1

¹ Iti ya ing listahan a piakitan karing makatua nang Jesu-Cristo a menibat king lahi nang David a lahi nang Abraham.

² Anak neng Abraham i Isaac, anak neng Isaac i Jacob, anak neng Jacob i Juda at ding kapatad nang lalaki.

³ Anak na lang Juda kang Tamar di Perez at Zera; anak neng Perez i Hezron, anak neng Hezron i Aran.

⁴ Anak neng Aran i Aminadab, anak neng Aminadab i Nason, anak neng Nason i Salmon.

⁵ Anak neng Salmon i Boaz kang Rahab, anak neng Boaz kang Ruth i Obed, anak neng Obed i Jese.

⁶ Anak neng Jese ing Aring David. Anak neng David i Solomon king meging asawa nang Uria.

⁷ Anak neng Solomon i Rehoboam, anak neng Rehoboam i Abiya, anak neng Abiya i Asa.

⁸ Anak neng Asa i Jeosafat, anak neng Jeosafat i Jeoram, anak neng Jeoram i Uzzia.

⁹ Anak neng Uzzia i Jotam, anak neng Jotam i Ahaz, anak neng Ahaz i Hezekia.

¹⁰ Anak neng Hezekia i Manase, anak neng Manase i Amon, anak neng Amon i Josias.

¹¹ Anak neng Josias i Jeconias at ding kapatad nang lalaki. Kanita milyari ing pangadala da ring Israelita anting bihag karin Babilonia.

¹² Kaybat ning pangadala da ring Israelita anting bihag karin Babilonia, ayanak neng Jeconias i Salatiel, ayanak neng Salatiel i Zerubabel.

¹³ Ayanak neng Zerubabel i Abiud, ayanak neng Abiud i Eliakim, ayanak neng Eliakim i Azor.

¹⁴ Ayanak neng Azor i Zadoc, ayanak neng Zadoc i Akim, ayanak neng Akim i Eliud.

¹⁵ Ayanak neng Eliud i Eleazar, ayanak neng Eleazar i Matan, ayanak neng Matan i Jacob.

¹⁶ I Jacob ya i tata nang Jose a asawa nang Maria; i Maria ya ing ima nang Jesus a mayayaus Cristo.

¹⁷ Inya heganagana, labi lang apat ding lahi manibat kang Abraham angga kang David; labi lang apat ding lahi manibat kang David angga king pangadala da ring Israelita anting bihag karin Babilonia, at labi lang apat ding lahi manibat king pangadala da ring Israelita anting bihag karin Babilonia angga king pangabait ning Cristo.

¹⁸ Anti kaniti ing pangabait nang Jesu-Cristo: I Mariang ima na at i Jose atin lang pamitanguanan kasal. Bayu ra ikuang mikasal, meyakit king i Maria mabuktut ne. (Iti milyari king upaya ning Banal a Espiritu.)

¹⁹ I Jose a maging asawa na metung yang banal a tau. E ne buring misalbag a marine i Maria, inya binalak nang kawanian na nia mung lihim.

²⁰ Kabang isipan na ing makanyan, pepakit ya king paninap ing metung a anghel ning Ginu. Ngana, Jose a lahi nang David, e ka tatakut balausnan pakasalan i Maria, uling ing kagli na milyari ya king kapamilatan na ning upaya ning Banal a Espiritu.

²¹ Ibait ne ing metung a anak a lalaki, at ausan meng Jesus uling ya ing magligtas king balen na king pamikasala na.

²² Milyari iting sabla ban matupad ing sinabi na ning Ginu king kapamilatan na ning propeta:

²³ Kumagli ya ing metung a dalagang birhen at ibait ne ing metung a anak a lalaki, at mayaus yang Immanuel (ngana wari, Ing Dios kayabe ta ya).

²⁴ Inyang migising ya i Jose, tiparan na ing inutus na ning anghel ning Ginu: pekasalan ne i Maria.

²⁵ Oneng e ne teginan i Maria angga na king beit ne ing metung a anak a lalaki a pemalagyuan nang Jesus.

2

¹ Mibait ya i Jesus king Betlehem, Judea, kanitang panaun nang Aring Herodes. E melambat dinatang la Jerusalem ding mapilan a Mangabiasa, ding taung magaral king pangimut da ring batuin; menibatan la king Aslagan

² at kukutang da: Nu ya karin ing bayung bait a Ari da ring Judio? Ikit mi yang sinlag ing batuin na king aslagan at dinatang kami keti ba mi yang samban.

³ Inyang dimdam nang Aring Herodes iti tutu yang megulu isip, antimu rin ing mabilug a Jerusalem.

⁴ Pepayaus na la at tinipun ding pamuntuk da ring pari at ding talaturu ning Kautusan at kitang na karela, Nu ya mibait ing Cristo?

⁵ Ngarang mekibat, King Betlehem, Judea uling sinulat na pu ning propeta:

⁶ Ika, Betlehem, king sakup nang Juda, e ka mitauli king makananu pa man karing manimuna nang balen ning Juda; uling keka ya manibatan ing metung a pamuntuk a manibala king balen kung Israel.

⁷ Inya pepayaus na lang Herodes at pinulung pasalikut ding Mangabiasa; inusisa na at abalu karela nung kapilan de ikit ing batuin.

⁸ Kaybat pepalakuan na na lang papunta Betlehem a kayabe na niting panabilin: Munta kayu at panintunan yeng masalese ing anak. Potang ikit yu ne, ipabalu yung agad kanaku ban aku man munta ku at samban ke.

⁹ Meko la kaybat dang dimdam ing panabilin na ning ari. Kabang dalan ing batuining mismung batuin a ikit da king Aslaganminuna ne naman karela angga king miras ya at tinuknang tulid na ning lugal a kabilian ning anak.

¹⁰ Metula lang e mu nanu ding Mangabiasa panakit da king batuin.

¹¹ Kalub da king bale, disnan de ing anak king siping nang Mariang ima na; siniklaud la king arapan na at simban de. Kaybat biklat da la ring regalung darala da, at dininan deng gintu, insenso, at mira. fig,,,,,...ing batuin...minuna ne naman karela...,(2:9)fig*

¹² Meyaus ing karelang pansin king kapamilatan ning metung a paninap king e na la magbalik pa kang Herodes. Inya menaliwa lang dalan ding Mangabiasa king pamagbalik da king karelang bansa.

¹³ Kalako da ring Mangabiasa, pepakit ya ing anghel ning Ginu kang Jose king kapamilatan na ning paninap. Ngana, Mibangun ka, idala me ing anak ampon i ima na at munta kayu Ehipto. E kayu mamako karin anggang e ku sabian, uling papaintun neng Herodes ing anak ba neng ipapate.

¹⁴ Mibangun ya i Jose at kanita mu ring benging ita, dela na la ding mi-ima at minta la king Ehipto.

¹⁵ Menatili la karin angga king mete ya i Herodes. Makanyan metupad ing amanung sinabi na ning Ginu king kapamilatan ning propeta, Inaus keng lumual ibat Ehipto ing kanakung Anak.

¹⁶ Mimua yang e mu nanu i Herodes inyang abalu nang melinlang ya karing Mangabiasa. Inya pepapate na la ngan ding anak a lalaki karin Betlehem at karing makalapit a lugalding sablang anak a lalaking atin nang aduang banua tua at pababa, agpang king ikua nang ausisa karing Mangabiasa.

¹⁷ Kanita metupad ing amanung sinabi na ning propeta Jeremias:

¹⁸ Meramdam ya ing siwala karin Rama, kikiak ya at maniambitan. Tatangisan na lang Raquel ding anak na; e ya bisang mayaru, uling mete la ngan.

¹⁹ Inyang mete ne i Herodes, pepakit ya ing anghel ning Ginu kang Jose karin Ehipto king kapamilatan na ning paninap.

²⁰ Mibangun ka, ngana, iyuli mu na la king bansa ning Israel ding mi-ima, uling mete na la ngan detang bisang makamate king anak.

²¹ Mibangun ya i Jose at tiki na la ding mi-ima; migbalik na la king Israel.

²² Oneng inyang abalitan nang Jose king i Arkelao ya ing menalili kang Herodes a tata na bilang ari ning Judea, mitakutan yang taglus karin. Pasibayu yang tinanggap amanu king kapamilatan ning paninap; inya king sakup ning Galilea karin ya migbanda.

²³ Karin na la tiknang ding mi-ima, king metung a balen a mayayaus Nazaret. King anti kanitang paralan karin metupad ing amanung mesabi king kapamilatan da ring propeta. Meyaus yang Nazareno.

3

¹ King panaun a ita, linual ya at menaral i Juan a Maminyag king disyerto karin Judea.

² Nganang menaral: Sumisi kayu at painggulut karing kasalanan yu, uling malapit ne ing Kayarian ning Banua.

³ I Juan ya ing taung amanuan ning propeta Isaias inyang nganang sinabi, Ing siwala king disyerto kukulait na: Isadia yu ing dalanan ning Ginu, itulid yu la ding dalan a tuntunan na!

⁴ Gewa king buak kamelyu ing imalan a susulud nang Juan at makababat yang gewa king balat animal. Durun at pulut-panilan ing pamangan na.

⁵ Migsaria la kang Juan ding tau Jerusalem at ding sablang tau Judea at ding manuknangan king sakup ning Ilug ning Jordan.

⁶ Sinabi da la ring kasalanan da at bininyag na lang Juan king Ilug ning Jordan.

⁷ Oneng panakit na karing dakal a Pariseo at Saduseo a daratang ban pabinyag, ngana karela, Ikong lahing ubingan, ninu ing minutus kekayu ban takasan yu ing daratang a kaparusan?

⁸ Nung tune kayung sisisi karing kasalanan yu, ipakilala yu king pamagbayu yung bie.

⁹ E yu pangangas sasabian king lahi na kayung Abraham. Sasabian ku kekayu, agyang karing batung deni ing Dios makapalto yang tune nang lahing Abraham.

¹⁰ Ngeni pa makasadia neng dugpa ing palakul karing yamut da ring tanaman, ban ing isanu mang tanaman a e mikakabungang mayap, makutud ya at miyugse king api.

¹¹ Bibinyagan da kayu king danum ban mipakilala king sisisian yu la at painggulutan ding kasalanan yu; oneng ing daratang katuki ku lalu yang mayupaya kesa kanaku. E ku man karapatdapat mamitbit karing sandalyas na. Binyagan na kayu king Banal a Espiritu at king api.

¹² Atyu king gamat na ing sabungke na; linisan na ing pidadaran na at tipunan na ing pale king kamalig na, oneng dulukan na ing sepu king aping e matatda kapilan man.

¹³ Kanita dinatang ya i Jesus king Ilug ning Jordan; menibatan ya Galilea. Dinatang ya ban pabinyag kang Juan.

¹⁴ Tatanggian ne sanang Juan, uling ngana, Aku ing sukat pabinyag keka, oneng ngeni ika pa ing lalapit kanaku!

¹⁵ Nganang mekibat Jesus kang Juan, Paburen mung makanyan ing malyari, uling iti ya ing kailangan malyari at sukat tang daptan ban matupad ing kaburian ning Dios. Panamdam nang Juan kaniti, menusig ya kang Jesus.

¹⁶ Kabinyag nang Jesus, agad yang sinaka king danum at mibuklat ya ing banua. Ikit ne ing Espiritu ning Dios at kukuldas yang balamu metung a patipati at tinuklu ya keya.

¹⁷ Migsalita yang ibat banua ing metung a siwala ngana, Iti ya ing Anak kung pakamalan a tutu kung katulan.

4

¹ Kanita dela ne ning Espiritu i Jesus king disyerto ba neng tuksuan ning diablo.

² Inyang i Jesus mekapag-ayunu neng apat apulung aldo at apat apulung bengi, tiblan ne ning danup.

³ Dinatang ya ing mapanuksu at ngana kang Jesus, Nung ika ing Anak ning Dios iyutus mung maging tinape la ding batung deni. fig,,,,,... iyutus mung maging tinape la ding batung deni.,(4:3)fig*

⁴ Nganang mekibat Jesus, Sasabian na ning Kasulatan, E mu bukud king tinape ya mabibie ing tau, nune king balang amanung manibatan king asbuk ning Dios.

⁵ Kaybat, tiki ne ning diablo king Banal a Siudad at telakad ne king taluktuk ning Templo.

⁶ Nung ika ing Anak ning Dios, ngana, magpabaldug ka, uling sasabian na ning Kasulatan, Ipanibala na ka at paingat karing anghel na, at alalayan da ka, ban e ka mitisud agyang king metung mung batu.

⁷ Nganang Jesus, Sasabian na naman ning Kasulatan, E me paniubukan ing Ginung kekang Dios.

⁸ Kaybat na nita, dela ne ning diablo king metung a bunduk a tutung matas. Pepakit na la kang Jesus ding sablang kayarian keti king yatu at ing sablang pibandian da.

⁹ Ibie ku ngan keka ing sablang yan, nganang sinabi kang Jesus, nung siklaud ka king arapan ku at samban mu ku.

¹⁰ Pekibat nang Jesus, Mabating ka, Satanas! Uling ing kasulatan sasabian na, Samban me ing Ginung kekang Dios at ya mung bukud ing kekang suyuan.

¹¹ Likuan ne kanita ning diablo; dinatang la ding anghel at sinilbian de.

¹² Inyang abalitan nang Jesus king sinukul de i Juan, meko ya at minta king Galilea.

¹³ E ya menatili Nazaret nune minta ya at menuknangan Capernaum; metung yang balen ing Capernaum king lele ning Dagat-dagatan ning Genesaret, king sakup ning Zebulun at Neftali

¹⁴ ban matupad itang ula ning propeta Isaias,

¹⁵ Gabun nang Zebulun, at gabun nang Neftali banda king dagat, kangatba ning Jordan, Galilea da ring paganu!

¹⁶ Ding taung manuknangan king kadalumduman menakit lang maragul a sala! Karing manuknangan king anino ning kamatayan karela sunlag ya ing sulu!

¹⁷ Manibat na kanita megumpisa yang menaral i Jesus. Ngana: Sumisi kayu at painggulut karing kasalanan yu uling malapit ne ing Kayarian ning Banua!

¹⁸ King pamaglakad nang Jesus king lele ning Dagat-dagatan ning Galilea, ikit na la ding mikapatad a manasan, i Simon a meyaus Pedro, at i Andres a kapatad na; mibabaldug lang lambat king dagat-dagatan.

¹⁹ Ngana karela, Tara, tuki kayu kanaku at gawan da kayung manasan tau.

²⁰ Kanita mu rin likuan da la ring karelang lambat at tinuki la kang Jesus.

²¹ Sinulung na pa ing pamaglakad na at ikit na la ding adua pang mikapatad a anak nang Zebedeo, i Santiago at i Juan; atyu la king karelang bangka at kayabe re i tata ra. Sasadia da la ring karelang lambat. Inaus na la naman deti.

²² Kanita mu rin likuan de ing bangka at i tata ra, at tinuki la kang Jesus.

²³ Leganasan neng pintalan Jesus ing mabilug a Galilea; tinuru ya karing karelang sinagoga at penaral na ing Mayap a Balita tungkul king Kayarian ning Banua. Pepakayap na la naman ding tau king miyayaliwa rang sakit at kapanamdaman.

²⁴ Mikalat ing balita tungkul kang Jesus angga king mabilug nang bansa ning Siria, inya ding tau dela ra la kang Jesus ding sablang masakit at ating miyayaliwang kaligaligan: ding ating demonyu, ding sosoning, at ding paralitiko. Pepakayap na la ngan.

²⁵ Tukian de ring dakal a taung menibatan king Galilea, king Decapolis, king Jerusalem, king Judea, at king bansa lipat ning Jordan.

5

¹ Panakit nang Jesus karing dakal a tau, minukiat ya king bunduk-bundukan. Inyang mekalukluk ne, linapit la ding alagad na.

² Kaybat, megumpisa yang migsalita at nganang tinuru karela:

³ Mapalad la ding pakakalulu king espiritu, uling karela ya ing Kayarian ning Banua!

⁴ Mapalad la ding malungkut, uling paligayan na la ning Dios!

⁵ Mapalad la ding mapagpakumbaba, uling tanggapan da ing pengaku ning Dios!

⁶ Mapalad la ding daranup at kakau king kabanalan na ning Dios, uling pakabsian na la!

⁷ Mapalad la ding mapaglunus, uling lunusan na la ning Dios!

⁸ Mapalad la ding malinis a pusu, uling akit de ing Dios!

⁹ Mapalad la ding gagawang paralan para king pamikakasundu da ring tau, uling mayaus lang anak na ning Dios!

¹⁰ Mapalad la ding daralan kaligaligan uli na ning pamanupad da king kaburian ning Dios, uling karela ya ing Kayarian ning Banua!

¹¹ Mapalad kayu neng insultuan da kayu deng tau at liligaligan at magsalita lang miyayaliwang kapanyiran laban kekayu king uli ku.

¹² Tumula kayu at magsaya uling mikamaragul kayung ablas karin banua. Makanyan da la namang ligalig ding propetang minuna kekayu.

¹³ Ikayu ing asin ning yatu. Nung milako kalat ing asin, makananu mu pang abalik ing kalat na? Ala nang kasilbian. Inya miyugse na mu king lual king daramusakan da ring tau.

¹⁴ Ikayu ing sulu ning yatu. E ya malyaring isalikut ing balen a makatalakad king babo ning bunduk-bundukan.

¹⁵ Alang manyinding sulu at kaybat takpan ne king palanggana; nune ibibili ya iti king tumpakan ba yang munie sala karing sablang atyu king bale.

¹⁶ Makanyan ya namang sukat sunlag king arapan da ring tau ing sulu yu ban akit da ing dapat yung mayap, at paligayan de ing Ibpa yung atyu banua.

¹⁷ E yu isipan king dinatang ku ba keng payalan kabaldugan ing Kautusan o ing turu da ring propeta. Dinatang ku e ban payalan ku lang kabaldugan, nune ba ku lang iganap at tuparan deti.

¹⁸ Ing katutuan sasabian ku kekayu, matda ya man ing banua at ing yatu, ni metung mang tuldik o metung mang malati nang gulis ning Kautusan e ya mabura anggang e metupad ing parasan na.

¹⁹ Uli na niti, ninuman ing taung labag agyang king malating dili kareting kautusan at ituru na ing makanyan karing aliwa, mibilang yang mababang dili king Kayarian ning Banua. Ing ninumang tutupad kareti at ituru na ing makanyan karing aliwa, ita ing makilalang pekamarangal king Kayarian ning Banua.

²⁰ Sasabian ku kekayu, nung e yu la igitan ding talaturu ning Kautusan at ding Pariseo king pamanupad king kaburian ning Dios, e kayu milub king Kayarian ning Banua.

²¹ Dimdam yu king kanitang minuna mituru karing tau: E ka makamate; ing ninumang makamate mika pakibatan ya king arapan ning husgadu.

²² Oneng ngeni sasabian ku kekayu: ninuman ing mimua king kapatad na mika pakibatan ya king arapan ning husgadu; ing ninuman maninsultu king kapatad na mika pakibatan ya king arapan ning Sanhedrin, at ninuman ing sumabi king kapatad na, Ala kang isip! miyugse ya king api ning impierno.

²³ Uli na niti, nung atin kang yayain king Dios at aganaka mu king atin yang samang lub keka ing kapatad mu,

²⁴ lakuan mu ing kekang yayain king arap ning altar at munta ka pa mung makikasundu king kekang kapatad. Kanita na ka magbalik at main king Dios.

²⁵ Nung ating mandalum keka, makipagkasalese ka king mandalum kabang ating panaun, bayu na ka iyarap king husgadu. Nung ali, intriga na ka king ukum at ibie na ka ning ukum karing pulis, at ikulung da ka ding pulis king sukulan.

²⁶ Sasabian ku keka: karin ka manatili anggang e ka makabayad king katataulian a sentimo.

²⁷ Dimdam yu king kanitang minuna mituru karing tau: E ka makipangalugud.

²⁸ Oneng ngeni sasabian ku kekayu: ing ninumang lumawe a ating pamagnasa king metung a babai, mikakasala neng pamakipangalugud king pusu na king babaing ita.

²⁹ Nung ing kekang mata ya ing maging sangkan ning kekang pamikasala, dukitan me at iyugse! Mayap pa ing ala kang metung a dake ning katawan kesa king ala yang bawas miyugse king impierno ing kekang katawan.

³⁰ Nung ing kekang gamat ya ing sangkan ning kekang pamikasala, pututan me at iyugse! Mayap pang ala na kang metung a dake ning katawan kesa king ala yang bawas miyugse king impierno ing kekang katawan.

³¹ Dimdam yu king kanitang minuna mituru karing tau: Ing ninumang midiborsyu king asawa na sukat neng dinan kasulatan bilang katibayan ning karelang pamikawani.

³² Oneng ngeni sasabian ku kekayu: nung kawanian ne ning lalaki ing asawa nang e naman mekipangalugud at makiasawa ya ing babai king aliwa, mikakasala ya ing lalakiuling ya ing mitulak king asawa na king pamakipangalugud. At ing ninumang makiasawa king babaing kewanian ning asawa na, makipangalugud ya naman.

³³ Dimdam yu naman king kanitang minuna mituru karing tau, E ka lalabag king sumpa a kekang pengaku nune tuparan mu ing pengaku mu king Ginu.

³⁴ Oneng ngeni sasabian ku kekayu: e kayu bitasang susumpa neng mangaku kayu. E yu sasabian: Saksi ke ing banua, uling ing banua ya ing tronu na ning Dios;

³⁵ o kaya, Saksi ke ing yatu, uling iti ya ing tumpakan da ring bitis na. E yu naman sasabian: Saksi ke ing Jerusalem, uling iti ya ing siudad ning marangal a Ari.

³⁶ Ni e mu sasabian: Mate ku man, uling agyang metung mang buak king buntuk mu e me apaputi o apatuling.

³⁷ Makagyu nang sabian mu Wa, nung wa ing buri mung sabian, at Ali, nung ali; uling king Marawak na manibatan ing nanumang idagdag mu.

³⁸ Dimdam yu naman king kanitang minuna mituru karing tau: Mata libe mata at ipan libe ipan.

³⁹ Oneng ngeni sasabian ku kekayu: e ye ablasan e mayap ing taung dinapat e mayap kekayu. Nung ating tampaling keka king wanan mung pisngi, iyarap mia naman ing kayli mung pisngi.

⁴⁰ Nung ating mandalum keka ba nia mung akua ing kekang baru, ibie mu pati na ing balabal mu.

