1

1 King katlung banua na ning pamag-ari nang Jeoiakim king Juda, lisuban neng Aring Nebucadenesar ning Babilonia ing Jerusalem at kibkuban ne ing siudad.

2 Peintulut ning Ginu ing bihagan ne i Aring Jeoiakim ning Juda at kuanan ding mapilan nang kasangkapan ning Templo ning Dios. Tiki na lang migbalik kayabe na ding mapilan a bihag king templo da ring kikilalanan dang dios king Babilonia, at binili na la ding kasangkapan a ikua na king silid pisisinupan pibandian ning templo.

3 Inutusan ne ning ari i Aspenaz, ing pamuntuk nang opisyal, ban mamiling mapilan a kayanakan a lalaki karing bihag a Israelitang ibat karing lahing ari at karing marangal a pamilya.

4 Sukat lang masanting, biasa, mayan ituru, at alang kapansanan king pamikakatawan da ban maging karapatdapat lang sumuyu king palasyu ning ari. I Aspenaz ya ing turu karela king pamamasa at pamaniulat king salita da ring tau Babilonia.

5 Inutus na naman ning ari king ibie munaman karela aldo-aldo ing pamangan at alak a kalupa na ning miyayabie karing miembru ning palasyu ning ari. Marap la king ari kaybat ning atlung banuang pamagsane ra.

6 Ding mapilan karing mepili ila di Daniel, Ananias, Misael, at Azaria. Ibat la ngan king tribu nang Juda.

7 Dininan na lang bayung lagyu ning pamuntuk a opisyal: Beltesasar, Sadrac, Mesac, at Abednego.

8 Inari na king lub nang Daniel king e na paintulut king sarili na ing midinatan ya king kapamilatan ning pamamangan at pamaninum alak king palasyu ning ari. Inya inawad na kang Aspenaz ing saupan ne sana.

9 At gewa neng maganaka ning Dios i Aspenaz kang Daniel.

10 Makanyan man, tatakut ya i Aspenaz king ari, inya ngana kang Daniel, Linutas ning ari nung nanu ing kekang kanan ampon inuman; pota paten na ku nung e ka mayakit masanting a pamikakatawan kalupa da ring aliwang kayanakan a lalaki.

11 Inya pintalan neng Daniel ing guardiang inutusan nang Aspenaz a magbante karing atlu nang kakaluguran.

12 Ngana, Subukan mu kami kilub ding apulung aldo. Dinan mu kaming gule ban kanan mi ampon danum a inuman mi.

13 Kaybat, ipakilupa mu kami karing kayanakan a lalaking mamangan king pamangan king palasyu, at matul ka agpang king akit mu kekami.

14 Mebisa yang subukan na la kilub ding apulung aldo.

15 Inyang miras na ing oras, meyakit lang lalung masanting a pamikakatawan at masikan kesa karing mamangan king pamangan king palasyu.

16 Inya manibat na kanita peintulut na ning guardia ing isundu ra ing pamangan dang gule lugal ketang pamangan a inutus na ning ari a kanan da.

17 Binie na ning Dios kareting apat a kayanakan a lalaki ing beluan at ing kabiasnan king literatura ampon pilosopia. Bilang karagdagan, dininan neng gelingan i Daniel ban munie kabaldugan karing vision ampon karing paninap.

18 King kapupusan da ring atlung banuang tikda ning ari, dela na la ngan Aspenaz ding kayanakan a lalaki kang Nebucadenesar.

19 Pekipagsalitan na la ngan ning ari at mebaldug ya lub kari Daniel, Ananias, Misael, at Azaria maygit karing aliwa. Inya meging miembru la king palasyu ning ari.

20 Agyang nanu ing ikutang ning ari o problemang iyapag na, balu ra deting apat maygit apulung besis kesa king balu na ning ninumang mamamanula o salamangkeru king mabilug nang kayarian.

