' dedim, 'Ne yazýk ki, yoksul insanýn bilgeliði küçümseniyor, söyledikleri dikkate alýnmýyor.'
17 Bilgenin sessizce söylediði sözler, Akýlsýzlar arasýndaki önderin baðýrýþýndan iyidir.
18 Bilgelik silahtan iyidir, Ama bir deli çýkar, her þeyi berbat eder.
1 Ölü sinekler attarýn ýtýrýný kokutur. Biraz aptallýk da bilgeliði ve saygýnlýðý bastýrýr.
2 Bilgenin yüreði hep doðruya eðilimlidir, Akýlsýzýn ise, hep yanlýþa.
3 Yolda yürürken bile akýlsýzýn aklý kýttýr, Akýlsýz olduðunu herkese gösterir.
4 Yöneticinin öfkesi sana karþý alevlenirse, Yerinden ayrýlma; Çünkü serinkanlýlýk büyük yanlýþlarý bastýrýr.
5 Güneþin altýnda gördüðüm bir haksýzlýk var, Yöneticiden kaynaklanan bir yanlýþý andýrýyor:
6 Zenginler düþük makamlarda otururken, Aptallar yüksek makamlara atanýyor.
7 Köleleri at sýrtýnda, Önderleri yerde köleler gibi yürürken gördüm.
8 Çukur kazan içine kendi düþer, Duvarda gedik açaný yýlan sokar.
9 Taþ çýkaran taþtan incinir, Odun yaran tehlikeye girer.
10 Balta körse, aðzý bilenmemiþse, Daha çok güç gerektirir; Ama bilgelik baþarý doðurur.
11 Yýlan büyü yapýlmadan önce sokarsa, Büyücünün yararý olmaz.
12 Bilgenin aðzýndan çýkan sözler benimsenir, Oysa akýlsýz kendi aðzýyla yýkýmýna yol açar.
13 Sözünün baþý aptallýk, Sonu zýrdeliliktir.
14 Akýlsýz konuþtukça konuþur. Kimse ne olacaðýný bilmez. Kim ona kendisinden sonra ne olacaðýný bildirebilir?
15 Akýlsýzýn emeði kendini öylesine yýpratýr ki, Kente bile nasýl gideceðini bilemez.
16 Kralýn bir çocuksa*fç*, Önderlerin sabah þölen veriyorsa, vay sana, ey ülke!
17 Kralýn soyluysa, Önderlerin sarhoþluk için deðil Güçlenmek için vaktinde yemek yiyorsa, ne mutlu sana, ey ülke!
18 Tembellikten dam çöker, Miskinlikten çatý akar.
19 Þölen eðlenmek için yapýlýr, Þarap yaþama sevinç katar, Paraysa her ihtiyacý karþýlar.
20 Ýçinden bile krala sövme, Yatak odanda zengine lanet etme, Çünkü gökte uçan kuþlar haber taþýr, Kanatlý varlýklar söylediðini aktarýr.
1 Ekmeðini suya at*fd*, Çünkü günler sonra onu bulursun.
2 Yedi, hatta sekiz kiþiye pay ver, Çünkü ülkenin baþýna ne felaket geleceðini bilemezsin.
3 Bulutlar su yüklüyse, Yeryüzüne döker yaðmurlarýný. Aðaç ister güneye ister kuzeye devrilsin, Devrildiði yerde kalýr.
4 Rüzgarý gözeten ekmez, Bulutlara bakan biçmez.
5 Ana rahmindeki çocuðun nasýl ruh ve beden aldýðýný bilmediðin gibi, Her þeyi yaratan Tanrý'nýn yaptýklarýný da bilemezsin.
6 Tohumunu sabah ek, Akþam da elin boþ durmasýn. Çünkü bu mu iyi, þu mu, Yoksa ikisi de ayný sonucu mu verecek, bilemezsin.
7 Iþýk tatlýdýr, Güneþi görmek güzeldir.
8 Evet, insan uzun yýllar yaþarsa, Sevinçle yaþasýn. Ama karanlýk günleri unutmasýn, Çünkü onlar da az deðil. Gelecek her þey boþtur.
9 Ey delikanlý, gençliðinle sevin, Býrak gençlik günlerinde yüreðin sevinç duysun. Gönlünün isteklerini, gözünün gördüklerini izle, Ama bil ki, bütün bunlar için Tanrý seni yargýlayacaktýr.
10 Öyleyse at tasayý yüreðinden, Uzaklaþtýr derdi bedeninden. Çünkü gençlik de dinçlik de boþtur.
1 Bu yüzden zor günler gelmeden, 'Zevk almýyorum' diyeceðin yýllar yaklaþmadan, Güneþ, ýþýk, ay ve yýldýzlar kararmadan Ve yaðmurdan sonra bulutlar geri dönmeden, Gençlik günlerinde seni yarataný anýmsa.
2
3 O gün, evi bekleyenler titreyecek, Güçlüler eðilecek, Öðütücüler azaldýðý için duracak, Pencereden bakanlar kararacak.
4 Deðirmen sesi yavaþlayýnca, Sokaða açýlan çift kapý kapanacak, Ýnsanlar kuþ sesiyle uyanacak*fe*, Ama þarkýlarýn sesini duyamayacaklar.
5 Dahasý yüksek yerden, Sokaktaki tehlikelerden korkacaklar; Badem aðacý çiçek açacak, Çekirge aðýrlaþacak, Tutku zayýflayacak*ff*. Çünkü insan sonsuzluk evine gidecek, Yas tutanlar sokakta dolaþacak.
6 Gümüþ tel kopmadan, Altýn tas kýrýlmadan, Testi çeþmede parçalanmadan, Kuyu makarasý kýrýlmadan,
7 Toprak geldiði yere dönmeden, Ruh onu veren Tanrý'ya dönmeden, Seni yarataný anýmsa.
8 'Her þey boþ' diyor Vaiz, 'Bomboþ!'
9 Vaiz yalnýz bilge deðildi, bildiklerini halka da öðretiyordu. Hesap etti, araþtýrdý ve birçok özdeyiþi düzene soktu.
10 Güzel sözler bulmaya çalýþtý. Yazdýklarý gerçek ve doðrudur.
11 Bilgelerin sözleri üvendire gibidir, derledikleri özdeyiþlerse, iyi çakýlan çivi gibi; bir tek Çoban*fg* tarafýndan verilmiþler.
12 Bunlarýn dýþýndakilerden sakýn, evladým. Çok kitap yazmanýn sonu yoktur, fazla araþtýrma da bedeni yýpratýr.
13 Her þey duyuldu, sonuç þu: Tanrý'ya saygý göster, buyruklarýný yerine getir, Çünkü her insanýn görevi budur.
14 Tanrý her iþi, her gizli þeyi yargýlayacaktýr, Ýster iyi ister kötü olsun.