⁴¹ Nung ating mamilit kekang papusan na ing karga na kilub ning metung a kilometru, pusanan mu nang anggang aduang kilometru.

⁴² Nung ating maniawad keka, dinan me; at nung ating mandam keka, paraman me.

⁴³ Dimdam yu naman king kanitang minuna mituru karing tau: Luguran me ing kakaluguran mu at pikasaman me ing kalaban mu.

⁴⁴ Oneng ngeni sasabian ku kekayu: luguran yu la ding kalaban yu, at ipanalangin yu la ding liligalig kekayu.

⁴⁵ Kanita maging tune na kayung anak ning Ibpa yung atyu banua, uling papaslag ne ning Dios ing aldo na karing e mayap at karing mayap a tau, at babie na ing uran na karing darapat mayap at karing darapat e mayap.

⁴⁶ Nanung ablas ing panenayan yu king Dios nung luluguran yu la mu detang malugud kekayu? Agyang ding talapanyingil buis makanyan ing daraptan da!

⁴⁷ At nung ding kakaluguran yu ila mung pakisabian yu, atin waring e karaniwan kanita? Agyang ding paganu makanyan la daraptan!

⁴⁸ Inya sukat kayung maging ganap, nung makananu yang ganap antimo ing Ibpa yung atyu banua.

6

¹ Ingatan yung e yu pagparangalan arap ning balen ing nanumang dapat yung kabanalan para mayaus la pansin kekayu ding tau. Uling nung makanyan, ala kayung panenayan pang ablas king Ibpa yung atyu banua.

² Inya nung maglimus kayu king taung pakakalulu, e yu na paniabian pa; makanyan ing daraptan da ring hipokrita karing sinagoga at karing dalan. Daraptan da iti ba lang tanggap kapurian karing tau. Ing katutuan sasabian ku kekayu, tinggap da na keti pa ing karelang ablas.

³ Nung maglimus kayu, daptan yu ita sanang e na abalu agyang ing matalik yung diling kakaluguran

⁴ ban manatiling makalihim. Ablasan na kayu ning Ibpa yung king lihim manakit king daraptan yu.

⁵ Nung manalangin kayu, e yu la pakiapusan ding hipokrita! Maburi lang makatalakad manalangin karing sinagoga at karing suluk dalan ban kanita pakit la mu karing tau. Ing katutuan sasabian ku kekayu, tinggap da na keti pa ing ablas da.

⁶ Nung manalangin kayu, munta kayu karing kuartu yu, isara ye ing pasbul at manalangin kayu king Ibpa yung e mayayakit. Ing Ibpa yung king lihim manakit king kekayung daraptan ablasan na kayu.

⁷ E kayu gagamit dakal a amanu a alang kabaldugan king kekayung pamanalangin antimo ing daraptan da ring paganu. Isipan da king pamangamit dang dakal a amanu malagua na lang pakiramdaman ning Dios.

⁸ E kayu makiapus karela uling balu na ning kekayung Ibpa ing kekayung kailangan bayu yu pa aduan.

⁹ Manalangin kayung anti kanini: Ibpa ming atyu banua, samban ya sa ing lagyu mu;

¹⁰ Ika sa ing mag-ari kekami, mipamintuan ing kaburian mu keti sulip anti banua.

¹¹ Ibie mu kekami ngeni ing pamangan a kailangan mi king aldo'ng iti.

¹² At patawaran mu la ding kasalanan mi keka, antimo ing pamamatawad mi karing mikasala kekami.

¹³ At e mu ke paisaul king mabayat a kapagsubukan, nune ikabus mu kami king Marawak.

¹⁴ Uling nung patawaran yu la ding mikasala kekayu, patawaran na kayu naman ning Ibpa yung atyu banua.

¹⁵ Nung e yu la patawaran, e na kayu naman patawaran ning Ibpa yung atyu banua.

¹⁶ E yu la pakiapusan ding hipokrita neng mag-ayunu kayu. Papakit da ing makalunus la itsura ban kanita abalu da ring tau king mag-ayunu la. Ing katutuan sasabian ku kekayu, tinggap da na keti pa ing karelang ablas.

¹⁷ Manimu kayu at manyukle neng mag-ayunu kayu

¹⁸ ban kanita e ra abalu ding tau king mag-ayunu kayu nune mu ing Ibpa yung king lihim manakit, at ing Ibpa yung manakit king kekayung daraptan ablasan na kayu.

¹⁹ E kayu titipun pibandian keti king yatu, ing pibandian a sisiran ding ipas at ning kalawang, at malyari dang luban at panakawan kekayu.

²⁰ Nune tumipun kayung pibandian para karin banua; karin alang ipas at kalawang a manyira at alang mapanako a makapanlub.

²¹ Uling nu man karin atyu ing pibandian yu, atyu naman karin ing pusu yu.

²² Ding mata ila ding peka sulu ning katawan. Inya nung malino la ding kekang mata, mirinan yang sala ing mabilug mung katawan.

²³ Nung e la mayap ding kekang mata, dalumdum ya naman ing mabilug mung pamikakatawan. Inya nung ing sala'ng atyu keka karalumduman ya pala, karagul na kasi ning karalumduman a ita!

²⁴ Alang ninumang makasuyu karing aduang panginuan; malyaring pikasaman ne ing mumuna, oneng luguran ne ing kadua o suyuan neng mitmung katapatan ing metung, oneng lakuan ne ing kadua. E kayu malyaring sumuyung miyagnan king Dios at king pibandian.

²⁵ Inya sasabian ku kekayu: e kayu paigulu isip tungkul king bie yu, nung nanung kanan yu at inuman o tungkul king katawan yu, nung nanu ing isulud yu!

²⁶ Lawan yu la ding ayup: e la mananaman ni e la pupupul ni e la titipun pamangan, makanyan man pakanan na la ning Ibpa yung atyu banua. E kayu wari lalung maulaga kesa kareti?

²⁷ Neng paibalisa kayu isip, ninu mo kekayu ing makapakaba king bie na agyang metung mu mang oras?

²⁸ Obat paigulu kayu isip tungkul king kekayung piblasan? Lawan yu la ding sampagang tutubu king marangle: e la magobra ni e la mamabal!

²⁹ Iti ing sasabian ku kekayu: i Solomon agyang mabandi ne, e ya pa naman mimalan a kasing santing ning metung karing sampagang den!

³⁰ Nung pipablasan ne ning Dios agyang ing dikut a atyu ngeni, oneng bukas maduluk ne king ornu, ikayu pa kaya ing e na piblasan? Karitak yu naman a kasalpantayanan!

³¹ Inya e kayu paigulu isip kukutang: Nukarin kami kumang pamangan, inuman, at piblasan?

³² Deting bage ila ding kagugulu rang panintunan ding paganu. Balu na ning Ibpa yung atyu banua ing kailangan yu ngan iti.

³³ Bayu ing sabla pakikuanan yung mag-ari ya ing Dios kekayu at tupad king kaburian na, at ibie na pati na ing sablang kailangan yu.

³⁴ Uli na niti, e me pigaganakan ing aldo bukas; saka yu na arapan nung nanuman ing darala na. Makagyu na ing darala nang problema ning balang aldo; e yu na daragdagan pa.

7

¹ E yu la atulan ding aliwa ban e na kayu atulan ning Dios,

² uling atulan na kayu ning Dios agpang king pamanatul yu karing aliwa; at ing panyukad yu karing aliwa ya naman ing panyukad ning Dios kekayu.

³ Obat akakit me ing puling king mata ning kapatad mu at e mu ne man apapansin ing trosung atyu king mata mu?

⁴ Makananu mu ngening asabi king kapatad mu, Paburen mung ilako ke ing puling king mata mu, kabang metung yang trosu ing atyu king sarili mung mata?

⁵ Hipokrita! Muna me pamung ilako ing trosung atyu king mata mu, kanita manakit kang masalese at alako me ing puling king mata ning kapatad mu.

⁶ E yu babie karing asu ing sagradung bage uling dalusungan da kayu at pangetan deti, at e yu la iyatsa ding perlas yu karing babi, uling damusakan da la mu deti.

⁷ Maniawad kayu, at mirinan kayu; manintun kayu, at manakit kayu; tuktuk kayu king pasbul, at mibuklatanan kayu.

⁸ Uling ing balang maniawad mirinan ya, at ing balang manintun manakit ya at mibuklatanan yang pasbul ing ninumang tutuktuk.

⁹ Ninung pengari kekayu ing munie batu king anak nang maniawad tinape?

¹⁰ Dinan ye kayang ubingan, nung maniawad yang asan kekayu ing anak yo?

¹¹ Nung ikayung palpikasala balu yu lang dinan mayap a bage ding anak yu, e di lalu na kayung balung dinan ning Ibpa yung atyu banua? Ibie na ing sablang mayap a bage karing maniawad keya!

¹² Daptan yu karing aliwa itang buri yung daptan da naman kekayu: iti ya ing kabaldugan ning Kautusan at ing sablang turu da ring propeta.

¹³ Lungub kayu king pasbul a makiput uling malualas ya ing pasbul at malapad ya ing dalan a papunta king kasiran, at ya ing daralanan da ring dakal!

¹⁴ Oneng makiput ya ing pasbul at makitid ya ing dalan a papunta king bie, at ditak la mu ding makatuklas kaniti.

¹⁵ Mangilag kayu karing e tutung propeta; daratang la kekayung makabalatkayung tupa, oneng king kamatutuanan asu lang gubat a mabangis.

¹⁶ Akilala yu la king dapat da. Makapanagtal ka waring ubas karing bongabilia at biabas karing dapdap? Ali ka!

¹⁷ Mayap ya bunga ing mayap a tanaman, oneng e me pakinabangnan a bunga ing e mayap a tanaman.

¹⁸ E ya mamungang e mayap a bunga ing mayap a tanaman, at e ne man mamungang mayap ing e mayap a tanaman.

¹⁹ Kuturan ya ing balang tanaman a e mamungang mayap at iyugse king api.

²⁰ Makanyan yu lang akilala ding e tutung propeta king kapamilatan na ning dapat da.

²¹ E bala na mung taung mamaus kanaku Ginu, Ginu lulub king Kayarian ning Banua, nune deta mung tutupad king kaburian nang Ibpa kung atyu banua.

²² Potang miras na ing Aldo ning Pamanukum, dakal la ding maus kanaku, Ginu, Ginu! King lagyu mu penaral mi ing amanu na ning Dios; king lagyu mu penabi mi la ding demonyu, at king lagyu mu dinapat keng dakal a milagru.

²³ Oneng sabian ku kanita karela, Kapilan man e ra kayu kakilala. Dumayu kayu kanaku, ikayung e mayap a dapat!

²⁴ Inya ing balang metung a makiramdam kareting amanu ku at tutuparan na la, mengari ya king taung biasa. Telakad ne ing bale na babo ning batu.

²⁵ Menabu ing uran, dinatang ing albug, at sepulan ne ning angin ing baleng ita; e ya miragsa uling makatalakad ya babo ning batu.

²⁶ Oneng ing balang taung makiramdam kareting amanu ku, at kaybat e na la tutuparan, mengari ya king taung mangmang. Telakad ne ing bale na babo ning balas.

²⁷ Menabu ing uran, dinatang ing albug, at sepulan ne ning angin ing baleng ita, at miragsa ya at makapangilabut ing pangabagsak na!

²⁸ Inyang ayari nang Jesus ing sasabian na, mengapamulala la ding tau king pamanuru na.

²⁹ E re kalupa ding talaturu ning Kautusan, uling tinuru yang maki kayupayan.

8

¹ Inyang kuldas ne i Jesus king bunduk-bundukan, tikian de ring dakal a tau.

² Linapit ya kang Jesus ing lalaking leprosuan; siniklaud ya king arapan na at ngana, Nung buri mu, Ginu, apakayap mu ku.

³ Tigkil neng Jesus ing leprosuan at ngana, Buri ku; kumayap ka! Kanita mu rin kinayap ya king lepra na.

⁴ Nganang Jesus, Tandanan mu, e mu sasabian iti kenu man, nune munta ka ngeni mu rin king pari at ipakit mu ing kekang sarili keya. Kaybat, iyain me ing ain a yuyutus nang Moises bilang katunayan karing tau king kinayap na ka.

⁵ Kalub nang Jesus king Capernaum linapit ya ing metung a kapitan da ring sundalung Romano at nganang miniawad saup,

⁶ Ginu, ing ipus ku paralisadu ya; makarate ya keta bale at magkakasakit ya.

⁷ Sinabi nang Jesus, Puntalan ke ba keng uluan.

⁸ Ali pu, nganang tinutul ning kapitan, e ku pu karapatdapat tanggap kekayu king kanakung pibalebale. Sabian ya mu pu ing amanu at mipaldan ne ing ipus ku.

⁹ Uling aku man tau kung makalalam a upaya karing aliwa, at atin ku namang sasakupan a sundalus. Nung sabian ku king metung, Munta ka karin! munta ya; at king aliwa, Mekeni! lumapit ya; at nung iyutus ku king kakung ipus, Daptan mu ini! daptan na.

¹⁰ Mengapamulala ya i Jesus inyang dimdam na iti at ngana karetang taung tuki-tuki keya, Ing katutuan sasabian ku kekayu, e ku pa ikit kenu man king Israel ing anti kaniting kasalpantayanan.

¹¹ Tandanan yu: dakal la ding datang ibat king aslagan at ibat king albugan at makisulu la kang Abraham, Isaac, at Jacob king Kayarian ning Banua.

¹² Oneng karing anak nang Israel, dakal la ding miyugse king karalumduman king lual; karin la tumangis at mitigis a ipan.

¹³ At nganang Jesus king kapitan, Muli na ka at agpang king paniwalan mu, marapat ing kekang aduan. Kanita mu rin kinayap ya ing ipus ning kapitan.

¹⁴ Minta ya i Jesus king bale nang Pedro. Disnan neng makakera karin ing katuangan nang Pedro uling malagnat ya.

¹⁵ Telan ne gamat Jesus ing matuang babai. Kanita mu rin likuan ne ning lagnat; mibangun ya at migsilbi ya kang Jesus.

¹⁶ Inyang mabibengi na, dela da la ring tau kang Jesus ding dakal a alipnan da ring demonyu. King metung mung amanu apalualan na la ding marawak a espiritu, at pepakayap na la ding sablang ating sakit.

¹⁷ Gewa na iti ban matupad ing ula ning propeta Isaias, Kinua na la ding kekatamung kapanamdaman at dela na ing sabla tamung sakit.

¹⁸ Panakit nang Jesus karing dakal a taung makapadurut inutus na karing alagad na king magsadia na lang lumipat king kangatbang pampang.

¹⁹ Lepitan ne ning metung a talaturu ning Kautusan at ngana, Maestro, makasadia kung tuki keka nukarin ka man munta.

²⁰ Nganang mekibat Jesus, Atin lang lunggang pisuluran ding asung-gubat at atin lang sale ding ayup, oneng ing Anak ning Tau ala ya mang apipagpaynawan.

²¹ Ngana ning metung pa karing alagad na, Ginu, paintulutan mu ku pa mung muli ba keng ikutkut i tata ko?

²² Oneng sinabi nang Jesus, Tuki ka kanaku at paburen mu na karing mete ing ikutkut da la ring karelang mete.

²³ Inyang sinake ne i Jesus king bangka, tikian de ring alagad na.

²⁴ Biglang dinatang ing masikan a bagyu king dagat-dagatan; halus mitatakpan ya king alun ing bangka. Matudtud ya kanita i Jesus.

²⁵ Lepitan de ring alagad at ginising de. Ngara, Ginu, iligtas mu kami! Mangamate tamu!

²⁶ At sinabi na karela, Obat mitatakutan kayung makanyan? Karitak yu naman a kasalpantayanan! Tinikdo ya kanita; sebianan ne ing angin at ing alun at mikamaragul a karatunan.

²⁷ Mengapamulala la ngan at ngarang sinabi, Nanu yang klasing tau iti? Pati angin at alun mamintu keya!

²⁸ Miras ya i Jesus king sakup ning Gadara king kangatba nang pampang ning dagat-dagatan. Selubungan de ring adua kataung menibat karing kueba a pipangutkutan. Ding taung deti liban da lang demonyu at tutu lang mabagsik. Inya alang mangangas dumalan karin.

²⁹ Kabud-abud ngarang kinulisak, Anak ning Dios, baket pakialaman mu kami? Dinatang ka wari keti ba mu keng pasakitan agyang e pa miras ing mituldung panaun?

³⁰ King e masiadung makarayu karin ating dakal a babing manyibsiban.

³¹ Pekisabi da ring demonyu kang Jesus, Nung palakuan mu kami, paluban mu na kami mu karing babing manyibsiban.

³² Sulung, lungub kayu karela, nganang Jesus, at linual la at linub karing babi. Milayi ya king bangin ing mabilug a kawan; menabu la king dagat-dagatan at melumud la.

³³ Milayi la ding lalaking magbante karing babi at minuli la king balen. Karin da pemalita ing sablang mepalyari at pati na ing milyari karing aduang liban da ring demonyu.

³⁴ Linual la ngan ding memalen ba reng salubungan i Jesus. Panakit da kang Jesus, pekisabi rang mayap king mako ya sa king karelang lugal.

9

¹ Sinake yang pasibayu i Jesus king bangka. Dinalakit ya king dagat-dagatan, at miras ya king sarili nang balen.

² Dela re kang Jesus ding mapilan a tau ing paralitikong makakera king pagkeran. Ikit nang Jesus ing maragul dang kasalpantayanan at ngana king paralitiko, E mu painan ing lub mu, anak ko. Ding kasalanan mu mipatawaran la!

³ Ngara king lub da ring mapilan a talaturu ning Kautusan, Lalapastanganan ne ning taung iti ing Dios.

⁴ Balu nang Jesus itang atyu king lub da, inya ngana karela, Obat marawak kayu isipan?

⁵ Isanu ing mas mayan sabian: Ding kasalanan mu mipatawaran la o Talakad ka at lumakad?

⁶ Ipakit ku ngeni kekayu king ing Anak ning Tau atin yang upayang mamatawad kasalanan keti king yatu. Inya nganang sinabi king paralitiko, Talakad ka, idala me ing pagkeran mu at muli na ka.

⁷ Tinalakad ya ing lalaki at minuli ya.

⁸ Inyang ikit da iti ding tau, tiblan na la ning takut at pinuri de ing Dios a minie king anti kaniting kayupayan karing tau.

⁹ Meko ya i Jesus ketang lugal a ita at kabang maglakad ya ikit ne ing metung a talapanyingil buis a milagyuan Mateo; makalukluk ya king opisina na. Nganang Jesus, Tuki ka kanaku. Tinikdo ya i Mateo at tinuki ya kang Jesus.

¹⁰ Inyang kasalukuyan nang mamangan Jesus kari Mateo, dinatang la ding dakal a talapanyingil buis ampon ding makasalanan. Mekisulu la kang Jesus at karing alagad na.

¹¹ Ikit da iti ding mapilan a Pariseo at ngarang kinutang karing alagad na, Obat makisulu ya karing talapanyingil buis at karing makasalanan ing kekayung maestro?

¹² Dimdam na lang Jesus at nganang mekibat, E la mangailangan doktor ding taung alang sakit; deta mung ating sakit ila ding mangailangan.

¹³ Pagaralan yu nung nanu ya kabaldugan ing kasulatan a ini: Lunus ing buri ku, aliwa ing ain-sakripisyu. Uling e ku dinatang ban ausan ku la ding banal, nune ding makasalanan.

¹⁴ At kaybat dinatang la kang Jesus ding alagad nang Juan a Maminyag, at ngarang mengutang, Obat ikami ampon ding Pariseo mag-ayunu keng maralas, oneng e la bitasang mag-ayunu ding alagad mu?

¹⁵ Nganang mekibat Jesus, Malyari la waring lungkut ding kumbiradu king kasal kabang kayabe de pa ing lalaking kinasal? Ali la! Potang e ra ne kayabe ing lalaking kinasal, kanita la pa mu malyaring mag-ayunu.

¹⁶ Alang managping bayung tela king laun a imalan, uling pamanurung ning bayung tela, manga-igut ya ing laun at lalu yang dagul ing gisi.

¹⁷ Ala munamang mibibiling bayung alak karing laun a lulanan a gawa king balat animal, uling matdas la deti king bayung alak. Parehung masayang ing alak at ing lulanan. Nune bibili ra ing bayung alak king bayung lulanan a gewa king balat animal, at king makanyan a paralan parehung magluat ing alak ampon ing lulanan.

¹⁸ Samantalang sasabian nang Jesus iti, linapit ya ing metung a pamuntuk da ring Judio. Siniklaud ya king arapan nang Jesus at ngana, Kamate-mate na pa mu ning anak kung babai; oneng tukian mu ku at itumpak ing gamat mu king anak ku at mie ya.

¹⁹ Tinikdo ya i Jesus at tinuki ya king tata; tinuki la naman ding alagad na.

²⁰ Tinuki ya king kagulutan nang Jesus ing metung a babaing atin nang labing aduang banuang daraya. Tigkil ne gilid ing imalan na.

²¹ Ngana king lub na, Agyang atagkil kia mu imalan kumayap na ku.

²² Melikid ya i Jesus kagulutan na at ikit ne ing babai at ngana, Siknangan mu ing lub mu, anak ko! Ing kasalpantayanan mu ya ing pepakayap keka. Kanita mu rin kinayap ya ing babai.

²³ Inyang miras ya i Jesus king bale ning pamuntuk, disnan na la ding manigtigan plauta at ding dakal a taung malilingongo.

²⁴ Ngana karela, Lumual kayu ngan pa mu! E ya mete ing anak; matudtud ya mu! Keylian dia mu ding disnan na.

²⁵ Inyang linual na la ding tau, linub ya i Jesus at telanan ne gamat ing anak a babai, at mibangun ya ing anak.

²⁶ Mikalat iting mepalyari king mabilug a lugal a ita.

²⁷ Kalako nang Jesus king lugal a ita, sinulung na ing pamaglakad na. Tikian de ring aduang lalaking bulag. Ngarang kukulait, Anak nang David, malunus ka kekami!

²⁸ Inyang mekasalangi ne king bale, linapit la kang Jesus ding aduang bulag. Kitnan na lang Jesus, Paniwalan yu king malyari kung arapat kekayu ing aduan yo? Opu, ginu! ngarang mekibat.

²⁹ Kanita tigkil na la ding mata ra at ngana, Mapalyari kekayu agpang king kekayung kasalpantayanan!

³⁰ At mesala la mata. Nganang maigpit menabilin Jesus karela, E yu paniabian iti kenu man!