21 Menatili ya i Daniel king palasyu angga na inyang lisuban neng Aring Ciro ning Persia ing Babilonia.

2

1 Meninap ya ing Aring Nebucadenesar. Milyari iti king kadua nang banua ning pamag-ari na. Tutu yang meligalig angga king e ya mipapatudtud.

2 Inya pepayaus na la ding mamamanula na, ding salamangkeru, ding enkantador, at ding Caldeo ban datang la at ipalino ra ing peninap na. Inyang dinatang la at tinalakad arap ning ari,

3 ngana karela, Maliligalig ku kaisipan tungkul king apaninap ku. Buri kung abalu ing kabaldugan na.

4 Pekibatan de ing ari king salitang Aramaico. Ngara, Makamal a Ari, mananu na sanang ing Kekayung Kamalan mie ya kapilan man. Sabian yu ing peninap yu at ibie mi ya kabaldugan kekayu.

5 Ngana ning ari karela, Inari ku na king lub ku king sukat yeng sabian kanaku ing paninap at kaybat ibie ye kabaldugan kanaku. Nung e yu agawa iti pamaklian da kayu bitis ampon gamat at paglasakan ku la ding bale yu.

6 Nung malyari yeng sabian at ibie kabaldugan, dinan da kayung regalu at maragul a dangalan. Ngeni, sabian ye kanaku nung nanu ya ing paninap at nung nanu ya kabaldugan.

7 Pasibayu reng pekibatan ing ari. Ngara, Nung sabian ya mu kekami, Makamal a Ari, ing apaninap yu, ibie mi ya kabaldugan kekayu.

8 Kaniting pekibat da, ing ari sinabi na, Ngaku na eh! Pakikuanan yu mung mika panaun kayu, uling apansinan yu king inari ku na king lub ku

9 king ibie ku kekayu ngan ing parusa, nung e ye sabian kanaku ing apaninap ku. Pikayari yu king isundu yu ing pamagsalitang kalaraman kanaku uling asahan yu king ibayu na la ning panaun ding dakal a bage. Sabian ye kanaku ing apaninap ku, at kanita abalu ku king malyari yu namang sabian ing kabaldugan na kanaku.

10 Pekibat ding Caldeo, Ala metung mang tau king yatu a malyaring sumabi kekayu king buri yung abalu. Ala pang ari, agyang pang ing pekamayupaya, a miniawad anti kanyan karing mamamanula, salamangkeru, at karing Caldeo.

11 Tutu yang mabayat ing kayaduanan ning Kekayung Kamalan. Ala metung mang makagawa kaniti para kekayu subali mu ding dios, at e la manuknangan deti libutad da ring tau.

12 King pekibat da, mibua ya mua ing ari at inutus na ing paten la ngan ding mangabiasa na ning kayarian ning Babilonia.

13 Inya miparala ya ing kautusan para paten la ngan pati na i Daniel at ding kakaluguran na.

14 Kanita pintalan neng Daniel i Ariok, ing kumander da ring guardia na ning ari a miyutusan ganap king pamakamate. Pekaingat nang migsalita at

15 kitang na kang Ariok nung nanu ing sangkan obat pepalual ne ning ari ing anti kanitang kabagsik a kautusan. Inya sinabi nang Arioc kang Daniel ing mepalyari.

16 Kanita mu rin agad yang meko i Daniel at mekapaniawad yang kapaintulutan king palasyu king mirinan ya pa sanang ditak pang panaun ban kanita malyari nang asabi king ari nung nanu ya kabaldugan ing apaninap na.

17 Kaybat na nita, minuli ya bale na i Daniel at belita na karing kakaluguran nang di Ananias, Misael, at Azaria nung nanu ing milyari.

18 Sinabi na karela king manalangin la king Dios ning banua ban maniawad saup tungkul king misteryu ning peninap ning ari ban e la mate at ding aliwa pang mangabiasa na ning Babilonia.