³¹ Oneng kalako da, pemalita ra king mabilug a lugal a ita ing depat nang Jesus karela.

³² Kalako da ring aduang lalaki, linapit de kang Jesus ing metung a mepipi uling alipnan ne ning demonyu.

³³ Kabud apalualan neng Jesus ing demonyu, mekapagsalita ya ing lalaki. Mengapamulala la ding sablang tau. E pa meyakit kapilan man ing anti kanyan king mabilug a Israel! ngara ngan sinabi.

³⁴ Oneng ngara ding Pariseo, Ing pamuntuk da ring demonyu ya ing babie upaya kang Jesus inya apapalualan na la ding demonyu.

³⁵ Leganasan na la ngan delawan Jesus ding balen ampon ding baryu. Tinuru ya karing karelang sinagoga, penaral na ing Mayap a Balita tungkul king Kayarian ning Banua, at pepakayap na la ding tau king nanu pa mang sakit at kapanamdaman da.

³⁶ Panakit na karing dakal a tau, melunus ya uling magugulu la isip at e ra balu ing daptan da; anti lang tupang alang pastul.

³⁷ Inya ngana karing alagad na, Dakal ing palutan, oneng ditak la mu ding papalut.

³⁸ Uli na niti, ipanalangin yu king makibandi king palutan king parala yang talapagobrang tumipun king pupul na.

10

¹ Inaus na lang Jesus mitipun king arap na ding labi nang aduang alagad at dininan na lang upayang makapanabi karing marawak a espiritu, at pakayap king sablang sakit at kapanamdaman.

² Ila deti ring lagyu da ring labing aduang apostol: i Simon (a mayayaus Pedro) at i Andres a kapatad na; i Santiago at i Juan a kapatad na, ding anak nang Zebedeo;

³ i Felipe at i Bartolome; i Tomas at i Mateo a talapanyingil buis; i Santiago a anak nang Alfeo at i Tadeo;

⁴ i Simon a aktibista, at i Judas Iscariote, ing migtaksil kang Jesus.

⁵ Tinubud na lang Jesus at penabilinan na lang anti kanini: E kayu lulub king sakup ding paganu ni e kayu lulub king sasakupan ning Samaria,

⁶ nune munta kayu karing mewala nang tupa ning bansang Israel.

⁷ King paglakad yu, ipanaral yu king ing Kayarian ning Banua malapit ne!

⁸ Pakayapan yu la ding masakit; pasublian yu lang mie ding mete. Pakayapan yu la ding ketungin, panabi yu la ding demonyu. Tinggap yung alang bayad, inya pamie yung alang bayad.

⁹ E kayu bitasang magdalang gintu, pilak o tangsu karing bulsa yu.

¹⁰ King pamaglakad yu e kayu naman magdalang suput a pagpalimus ni imalan a panalili yu king kekayung susulud ni sandalyas o tukud. Uling mangaintulid yang tanggap ing talapagobra king kailangan na.

¹¹ King isanu mang balen o baryu a dasnan yu, lumawe kayung metung a bisang tanggap kekayu, at karin kayu makipanuknangan kabang atyu kayu king lugal a ita.

¹² Neng sasalangi kayu king isanu mang pibalebale, ibie yu ing pamamuge ning kapayapan.

¹³ Nung tanggapan da kayu ding manuknangan king pibalebaleng ita, paburen yung manatili karela ing kapayapan; nung e ra kayu tanggapan, ibawi yu ing kekong pamamuge.

¹⁴ At nung ating bale o balen a e tanggap kekayu o e bisang makiramdam kekayu, lakuan ye ing lugal a ita at ipagpag yu ing alikabuk karing bitis yu.

¹⁵ Ing katutuan sasabian ku kekayu, king Aldo ning Pamanukum lalung mabayat ing parusang miras karing tau king lugal a ita kesa king miras karing tau Sodoma at Gomorra!

¹⁶ Tandanan yu! Tutubud da kayu antimong tupa libutad da ring asung-gubat. Sukat kayung maging matalino antimo ding ubingan, at mamu lub antimo ding patipati.

¹⁷ Mingat kayu uling iyarap da kayu ding tau karing husgadu at pamatbatan da kayu karing karelang sinagoga.

¹⁸ Ikaladkad da kayung iyarap karing gobernador at karing ari king uli ku ban ihayag yu karela at karing paganu ing Mayap a Balita.

¹⁹ Potang iyarap da na kayu karing husgadu, e yu pigaganakan nung nanu ing sabian yu o nung makananu kayung magsalita; potang datang na ing oras a ita, miyabie kekayu nung nanu ing sabian yu.

²⁰ Uling e la kekayu ding amanung kekayung sabian; manibatan la king Espiritu ning kekayung Ibpa; ya ing magsalita king kapamilatan yu.

²¹ Pagtaksilan ne ning kapatad ing kapatad na, makanyan munaman ing daptan da ring tata karing anak da; lumaban la ding penganak karing pengari da at ipapate da la.

²² Pikasaman da kayu ding sablang tau king uli ku. Oneng ing manatili angga king kawakasan ya ing miligtas.

²³ At potang ligaligan da kayu king metung a balen, lumipat kayu king tutuking balen. Sasabian ku kekayu, e yu la akuang alaganasan king obra yu ding sablang balen ning Israel bayu ya datang ing Anak ning Tau.

²⁴ Alang magaral a maygit king talaturu na; alang ipus a maygit king panginuan na.

²⁵ Inya makagyu ne king magaral ketang maging kalupa ne ning talaturu na, at maging kalupa ne ning ipus ing panginuan na. Nung ausan deng Beelzebul ing buntuk ning pamilya, lalung marok ing iyaus da karing miembru ning pamilya na!

²⁶ Inya e kayu mitatakutan karing tau. Milantad ing nanumang makatakap, at mibulalag ing balang lihim.

²⁷ Ing sasabian ku kekayu king madalumdum, ulitan yu king masala, at sukat yung ikulisak ing sisitsit da kekayu.

²⁸ E yu la pitatakutan ding makapate king katawan, oneng ali ra ne man ing kaladua; nune ing sukat yung pitakutan ya ing Dios a makapamarusa king kaladua at katawan king impierno.

²⁹ Malyari kayung makasaling aduang denas king mura mung alaga; makanyan man e ya malyaring manabu king gabun ing metung karen nung e na kaburian ning Ibpa yu.

³⁰ Makabilang agyang ing buak king buntuk yu.

³¹ Inya e kayu tatakut; maygit kayu ulaga kesa karing denas!

³² Ninuman ing sumabi king arapan da ring tau king ya kanaku ya, makanyan munaman ing daptan ku para keya king arap nang Ibpa ku karin banua.

³³ Oneng ing ninumang tanggi kanaku king arap da ring tau, tanggian kia naman king arap nang Ibpa ku karin banua.

³⁴ E yu isipan king dinatang kung magdalang kapayapan king yatu; ali, e ku dinatang ban magdalang kapayapan nune metung a espada.

³⁵ Dinatang ku ban pisalangsangan ku la ding anak a lalaki at ding tata ra, ding anak a babai at ding ima ra, ding manuyang a babai at ding katuangan dang babai.

³⁶ Ding maging kalaban na ning tau ila mismu ding kayabe na king bale.

³⁷ Ninuman ing lulugud kang tata na o i ima na a maygit kesa kanaku e ya karapatdapat kanaku; ninuman ing lulugud king anak nang babai o lalaki maygit kesa kanaku, e ya karapatdapat kanaku.

³⁸ Ninuman ing e mamusan king krus na at e tuki king kagulutan ku e ya karapatdapat kanaku.

³⁹ Mawala ya ing ninumang sasagip king sariling bie na; akit ne ning ninuman ing mibabating king bie na alang-alang kanaku.

⁴⁰ Aku ing tatanggapan na ning ninumang tatanggap kekayu, at ninuman ing tatanggap kanaku, tatanggapan ne itang mitubud kanaku.

⁴¹ Ninuman ing tatanggap king tinubud na ning Dios uli na ning tinubud ne ning Dios midinan ya king ablas ning tubud na ning Dios. Ninuman ing tatanggap king taung banal uli na ning banal ya, tanggap ya naman king ablas ning taung banal.

⁴² Ninuman ing munie agyang metung ya mung tasang danum a marimla king metung karing malating deti uli na ning alagad ke, sasabian ku kekayu, e ya mipagkaitan king ablas na.

11

¹ Inyang ayari nang Jesus ing pamanuru na karing labing aduang alagad, meko ya ketang lugal a ita ban turu at manaral karing balen a malapit karin.

² Inyang atyu king sukulan i Juan a Maminyag, abalitan na ing daraptan nang Cristo. Mitubud yang mapilan karing alagad na at pepapuntan na la kang Jesus.

³ Ngarang kinutang kang Jesus, Sabian yu na mo kekami nung ikayu itang datang a amanuan nang Juan o kailangan ke pang manayang aliwa?

⁴ Nganang mekibat Jesus, Magbalik na kayu at sabian yu kang Juan ing kekayung daramdaman at akakit:

⁵ manakit la ding bulag, makalakad la ding pile, kakayap la ding leprosuan, makaramdam la ding maklak, susubli lang mie ding mete, at mipanaral ya ing Mayap a Balita karing kalulu.

⁶ Mapalad ya ing taung e magduda kanaku!

⁷ Kalako da ring alagad nang Juan, migsalita ya i Jesus karing tau tungkul kang Juan. Ngana, Kanitang minta kayu kang Juan king disyerto, nanu ing panenayan yung akit? Ing metung a timbung babayutuk na ning angin?

⁸ Nanu ing liwalan yung alben? Ing metung a taung makaimalan masanting? Ding taung pakaimalan masanting karing palasyu la mu mayayakit!

⁹ Inya sabian yu kanaku, nanu pin ing buri yung akit? Ing metung a propeta? Wa, sasabian ku kekayu, maygit ya pa king metung a propeta ing ikit yu.

¹⁰ Uling i Juan ya itang sasabian na ning kasulatan: Oyan ing tubud ku, ngana ning Dios, itubud keng makapauna keka ba nang isadia ing dalanan mu.

¹¹ Sasabian ku kekayu, karing sablang taung linto keti king yatu, ala pang linto lalung marangal kesa kang Juan. Makanyan man, ing pekamababang tau king Kayarian ning Banua maygit ya karangal kesa kang Juan.

¹² Manibat na kanitang menaral ya i Juan a Maminyag angga na ngeni, ing Kayarian ning Banua e re patugutan ding taung e mayap a lub at sasamsaman deng sapilitan.

¹³ Uling ding sablang propeta at ing Kautusan migsalita la angga mu king panaun nang Juan.

¹⁴ At nung buri yung paniwalan ing sinabi ra, i Juan ya ing Elias a mipangakung datang.

¹⁵ Makiramdam kayu nung atin kayung balugbug!

¹⁶ Ngeni, kaninu ku la apakilupa ding tau king kasalukuyan? Mengari la karing anak a pakalukluk king plasa. Ngana ning metung a grupu karing kayabe ra,

¹⁷ Menigtigan ke para kekayu, oneng e kayu tinerak. Migkanta keng malungkut, oneng e kayu kiniak.

¹⁸ Dinatang ya i Juan, mig-ayunu ya, at e mininum alak, at sinabi da ring tau, Maki demonyu ya!

¹⁹ Dinatang ya ing Anak ning Tau, mamangan ya at miminum, at ngara namang sinabi, Lawen ye ing taung matako at lasenggo! Makipagbarkada ya karing talapanyingil buis at karing makasalanan! Makanyan man, mipatunayan ing kabiasnan na ning Dios king kapamilatan na ning bubunga na.

²⁰ Kaybat na nita, pegumpisan na lang peniabianan Jesus ding balen a diptananan na karing keraklan karing depat nang milagru, uling e la bisang sumisi at painggulut ding tau karin karing kasalanan da.

²¹ Ngana, Makalunus ka, Corazin! Makalunus ka Betsaida! Uling nung king Tiro at king Sidon karin la merapat ding milagrung merapat kekayu, malambat na la sanang mimalan a magaspang at memuntuk abu ding tau karin ban ipakilala ra ing karelang pamanisi.

²² Sasabian ku kekayu, lalung maragul ing parusang miras kekayu king Aldo ning Pamanukum kesa karing tau ning Tiro at Sidon!

²³ At ika naman Capernaum, buri mung itas angga banua ing sarili mo? Misaldak ka angga king kalalalaman na ning impierno! Nung ding milagru a merapat keka king Sodoma la mu merapat, angga ngeni sana atyu pa!

²⁴ Inya miparusan kang lalung mabayat kesa king Sodoma king Aldo ning Pamanukum!

²⁵ King oras a ita nganang migsalitang Jesus, Ibpa, Ginu na ning banua at yatu! Pasalamatan da ka uling pepakilala mu karing taung musmus ing e mu pepakilala karing mangabiasa at maisip.

²⁶ Wa, Ibpa, uling iti ya ing sarili mung tula at kaburian.

²⁷ Ing sabla binie na kanaku ning Ibpa ku at alang makakilala king Anak nune mu ing Ibpa, at alang makakilala king Ibpa nune mu ing Anak at detang birian nang makakilala keya ning Anak.

²⁸ Lumapit kayu kanaku, ikayung sablang mapagal na at kababayatnan at dinan da kayung kapaynawan.

²⁹ Pusanan ye ing paud ku at magaral kayu kanaku uling mamu ku at mababa lub, at manakit kayung kapaynawan.

³⁰ Mayan yang idala ing paud ku at e mabayat ing papusan ku kekayu.

12

¹ Misan a Aldo ning Sabbath, maglakad ya i Jesus libutad ning asikan trigu. Meranup la ding alagad na, inya megumpisa lang menakdut binutil trigu at saka ra gigutan.

² Ngara kang Jesus inyang ikit da iti ding Pariseo, Lawan mu ing gagawan da ring alagad mu. Labag king kekatamung Kautusan ing gawan da yan king Aldo ning Sabbath!

³ Nganang mekibat Jesus, E yu pa wari abasa ing depat nang David at ding kayabe na inyang meranup la?

⁴ Linub ya at ding kayabe na king bale na ning Dios at mengan la king tinape a miyain king Dios. Labag king Kautusan ing mangan king tinapeng ita, uling bukud mung ding pari ilang atin karapatan mangan kaniti.

⁵ E yu munaman wari abasa king Kautusan nang Moises king neng Aldo ning Sabbath ding pari king Templo e la tutupad king kautusan tungkul king Sabbath, makanyan man ala lang pakibatan?

⁶ Ngeni, sasabian ku kekayu, atyu keti ing metung a lalung marangal kesa king Templo.

⁷ Nung tune yung aintindian ing kabaldugan da reting amanu: Lunus ing buri ku, aliwa ding ain-sakripisyu e yu la sana inatulan ding alang kasalanan.

⁸ Uling ing Anak ning Tau Ginu ne ning Aldo ning Sabbath.

⁹ Meko ya i Jesus king lugal a ita at minta ya king metung a sinagoga.

¹⁰ Karin ating taung panat metung a gamat. Atin munamang mapilan a lalaking dinatang karin uling bisa lang manakit abusbus da laban kang Jesus. Inya ngarang kinutang kang Jesus, Paintulut na ning kekatamung Kautusan ing manulu king Aldo ning Sabbath?

¹¹ Mekibat ya i Jesus, Nu mong ing metung kekayu atin yang metung a tupa at menabu ya king kulkul king Aldo ning Sabbath, e ne mo kaya kuldasan at saka ne isaka?

¹² Ngeni ing metung a tau maygit yang e palak a ulaga kesa king metung a tupa. Inya binang masala king paintulut na ning Kautusan ing gawang mayap king Aldo ning Sabbath.

¹³ Kaybat, ngana king taung panat a gamat, Iyatiat me ing gamat mu. Inatiat ne at kinayap ya ing gamat na; meging kalupa ne ning metung nang gamat.

¹⁴ Meko la kanita ding Pariseo at pisabisabi ra nung makananu reng apapate i Jesus.

¹⁵ Inyang abalitan nang Jesus iti, meko ya king lugal a ita; at dakal lang tau ding tinuki kang Jesus. Pepakayap na la ngan ding masakit

¹⁶ at penabilin na karela king e ra pamalita karing aliwa ing tungkul keya.

¹⁷ Iti depat na ban matupad itang sinabi na ning Dios king kapamilatan na ning propeta Isaias:

¹⁸ Oyni ing kakung talasuyu a kakung pinili, ing kakung kaluguran a tutu kung katulan. Ibili ke keya ing kakung Espiritu, ipayabut na ing kakung kayatulan karing sablang tau.

¹⁹ E ya makipate, nune banayad yang magsalita ni e maramdam karing dalan ing siwala na.

²⁰ E ne paklian ing timbung mebalbal na; e ne patdan ing sulung undap-undap na. E ya patugut anggang e na apapagtagumpen ing hustisia;

²¹ ibili ra keya ding sablang tau ing karelang kapanayan.

²² Kanita linapit de kang Jesus ding mapilan a tau ing metung a lalaking mebulag at mepipi uli na ning alipnan ne ning demonyu. Pepakayap neng Jesus ing tau inya mekapagsalita ya at menakit.

²³ Mengapamulala la ding dakal a tau at ngarang kukutang, Ya na kaya iti ing Anak nang David?

²⁴ Ngarang mekibat ding Pariseo, inyang dimdam da iti, Apapalualan na la ding demonyu uli na ning upayang binie nang Beelzebul a pamuntuk da ring demonyu.

²⁵ Balu nang Jesus ing karelang isipan, inya ngana karela, E ya manatili ing isanu mang bansa a misasagsag karing grupung milaban-laban. Misambulat ya ing isanu mang balen o pamilyang misasagsag karing grupung mipatepate.

²⁶ Inya nung pakipaten ne ning metung a grupu king kayarian nang Satanas ing aliwang grupu, iti mangabaldugan king misagsag ne at e na lambat misambulat ya!

²⁷ Sasabian yu king apapalualan ku la ding demonyu uli na ning upayang binie nang Beelzebul kanaku. Nung makanyan, ninu naman ing babie king upayang makapalual lang demonyu ding kekayung alagad? Ing mismung daraptan da ring alagad yu ilang palaram kekayu!

²⁸ Ing kabud Espiritu na ning Dios ya ing babie upaya kanaku ban makapanabi ku karing demonyu at iti metung nang katunayan king ing Kayarian ning Dios dinatang ne kekayu.

²⁹ Alang makapanlub king bale na ning taung masikan ban panakawanan ne king pibandian na. Kailangan igapus ne pa ing taung masikan. Nung agapus na ne, kanita ne pa malyaring panakawanan ing pibalebale na.

³⁰ Ninuman ing e para kanaku laban ya kanaku; ninuman ing e sasaup king pamanipun ku maniambulat ya.

³¹ Inya sasabian ku kekayu: malyari lang mipatawaran ding tau king isanu mang kasalanan at king isanu mang e mayap a sasabian da; oneng e ya mipatawaran ing ninumang magsalitang kalapastanganan king Banal a Espiritu.

³² Malyari yang mipatawaran ing ninumang ating sasabian laban king Anak ning Tau; oneng e ya malyaring mipatawaran ing ninumang magsalitang laban king Banal a Espiritu, ngeni o king kapilan pa man.

³³ Para manikua kang bungang mayap, kailangan ing atin kang tanaman a mayap; nung e ya mayap ing tanaman mu mupul kang e mayap a bunga. Uling akilala me ing tanaman karing bunga na.

³⁴ Lahing kamamalu, makananu kayung makapagsalitang mayap ngening e kayu mayap? Uling ing lulual king asbuk na ning tau manibatan ketang makalaman king pusu na.

³⁵ Kakua yang kayapan ing mayap a tau ketang mayap a atipun na; kakua yang e mayap ing e mayap a tau ketang e mayap a atipun na.

³⁶ At oyni ing asabi ku kekayu: king Aldo ning Pamanukum pakibatan ding tau ing balang amanung sasabian da a alang silbi.

³⁷ Ding kekayung mismung amanu ilang magamit king pamanukum kekayu, maging king pangapayalan yung kasalanan o maging king pangayakit yung ating kasalanan.

³⁸ Kanita ngarang migsalita ding mapilan a talaturu ning Kautusan at ding mapilan a Pariseo, Maestro, pakitanan yu keng metung a milagru.

³⁹ Oneng nganang mekibat Jesus, Karawak da at keyalan dang Dios a katawan ding tau ning kasalukuyan a panaun! Aduananan yu kung metung a milagru! Ala! Ing bukud mung milagru a miyabie kekayu ya ing milagru na ning propeta Jonas.

⁴⁰ Nung makananung i Jonas menatili yang atlung aldo at atlung bengi king atian na ning maragul a asan, makanyan ya namang manatiling atlung aldo ampon atlung bengi ing Anak ning Tau king lalam ning gabun.

⁴¹ King Aldo ning Pamanukum, talakad la ding tau Nineve at pamarsalanan da kayu, uling ginulut la karing kasalanan da inyang dimdam deng menaral i Jonas. Sasabian ku kekayu, keti ating metung a maygit pa kang Jonas!

⁴² King Aldo ning Pamanukum, talakad ya ing Reyna na ning Mauli at pamarsalanan na kayu, uling miglakbe ya halus ibat king kasumangid na ning yatu ba yang makiramdam king kabiasnan nang Solomon. Sasabian ku kekayu, keti ating metung a maygit kesa kang Solomon!

⁴³ Potang lumual ya ing marawak a espiritu king metung a tau, maglibut-libut ya king malanging gabun; manintun yang lugal a apipagpaynawan na. Nung ala yang akit,

⁴⁴ nganang sumabi king sarili na, Magbalik ku king bale ku. Karas na, akit na king alang manuknangan; malinis ya at maka-ayus.

⁴⁵ Inya mako ya at mangumbira yang pitung espiritung maygit pa karawak kesa keya. Lungub la at manuknangan karin. Inya lalung marawak kesa king sadia ing maging kabilian na ning taung ita. Makanyan munaman ing malyari karing marok a tau king panaun a kasalukuyan.

⁴⁶ Kabang magsalita ya pa i Jesus karing dakal a tau, dinatang ya i ima na at ding kapatad na. Manenaya la king lual; buri deng akasabi. [

⁴⁷ Ngana kang Jesus ning metung karing atyu karin, Atyu ya king lual i ima yu at ding kapatad yung lalaki; buri da kayung akasabi.]

⁴⁸ Oneng nganang Jesus, Ninu wari ing ima ku at ninu ding kapatad ku?

⁴⁹ Tiru na la king gamat na ding alagad na at ngana, Oyni i ima ku at ding kapatad ko!

⁵⁰ Ninuman ing tutupad king kaburian nang Ibpa kung atyu banua, ya ing kanakung kapatad at kanakung ima.

13

¹ King aldo mu ring ita, meko ya king bale i Jesus at minta ya at linukluk lele na ning dagat-dagatan.

² Pilupungan de ring dakal a tau, inya sinake ya king metung a bangka at karin ya linukluk. Pakatalakad la ding tau king pampang.

³ Tiru na lang dakal a bage king kapamilatan da ring talimhaga. Ngana, Ating metung a ortelanung linual ban salbag bini.

⁴ King pamanialbag na, ating bining digpa king dalan-dalanan. Dinatang la ding ayup at tiktuk da iti.

⁵ Atin namang bining digpa king mabatu nung nu maimpis mu ing gabun. Sinibut agad iti,

⁶ oneng inyang sinlag ya ing aldo, melanat uling e malalam a yamut.

⁷ Atin namang bining digpa king dikut a masuksuk; melabung ing dikut at piputan na ing bini.

⁸ Oneng tinubu at memunga ing bining digpa king gabun a mataba: ating tiadinalan, at ing aliwa tianam apulu, ing aliwa titlung pulung binutil.

⁹ Nganang Jesus, Makiramdam ya itang ating balugbug!

¹⁰ Linapit la kang Jesus ding alagad at kitang da, Obat gagamit kang talimhaga neng magsalita ka karela?

¹¹ Nganang mekibat, Kekayu miyabie ing makabalu karing lihim tungkul king Kayarian ning Banua, oneng e miyabie karela yan.

¹² Uling itang atin na, mirinan ya pa ban maging labis-labis itang atyu keya; oneng itang ala, pati na itang ditak a atyu keya milako pa.

¹³ Magsalita ku karela king kapamilatan da ring talimhaga, uling lumawe la man, oneng e la manakit, at makiramdam la, oneng e la makaramdam ni e la makaintindi.

¹⁴ Matutupad karela ing ula ning propeta Isaias a sinabi: Agyang nanan yung makiramdam, e kayu makaintindi; agyang nanan yung lumawe, e kayu manakit,

¹⁵ uling mapurul la isip ding taung deti; sasara da la ring karelang balugbug, at pipiak da la ding karelang mata. Uling e ra la buring manakit ding karelang mata, ing makaramdam la ding balugbug da, ing makaintindi la ding karelang kaisipan, at ing magbalik la lub kaku, pota aku pakayapan ku la, ngana ning Ginu.

¹⁶ Oneng kapalad yo! Manakit la ding mata yu at makaramdam la ding balugbug yu!

¹⁷ Sasabian ku kekayu: dakal la ding propeta at mayap a taung bisang manakit king akakit yu, oneng e ra ikit, at bisang damdam king daramdaman yu, oneng e ra dimdam.

¹⁸ Pakiramdaman yu ngeni ing kabaldugan na ning talimhaga tungkul king sinalbag bini.

¹⁹ Detang makiramdam king amanu tungkul king Kayarian ning Banua oneng e ra paki-intindian, kalupa da la ring bining digpa king dalan-dalanan. Paniatang na ning Marawak sasagmitan na itang mitanam karing pusu ra.

²⁰ Ing bining digpa king mabatu kalupa da la detang makiramdam king amanu at matula rang tatanggapan agad iti.

²¹ Oneng e magyamut karing pusu ra inya e maglambat. Neng daratang ing kaguluan o ing kasakitan uli na ning amanu agad lang dirimla.

²² Ing bining digpa king dikut a masuksuk kalupa da la detang makiramdam king amanu, oneng meging balisa la tungkul karing bage keti king yatu, at maging malugud la king pibandian, angga king ala nang paglugalan karing pusu ra ing amanu, inya e la mikabunga.

²³ Ing bining digpa king gabun a mataba ila detang makiramdam king amanu at makaintindi kaniti. Mamunga la: ating tiadinalan, ating tianam apulu, at ating tiatitlung pulu.

²⁴ Sinabi nia namang Jesus karing tau ing metung pang talimhaga. Ngana, Ing Kayarian ning Banua kalupa ne ning metung a taung sinalbag mayap a bini king marangle na.

²⁵ Misan a bengi, kabang matudtud la ding sabla, dinatang ya ing kalaban na at sinalbag yang bining e mayap a dikut libutad ning pale at saka ya meko.

²⁶ Inyang tinubu at memunga ing pale, linto munaman ing e mayap a dikut.

²⁷ Inya linapit la ding ipus na ning sinalbag at ngara, E pu wari mayap a bini ing silbag yu, ginu? Makananung mika samut dikut a e mayap?

²⁸ Mekibat ya, Depat na yan ning kakung kalaban. Kitang da ring ipus na, Buri yu pung putputan mi ing dikot?

²⁹ Nganang mekibat, Ali yu, pota king pamamutput yu pati pale tuki.

³⁰ Paburen yung parehung tumubu angga king panaun na ning papalut. Potang oras nang palutan, sabian ku karing talapalut: Tipunan yung mumuna ing dikut at saka yu aptasan at dulukan, at tipunan yu king kanakung kamalig ing pale.

³¹ Aliwa ne naman ing talimhagang sinabi nang Jesus karela. Ngana, Ing Kayarian ning Banua kalupa ne ning metung a butul mustasang dela na ning metung a tau at tenam na king mulahan na.

³² Malati yang dili karing sablang butul tanaman, oneng pamanubu na maging maragul yang dili karing sablang gule. Maging metung yang tanaman, inya makapaniale la ding ayup karing sanga na.

³³ Selitanan na lang metung pang talimhaga. Ngana, Ing Kayarian ning Banua kalupa ne ning lebadurang sinamut na ning metung a babai king atlung gatang a arina ba nang papagalsan ing masa.

³⁴ Sinabi nang Jesus iting sabla karing tau king kapamilatan da ring talimhaga. King kamatutuanan e ya bitasang migsalita karela nune mu king kapamilatan da ring talimhaga.

³⁵ Makanyan ing depat na ban matupad itang inula na ning propeta: Magsalita ku karela kapamilatan ding talimhaga, sabian ku la karela ding bage milihim ibat pa king pangalalang ning yatu.

³⁶ Kaybat na nita, likuan na lang Jesus ding dakal a tau at sinalangi ya king bale. Linapit la ding alagad na at ngara, Nanu ing buri nang sabian ning talimhaga tungkul king dikut libutad ning pale?

³⁷ Nganang mekibat Jesus, Itang sinalbag mayap a bini ya ing Anak ning Tau.

³⁸ Ing marangle ya ing yatu; ing mayap a bining silbag na ila ding tau na ning Kayarian ning Banua, at ing e mayap a dikut ila ding taung sasakupan na ning marawak;

³⁹ ing kalaban a sinalbag king bini na ning e mayap a dikut ya kabud ing diablo. Ing pamamupul ya ing kawakasan na ning panaun, at ding talapalut ila ding anghel.

⁴⁰ Nung makananung titipunan da ing dikut at kaybat durulukan da, makanyan munaman ing malyari king kapupusan na ning panaun.

⁴¹ Itubud na la ning Anak ning Tau ding anghel na, at tipunan da la ngan at simen king Kayarian na ding sablang babie pamikasala karing tau, at ding sablang darapat e mayap,

⁴² at iyugse da la ngan king mapaling ornu. Karin la tumangis at mitigis a ipan.

⁴³ Ding banal naman sunlag lang anti ing aldo king Kayarian ning karelang Ibpa. Makiramdam ya itang ating balugbug!

⁴⁴ Ing Kayarian ning Banua kalupa ne ning pibandian a makakutkut king gabun. Mipaintagun akulkul ne ning metung a tau at timbunan neng pasibayu. King tula na, meko ya at pisali na ing sablang pibandian na at kaybat migbalik ya at seli ne ing gabun a ita.

⁴⁵ Antimu rin, ing Kayarian ning Banua kalupa ne ning metung a manialing mangamal a perlas.

⁴⁶ Inyang menakit yang metung a perlas a e karaniwan a leguan, meko ya at pisali na ing sablang pibandian na at seli ne ing perlas.

⁴⁷ Ing Kayarian ning Banua kalupa nia naman ning metung a lambat a inatsa ra king dagat-dagatan; menikua yang miyayaliwang asan.

⁴⁸ Inyang mabayat ne, ginuyud deng sinaka ding magliligo king pampang. Linukluk la at pikakawani da la ring asan: tinipun da la ring mayap a asan karing karelang lulanan, at inugse da la ring e ra malyaring apangan ding tau.

⁴⁹ Makanyan ing mapalyari king kawakasan na ning panaun. Datang la ding anghel at ikawani da la ring e mayap a tau karing mayap,

⁵⁰ at iyugse da la king mapaling ornu. Karin la tumangis at mitigis a ipan.

⁵¹ Nganang kinutang Jesus karela, Aintindian yu ing heganaganang yan? Ngarang mekibat, Aintindian mi na.

⁵² Inya ngana karela, Nung makanyan, iti ing buri nang sabian: king ing balang talaturu ning Kautusan a kikilala king Kayarian ning Banua kalupa ne ning metung a mibalebale a milulual karing bage bayu at laun king pisisinupan na.

⁵³ Inyang ayari na na lang sinabing Jesus deting talimhaga meko ya king lugal a ita,

⁵⁴ at migbalik ya king sarili nang balen. Tinuru ya king karelang sinagoga. Mengapamulala la ding mekaramdam kang Jesus. Nukarin na ibat ing anti kanyan a kabiasnan? ngarang kinutang. Makananu yang makarapat kareting milagru?

⁵⁵ E wari anak nia mu ning metung a kalpinteru? Aliwa wari i Maria i ima na, at ding kapatad na ila di Santiago, Jose, Simon, at Judas?

⁵⁶ E ta la wari kayabe-abe keti ding kapatad nang babai? Nukarin na ngan kinua iti?

⁵⁷ Inya tinggian de ngan. Nganang Jesus karela, Mirarangal ya ing metung a propeta king sablang lugal subali mu king sariling balen na at king sarili nang pamilya.

⁵⁸ E ya dinapat dakal a milagru karin uling e la maniwala keya.

14

¹ King panaun a ita, abalitan nang Herodes a tetrarka, ing tungkul kang Jesus.

² At nganang sinabi karing opisyal na, Iti ya mismu i Juan a Maminyag a sinubling mebie, inya agagawa na la deting milagru!

³ I Herodes ya ing peparakap, pepagapus, at pepasukul kang Juan uli nang Herodias a asawa nang Felipeng kapatad nang Herodes.

⁴ Nganang Juan kang Herodes, Labag king Kautusan ing pakiabayan meng anting asawa mu i Herodias!

⁵ Buri ne mang ipapate i Juan, oneng tatakut ya karing memalen Judio, uling kikilalanan deng metung a propeta i Juan.

⁶ Inyang miras ing aldo nang kebaitan Herodes, tinerak ya i Salome a anak nang Herodias king arapan da ring kumbiradu. Metula yang e mu nanu i Herodes,

⁷ inya sinabi na at pengaku nang matalik king anak a babai king ibie na ing nanumang aduan na.

⁸ King mungkahi nang ima na, ngana ning anak kang Herodes, Ibie me ngeni kanaku ing buntuk nang Juan a Maminyag a makabili king metung a bandehadu!

⁹ Melungkut ya ing ari, oneng uli na ning pengaku na king daramdaman ding kumbiradu na, inutus na king matupad ing kayaduanan na ning anak.

¹⁰ Mitubud ya at pepatabtab ne batal i Juan king sukulan.

¹¹ Dela reng makabili ing buntuk nang Juan king metung a bandehadu at binie re king anak, at dela ne kang ima na.

¹² Dinatang la ding alagad nang Juan; kinua re ing bangke na at kitkut de. Kaybat na nita, pintalan de i Jesus at belita ra iti.

¹³ Inyang tinggap nang Jesus ing balita tungkul kang Juan, sinake yang bangka at meko ya king lugal a ita. Minta ya king metung a tahimik a lugal nung nu ya makapagdili-dili. Oneng abalitan da ring tau iti at ibat karing miyayaliwang balen linakad lang tinaluki kang Jesus.

¹⁴ Inyang kuldas ya king bangka i Jesus, ikit na la ding tutung dakal a tau. Melunus ya karela at pepakayap na la ding masakit.

¹⁵ Inyang mabibengi na, lepitan de ring alagad na at ngara, Mikelangan a lugal iti at mabibengi na. Palakuan mu na la ding tau ba lang munta karing malapit a baryu ban makasali lang apangan da.

¹⁶ Nganang mekibat Jesus, E kailangan ing mako la. Ikayu mismu ing munie pamangan karela!

¹⁷ Ngarang sinabi, Lima la mung tinape at aduang asan ding darala mi.

¹⁸ Nganang Jesus, Idala yu la keni.

¹⁹ Pepaluklukan na la king dikut ding tau; kinua na la ding limang tinape at aduang asan; tinalanga ya banua at pepasalamat ya king Dios. Pemirasu na la ding tinape at inutus na karing alagad king pamie da la karing tau.

²⁰ Mengan la ngan ding sabla at kinabsi la. Tinipun da la ring alagad ding mitagan, at mekakatmu lang labing aduang kaing karing pirapirasung tinape.

²¹ Ating limang libu karing lalaking mengan; e la kabilang ding babai at ding anak.

²² Kaybat na nita, agad na lang pepasaken Jesus king bangka ding alagad na. Pepaunan na na lang dinalakit king kangatba nang pampang ning dagat-dagatan kabang paulian na la ding tau.

²³ Inyang apaulian na na la ding tau, minukiat yang magdili-dili king metung a bunduk-bundukan ban manalangin. Miras ing bengi. Magdili-dili ya karin i Jesus.

²⁴ Ketang oras a ita malibutad ne ing bangka king dagat-dagatan. Sapul-sapulan ne ning alun, uling makasalungat ya king tiup na ning angin.

²⁵ Pilatan na ning alas tres ila ning alas sais ning abak pintalan na lang Jesus ding alagad na, lalakad ya babo na ning danum.

²⁶ Inyang ikit deng lalakad babo na ning danum, mengilabut la king takut. Multu ya! ngarang sinabi at kinulisak la king takut da.

²⁷ Agad-agad yang minaus karela i Jesus. Ngana, E kayu tatakut! Aku i Jesus!

²⁸ Kanita, nganang kinulait Pedro, Ginu, nung ika pin, iyutus mung munta ku keka babo na ning danum!

²⁹ Mekeni! nganang mekibat Jesus. Inya kinuldas ya i Pedro king bangka at megumpisa yang linakad babo na ning danum papunta kang Jesus.

³⁰ Inyang ikit na ing masikan a tiup na ning angin, tiblan ne ning takut at megumpisa yang limbug. Nganang kinulisak, Gino, sagipan mu ku!

³¹ Agad-agad neng inabut Jesus ing gamat na; telan ne i Pedro at ngana, Abe, karitak mu kasalpantayanan! Obat mikakunu ka?

³² Parehu lang sinampa king bangka at kasampa ra tinuknang tutiup ing angin.

³³ Simban de i Jesus ding alagad a makasake king bangka at ngara, Tutu pin, ika ing Anak ning Dios!

³⁴ Inyang mekadalakit na la king dagat-dagatan, sinadsad la Genesaret.

³⁵ Akilala de ring tau karin i Jesus. Belitanan de ing mabilug a balen king paniatang nang Jesus. Inya dela da la kang Jesus ding sablang masakit.

³⁶ Inawad da ing paintulut na ing atagkil de ring masakit agyang ita mung gilid na ning imalan na. Kinayap lang lubus ding sablang mekatagkil kaniti.

15

¹ Kanitang misan, linapit la kang Jesus ding mapilan a Pariseo at talaturu ning Kautusan a menibatan Jerusalem. Kitang da,

² Baket lalabag la ding alagad mu king kaugalian a tiru da ring kekatamung makatua? E la manos gamat bayu la mangan antimo ing makautus!

³ Pekibat nang Jesus karela, Ikayu, obat sasalangsangan yu naman ing utus na ning Dios ba yu la mung atuparan ding kekayung kaugalian?

⁴ Ing Dios sinabi na, Igalang me i tata mu at i ima mu, at Ninuman ing managkas kang tata na o kang ima na sukat yang mate.

⁵ Oneng ikayu sasabian yu, Ninuman ing sumabi kang tata na o kang ima na, Makatalaga na king Dios ing malyari yung tanggapan kanaku;

⁶ mipanupaya ne kanita ketang kagalangan a katuliran nang tata na o ima na. Inya alang-alang karing kaugalian yu, payalan yu nang ulaga ing amanu na ning Dios.

⁷ Hipokrita! Tinud yang tinud ing propeta Isaias a minie ula tungkul kekayu:

⁸ Ding taung deti, ngana ning Dios, parangalan da ku karing labi ra, oneng marayu la kaku ding pusu ra.

⁹ Alang kabaldugan ing kaku pamanyamba ra, uling ding kautusan a gewang tau tuturu da lang antimong kakung kautusan!

¹⁰ Pepalapitan na lang Jesus ding dakal a tau at sinabi na karela, Makiramdam kayu at pakaintindian yu ing kanakung sabian.

¹¹ Aliwa ing lulub king asbuk ning tau ing makarinat keya nune itang lulual king asbuk na.

¹² Kanita linapit la ding alagad at ngara, E yu apansin king menamdaman la ding Pariseo king kekayung sinabe?

¹³ Mekibat ya i Jesus, Putputan ne ning Ibpa kung atyu banua ing balang tanaman a e na tenam.

¹⁴ Paburen yu la ding Pariseo! Bulag lang talataid; nung tairan ne ning bulag ing kalupa nang bulag, parehu lang manabu king kulkul. fig,,,,,Bulag lang talataid...,(15:14)fig*

¹⁵ Nganang migsalitang Pedro, Sabian ye kabaldugan kekami ing talimhagang yan.

¹⁶ Sinabi nang Jesus karela, Ikayu man e yu aintindian?

¹⁷ E yu aintindian king ing nanumang lulub king asbuk tataglus king dungus at kaybat lumual munaman king lalam?

¹⁸ Oneng ing nanumang papalual na ning tau king asbuk na manibatan king pusu na at ita ya ing makarinat king tau.

¹⁹ King pusu na ning tau karin magumpisa ing e mayap a tangka antimo ing pamakamate, ing pamakipangalugud, ing miyayaliwang kanawangan, ing pamanako, ing pamaglaram, at ing pamanyirang puri.

²⁰ Ila deti ring makarinat king tau. Oneng e makarinat king tau ing mangan a e tinupad king seremonia na ning pamanos gamat a agpang kekayu sukat tuparan.

²¹ Likuan neng Jesus ing lugal a ita at minta ya king sakup da ring siudad na ning Tiro at Sidon.

²² Ing metung a babaing taga Canaan a manuknangan king lugal a ita linapit ya at nganang dinalung, Makamal a ginu, Anak nang David, malunus kayu pu kanaku! Alipnan ne ning demonyu ing anak kung babai; masakit yang tutu daralanan.

²³ Oneng e ne bitasang pekibatan Jesus. Linapit la ding alagad na at pekisabi ra, Palakuan yu ne. E na katamu patugutan tutukian at atne king kasigla!

²⁴ Kanita nganang mekibat Jesus, Mituburan ku bukud mung karing tupa nang melili ning balen Israel.

²⁵ Panamdam na kaniti ning babai linapit ya at siniklaud king arap nang Jesus. Saupan yu na ku sa, ginu, nganang mekisabing mayap.

²⁶ Pekibat nang Jesus, E mayap ing kuanan ing pamangan da ring anak at iyugse karing asu.

²⁷ Tutu pu ita, ginu, nganang tinutul ning babai, oneng makapangan no man ding asu agyang king mugmug a mangayugse king lamesa da ring karelang amu.

²⁸ Kanita nganang mekibat Jesus, Babae, karagul mu kasalpantayanan! Matupad ing kekang aduan. Kanita mu rin kinayap ya ing anak na.

²⁹ Meko ya king lugal a ita i Jesus at memebe ya king Dagat-dagatan ning Galilea. Minukiat ya king metung a bunduk-bundukan at saka ya linukluk.

³⁰ Minta la kang Jesus ding tutung dakal a tau; darala da la kang Jesus ding pile, ding baldadu, ding bulag, ding pipi, at ding aliwa pang maki sakit. Binili da la king arap nang Jesus at pepakayap na la.

³¹ Mengapamulala la ding tau panakit da karing piping magsalita, kinayap la ding baldadu, mekalakad la ding pile, at mesala la mata ding bulag. At pinuri de ing Dios ning Israel.

³² Inaus na lang Jesus lumapit ding alagad na at ngana, Malulunus ku karing taung deti, atlu na lang aldo kayabe ku ngeni at ala na lang apangan. E ku la buring palakuan danupan, pota mangaliu la king dalan.

³³ Kitang da ring alagad na, Nukarin tamu kumang sapat a pamangan keti king disyerto para pakanan la ding anti kareting karakal a tau?

³⁴ Pilan la ding kekayung tinape? nganang kinutang Jesus karela. Ngarang mekibat, Pitu la at mapilan a asan a mangalati.

³⁵ Pepaluklukan na lang Jesus ding tau king gabun.

³⁶ Kinua na la ding pitung tinape ampon ding asan at kaybat nang mekapasalamat king Dios pemirasu na la ding tinape at asan, at binie na la karing alagad. Ding alagad naman pemie da la karing tau.

³⁷ Mengan la ding sabla at kinabsi la, at inyang tinipun da la ring alagad ding pirapirasung mitagan, pitu lang kaing ding akatmu ra.

³⁸ Apat lang libung lalaki ding mengan, e la kabilang ding babai at ding anak.

³⁹ Kaybat na nita, pepaulian na na lang Jesus ding tau at saka ya sinake king bangka at minta ya king sakup ning Magadan.

16

¹ Linapit la kang Jesus ding mapilan a Pariseo at Saduseo. Buri deng subukan, inya inawad da ing palto yang metung a milagru karela.

² Oneng nganang mekibat Jesus, [Ngayung sumabi neng sisilim, Bukas masala ing panaun, uling ing banua malare ya.

³ Neng abak a maranun, nung ing banua malulam ya, ngayung sasabi, Muran ngeni. Ayayanunsyu yu ing panaun king pamaglalawe yu king banua, oneng e yu la aintindian ding palatandanan na ning kasalukuyan a panaun.]