19 King bengi mu ring ita mipabalu ya ing misteryu kang Daniel king kapamilatan na ning metung a vision. At pinuri ne ing Dios ning banua. Ngana,

20 Biasa ya ing Dios at mayupaya ya! Purian ya king kapilan pa man.

21 Atyu la king gamat na ding oras at ding panaun; ya ing tutuldu karing ari, at ya naman ing mikukuldas kareti. Ya ing babie kabiasnan at beluan.

22 Ya ing papabalu karing bage lihim ampon mangalalam; balu na itang makasalikut king karalumduman, at ya mismu makapadurut ya king sala.

23 O Dios da ring kakung makatua, pupurian da ka at parangalan. Dininan mu kung kabiasnan at sikanan; pekibatan mu ing kakung panalangin, at pepakit mu kekami nung nanung sabian mi king ari.

24 Inya minta ya i Daniel kang Ariok, ing inutusan ning ari a makamate karing mangabiasa na ning Babilonia. Ngana, E mu la pa papaten ding mangabiasa na ning Babilonia. Ituki mu ku at sabian ke king ari ing kabaldugan na ning apaninap na.

25 Agad-agad neng delang Ariok i Daniel king arapan ning Aring Nebucadenesar. Nganang migsalitang Ariok king ari, Atagpuan ke ing metung karing bihag tamung Judio a malyaring makaibie kamalinawan king kekayung apaninap.

26 Nganang sinabi ning ari kang Daniel (a mayayaus munamang Beltesasar), Malyari meng sabian at ibie kabaldugan ing kanakung apaninap?

27 Mekibat ya i Daniel, Makamal a Ari, alang biasa, salamangkeru, mamamanula o astrologo a malyaring makapagsalita kekayu tungkul kanyan.

28 Oneng ating Dios king banua a pepabalu karing bage makalihim. Makamal a Ari, pepayabut na kekayu ning Dios ing mapalyari king panaun a daratang. Ngeni sabian ku ne kekayu ing apaninap yu, ing vision a ikit yu kabang matudtud kayu.

29 Makamal a Ari, kabang matudtud kayu, apaninap yu ing bage tungkul king panaun a daratang at pepakit na kekayu ning Dios a papabalu karing bage makalihim: itang bage a mapalyari.

30 Ngeni, mipabalu ya kanaku ing bage makalihim, e uling mas biasa ku karing aliwa, ban kanita malyari neng abalu ning Kekayung Kamalan ing kabaldugan ning kekayung apaninap, at aintindian yu la ding bage a dinatang king kaisipan yu.

31 Makamal a Ari, king kekayung paninap ikit yeng makatalakad arapan yu ing metung a maragul a estatua; masala ya ampon maningning at makatakut yang lalawan.

32 Megawa ya ing buntuk na king purung gintu; megawa ya king pilak ing salu na at ding gamat na, tangsu ya ing awakan na ampon ding balakang na,

33 bakal la ding bitis na, at megawa la king bakal at pila ding talampakan na.

34 Kabang lalawan ye, mibagsak ya ing maragul a tipak a batu agyamang alang tinagkil, at digpa ya karing bitis a bakal ampon pila ning estatua at mebalbal la.

35 Kanita mu rin, misambulat ing bakal, ing pila, ing tangsu, ing pilak ampon ing gintu at meging anting alikabuk king pidadaran neng kaleldo. Pinaid na ngan ning angin at alang bakas a melakuan. Oneng meragul yang anting bunduk ing batu at tikpan ne ing mabilug a yatu.

36 Iti ya ing kekayung apaninap, Makamal a Ari. Ngeni sabian ku naman kekayu ing kabaldugan na.

37 Makamal a Ari, ikayu ing maragul dili karing heganaganang ari. Gewa na kayung ari ning Dios ning banua at dininan na kayung upaya, sikanan, at dangalan.