⁴ Karawak da at keyalan katapatan king Dios ding tau king panaun a kasalukuyan! Malisuas lang maniawad milagru, oneng alang aliwang miyabie karela nune mu ing milagru nang Jonas. Meko ya kaybat nang sinabi ita.

⁵ Kadalakit da king kangatba na ning dagat-dagatan, aganaka da ring alagad king e la mekapagbakal agyang metung mu mang tinape.

⁶ Ngana karelang Jesus, Mimingat kayu king lebadura da ring Pariseo at Saduseo.

⁷ Misabisabi la ding alagad at ngara, E tamu kasi migbakal tinape inya sinabi na ita.

⁸ Balu nang Jesus itang pisasabian da inya nganang kinutang karela, Obat miyayargu kayu king e yu pamagbakal tinape? Karitak yu kasalpantayanan!

⁹ Angga ngeni e kayu pa makaintinde? E yu la atatandanan ding limang tinape a pengan da ring limang libu katau? At nung pilan lang kaing ding akatmu yu karing mitagan?

¹⁰ Antimu rin, ding pitung tinape a mekapakabsi karing apat a libung tau at nung pilan lang kaing ding akatmu yu karing mitagan?

¹¹ Makananu yu ngening e aintindian king e tinape ing sasabian ku kekayu, nune papangilagan da kayu king lebadura da ring Pariseo at Saduseo!

¹² Kanita da pa mu aintindian king aliwa ing lebadura dang gagamitan karing tinape ing papangilag na karela nune ing turu da ring Pariseo at Saduseo.

¹³ Inyang miras ya i Jesus banda king balen na ning Cesarea Felipe, kitang na karing alagad na, Agpang king sasabian da ring tau, ninu ing Anak ning Tau?

¹⁴ Mekibat la, Sasabian da king ya i Juan a Maminyag; sasabian da ring aliwa king ya i Elias, at ating sasabing ya i Jeremias o metung ya karing propeta.

¹⁵ O ikayu, nganang kinutang karela, ninu aku?

¹⁶ Mekibat ya i Simon Pedro, Ika ing Cristo, ing Anak ning Dios a mabie.

¹⁷ Nganang Jesus, Simon, anak nang Juan, mapalad ka! Uling ing sinabi mu e menibatan king tau, nune kang Ibpa kung atyu banua; ya mismu ing pepabalu kaniti keka.

¹⁸ At aku sasabian ku keka, ika i Pedro at babo na niting batu italakad ke ing iglesia ku. At e re sambutan ding pasbul ning impierno.

¹⁹ Ibie ku la keka ding susi na ning Kayarian ning Banua: nanuman ing e mu paintulut keti king yatu e munaman mipaintulut karin banua, at nanuman ing paintulut mu keti king yatu mipaintulut munaman karin banua.

²⁰ Kaybat na nita, penabilinan na lang maigpit ding alagad na king e ra paniabian kaninu man king ya ing Cristo.

²¹ Manibat na kanita pepakilala nang Jesus karing alagad na king kailangan yang munta Jerusalem at dumalan dakal a kasakitan king gamat da ring makatua na ning balen, ding pamuntuk da ring pari, at ding talaturu ning Kautusan, at ipapate re. Oneng king katlung aldo subli yang mie.

²² Tiki neng Pedro king metung a suluk at nganang tinutul, Ginu, e na sa paintulut ning Dios yan! E sukat malyari keka ing makanyan!

²³ Inarapan neng Jesus i Pedro at ngana, Mabating ka kagulutan ku, Satanas! Metung kang bisang munie sagabal kanaku. Ing pamisip mu e king Dios nune king tau.

²⁴ Kaybat na nita, sinabi nang Jesus karing alagad na, Nung ing ninuman bisa yang tuki kanaku, sukat nang kalinguan ing sarili na, pusanan ne ing krus na at tuki ya kanaku.

²⁵ Uling ing ninumang bisang sagip king bie na, mawala ya; oneng ing ninumang ibating ne ing bie na alang-alang kanaku, akit ne.

²⁶ Nanung apala na ning tau nung abandi ne ing mabilug a yatu oneng mawala naman ing bie na? Kabud mete ya ing tau, ala yang arapat nanuman para abawi na ing bie na.

²⁷ Ing Anak ning Tau datang yang kayabe ning kayupayan nang Ibpa na at antabayanan de ring anghel na. King paniatang na ablasan ne ing balang metung agpang king depat na.

²⁸ Sasabian ku kekayu: E ra takman ding aliwa kekayu keti ing kamatayan anggang e re akit datang keti antimong Ari ing Anak ning Tau.

17

¹ Kalabas da ring anam a aldo, tiki neng Jesus i Pedro ampon ding mikapatad a Santiago at Juan; dela na la king metung a matas a bunduk nung nu la makapagdili-dili.

² King akakit da ring atlung alagad minaliwa ya itsura i Jesus; maslag yang anti ing aldo ing lupa na at meging makasilo ya king puti ing imalan na.

³ Kabud-abud ikit de i Moises at i Elias; makipagsalita la kang Jesus.

⁴ Inya nganang Pedro kang Jesus, Ginu, masanting ing keti ta na. Nung bisa ka gawa kung atlung kubu keti; metung para keka, metung para kang Moises, at metung para kang Elias.

⁵ Kasalukuyan na pang magsalita inyang tikpan na la ning maslag a biga. Meramdam ya ibat king biga ing metung a siwala. Ngana, Iti ya ing Anak kung pakamalan a lubus kung katulan. Pakiramdaman ye!

⁶ Inyang dimdam de ring alagad ing siwala mitakutan lang e mu nanu, inya mipasubsub la king gabun.

⁷ Linapit ya i Jesus karela at kilbit na la at ngana karela, Mibangun kayu. E kayu tatakut!

⁸ Inyang minatna la, ala lang aliwang ikit karin nune na mu i Jesus.

⁹ Nganang minutus Jesus karela kabang kukuldas la king bunduk, Ala kayung babalitanan ninuman king ikit yu anggang e subling mie ing Anak ning Tau.

¹⁰ Kanita kitang da ring alagad kang Jesus, Obat sasabian da ring talaturu ning Kautusan king kailangan ya pa mung datang i Elias?

¹¹ Nganang mekibat Jesus, Kailangan ya ping datang keti i Elias ban isadia na ing sabla.

¹² Oneng sasabian ku kekayu: dinatang ne i Elias, oneng e re akilala ding tau. Depat da kang Elias itang buri dang daptan. Makanyan munaman ing dalanan na ning Anak ning Tau.

¹³ Aintindian da kanita ding alagad king ing amanuan na karela ya i Juan a Maminyag.

¹⁴ Inyang ikua ra nang mekapagbalik king kapatagan, disnan da la ring dakal a tau. Linapit ya kang Jesus ing metung a lalaki at siniklaud ya king arapan na.

¹⁵ Ngana, Ginu, malunus kayu king anak kung lalaki! Sosoning ya at tutu yang misasakitan neng susumpungan ne ning sakit na. Ngana nang miraragsa king api, ngana nang mananabu king danum.

¹⁶ Dela ke pu karing alagad yu, oneng e re agyung pakayapan.

¹⁷ Nganang sinabing Jesus, Ala lang kasalpantayanan at maragul la pamagkamali ding tau ngening kasalukuyan! Angga wari kapilan ing kayabe yu ku? Angga kapilan da kayu pibabatan? Idala ye keni ing anak!

¹⁸ Sebianan neng Jesus ing demonyu, at iti linual ya. Inya kanita mu rin kinayap ya ing anak.

¹⁹ Inyang asarilinan de i Jesus, kitang da ring alagad na nung baket e re apalakuan ing demonyu.

²⁰ Mekibat ya i Jesus, Inya e ye apalualan uling ditak kayu kasalpantayanan. Sasabian ku kekayu, agyang kasing dagul nia mu ning butul mustasa ing kasalpantayanan yu, malyari yung sabian king bunduk a ini, Malis ka keta! at malis ya. Alang bage a e yu arapat! [

²¹ Oneng bukud mung ing panalangin at pamag-ayunu ya ing makatabi king anti kaniting klasing demonyu.]

²² Kanitang mitipun la ngan ding alagad karin Galilea sinabi nang Jesus karela, Malapit da niang ipanganiaya ding tau ing Anak ning Tau.

²³ Paten de, oneng subli yang mie king katlung aldo. At bina lang melungkut alagad.

²⁴ Kanitang miras ya Capernaum i Jesus at ding alagad na, linapit la kang Pedro ding mangolektang buis para king Templo. Kitang da, Mamayad yang buis king Templo ing kekayung Maestro?

²⁵ Nganang mekibat Pedro, Wa, mamayad ya. Karas da kilub ning bale, bayu na ikuang migsalitang Pedro, kitnan neng Jesus, Nanung pamalak mu, Simon? Kenu la kakuang bayad o buis ding ari keti king yatu? Karing memalen a sasakupan da o karing dayuan?

²⁶ Pekibat nang Pedro, Karing dayuan. Nung makanyan, nganang Jesus, e la sukat mamayad ding memalen a sasakupan da.

²⁷ Makanyan man, ba lang alang asabi ding taung den, munta ka king dagat-dagatan at mamaduas ka; kabud asaka me ing mumunang diling akua mung asan, paslan me balungus at kilub na manakit kang metung a salaping pilak. Sapat ne iting pamayad king buis ku ampon king buis mu king Templo; kuanan me at bayaran mu ing kekatang buis.

18

¹ Kanitang penandit a ita lepitan de ring alagad i Jesus. Kitang da kang Jesus, Ninu ing marangal dili king Kayarian ning Banua?

² Inaus neng Jesus ing metung a anak a malati at pepatalakaran ne arap da,

³ at ngana, Tandanan yu ini! Nung e kayu magbayu ugali at maging kalupa da ring anak, e kayu milub kapilan man king Kayarian ning Banua.

⁴ Ing marangal dili king Kayarian ning Banua ya itang biasang magpakumbaba at kalupa na ning anak a ini.

⁵ At ninumang tanggap matula king anti kaniting anak alang-alang kanaku, aku ing tatanggapan na.

⁶ Nung ing ninuman panibatan ne ning pamikasala na kanaku ning metung karing mangalating deti a maniwala kanaku, mayap pa ing itali ya ing maragul a gilingan a batu king batal na at ilumud de king dagat.

⁷ Makalunus yang tutu ing yatu uli na ning ating bage makapikasala karing tau! E mu alako kapilan man ing panibatan na ning pamikasala, oneng makalunus yang tutu ing taung panibatan na niti!

⁸ Nung ing gamat mu o ing bitis mu ya ing babie dalan king pamikasala mu, pututan me at iyugse! Mayap pa ing lungub ka banua a alang metung a gamat o metung a bitis kesa king adua ka gamat o adua bitis miyugse king impierno.

⁹ At nung ing mata mu ya ing babie dalan king pamikasala mu, dukitan me at iyugse! Mayap pa ing lungub kang metung a mata karin banua kesa king adua ka matang miyugse king api na ning impierno.

¹⁰ Pangilagan yung e ye insultuan ing metung karing malating deti. Sasabian ku kekayu, ding anghel da karin banua atyu la kapilan man king arapan nang Ibpa kung atyu banua. [

¹¹ Uling dinatang ya ing Anak ning Tau ba na lang iligtas ding mebating.]

¹² King pamalak yu, nanu mo ing daptan na ning taung ating dinalan a tupa at saka ya melili ing metung karela? Lakuan na la ding siam apulu't siam a manyibsiban king libis ning bunduk; panintunan ne ing tupang melili.

¹³ Potang akit ne, sasabian ku kekayu, maygit itang tula na kaniting metung a tupa kesa king tula na karing siam apulu't siam a e melili.

¹⁴ Makanyan munaman ing kaburian na ning Ibpa yung atyu banua: king e ya sa malilili ing metung man karing malating deti.

¹⁵ Nung mikasala ya keka ing kapatad mu, lapitan me at ipakilala mu ing pamikasala na. Oneng daptan mu king makalihim, ita sanang ikayu mung adua. Nung pakiramdaman na ka, ikua meng abalik a lub keka ing kapatad mu.

¹⁶ Nung e na ka pakiramdaman, mituki kang metung o aduang tau ban ing nanumang pisasabian yu malyaring mipatutuan king amanu da ring adua o atlung tau antimo ing sasabian na ning kasulatan.

¹⁷ Nung e ya makiramdam karela, isumbung mu ing sabla king iglesia. At nung e ya naman makiramdam king iglesia, iyapus mu nia mung anting dayuan o talapanyingil buis.

¹⁸ Sasabian ku kekayu: nanuman ing e yu paintulut keti king yatu e munaman mipaintulut karin banua; nanuman ing paintulut yu keti king yatu, mipaintulut munaman karin banua.

¹⁹ Antimu rin, sasabian ku kekayu: nung misanmetung la ding adua kekayu keti king yatu king nanumang aduan yu king panalangin, ibie na kekayu ning Ibpa kung atyu banua.

²⁰ Uling nukarin man ating adua o atlu kataung mititipun king lagyu ku, atyu ku libutad da.

²¹ Kanita linapit ya i Pedro kang Jesus at kitang na, Ginu, makatapilan ke patawaran ing kapatad kung mikasala? Makatapitung beses?

²² Nganang mekibat Jesus, Ali, e makatapitung besis, nune pitung pulung besis a tiapitu.

²³ Uling ing Kayarian ning Banua kalupa ne ning metung a ari a mibalak manyingil king utang da ring ipus na.

²⁴ Mapilan la pa mu ding ayaus na inyang detang de ing metung karela a maki utang milyun-milyun a pesus keya.

²⁵ Ala yang apamayad king utang na, inya inutus na ning ari king pisali re at pati na ing asawa na at ding anak da at ing sabla nang pibandian ba yang makabayad utang.

²⁶ Siniklaud ya ing ipus king arapan ning ari at nganang mekisabing mayap, Dinan yu ku pa pung ditak a panaun, at bayaranan da kayu king sablang utang ku!

²⁷ Melunus ya ing ari, inya pepatawad na ing utang na at pepaburen neng meko.

²⁸ Oneng kalual na niting ipus asalubungan ne ing metung karing kalupa nang ipus a maki utang mapilan a pesus keya. Kinuelyu ne at saka ne sekal a batal. Nganang sinabi, Bayaran mu ing utang mu kanaku!

²⁹ Siniklaud ya ing kalupa nang ipus king arapan na at nganang mekisabing mayap, Dinan mu ku pang panaun at bayaran da ka!

³⁰ Oneng e ya mebisa; nune pepasukul ne anggang e ya mekapamayad king utang na.

³¹ Panakit da kaniti ding aliwang ipus, menamdaman la; inya minta la king ari at simbung da ing sablang milyari.

³² Uli na nita, pepayaus ne ning ari ing ipus at nganang sinabi, Taung alang kwenta! Pepatawaran da ka king kabilugan mung utang kanaku uli na ning mekisabi kang mayap.

³³ Sukat ka naman sanang mika lunus king kalupa mung ipus antimo nung makananu da kang linusan!

³⁴ Mikalabkab ing mua na ing ari at pepasukul ne ing ipus ba yang magdusa anggang e ya makabayad king kabilugan a alagang inutang na.

³⁵ Nganang memupus Jesus king pamagsalita na, Makanyan munaman ing daptan na kekayu ning Ibpa kung atyu banua, nung ing balang metung kekayu e ya biasang mamatawad maniaman king lub na king kapatad na.

19

¹ Kayari nang migsalitang Jesus tungkul kareting bage, meko ya Galilea at minta ya king sakup na ning Judea, king kangatba nang pampang ning Ilug ning Jordan.

² Tikian de ring tutung dakal a tau at pepakayap na la.

³ Linapit la kang Jesus ding mapilan a Pariseo uling buri deng arakap king pamagsalita na. Ngarang mengutang kang Jesus, Paintulut na ning kekatamung Kautusan ing idiborsyu ne ning lalaki ing asawa na uli na ning isanu pa mang kasangkanan?

⁴ Nganang mekibat Jesus, E ye pa wari abasa ing anti kaniting kasulatan? Kanitang kamumulan ing Miglalang gewa na lang lalaki at babai.

⁵ At nganang sinabi ning Dios, Uli na niting sangkan, lakuan ne ning lalaki i tata na at i ima na at makiabe ya king asawa na, at ilang adua maging metung na la mu.

⁶ Inya e na la adua nune metung na la mu. Uli na nita, e na la malyaring pikawanian ning tau ding pisanmetung na ning Dios.

⁷ Ngarang kinutang ding Pariseo kang Jesus, Nung makanyan, obat inutus nang Moises king ing lalaki dinan ne pang katunayan king pamikawani ra at kaybat malyari na neng kawanian?

⁸ Pekibat nang Jesus karela, Peintulut nang Moises ing adiborsyu yu la ding asawa yu uli na ning kesiasan yung buntuk. Oneng e makanyan kanitang minuna.

⁹ Inya ngeni sasabian ku kekayu: ninuman ing midiborsyu king asawa na samantalang e ne man migtaksil at kaybat makiasawa ya king aliwang babai, mikasala yang pamakipangalugud. [At ing lalaking makiasawa king babaing kewanian na ning asawa na, mikakasala yang pamakipangalugud.]

¹⁰ Ngara ding alagad na, Nung makanyan ing kailangan dang tukian ding miyasawa, masanting pa ing e na makiasawa.

¹¹ Pekibat nang Jesus, E bala nang tau malyaring makatanggap keting mesabi, nune mu detang dirinan nang makanyan ning Dios.

¹² Uling miyayaliwa la ding sangkan obat atin taung e makiasawa. Ating e makiasawa uling katutubu ra ing makanyan, atin munamang e makiasawa uling ding aliwa sasarian da lang e makapakiasawa, at e la makiasawa ding aliwa alang-alang king Kayarian ning Banua. Itang malyaring makatanggap kaniting turu, tanggapan na.

¹³ Ating mapilan a taung migdalang anak a mangalati kang Jesus ba na lang bendisyunan at ipanalangin. Oneng sebianan da la ring alagad ding magdala.

¹⁴ Nganang Jesus, Paburen yu lang lumapit kanaku ding anak. E yu la sasabatan, uling ing Kayarian ning Banua para karing anak yang anti kareti.

¹⁵ Timpak na la ding gamat na karing buntuk da ring anak bayu ya meko ketang lugal a ita.

¹⁶ Atin namang metung a lalaking linapit kang Jesus at ngana, Maestro, nanu ing mayap a sukat kung daptan ba kung tanggapan ing bie alang angga?

¹⁷ Nganang mekibat Jesus, Baket kukutnan mu ku nung nanu ing mayap? Metung ya mu ing mayap. Nung bisa kang magkamit bie, tuparan mu la ding kautusan.

¹⁸ Isanung kautusan? nganang kinutang ning tau. Mekibat ya i Jesus, E ka makamate; e ka makipangalugud; e ka manako; e ka maglaram;

¹⁹ igalang me i tata mu at i ima mu; at luguran me ing kalupa mung tau antimo ing sarili mu.

²⁰ Ngana ning kayanakan, Tiparan ku na la ngan deting kautusan. Nanu pa ing kulang kaku?

²¹ Nganang Jesus, Nung bisa kang maging ganap, muli ka, pisali mu ngan ing pibandian mu at ibie mu karing kalulu ing ayabli mu at mika pibandian ka karin banua; kaybat magbalik ka at tuki ka kanaku.

²² Inyang dimdam na ning kayanakan iti, meko yang malungkut uling dakal ya pibandian.

²³ Nganang Jesus karing alagad na, Sasabian ku kekayu: masakit yang tutung lungub ing metung a mabandi king Kayarian ning Banua.

²⁴ Sasabian ku naman kekayu: mas mayan pa ing dumalan ya ing metung a kamelyu king busbus na ning karayum kesa king lungub ya king Kayarian ning Dios ing metung a mabandi.

²⁵ Mebigla la ding alagad na inyang dimdam da iti. Ngarang kinutang, Nung makanyan, ninu ing malyaring miligtas?

²⁶ Linawe na lang Jesus at ngana, Para king tau, iti e mapalyari; oneng para king Dios ing sabla mapalyari.

²⁷ Kanita migsalita ya i Pedro, Lawan mu, likuan mi ing sabla at tikian da ka. Nanu ing malyari ming asahan?

²⁸ Nganang Jesus karela, Ini ing tandanan yu: potang mag-ari yang mitmung kaligayan ing Anak ning Tau king Bayung Panaun, ikayung labing adua a tinuki kanaku lukluk kayu naman karing labing aduang tronu ban manatul karing labing aduang tribu na ning Israel.

²⁹ Bukud pa kanyan, ing balang taung mibatang likuan ne ing pibalebale na, ding kapatad nang lalaki at babai, ding pengari na, ding anak na o gabun a pibandian na alang-alang kanaku, tanggap yang makatadinalan maygit kareti, at midinan yang bie alang angga.

³⁰ Oneng dakal la ding ngeni mumuna a maging tauli, at dakal la ding ngeni tauli a maging mumuna.

20

¹ Ing Kayarian ning Banua kalupa ne ning metung a taung ating mulahan ubas. Linual ya inyang abak a maranun ban manintun a-upahan nang magobra king mulahan nang ubas.

² Kaybat dang mikasundu king upang metung a denaryung sueldung patingapun, pepapuntan na la king mulahan nang ubas.

³ Linual yang pasibayu itang mag-a-alas nuebe na ning abak at minta ya king palengki, at disnan na la ding mapilan a taung talatalakad karin a alang daraptan.

⁴ Ngana karela, Munta kayu namang makipagobra king mulahan kung ubas at dinan da kayung sapat a upa.

⁵ At minta la karin. Pasibayu yang linual bandang kaugtuan aldo at bandang alas tres ibat meugtu, at makanyan munaman ing depat na.

⁶ Linual yang pasibayu inyang malapit na mung alas singku at menakit yang aliwa pang taung pakatalakad karin. Baket sisiran ye ing patitingapun keti a ala kayung daraptan? nganang kinutang karela.

⁷ Ngarang mekibat, Kasi pu alang mananggapan obra kekami. Nung makanyan, munta kayu at magobra munaman king mulahan kung ubas, ngana karela.

⁸ Inyang mabengi na, ngana ning makibandi king katiwala na, Ausan mu na la deng magobra at bayaran mu la king karelang upa. Magumpisa ka karing tauling meyakua at itauli mu la ding minuna.

⁹ Inyang linapit la ding meyakuang megobra itang gatpanapun, tinanggap lang metung a denaryu.

¹⁰ Inyang linapit la ding minunang grupu isipan da king tanggap lang maygit; makanyan man tinanggap la namang metung a denaryu.

¹¹ Inyang tinggap da la ring upa ra, migreklamu la king makibandi.

¹² Ngarang sinabi, Metung la mu pung oras megobra dening tauling mekipagobra, baket pekilupa yu la upa kekaming megobrang patingapun a mibata king pali na ning aldo?

¹³ Ba, abe, ngana ning makibandi king metung, e ra ka piperhuisiuan. E wari mekipagkasundu kang mibayaran metung a denaryu?

¹⁴ Tanggapan mu la ding upa mu at muli na ka. Buri keng upahan kalupa na ning upa mu ining tauling megobra.

¹⁵ E ku wari arapat ing buri kung daptan karing salapi ko? Pota galang mangalalu ka mu uli na ning maganaka ko?

¹⁶ Nganang memupus migsalitang Jesus, Makanyan lang maging mumuna ding tauli at maging tauli ding mumuna.

¹⁷ Inyang paukiat ya Jerusalem i Jesus, kelilua na la ding labing aduang alagad at pekisabian na la kabang lalakad la.

¹⁸ Ngana karela, Lawan yu, paukiat tamu Jerusalem at karin manabu ya ing Anak ning Tau karing gamat da ring pamuntuk da ring pari at karing talaturu ning Kautusan. Atulan deng mate

¹⁹ at kaybat ibie re karing gamat da ring paganu, at insultuan de at panasakitan at ipaku re king krus; at king katlung aldo subli yang mie.

²⁰ Linapit ya kanita kang Jesus ing asawa nang Zebedeo; kayabe na la ding adua nang anak a lalaki. Uling atin yang buring aduan dinuku ya arapan na.

²¹ Nanung buri mu? nganang kinutang Jesus. Nganang mekibat, Ipangaku yu sana king dening adua kung anak a lalaki lukluk la king banda yung wanan at kayli potang miras na ing Pamag-ari yu.

²² E yu balu ing aduan yu, nganang mekibat Jesus karing aduang anak a lalaki. Apibata yu kaya ing kasakitan a malapit ku nang pibatan? Opu, apibata mi, ngarang mekibat.

²³ Wa, ing kasakitan a pibatan ku, pibatan yu naman, nganang Jesus karela, oneng ala yu kanaku ing mamili nung ninu ing lukluk king banda kung wanan o king banda kung kayli. Deti para kareta lang pagsadian nang Ibpa ku.

²⁴ Inyang dimdam da iti ding apulung alagad, mimua la karing aduang mikapatad.

²⁵ Inya pepalapitan na lang Jesus at ngana karela, Balu yu king ding mamuntukan karing tau paginu la karela, at ding sasakup karela pakilala ra ing karelang kayupayan.

²⁶ Oneng e makanyan kekayu. Nung ing ninuman kekayu bisa yang maging marangal, sukat yang maging talasuyu da ring sabla.

²⁷ At nung ing ninuman bisa yang mamuntukan, sukat yang maging talasuyu yu,

²⁸ antimo ing Anak ning Tau e dinatang ban suyuan, nune ban sumuyu at iyain ing bie na ban mayatbus la ding dakal.

²⁹ Kalako da Jerico, tikian de ring dakal a tau i Jesus.

³⁰ Ating aduang taung bulag a makalukluk king lele ning dalan. Ngarang kinulait inyang dimdam dang lalabas ya i Jesus, Anak nang David! Malunus ka kekami!

³¹ Ding dakal a tau sebianan da la at sinabi ra king e la masigla. Oneng lalu rang sikan ing kulait da. Ngara, Anak nang David! Malunus ka kekami!

³² Tinuknang ya i Jesus at inaus na la. Kitang na karela, Nanu ing buri yung daptan ku para kekayu?

³³ Mekibat la, Buri mi pu ing manakit la ding mata mi!

³⁴ Melunus ya karela i Jesus at tigkil na la ding mata ra; kanita mu rin menakit la at tinuki la kang Jesus.

21

¹ Inyang milalapit na la Jerusalem, miras la Betfage, lele ning Bunduk ding Olibo. Kanita mitubud yang adua i Jesus karing alagad at pepaunan na la.

² Ngana karela, Munta kayu king baryung arapan yu. Karas yu karin manakit kayung metung a gaindung asno; makatali ya, kayabe ne ing biseru na. Kalagan yu la at idala yu la keni.

³ At nung ating mangutang kekayu, ipakibat yu, Kailangan na la ning Ginu; at paburen nang idala yu la.

⁴ Iti mepalyari ban matupad itang inula na ning propeta:

⁵ Sabian yu king siudad ning Zion: Lawan mu, daratang ya keka ing kekang ari. Mapagpakumbaba ya at makasake ya king metung a asno, at king metung a biseru, ing biseru ning asno.

⁶ Meko la ding alagad a mituburan at tiparan da ing inutus nang Jesus karela.

⁷ Dela re ing asno ampon ing biseru na at binili da la ring balabal da king gulut da ring asno. At sinake ya i Jesus.

⁸ Lintang da la ring tutung dakal a tau ding karelang balabal king dalan; ding aliwa naman memakli lang sanga karing tanaman at kinalat da la king dalan.

⁹ Ding tutung dakal a taung lalakad makauna kang Jesus at ding atyu king kagulutan na sinabi rang masikan: Purian ya ing Anak nang David! Bendisyunan ne sa ning Dios ing daratang king lagyu na ning Ginu! Purian ya ing Dios!

¹⁰ Inyang linub ya Jerusalem i Jesus, megulu ya ing mabilug a siudad. Ninu kaya iti? ngarang kinutang ding tau.

¹¹ Iti ya i Jesus, ing propetang ibat Nazaret, Galilea, ngarang mekibat ding keraklan.

¹² Tinaglus ya king Templo i Jesus at penabi na la ngan ding sablang mamisali at maniali karin; penuag na la ding lamesa da ring maglibe salapi at ding luklukan da ring mamisaling patipati.

¹³ Ngana karela, Mayayakit karing Kasulatan king ing Dios sinabi na: Ing bale ku mayaus yang bale pipanalanginan. Oneng gewa yeng pugad da ring mapanako!

¹⁴ Pigsarian de ring bulag at ding lumpu king Templo at pepakayap na la.

¹⁵ Oneng mimua la ding pamuntuk da ring pari at talaturu ning Kautusan inyang ikit da la ring makapagmulala nang dapat at nung makananu rang sasabian masikan ding anak king Templo, Purian ya ing Anak nang David!

¹⁶ Inya ngara kang Jesus, E mu daramdaman ing sasabian da? Pekibat nang Jesus karela, Daramdaman ku. E ye pa wari abasa iting Kasulatan a sasabing: Karing asbuk da ring anak at bingut pepayagkas mu ing ganap a kapurian?

¹⁷ Likuan na lang Jesus at linual ya king siudad at minta ya Betania. Karin na linabas ing bengi.

¹⁸ Kabukasan abak, kabang pabalik ya king siudad, dimdam na ing danup.

¹⁹ Menakit yang metung a tanaman a higerang tutubu king lele dalan. Lepitan ne, oneng ala yang ikit nanuman nune mu bulung. Inya sinabi na king higera, E na ka mikabunga kapilan man! Kanita mu rin melangi ya ing tanaman.

²⁰ Ikit da ring alagad na iti at mengapamulala la. Obat bigla yang melanat ing higera? ngarang kinutang.

²¹ Mekibat ya i Jesus, Tandanan yu ini: nung atin kayung kasalpantayanan at e kayu mag-alinlangan, e mu ing malyari yung arapat ing depat ku king tanaman a higera, nune maygit pa kanita. Sabian yu mu king bunduk a ini, Mako ka ken at dulung ka king dagat, ita marapat.

²² Nanuman ing aduan yu king kekayung pamanalangin tanggapan yu, nung atin kayung kasalpantayanan.

²³ Linub yang pasibayu king Templo i Jesus; kabang tuturu ya, linapit la ding pamuntuk da ring pari ampon ding makatua ning balen at ngara, Nanu ing kayupayan mung gawa kareting bage? Ninung minie keka king kayupayan a yan?

²⁴ Mekibat ya i Jesus, Metung mu ing ikutang ku kekayu at nung apakibatan yu ku, sabian ku naman kekayu nung nanung kayupayan kung gawa karing bage daraptan ku.

²⁵ Nukarin na kinuang Juan ing upaya nang maminyag? Ibat banua o ibat karing tau? Mipagsalita la king metung at metung at ngara, Nung sabian tamung ibat banua, sabian na kekatamu, Baket e kayu meniwala keya?

²⁶ At nung sabian tamung ibat karing tau, pota naman nanu ing gawan da ring memalen kekatamu, uling ding sabla kikilalanan deng bilang propeta i Juan.

²⁷ Inya ngarang mekibat kang Jesus, E mi balu. Sinabi na karela, E ku naman sabian kekayu nung nanung kayupayan kung gawa kareting bage.

²⁸ Nanu ing pamalak yu kanini? Ating metung a taung ating aduang anak a lalaki. Lepitan ne ing pangane at ngana, Anak, munta ka king mulahan ubas at magobra ka karin.

²⁹ Pekibat ning anak, E ku bisa. Oneng kaybat, minaliwa ya isip at minta ya king mulahan ubas.

³⁰ Kaybat na nita, minta ya ing tata king kadua at makanyan munaman ing inutus na. Opu, munta ku, nganang mekibat. Oneng e ya minta.

³¹ Ninu karing adua ing tinupad king kaburian na ning tata? Itang pangane, ngarang mekibat. Sasabian ku ngeni kekayu, nganang Jesus karela, muna la pang lungub king Kayarian ning Dios kesa kekayu ding talapanyingil buis ampon ding babaing magtinda king katawan da.

³² Uling dinatang ya i Juan kekayu at tiru ne kekayu ing dalan na ning kabanalan at e kayu meniwala keya; oneng meniwala la ding talapanyingil buis at ding babaing magtinda king katawan da. Agyang ikit yu na iti, e kayu pa mu rin migbayung bie at e meniwala kang Juan.

³³ Pakiramdaman ye ing metung pang talimhaga. Ating metung a taung menanaman ubas king gabun na at bekuran ne. Kinulkul yang pibilian king pipapaslan ubas at mitalakad yang metung a tore. Kaybat na nita, peniwala ne karing kasamak at saka ya minta king marayung lugal.

³⁴ Inyang miras na ing panaun ning pamamupul ubas, tiburan na la ding ipus na ban tanggapan da karing kasamak ing parti na.

³⁵ Penasakit da la ring kasamak na ding ipus na, pemalupalu de ing metung, pete re ing metung, at pemasibas de ing metung.

³⁶ Pasibayu, mitubud ne namang aliwa pang ipus ing maki gabun, lalu lang dakal kesa karing minuna; at makanyan munaman ing depat da ring kasamak karela.

³⁷ Katataulian, tinubud ne karela ing anak nang lalaki. Ngana, Pihung igalang da ne man ing anak ku.

³⁸ Oneng inyang ikit de ring kasamak ing anak, ngarang misabisabi, Iti ya ing talapagmana na ning pakisamakan tamu. Tara, paten ta ya ban akua tamu ing bandi na!

³⁹ Inya dekap de; liwal de king mulahan ubas at saka re pete.

⁴⁰ Nganang kinutang Jesus, Ngeni, nung datangan na la ning maki gabun, nanu kaya ing daptan na karing kasamak nang deta?

⁴¹ Ngarang mekibat, Siguradu na lang ipapate ding e mayap a taung deta, at ipakisamak ne ing mulahan nang ubas karing aliwang makisamak a munie king parti na king pupul king panaun a karampatan.

⁴² Nganang Jesus karela, E yu wari abasa ini king Kasulatan? Ing batung e ra buri ding manalakad bale, ya ing maging batung pamuntuk. Dapat na iti ning Ginu, at pagmumulalan tamu!

⁴³ Inya ngeni sasabian ku kekayu, nganang tinuglung Jesus, milako ne kekayu ing Kayarian ning Dios at miyabie ya karing taung biasang papamunga kaniti. [

⁴⁴ Mangapile ya ing ninumang mitakid king batung iti, at mangarunut ya ing ninumang dugpan na ning batung iti.]

⁴⁵ Inyang dimdam de ring pamuntuk ding pari at Pariseo ing talimhagang sinabi nang Jesus, balu ra king ila ding pamaramdaman na.

⁴⁶ Buri deng iparakap, oneng tatakut la karing tau uling kikilalanan deng metung a propeta i Jesus.

22

¹ Migsalita yang pasibayu i Jesus karing dakal a tau king kapamilatan da ring talimhaga. Ngana,

² Ing Kayarian ning Banua kalupa ne niti: migtau yang maragul ing metung a ari para king kasal ning anak nang lalaki.

³ Tinubud na la ding ipus na ban maniaus karing kumbiradu na king kasal, oneng e la mebisang datang.

⁴ Inya pasibayu yang mitubud aliwang ipus at penabilin na karela, Sabian yu karing mekumbira king manaya na ing kanakung sidia; pepakatat ku na la ding kanakung biserung baka ampon ding aliwa kung sese pataban; makasadia na ing sabla. Munta na kayu keni king kasalan!

⁵ Oneng e ra pinsinan iti ding mekumbira. Sinulung na ning balang metung ing lakad na; minta ya ing metung king asikan na at ing metung naman minta ya king negosyu na.

⁶ Ding aliwa naman dekap da la ring ipus a tinubud na; penasakit da la at melaus da lang pete.

⁷ Mimua ya ing ari at peparala na la ding sundalus na at pepapate na la ding tampalasan at pepasilab ne ing karelang siudad.

⁸ Kaybat ngana karela, Makasadia na ing kasalan, oneng e la karapatdapat ding mekumbira.

⁹ Ngeni munta kayu karing dalan a matau at kumbiran yu lang datang king sidia ku ding sablang taung akit yu.

¹⁰ Inya minta la ding ipus karing dalan at tinipun da la ring sablang atagpuan da: e mayap o mayap a tau; at kinatmu ya karing mekumbira ing lugal nung nu da la ikasal.

¹¹ Inyang linual ya ing ari ba na lang lawan ding bisita, ikit ne ing metung a taung e makaimalan pakipagkasal.

¹² Abe, ngana, baket linub ka keti a e ka makaimalan pakipagkasal? Oneng ala yang apakibat ing tau.

¹³ Kanita ngana ning ari karing ipus, Igapus ye gamat at bitis at iyugse ye king karalumduman king lual. Karin ya kumiak at mitigis a ipan.

¹⁴ At nganang memupus Jesus, Dakal la ding meyaus, oneng ditak la mu ding mepili.

¹⁵ Meko la ding Pariseo at minisip lang paralan nung makananu reng arakap i Jesus king pamagsalita na.

¹⁶ Kaybat na nita, tiburan da lang makikit kang Jesus ding karelang alagad at ding mapilan a tauan nang Herodes. Ngara kang Jesus, Maestro, balu mi ing tapat kayu at tuturu yu ing sablang katutuan tungkul king kaburian na ning Dios para king tau. E kayu biasang mangabiran kenu man, uling paraparehu mu ing lawe yu karing tau.

¹⁷ Sabian yu na kekami nung nanu ing pamalak yo? Labag king Kautusan tamu ing mamayad buis king Emperador ning Roma o ali?

¹⁸ Oneng balu nang Jesus ing e mayap dang parasan, inya ngana karela, Hipokrita! Obat buri yu kung subukan?

¹⁹ Pakit ye kanaku ing salaping pamayad buis! Inyang inabutanan da ne,

²⁰ kitang na karela, Kaninu ya larawan at lagyu ing makatatak ken?

²¹ Ngarang mekibat, King Emperador la. Inya nganang Jesus karela, Nung makanyan, ibie yu king Emperador ing mangaintulid king Emperador, at ibie yu king Dios ing mangaintulid king Dios.

²² Mipamulala la king pekibat nang iti at likuan de.

²³ Kanita mu ring aldong ita linapit la kang Jesus ding mapilan a Saduseo. E la maniwala ding taung deti king ating pamaniubling mebie.

²⁴ Ngara, Maestro, sinabi nang Moises: Nung ing metung a lalaki mate yang alang akalakuanan a anak, sukat neng pakasalan ning kapatad nang lalaki ing mebalu ban mikayanak ya para king meyangu-bie kapatad na.

²⁵ Ating pitung mikakapatad a lalaki. Mekiasawa ya ing pangane at kaybat mete yang alang akalakuanan a anak, inya pekasalan ne ning kapatad a katuki na ing mebalu.

²⁶ Makanyan munaman ing milyari king kadua, king katlu, at angga king kapitu.

²⁷ Katataulian, mete ya naman ing babai.

²⁸ Ngeni, king pamaniubling mebie, ninu karing pitung mikakapatad ing maging asawa na, anti na ning mikasal ya karela ngan?

²⁹ Nganang mekibat Jesus karela, Maragul ing kekayung pamagkamali uling e yu la aintindian ding Kasulatan ni e yu aintindian ing upaya na ning Dios.

³⁰ Uling king pamaniubling mebie, e na la miyayasawa ding lalaki at babai; nune mie lang antimo ding anghel karin banua.

³¹ Tungkul naman king pamaniubling mebie, e yu pa wari abasa ing sinabi na kekayu ning Dios? Sinabi na,

³² Aku ing Dios nang Abraham, ing Dios nang Isaac, at ing Dios nang Jacob. Buri nang sabian niti king e re Dios ding mete nune Dios de ring mabie.

³³ Mengapamulala la ding dakal a taung mekaramdam king tuturu na.

³⁴ Mitipun la ngan ding Pariseo inyang abalitan da nung makananu na lang apatahimikan Jesus ding Saduseo.

³⁵ At mengutang ya kang Jesus ing metung karela a talaturu ning Kautusan ba neng subukan.

³⁶ Ngana, Maestro, isanu ing maragul diling utus king Kautusan?

³⁷ Pekibat nang Jesus, Luguran me ing Ginung kekang Dios king mabilug mung pusu, king mabilug mung kaladua, at king mabilug mung kaisipan.

³⁸ Yan ing maragul diling utus.

³⁹ Kalupa nia naman niti ing kadua: Luguran me ing kalupa mung tau antimo ing sarili mu.

⁴⁰ Kareting aduang kautusan karin ya makatalakad ing mabilug a Kautusan at ing turu da ring propeta.

⁴¹ Kabang makatipun la ding Pariseo, kitang nang Jesus karela,

⁴² Nanu ing pamalak yu tungkul king Cristo? Kaninu ya anak? Ngarang mekibat, Anak neng David.

⁴³ Kitang nang Jesus karela, Nung makanyan, baket king agkat ning Espiritu i David inaus neng Ginu? Sinabi na,

⁴⁴ Ngana ning Ginu king kakung Ginu: Lukluk ka king banda kung wanan, anggang e ku la lubus apasukuan keka ding kekang kalaban.

⁴⁵ Ngeni, nung i David mismu ausan neng Ginu, makananu neng malyaring anak kanita?

⁴⁶ Agyang metung mung amanu alang mekapakibat kang Jesus, at manibat na ketang aldong ita ala nang mengangas pang mangutang kang Jesus.

23

¹ Kaybat na nita, inarapan na lang Jesus ding dakal a tau ampon ding alagad na at ngana karela,

² Ding talaturu ning Kautusan at Pariseo ila ding mirinan upaya ban palino king Kautusan nang Moises.

³ Inya pamintuan yu at tukian ing nanumang yuyutus da kekayu, oneng e yu la pakiapusan king daraptan da, uling e ra tutuparan ing ipanaral da.

⁴ Manaptas lang mangabayat a karga at papusan da karing tau, kabang ila naman agyang metung mu man karing taliri da e re kikimut ban saupan da lang magkarga kareti.

⁵ Pakitang-tau mu ing sablang dapat da. Alben yu nung nu la pangalapad ding karelang pilakteria at pakakabakaba da la borlas ding karelang balabal.

⁶ Maburi lang tutung lulukluk karing kabisera neng makipamiesta la at karing piling luklukan karing sinagoga;

⁷ tutu rang buri ing pupugayan da la karing palengki at ausan da lang Maestro.

⁸ Oneng ikayu e kayu payaus Maestro, uling mikakapatad kayu ngan at metung kayu mu Maestro.

⁹ E ye ausan Tata ing ninuman keti king yatu, anti na ning atin kayung metung mung Tata a atyu banua

¹⁰ ni e kayu payaus Talaturu, uling atin kayung metung mung Talaturu at ya ing Cristo.

¹¹ Ing pekamarangal kekayu ya ing maging talasuyu yu.

¹² Mibaba ya ing ninumang mitatas king sarili na, at mitas ya ing ninumang mibababa king sarili na.

¹³ Makalunus na kayo, ikayung talaturu ning Kautusan at Pariseo! Hipokrita! Sasara ye ing pasbul ning Kayarian ning Banua karing tau. E na kayu bisang lungub, makanyan man sasabatan yu la pa ding taung bisang lungub! [

¹⁴ Makalunus na kayo, ikayung talaturu ning Kautusan at Pariseo! Hipokrita! Sasamantalanan yu ing pibandian da ring mebalu king kapamilatan na ning panalangin yung mangakaba! Uli na ning dapat yung yan lalung maging mabayat ing parusang miyabie kekayu!]

¹⁵ Makalunus na kayo, ikayung talaturu ning Kautusan at Pariseo! Hipokrita! Daralakitan ye ing dagat at babaltangan ye ing mamala ba kayung makakonberti agyang metung mu mang paganu; oneng potang ikua yu ne, gagawan yeng dobli pang dagdag kaparusan king impierno antimo ikayu!

¹⁶ Makalunus na kayo, ikayung talaturu ning Kautusan at Pariseo! Bulag a talataid! Tuturu yu, Nung ing ninuman susumpa ya king Templo alang ulaga ing sumpa na. Nung king gintu na ning Templo karin ya sumpa, matibe ing sumpa na.

¹⁷ Bulag at mangmang! Isanu ing lalung maulaga: ing gintu o ing Templo a makapagbanal king gintu?

¹⁸ Sasabian yu pa, Nung ing ninuman susumpa ya king altar, ita alang ulaga, nung king ain a atyu babo ning altar karin ya sumpa, sukat nang tuparan ing sumpa na!

¹⁹ Bulag kayu pin! Isanu ing lalung maulaga: ing ain o ing altar a makapagbanal king ain?

²⁰ Inya ing taung susumpa king altar, susumpa ya king altar at king ain a atyu babo ning altar.

²¹ Nung ing metung a tau susumpa ya king Templo, susumpa ya king Templo at king Dios a manuknangan king Templo.

²² At nung ing metung a tau susumpa ya king banua, susumpa ya king luklukan ning Dios at king makalukluk karin.