38 Gewa na kayung talapanibala karing tau king yatu at karing animal ampon ayup. Ikayu itang buntuk a gintu.

39 Kaybat yu ating lunto aliwang kayarian; e ne kasing dagul ning kekayu at kaybat na nita ing katlu, ing kayarian ning tangsu a sumakup king mabilug a yatu.

40 At kaybat na nita, mika kapat a kayarian; kasing sikan ne ning bakal a manaspak at mamalbal king heganagana. At nung makananu yang mamirasung mangalati ing bakal, makanyan na lang pamirasuan mangalati ampon lasawan ding minunang kayarian.

41 Ikit yu naman king kapitna pila la at kapitna bakal la ding bitis ampon taliring bitis. Iti mangabaldugan king mapitna ya ing kayarian. Mika atin yang bage sikanan ning bakal, uling ating bakal a makasamut king pila.

42 Pawaga da ring taliring bitis a kapitna bakal at kapitna pila king atin yang dake masikan ing kayarian, at atin yang dake maina.

43 Ikit yu naman king makasamut ya ing bakal king pila. Iti mangabaldugan king magkapilit la ding pamuntuk na ning kayarian a ita ing pisanmetungan da la ring karelang pamilya king kapamilatan ning pamiyayasawa ra, oneng e ra agawa iti antimo nung makananung e ya malyaring misamut ing bakal king pila.

44 King kapanaunan da ring pamuntuk a reta, mitatag yang metung a kayarian a alang kapupusan ing Dios ning banua. E ya malyaring masambut iti, nune lubus na lang lasakan ding kayarian at kaybat na nita, manatili ya kapilan man.

45 Ikit yu nung makananung ibat king matas menabu ya ing metung a batu a ala namang tinagkil, at nung makananu neng tiran ing estatuang megawa king bakal, tangsu, pila, pilak, at gintu. Ing maragul a Dios sasabian na kekayu, Makamal a Ari, ing mapalyari king daratang a panaun. Selita keng alang kulang at alang labis ing kekayung apaninap, at binie ku kekayu ing tune nang kabaldugan.

46 Kanita mu rin migsakab ya i Aring Nebucadenesar arapan nang Daniel. Kaybat, inutus na king dinan deng ain-a-pamangan at aliwa pang ain a katanggap-tanggap i Daniel.

47 Ngana ning ari, Ing kekang Dios ya ing Dios da ring dios, ing Ginu da ring ginu, at ya ing babie kamalinawan karing makalihim a bage.

48 Kanita dininan neng matas a katungkulan i Daniel at dininan neng dakal a makapagmulalang regalu; gewa neng talapanibala king probinsia ning Babilonia, at gewa neng pamuntuk da ring tagapayu ning palasyu.

49 King kayaduanan nang Daniel king ari, di Sadrac, Mesac, at Abednego megawa lang talapanibala karing miyayaliwang katatagan ning probinsia ning Babilonia; oneng menatili ya i Daniel king palasyu ning ari.

3

1 Pepagawa yang gintung estatua ing Aring Nebucadenesar; siam yang pulung talampakan king katas at siam yang talampakan king kalapad. Pepabili ne king kapatagan ning Dura king probinsia ning Babilonia.

2 Kaybat na nita, minie yang utus ing ari karing heganaganang pamuntuk king mitipun lang miyabe-abe ding gobernador, ding talapanibala, ding tagapayu, ding komisionado, ding tesoreru, ding ukum, ding mahistradu, at ding aliwa pang manimuna da ring probinsia. Kailangan dang tagunan ing pangatalaga na ning estatuang pepagawa nang Aring Nebucadenesar.

3 Inyang mitipun na la at pakatalakad arap ning estatua,

4 king masikan a bosis ing metung karing talapagbalita minie yang metung a kapabaluan. Ngana, Memalen da ring bansa, lahi, at salita!

5 Pakiramdaman yu ing katni da ring trumpeta, kaybat ing tigtigan da ring plauta, lira, sitara, alpa, at kaybat miyabe la ring sari-saring instrumento ning musika. Kabud magumpisa ing tigtigan, duku kayu at samba king gintung estatua a pepagawa nang Aring Nebucadenesar.