²³ Makalunus na kayo, ikayung talaturu ning Kautusan at Pariseo! Hipokrita! Babie kayung kapulung parti pati na karing kekayung paniangkap, antimo ing paminta, anis at komino, oneng pabaya na kayu man karing lalung maulagang bage a tuturu na ning Kautusan, antimo ing hustisia, ing lunus at ing katapatan. Ila deti ring sukat yung tuparan kayabe ning pamagasikasu yu tungkul karing aliwang bage.

²⁴ Bulag kayung talataid! Sasalakan ye ing ayup-ayupan king kekayung inuman, oneng iyakmul yu ne man ing kamelyu!

²⁵ Makalunus na kayo, ikayung talaturu ning Kautusan at Pariseo! Hipokrita! Pakalinis-linis yu la lual ding kekayung piinuman at pipanganan kabang kilub mitmu la karing bage ikua yu king kapanakawan at kasakiman.

²⁶ Bulag a Pariseo! Linisan me pa mu kilub ding piinuman at pipanganan ban luminis la naman king lual.

²⁷ Makalunus na kayo, ikayung talaturu ning Kautusan at Pariseo! Hipokrita! Mengari kayu karing pantiun a pininturan maputi a masanting akakit kilual, oneng kilub mitmu la king sablang dinat at karing butul da ring mete.

²⁸ Makanyan kayung mayayakit karing sablang tau. King akakit ding tau balamu nung nu na kayu anti pangayap, oneng kilub mitmu kayung pamagkunwari at kasalanan.

²⁹ Makalunus na kayo, ikayung talaturu ning Kautusan at Pariseo! Hipokrita! Igagawa yu lang masanting a pantiun ding propeta at palamutian yu la ding monumento da ring mayap a tau

³⁰ at ngayung sasabi, Nung mabie na kami sana kanitang panaun da ring kekaming makatua, e ke mekiabe king pamakamate karing propeta.

³¹ Ikayu mismu tatanggapan yu na ngeni king kekayung pamagsalita king anak da kayu detang mekamate karing propeta.

³² Sige, isundu yu itang pegumpisan da ring makatua yu!

³³ Kamamalu, lahing ubingan! Makananu yung alisian ing pangaparusan yu king impierno?

³⁴ Inya itubud ku la kekayu ding propeta, ding taung mangabiasa at talaturu. Pamaten yu la ding aliwa karela at ipaku yu la king krus ding aliwa. Paglatikuan yu la ding aliwa karin king kekayung sinagoga at lumipat kayu karing siudad manintun karela ba yu lang dakpan.

³⁵ Uli na nian, miras kekayu itang kaparusan a katulid ning pamakamate karing taung mayap, manibat kang Abel a alang kasalanan angga na kang Zacarias a anak nang Berekia a kekong pete pilatan ning Templo at ning altar.

³⁶ Sasabian ku kekayu: dugpa ing parusa para karing tau king kasalukuyan a panaun!

³⁷ Jerusalem, Jerusalem! Ika ing makamate karing propeta at mamasibas karing tinubud ning Dios keka! Mekatapilan ing buri ku lang tipunan ding kekang anak, antimo nung makananu na lang titipunan ning gaindung manuk ding sisi na lalam nang pakpak, oneng e ka bisa!

³⁸ Inya mipaburen yang lubus ing kekang Templo.

³⁹ Sasabian ku keka, e mu na ku akit pasibayu manibat ngeni anggang e mu sabian, Bendisyunan ne sa ning Dios ing daratang king lagyu ning Ginu.

24

¹ Meko ya i Jesus king Templo at kabang lulual ya, lepitan de ring alagad na at inaus de pansin tungkul karing gusali ning Templo.

² Oneng sinabi na karela, Pakalawan yu na lang masalese deng gusaling den. Sasabian ku kekayu, ala metung mang batu a mitagan makatumpak king kalupa nang batu karing gusaling den! Malasak la ngan!

³ Kanitang misan, kabang makalukluk ya i Jesus karin king Bunduk ding Olibo, lepitan de ring alagad na at kitnan deng sarilinan. Ngara, Kapilan ngan mapalyari ing kekang sinabi? Nanu ing maging palatandanan ba ming abalu ing paniatang mung pasibayu at ing kawakasan na ning yatu?

⁴ Mekibat ya i Jesus, Mingat kayu ban e na kayu alinlang ning ninuman!

⁵ Dakal la ding datang a gumamit king lagyu ku at ngarang sumabi, Aku ing Cristo! At dakal la ding karelang linlangan.

⁶ Damdam kayung labanan at makabalita tungkul king gera; oneng e kayu paitakut. Alang kapilisian a mangapalyari ing makanyan, oneng e na buring sabian king miras na ing kawakasan.

⁷ Gerahan ne ning metung a bansa ing kalupa nang bansa at ing metung a kayarian laban king kalupa nang kayarian. Mika danup at ayun karing miyayaliwang lugal.

⁸ Ing sablang iti ya ing pamagumpisa na ning kasakitan.

⁹ King panaun a ita, pikasaman da kayu ding sablang tau king uli ku at pandakpan da kayu ban parusan at paten.

¹⁰ Dakal lang gumulut king kasalpantayanan; mipapanganiaya la at mikakasama.

¹¹ Lunto la kanita ding propetang e tutu at linlangan da la ring dakal a tau.

¹² Uli na ning pangalaganap ning kasalanan a lunto, dimla ing lugud da ring keraklan.

¹³ Oneng ing ninumang manatiling tapat angga king kawakasan ya ing miligtas.

¹⁴ At ing Mayap a Balita tungkul king Kayarian mipanaral ya king mabilug a yatu ba reng akilala ding sablang bansa. Datang na kanita ing kawakasan.

¹⁵ Akit yung marapat king banal a lugal Ing Makapangilabut a Kasiran a inula nang propeta Daniel. Makatalakad ya king banal a lugal. (Iti pansinan na sanang masalese ning babasa!)

¹⁶ Potang malyari na yan, sukat lang tumakas karing bunduk-bundukan ding atyu Judea.

¹⁷ E ne titipa ing taung atyu king asotea na ning bale na at kumang ilual na king bale na.

¹⁸ E ya sukat mumuli ing taung atyu king marangle para kumang imalan na.

¹⁹ Makalunus lang tutu king panaun a ita ding babaing mabuktut at ding ating pasusuan!

²⁰ Ipanalangin yu king e sa mitagun ing pamanakas yu king panaun na ning dimla o king Aldo ning Sabbath.

²¹ Alang kalupa ing kaligaligan king panaun a ita king mengapalyari na king milabas manibat na kanitang melalang ya ing yatu angga na king kasalukuyan o king datang a panaun.

²² Oneng e na paintulut ning Dios ing lambat ing anti kanita, nung ali, metung mang tau alang mitagan. Alang-alang karing pinili na, e na palambatan ning Dios.

²³ Nung king panaun a ita sabian na ning ninuman, Lawen yu, atyu keni ing Cristo! o Atyu karin! e kayu maniwala.

²⁴ Lunto la ding Cristo a e tutu at propetang e tutu. Pakit lang miyayaliwang tanda at milagru a tutung pagmumulalan ba ra lang alinlang pati na ding pinili ning Dios, nung malyari mu sa.

²⁵ Tandanan yu, king sinabi ku iti kekayu bayu mapalyari.

²⁶ Inya nung sabian da kekayu, Lawan yu, atyu king disyerto! e kayu pupunta karin. Nung sabian dang Lawan yu, atyu keni king kuartu! e kayu maniwala.

²⁷ Uling ing Anak ning Tau datang ya anting kildap a gugulis king banua ibat king aslagan angga king albugan.

²⁸ Nukarin mang ating mabubuluk a bangke karin manakit ka namang balawe a pakatipun.

²⁹ E lambat kaybat ning kaguluan a mapalyari king panaun a ita, e na ibie ning aldo ing sala na, dalumdum ya ing bulan at manabu la ding batuin ning banua at milisia la ding planeta karing karelang dalan.

³⁰ Kaybat na nita, lunto ya king banua ing tanda ning Anak ning Tau; kumiak la ding sablang tau keti king yatu at akit deng daratang ing Anak ning Tau libutad ding biga kayabe na ning kayupayan at maragul a kamalan.

³¹ Maramdam ya ing matning trumpeta at itubud na la ding anghel na karing apat nang suluk ning yatu; tipunan da la ring taung pinili na ibat king mabilug a yatu.

³² Sukat kayung mika lisyun king tanaman a higera. Neng sasagiwa ya sanga at lalsut ya tulud balu yu king ing kaleldo malapit na.

³³ Makanyan munaman, potang akit yu na lang mangapalyari deting sablang bage balu yu na king malapit neng datang ing Anak ning Tau; atyu ne king kekayung pasbul.

³⁴ Tandanan yu: e la magisan mate ding tau king kasalukuyan anggang e metupad iting sabla.

³⁵ Ing banua at ing yatu lumipas la, oneng manatili la ding amanu ku.

³⁶ Alang makibalu metung man king paniatang na ning aldo at ing oras a ita ni ding anghel ning banua ni ing Anak. Ing bukud mung makibalu ya ing Ibpa.

³⁷ Ing paniatang na ning Anak ning Tau kalupa na nitang milyari king panaun nang Noe.

³⁸ Kanitang panaun bayu dinatang ing albug, mamangan la at miminum ding tau; makiasawa la ding lalaki at babai angga king mismung aldo a linub ya king barku i Noe.

³⁹ At e ra balu ing malilyari angga king dinatang ing albug at tiki na la ngan ning albug. Makanyan munaman ing malyari potang datang ne ing Anak ning Tau.

⁴⁰ King panaun a ita karing aduang taung atyu king marangle, mayakua ya ing metung at mitagan ya ing kadua.

⁴¹ Karing aduang babaing gigiling trigu, mayakua ya ing metung at mitagan ya ing kadua.

⁴² Inya mingat kayu uling e yu balu nung nanung aldo ing paniatang na ning kekayung Ginu.

⁴³ Oneng tandanan yu ini: nung ing metung a mibalebale balu na nung nanung oras ning bengi karin ya datang ing mapanako, siguradung e ya matudtud at e ne paburen makapanlub king bale na.

⁴⁴ Inya, makanyan kayu namang sukat makasadiang parati, uling datang ya ing Anak ning Tau king oras a e ye panenayan datang!

⁴⁵ Ninu ing ipus a tapat at biasa? Ya itang penibalan na ning panginuan na karing aliwang ipus ban munie pamangan karela king takdang oras.

⁴⁶ Mapalad ya ing ipus a ita nung king pamagbalik na bale ning panginuan na dasnan neng tutupad king obrang tituk na keting ipus!

⁴⁷ Sasabian ku kekayu, ipanibala na ning panginuan na ing sabla nang pibandian.

⁴⁸ Nung ing ipus a e mu apaniwalan, sabian na king sarili na, Malambat ya pang e datang ing kanakung panginuan,

⁴⁹ kaybat maging mabagsik ya karing kalupa nang ipus at makipangan ya at makipaninum karing lasenggu,

⁵⁰ magbalik ya ing panginuan na ning ipus a ita king aldo a e na panenayan at king oras a e na balu.

⁵¹ Siguradung parusan ne at iyabe ne karing hipokrita. Karin ya tumangis at mitigis a ipan.

25

¹ King panaun a ita, ing Kayarian ning Banua apakilupa me king anti kaniti: ating apulung dalagang linual ban sagana king lalaking kakasal. Atin yang daralang sulu ing balang metung karela.

² Mangmang la ding lima karela at maisip la ding lima.

³ Ding limang mangmang dela da la ring karelang sulu, oneng e la migbakal reserbang laru.

⁴ Oneng ding limang maisip migdala lang aliwang laru bukud ketang atyu karing sulu ra.

⁵ Meyantala ya ing lalaking kakasal king paniatang na, inya ikua rang mitundu ding dalaga angga king mipatudtud la.

⁶ Inyang kapitangan nang bengi meramdam ing kulisak, Oyni na ing lalaking kakasal! Lumual na kayu at salubungan ye!

⁷ Migising la ding apulung dalaga at inayus da la ring sulu da.

⁸ Ngara ding limang mangmang karing limang maisip, Idake yu kami king laru yu uling matatda la ding sulu mi.

⁹ Oneng ngarang mekibat, Pota e makagyu kekatamu ngan; mayap pa munta kayu saguli karing tindahan at sali kayung para kekayu.

¹⁰ Inya linual la ding limang mangmang ban saling laru. Kabang ala lu, dinatang ya ing lalaking kakasal. Linub la ding limang dalagang maisip a makapanaya at makasadia at melaus king lugal ning kasalan a kayabe ning lalaking kakasal; at misara ya ing pasbul.

¹¹ Kaybat na nita, dinatang la ding limang mangmang a dalaga. Ngarang kinulait, Ginu, ginu, ibuklat ye ing pasbul!

¹² Oneng nganang mekibat karela, E malyari; e ra kayu kakilala.

¹³ Nganang menaring Jesus, Maglame kayu, uling e yu balu ing aldo ni ing oras!

¹⁴ King panaun a ita, ing Kayarian ning Banua apakilupa me kaniti: ating taung maglakbe king marayung lugal. Inaus na la ding ipus na bayu ya meko at penibala na karela ing pibandian na.

¹⁵ Likuananan neng salaping gintu ing balang metung karela agpang king gelingan na: ing metung likuananan neng limang libung salaping gintu, ing kadua aduang libung salaping gintu, at ing katlu, libu. Kaybat na lang aintriga deti, meko ne.

¹⁶ Kanita mu rin, pemuhunan na la ding salapi ning tinanggap limang libung salaping gintu at apadobli na la king pakinabang.

¹⁷ Makanyan munaman ing depat na ning tinanggap aduang libung salaping gintu at apadobli na la king pakinabang.

¹⁸ Oneng ing ipus a tinanggap libu, linual ya at kinulkul ya king gabun at karin na la selikut ding salapi na ning panginuan na.

¹⁹ Kalabas na ning makabang panaun, migbalik ya ing panginuan da ring ipus a deta at meniawad yang kwenta tungkul karing salaping peniwala na karela.

²⁰ Dinatang ya ing ipus a tinanggap limang libung salaping gintu. Sinabi na, Ginu, likuananan yu ku pung limang libu. Lawan yu! Mika pakinabang kung aliwang limang libung salaping gintu; oren pu.

²¹ Ngana ning amu na, Masanting! Salamat king sipagan mu at katapatan! Anti na ning apaniwalan da ka king anti kareting alaga, ipaniwala ku la keka ding lalung mangaragul a alaga. Mekeni, makisulu ka kanaku.

²² Kaybat na nita, dinatang ya naman ing ipus a tinanggap aduang libung salaping gintu at ngana, Likuananan yu ku pung aduang libung salaping gintu. Alben yu! Oreni pa ding aduang libung salaping gintu a meging pakinabang ku!

²³ Ngana ning amu na, Masanting! Salamat king sipagan mu at katapatan! Anti na ning apaniwalan da ka king anti kareting alaga, ipaniwala ku la keka ding mangaragul a alaga. Mekeni, makisulu ka kanaku.

²⁴ Dinatang ya naman ing ipus a tinaggap libung salaping gintu at ngana, Balu ku pu, ginu, king maigpit kayu: pupupul kayu king e yu tenam, papalut kayu king e yu silbagan bini.

²⁵ Migaganaka ku; inya selikut ku la king kulkul ding kekayung salapi. Oreni pu ding salapi yo.

²⁶ Ngana ning panginuan na, Ala kang kwentang tau, tiktak ka katamad! Balu mu nang pupupul ku king e ku tenam at papalut ku king e ku pipagalan,

²⁷ baket e mu la bildug ding salapi ku king bangku ban king pamagbalik ku e mu ing asubli mu la nune mika interes la sana?

²⁸ Ngeni, kuanan yu la ding salapi keya at ibie yu la king mika pakinabang a limang libu.

²⁹ Uling itang atin na mirinan ya pa angga king maging labis-labis ing atyu keya; oneng itang ala pati na itang ditak a atyu keya milako pa.

³⁰ Tungkul naman kening alang kwentang ipus a ini, iyugse ye king karalumduman king lual ban karin ya manangis at mitigis a ipan.

³¹ Potang datang ne ing Anak ning Tau antimong Aring makamal at ding sablang anghel a kayabe na, lukluk ya king mal a tronu.

³² Mitipun la arapan na ding sablang tau ning mabilug a yatu. Kanita pikawanian na la karing aduang grupu, antimo nung makananung ing pastul kakawani na la ding tupa karing kambing:

³³ ibili na la king banda nang wanan ding tupa at ding kambing king banda nang kayli.

³⁴ At sabian na ning Ari karing atyu king banda nang wanan, Munta kayu keni, ikayung binendisyunan nang Ibpa ku! Munta kayu keni at tanggapan ye ing kayarian a misadia para kekayu manibat na king pangalalang na ning yatu.

³⁵ Uling meranup ku at pepakan yu ku; mau ku at pepainuman yu ku; dayuan ku at tinggap yu ku karing pibalebale yu,

³⁶ lubas ku at pepaimalanan yu ku; mesakit ku at liningap yu ku; atyu ku king sukulan at delawan yu ku!

³⁷ Ipakibat da kanita ding taung makatuliran, Ginu, kapilan da ka ikit danupan at pepakan da ka o mau at pepainuman da ka?

³⁸ Kapilan da ka ikit dayuan at tinggap da ka karing pibalebale mi o kaya lubas at ka pepaimalanan da ka?

³⁹ Kapilan da ka ikit mesakit o atyu king sukulan at delawan da ka?

⁴⁰ Nganang makibat ning Ari karela, Ing katutuan sasabian ku kekayu king ing nanumang depat yu king metung kareting malating diling kapatad ku, kanaku yu depatan!

⁴¹ Kaybat sabian na karetang atyu king banda nang kayli, Dumayu kayu kanaku, ikayung misumpa! Munta kayu king alang anggang api a misadia para king diablo at karing anghel a kampun na!

⁴² Uling meranup ku, oneng e yu ku pepakan; mau ku, oneng e yu ku dininan inuman;

⁴³ dayuan ku, oneng e yu ku tinggap karing pibalebale yu; lubas ku, oneng e yu ku pepaimalanan; mesakit ku at atyu king sukulan, oneng e yu ku delawan.

⁴⁴ Kanita tumutul la, Ginu, kapilan da ka ikit danupan o mau o dayuan, lubas, masakit o atyu king sukulan at e da ka seupan?

⁴⁵ Nganang makibat karela ning Ari, Ing katutuan sasabian ku kekayu, kapilan man pigkaimutan yeng seupan ing metung kareting malating dili, aku ing pigkaimutan yung saup.

⁴⁶ Inya munta la king alang anggang kaparusan, oneng ding taung makatuliran munta la king bie alang angga.

26

¹ Inyang ayari nang tirung Jesus iting sabla, ngana karing alagad na,

² Antimo ing balu yu, adua na mung aldo Piesta na na ning Pamaglagpus at mipanganiaya ya ing Anak ning Tau ban mipaku ya king krus.

³ Ketang penandit a ita, ding pamuntuk da ring pari at ding makatua na ning balen makatipun la king palasyu nang Caifas, ing Pekapun ding Pari.

⁴ Pipulung da nung makananu reng aparakap king makalihim i Jesus at kaybat ipapate re.

⁵ Ngarang sinabi, E tamu tutud king piesta pota mika kaguluan karing tau.

⁶ Kanitang atyu karin Betania i Jesus, minta ya king bale nang Simon a leprosuan.

⁷ Dinatang ya ing metung a babai; magdala yang metung a alabastrung lulanan mitmung mal a pabanglu. Lepitan ne i Jesus kabang mamangan ya at tigtug na ing pabanglu king buntuk nang Jesus.

⁸ Panakit da kaniti mimua la ding alagad at ngarang kinutang, Baket sasayangan na ing pabanglu?

⁹ Malyari nang pisaling mal ing pabanglu at ipamie na ing abli karing kalulu!

¹⁰ Balu nang Jesus ing karelang pisasabian, inya ngana karela, Baket guguluan ye iting babai? Metung a bage mayap ing depat na kanaku.

¹¹ E la mako kekayu ding kalulu, oneng e yu ku akayabe kapilan man.

¹² King pamitugtug na king pabanglu king kanakung katawan isasadia na na ku king kanakung pangakutkut.

¹³ Tandanan yu, nukarin ya man mipanaral ing Mayap a Balita, mabanggit munaman ing depat na niting babai bilang kapigaganakan keya.

¹⁴ Kanita ing metung karing labing adua, itang milagyuan Judas Iscariote, mekikit ya karing pamuntuk da ring pari.

¹⁵ Nganang kinutang karela, Nanung ibie yu kanaku nung saupan da kayung makarakap kang Jesus? Beyaranan deng atlung pulung salaping pilak.

¹⁶ Manibat na kanita menintun neng oportunidad i Judas ban apagtaksilan ne i Jesus.

¹⁷ King mumuna nang aldo ning Piesta ning Tinape Alang Lebadura, linapit la ding alagad nang Jesus at ngarang kinutang, Nukarin mu buring isadia mi para keka ing apunan na ning Pamaglagpus?

¹⁸ Nganang mekibat karela, Puntalan ye itang metung a tau king siudad, at sabian yu keya, Ing Maestro sasabian na: ing oras ku miras na. Buri kung pagselebran ing Pamaglagpus king bale mu a kayabe ding alagad ku.

¹⁹ Depat da ring alagad ing penabilin nang Jesus karela at sidia ra ing apunan para king Pamaglagpus.

²⁰ Inyang mabengi na, linukluk yang mengan i Jesus a kasulu da ring labing adua.

²¹ Nganang Jesus kabang mamapun la, Ing katutuan sasabian ku kekayu: pagtaksilan na ku ning metung kekayu.

²² Mebalisa la lub ding alagad kaniting sinabi nang Jesus. Ing metung at metung karela kitang na, Gino, ako?

²³ Mekibat ya i Jesus, Ing mitiltil king tinape na king pinggan abe ku, ita ya ing magtaksil kanaku.

²⁴ Arapan na ning Anak ning Tau ing kamatayan na, antimo ing sasabian ding Kasulatan, oneng makalunus ne itang taung maging kasangkapan na ning pamagtaksil king Anak ning Tau! Mayap pa ing e ne mibait!

²⁵ Kanita i Judas, ing magtaksil kang Jesus, migsalita ya, Aku galang ing amanuan mo, Maestro? Mekibat ya i Jesus, Ika na mismu ing sinabi.

²⁶ Kabang mamangan la, kinangwa yang tinape i Jesus; pepasalamat ya king Dios, pemirasu ne ing tinape at binie ne karing alagad na. Ngana, Tanggapan ye iti at kanan ye; iti ya ing kanakung katawan.

²⁷ Kaybat na nita, kinua ne ing kopa; pepasalamat ya king Dios at binie ne karela. At nganang sinabi, Minum kayu kaniti, ikayu ngan;

²⁸ uling iti ya ing daya a maging tanda ning kasunduan ning Dios, ing daya kung mibubu ban mipatawaran la kasalanan ding dakal a tau.

²⁹ Sasabian ku kekayu; e na ku minum pasibayu kaniting alak anggang e ku inuman ing bayung alak kayabe yu king Kayarian nang Ibpa ku.

³⁰ Selisi deng kinta ing metung a kanta, at kaybat linual lang papunta king Bunduk ding Olibo.

³¹ Kanita nganang Jesus karela, King mismung benging iti, ikayu ngan lakuan yu ku, antimo ing sasabian na ning Kasulatan, Ing Dios sasabian na: Paten ke ing pastul at mikalat-kalat la ding tupa.

³² Oneng kaybat kung sinubling mebie, muna ku kekayu karin Galilea.

³³ Migsalita ya i Pedro at ngana kang Jesus, Agyang lakuan da ka ding sabla, aku e ra ka lakuan kapilan man!

³⁴ Nganang Jesus kang Pedro, Oyni ing tandanan mo: bayu ya tulauk ing tatyo kaniting kabengian, mekatatlu mu na ku alingad.

³⁵ Nganang tinutul Pedro, Agyang misan da ku paten kayabe mu, kapilan man e ra ka ilingad! At makanyan munaman ing sinabi da ring sablang alagad.

³⁶ Kaybat na nita, tiki na lang Jesus ding alagad na king metung a lugal a mayayaus Getsemani. Sinabi na karela, Lukluk kayu pa ken saguli; munta ku banda keta ban manalangin.

³⁷ Oneng tiki ne i Pedro at ding adua nang anak Zebedeo. Megumpisa neng detangan ning maragul a lungkut at pagsalbat.

³⁸ Ngana karela, Tutung mabayat ing panamdaman na ning pusu ku; maibug kung maspak a salu king lungkut. Manatili kayu ken at makipaglame kayu kanaku.

³⁹ Sinulung ya pang bagya; migsakab ya king gabun at nganang menalangin, Ibpa ko, nung malyari, idayu me kanaku iting kopa! Oneng aliwa ing kaburian ku, nune ing keka ya ing matupad.

⁴⁰ Belikan na la ding atlung alagad at disnan na lang matudtud. Ngana kang Pedro, E yu talagang abatang makipaglame kanaku agyang metung mu mang oras?

⁴¹ E kayu matudtud, manalangin kayu ban e kayu manabu king tuksu. Ing espiritu bisa ya, oneng ing laman maina ya.

⁴² King kaduang besis pasibayu na lang likuan Jesus at saka ya menalangin. Ngana, Ibpa ko, nung e ya malyaring mirayu iting kopa anggang e ke inuman, ing kaburian mu ya ing matupad.

⁴³ Belikan na lang pasibayu ding alagad at disnan na lang matudtud uling tutu lang mitutundu.

⁴⁴ Inya pasibayu na lang likuan at menalangin yang katlung besis; makanyan mu rin ing penalangin na.

⁴⁵ Kaybat na nita, belikan na la ding alagad at ngana karela, Matudtud kayu pa at paynawa angga ngene? Miras na ing oras ban ing Anak ning Tau manabu ya king gamat da ring taung makasalanan.

⁴⁶ Talakad na kayu, tara na. Lawan yu, oyni na ing taung magtaksil kanako!

⁴⁷ E pa man meyaring magsalita i Jesus, dinatang ya i Judas, ing metung karing labing adua. Kayabe na la ding dakal a taung magdala-dalang espada at palupalu. Ibat la karing pamuntuk da ring pari at karing makatua na ning balen.

⁴⁸ Atin yang binie senias ing taksil karing kayabe na. Ngana, Itang uman ku ya ing taung kekayung buri. Dakpan ye!

⁴⁹ Inyang miras ya i Judas katataglus nang linapit kang Jesus at ngana, Mayap a bengi pu, Maestro! at saka ne inuma.

⁵⁰ Nganang Jesus, Abe, daptan mu na ing saria mu. Linapit la kanita ding tau at dekap de i Jesus; telan deng matalik.

⁵¹ Begut ne ning metung karing kayabe nang Jesus ing espada na at tinigpas ne ing ipus na ning Pekapun ding Pari, at apingas ne balugbug.

⁵² Ngana kanitang Jesus king alagad, Isubli me king kaluban na ing espada mu, uling king espadala naman mate ding gagamit espada.

⁵³ E mu wari balu king malyari kung maniawad saup kang Ibpa ku at ngeni mu rin malyari na kung paralan maygit labing aduang batalyun a anghel?

⁵⁴ Oneng makananung matupad ing sasabian da ring Kasulatan? Sasabian da king makanyan ing sukat marapat.

⁵⁵ Kaybat na nita, sinabi nang Jesus karing dakal a tau, Kailangan wari ing datang kayung magdalang espada at palupalu ba yu ku mung dakpan? Metung ku waring tulisan? Tuturu ku balang aldo king Templo at e yu ku dekap.

⁵⁶ Oneng iti sukat ngan malyari ban matupad itang sinulat da ring propeta karing Kasulatan. Kanita likuan de ring alagad na at tinakas la.

⁵⁷ Dela de ring dinakap kang Jesus king bale nang Caifas, ing Pekapun ding Pari. Atyu la makatipun karin ding talaturu ning Kautusan at ding makatua na ning balen.

⁵⁸ Makataluki ya i Pedro. Tikian ne king makarayu angga king patyu na ning bale ning Pekapun ding Pari. Sinalangi ya king patyu at mekiluklukan ya karing bante ba nang akit nung nanu ing malyari.

⁵⁹ Ding pamuntuk da ring pari at ing mabilug a Sanhedrin pilit lang manintun saksing maglaram laban kang Jesus ba reng apapate.

⁶⁰ Oneng e la manakit agyang dakal la ding migkusang migprisinta at memigawang sumbung laban kang Jesus. Katataulian, ating aduang taung tinalakad

⁶¹ at ngara, Ing taung iti sinabi na, Agyu keng lasakan ing Templo ning Dios at kilub ding atlung aldo italakad keng pasibayu.

⁶² Tinalakad ya ing Pekapun ding Pari at ngana kang Jesus, Ala kang apakibat kaniting susumbung da laban keka?

⁶³ Oneng e ya bubulad i Jesus. Nganang pasibayung migsalita ning Pekapun ding Pari, Yuyutus ku keka: King lagyu na ning Dios a mabie, sabian mu kekami nung ika ing Cristo, ing Anak ning Dios.

⁶⁴ Pekibat nang Jesus, Ikayu na mismu ing sinabi. Oneng sasabian ku kekayu ngan: manibat ngeni akit ye ing Anak ning Tau a makalukluk king banda nang wanan ning Mayupayang tutu. Datang ya libutad ding biga ning banua!

⁶⁵ Panamdam na kaniti ning Pekapun ding Pari, ginabak na ing sarili nang imalan at ngana, Kalapastanganan iti king Dios! Ala ta nang kailangan a aliwa pang testigu! Ikayu mismu dimdam yu ing kalapastanganan a sinabi na!

⁶⁶ Nanung pamalak yu? Mekibat la, Sukat yang mate!

⁶⁷ Pigluran de kanita king lupa at penumbuk de. Penampaling de ring aliwa

⁶⁸ at ngara, Manula ka ngeni king daramdaman mi, Cristo! Sabian mu kekami nung ninu ing mekatud keka!

⁶⁹ Ketang penandit a ita, makalukluk ya i Pedro keta king patyu. Lepitan ne ning metung karing babaing ipus na ning Pekapun ding Pari at ngana, Ika man kayabe na kang Jesus a taga Galilea.

⁷⁰ Oneng lingad nang Pedro iti king arapan da ring sabla. Ngana, E ku balu nung nanu ing sasabian mu.

⁷¹ Minta ya banda king pasbul ning patyu. Ikit ne ning metung pang ipus a babai at ngana karing atyu karin, Ing lalaking ini kayabe neng Jesus ning Nazaret.

⁷² Pasibayu, lingad nang Pedro iti at nganang susumpang mekibat, E ke kakilala ing taung yan!

⁷³ Kaybat na ning ditak a penandit, lepitan de ring lalaking atyu karin i Pedro at ngara, E mu na lilingad. Metung ka pin karing kayabe na. Ken mung puntu ning pamagsalita mu mararakap na ka!

⁷⁴ Kanita sinumpa ya i Pedro at ngana, Miparusan ku nung e katutuan ing sasabian ku! E ke kakilala yang taung yan! Ketang penandit a ita tinulauk ya ing tatyo

⁷⁵ at aganaka nang Pedro ing sinabi nang Jesus: Pedro, bayu ya tulauk ing tatyo, mekatatlu mu na kung ikuang alingad. Linual ya at menangis yang kapait-paitan.

27

¹ Pangayabak a maranun, pipulung da ring pamuntuk da ring pari at ding makatua na ning balen nung makananu reng apapate i Jesus.

² Pepagapus deng tanikala at dela re at inarap kang Pilato, ing Gobernador.

³ Inyang ikit nang Judas a migtaksil kang Jesus king miyatulan yang kamatayan i Jesus, sinisian na ing depat na. Sibli na la ding atlung pulung salaping pilak karing pamuntuk da ring pari at karing makatua na ning balen.

⁴ Nganang sinabi, Mikasala ku king taung alang kasalanan! Ngarang mekibat, Nanung pakialam mi kanita? Problema mu nang sarili yan!

⁵ Belugse na lang Judas ding salapi king kilub ning Templo at likuan na la; meko ya at migbigti ya.

⁶ Pinulut da la ring pamuntuk da ring pari ding salapi at ngara, Abli lang daya deni at labag king Kautusan ing iyabe la king pondu na ning Templo.

⁷ Kaybat dang misangguni tungkul kareti, ginamit da lang piniali king gabun na ning mangawang kuran. Gewa re iting sementerio para karing dayuan.

⁸ Ita ing sangkan nung inya angga ngeni ausan deng Marangle ning Daya.

⁹ Metupad kanita ing inula na ning propeta Jeremias: Kinua da la ring atlung pulung salaping pilak, ing alagang tinuring da ring Israelita para paniali keya

¹⁰ at ginamit da lang piniali king gabun ning mangawang kuran, antimo ing inutus na kanaku ning Ginu.

¹¹ Inarap de kang Pilato i Jesus. Ika pin ing Ari da ring Judio? nganang kinutang ning Gobernador. Nganang mekibat Jesus, Ika mismu ing sasabi.

¹² Oneng ala yang pekibat nanuman tungkul king susumbung da laban keya ding pamuntuk da ring pari at ding makatua na ning balen.

¹³ Inya nganang Pilato, E mu daramdaman ing sablang susumbung da laban keka?

¹⁴ Oneng e ya mekibat i Jesus agyang metung mu mang amanu, inya pigtakan nang e mu nanu iti ning Gobernador.

¹⁵ Balang banua, king Piesta ning Pamaglagpus, ugali na ning Gobernador ing mibulus metung karing preso a aduan ning balen.

¹⁶ Ketang panaun a ita ating metung a kabalitan a preso a milagyuan [Jesus] Barabas.

¹⁷ Inyang mitipun la ding dakal a tau, kitnan na lang Pilato. Ninu ing buri yung ibulus ku kekayu, i [Jesus] Barabas o i Jesus a ausan dang Cristo?

¹⁸ Balu nang masalese king delum de i Jesus uli na ning diria da.

¹⁹ Kabang makalukluk ya pa i Pilato king husgadu, atin yang pepasabi keya ing asawa na. Ngana, E ka makialam king taung yan a alang kasalanan, uling meligalig kung e mu nanu king paninap ku nabengi tungkul keya.

²⁰ Ding pamuntuk da ring pari at ding makatua ning balen sitsutan da no man ding tau ba rang aduan kang Pilato ing ipabulus ne i Barabas at ipapate ne i Jesus.

²¹ Inya kitang nang pasibayu karela ning Gobernador, Ninu kareting adua ing buri yung ipabulus ku? Ngarang mekibat, I Barabas!

²² Nganang Pilato karela, Nanu naman ing daptan ku kang Jesus a ausan dang Cristo? Ipapaku me king krus! ngara ngan mekibat.

²³ Nganang mengutang Pilato, Nanu wari ing kasalanan a depat na? Oneng lalu ra pang pekakulisak, ngara, Ipaku ya king krus!

²⁴ Inyang ikit nang Pilato king ala neng akarapat at pota mika kaguluan pa, pepakua yang danum at inos na la ding gamat na king arapan da ring sablang tau at ngana, Ala kung pakibatan king kamatayan na ning taung ini! Ikayung bala kanyan!

²⁵ Ngarang mekibat ding sablang tau, Ing pakibatan dugpa kekami at karing anak mi.

²⁶ Pepabulus ne kanitang Pilato i Barabas at pepabarug na ne mang latiku i Jesus, at saka ne binie karela ba reng ipaku king krus.

²⁷ Linub de ring sundalus nang Pilato i Jesus king palasyu na ning Gobernador at migpadurut ya keya ing mabilug a grupu da ring sundalus.

²⁸ Likas de kang Jesus ing imalan na at pepasuluran deng balabal a misna kalutu king kule.

²⁹ Kaybat na nita, ginawa lang koronang suksuk a liniko at pinutung de kang Jesus at pepatalanan deng metung a timbu king gamat nang wanan. Kaybat siklod-siklod la arap na at pisunu-sunu re. Ngarang sasabi, Luid ya ing Ari da ring Judio!

³⁰ Pigluran de at kinua re kang Jesus ing timbu at pikpuk de buntuk.

³¹ Inyang tiknangan deng insultuan, likas de kang Jesus ing balabal at pepasulud dang pasibayu ing imalan na at kaybat linual de ban ipaku king krus.

³² Kalual da king siudad, asaganan de ing metung a tau Cirene, ing lagyu na Simon. Pinilit deng memusan king krus nang Jesus.

³³ Karas da king lugal a mayayaus Golgota, ing lagyung mangabaldugan Lugal ning Bungu,

³⁴ dininan deng alak a semutanan atdu. Kabud atakman na, e na belaus ininum.

³⁵ Pinaku re king krus at kaybat piparti-parti da ing imalan na king kapamilatan na ning bagutan.

³⁶ Kaybat na nita, linukluk la karin at binten de.

³⁷ Mibili lang kasulatan king kabuntukan na tungkul king sumbung da laban keya. Ya ini: Iti ya i Jesus, ing Ari da ring Judio.

³⁸ Kaybat pinaku da la naman karing aduang krus ding aduang tulisan; ing metung king banda nang wanan Jesus at ing metung king bandang kayli.

³⁹ Pipiling la ding taung lalabas at palmuran de i Jesus

⁴⁰ at ngara, Ika ing bisang lasak king Templo at kilub ding atlung aldo italakad meng pasibayu! Obat e mu iligtas ngeni ing sarili mu? Kuldas ka keng krus a yan, nung ika ing Anak ning Dios!

⁴¹ Antimu rin, insultuan de ring pamuntuk da ring pari, ding talaturu ning Kautusan, at ding makatua ning balen. Ngara,

⁴² Linigtas na la ding aliwang tau oneng e na aligtas ing sarili na! Ya kanu ing Ari ding Israelita! Nung kuldas ya ngeni king krus, maniwala kami keya!

⁴³ Manalig ya king Dios at sasabian na king ya ing Anak ning Dios. Alben tamu, nung buri ne ping iligtas ning Dios ngeni!

⁴⁴ Mekiabe la king pamaninsultu kang Jesus pati na ding tulisan a kayagnan nang mipaku king krus.

⁴⁵ Inyang ugtung aldo na meralumdum ya ing mabilug a bansa angga itang alas tres.

⁴⁶ Inyang alas tres na, nganang kinulait masikan Jesus, Eli, Eli, lema sabachthani? ngana wari, Dios ko, Dios ko, baket pepaimburisan mu ku?

⁴⁷ Dimdam de ring mapilan karing pakatalakad karin at ngara, Ausan ne i Elias!

⁴⁸ Milayi yang agad-agad ing metung karela; kinangwa yang espongha; sinoso ne king alak a maslam at inasta ne king timbu at sibukan neng pepainuman kang Jesus.

⁴⁹ Oneng ngara ding aliwa, Alben tamu, nung datangan neng Elias ba neng iligtas!

⁵⁰ Pasibayu yang kinulait masikan i Jesus at mepatad ya pangisnawa.

⁵¹ Ketang penandit a ita megabak ya ing kortina na ning Templo manibat babo angga lalam. Minayun at mebangal la ding batung mangaragul at

⁵² mibuklat la ding pantiun. Memaniubli lang mie ding dakal a taung banal a pakakutkut,

⁵³ Linual la karing pantiun; at kaybat nang sinubling mebie Jesus, minta la king Banal a Siudad at karin dakal la ding menakit karela.

⁵⁴ Inyang ikit nang minayun ning kapitan ampon ding sundalus a kayabe nang magbante kang Jesus at ikit da ing sablang mepalyari, mitakutan la at ngarang sinabi, Tutu pin ing Anak ne ning Dios!

⁵⁵ Atyu la naman karin magumasid makarayung bagya ding dakal a babaing tinuki kang Jesus manibat Galilea at liningap king miyayaliwang pamangailangan na.

⁵⁶ Kabilang la kareti di Maria Magdalena, i Mariang ima da ri Santiago at i Jose, at ing asawa nang Zebedeo.

⁵⁷ Inyang mabibengi na, dinatang ya ing metung a masalaping tau Arimatea; Jose ing lagyu na. Metung ya namang alagad nang Jesus.

⁵⁸ Mekikit ya kang Pilato at pekisabi ne ing bangke nang Jesus.

⁵⁹ Kinua neng Jose ing bangke at binalut ne king bayung ulas a linen. Minie yang utus i Pilato king ibie re kang Jose ing bangke.

⁶⁰ Binili ne king sarili nang pantiun a bayu na pa mung pepalukib king batu. Kaybat na nita, peparagus ne ing maragul a batu bilang pekatakap na ning kutkutan at saka ne minuli.

⁶¹ Melakuan yang makalukluk karin i Maria Magdalena at itang metung pang Maria; makalukluk la arap ning kutkutan.

⁶² Kabukasan, itang aldo ning Sabbath, mekikit la kang Pilato ding pamuntuk da ring pari at ding Pariseo

⁶³ at ngara, Ginung Gobernador, atatandanan mi pu ing sinabi na nitang mapaglinlang a ita kanitang mabie ya. Sinabi na king subli yang mie kaybat da ring atlung aldo.

⁶⁴ Pakipabante ye sa pung maigpit ing kutkutan na angga king katlung aldo pota munta la karin ding alagad na at panakawan de ing bangke, at kaybat ipamalita ra karing tau ing sinubli yang mebie. Iting tauling pamaglinlang igitan na pa ing mengapapauna.

⁶⁵ Sinabi nang Pilato karela, Kuma kayung bante at munta kayu karin; ipabante ye ing kutkutan king masanting diling paralan a malyari yung agawa.

⁶⁶ Meko la at pekasiguradu re ing kutkutan. Inya dininan deng tatak ing batu at likuan da la ring magbante makatanud karin.

28

¹ Kalabas na ning Aldo ning Sabbath, inyang munag sumala na ning Domingo, i Maria Magdalena at itang metung pang Maria minta la king kutkutan ban lawan de.

² Kabud-abud minayun masikan. Tinipa ya ing metung a anghel ning Ginu ibat banua; peparagus ne ing batung takap ning kutkutan at liklukan ne.

³ Maslag antimo ing kildap ing itsura na at kasing puti na ning yelu ing imalan na.

⁴ Mitakutan la ding bante, anti la mo waring mete king putla ra inyang ikit de ing anghel.

⁵ Migsalita ya ing anghel karing aduang babai. Ngana, E kayu tatakut. Balu ku king panintunan ye i Jesus a pinaku ra king krus.

⁶ Ala ne keti; sinubli neng mebie, antimo ing sinabi na. Munta kayu at lawan ye ing lugal a pibilian da kang Jesus.

⁷ Ngeni, mamalagua kayung mako at sabian yu karing alagad na king sinubli neng mebie at muna ya kekayu karin Galilea. Akit ye karin. Tandanan yu ing sinabi ku kekayu.

⁸ Inya memalagua lang meko king kutkutan. Miyabe ing takut ampon ing tula da at pupulayi lang minta karing alagad.

⁹ Kanita seganan na lang Jesus at ngana, Kapayapan kekayu! Linapit la kang Jesus ding babai; siniklaud la king arap na at pengaul de bitis.

¹⁰ Nganang Jesus karela, E kayu mitatakutan; puntalan yu la ding kapatad ku at sabian yu karela king munta la Galilea; akit da ku karin.

¹¹ Kalako da karin ding aduang babai, mibalik la king siudad ding aliwa karing sundalus a magbante king kutkutan. Belita ra karing pamuntuk da ring pari ing sablang mepalyari.

¹² Mekipulung la ding pamuntuk da ring pari karing makatua na ning balen at misabisabi la; dininan da lang maragul a alaga ding sundalus.

¹³ Ngarang minie bilin karela, Sabian yu king dinatang la inyang bengi ding alagad na, at penako re ing bangke na kabang matudtud kayu.

¹⁴ Nung sakaling abalitan na ning Gobernador yan, ikami nang bala; ikami mismu pakisabian mi ya at ala na kayung pigaganakan pa.

¹⁵ Tinggap da la ring sundalus ding salapi at tinupad la king pisabi. Angga man king kasalukuyan makanyan ing balitang mikakalat karing Judio.

¹⁶ Minta la ding labing metung a alagad king Galilea at tinaglus la king bunduk a tildu nang Jesus karela.

¹⁷ Panakit da kang Jesus, siniklaud la king arap na agyamang magduda la pa ding aliwa.

¹⁸ Lepitan na lang Jesus at ngana karela, Miyabie kanaku ing sablang kayupayan karin banua at keti king yatu.

¹⁹ Inya munta kayu at gawan yu lang alagad ku ding sablang bansa. Binyagan yu la king lagyu ning Ibpa at ning Anak at ning Banal a Espiritu

²⁰ at ituru yu lang tupad king sablang inutus ku kekayu. Tandanan yu: kayabe yu ku kapilan man angga king kawakasan na ning panaun!