6 Ing ninumang e duku at samba, agad yang iyugse king mapaling ornu.

7 Inyang dimdam da ing tigtigan da ring instrumento ning musika, ding taung ibat karing bansa, lahi, at salita dinuku la at simban de ing gintung estatua a pepagawa nang Aring Nebucadenesar.

8 Kanita ra semantalanan ding mapilan karing memalen na ning Babilonia ing pakisiran da la ring Judio.

9 Ngara kang Aring Nebucadenesar, Makamal a Ari, mananu na sanang kumaba kayu bie!

10 Ing Kekayung Kamalan pepalual yang kautusan a kabud magumpisa ing tigtigan, duku ya at samba ing balang metung at metung king gintung estatua,

11 at ing ninumang e duku at samba king estatua miyugse ya king mapaling ornu.

12 Ating mapilan a Judio a pepanibalan yu king probinsia ning Babilonia; ila ri Sadrac, Mesac, at Abednego a lalabag king kautusan yu. E re sasamban ing kekayung dios ni duruku man king estatuang pepagawa yu.

13 King uli na niti, mimua ya ing ari at inutus na king idala da la arapan na ding mesabing atlung lalaki.

14 Ngana ning ari, Sadrac, Mesac, at Abednego, tutu pin king e kayu bisang samba king kanakung dios at e kayu bisang duku king gintung estatuang pepagawa ko?

15 Ngeni lawan ku pin, kabud damdaman yu ing tigtigan da ring trumpeta, plauta, lira, sitara, alpa, at ding aliwa pang instrumento, duku kayu at samba king estatua. Nung e yu gawan yan, agad kayung miyugse king mapaling ornu. Isipan yu galang king atin pang aliwang dios a makaligtas kekayo?

16 Ngarang mekibat di Sadrac, Mesac, at Abednego, Makamal a Ari, e mi pagnasan ingatan ing sarili mi.

17 Nung ing Dios a kekaming susuyuan agyu na ing iligtas na kami king mapaling ornu at king upaya yu, kanita gawan na.

18 Agyang e na gawan ita, asahan yu, Makamal a Ari, king e ke samba king kekayung dios at e kami duku king gintung estatuang kekayung pepagawa.

19 Kanita mikapali ya buntuk i Nebucadenesar at melare ya lupa king mua na kari Sadrac, Mesac, at Abednego. Inya inutus na karing tauan na king ipali reng pitung besis kapali ing ornu kesa king sadia.

20 At inutusan na la ding masikan dili karing sundalus na ing igapus da la ring atlung lalaki at iyugse la king mapaling ornu.

21 Inya ginapus da la; ganap lang pakapiblaspakakamisadentro, pakakupia, at aliwa paat inugse da la king mapaling ornu.

22 Uling maigpit nang inutus ning ari king gawan deng mapaling-mapali ing ornu, dilukan na la ning lablab na ding sundalus a migdala karing atlung lalaki king ornu.

23 Kanita di Sadrac, Mesac, at Abednego a pakagapus digpa la king kalibudtan na ning mikakalukung api.

24 Kabud-abud mipalundag ya i Nebucadenesar king pangapamulala na. Nganang mengutang karing pamuntuk, E ta la wari ginapus deting atlung lalaki at inugse king mikakalukung ornu? Mekibat la, Ginapus ta la pu, Makamal a Ari.

25 Nung makanyan, ngana ning ari, obat manakit kung apat a lalaking lakad-lakad king libutad ning api? E la makagapus, at king panakit ku e la man nananu balang at balamu anak de ring dios ing kapat a lalaki. fig,,,,,...balamu anak de ring dios ing kapat a lalaki.,(3:25)fig*

26 Inya linapit ya i Nebucadenesar king pasbul ning mapaling ornu at nganang minaus, Sadrac! Mesac! Abednego! Talasuyu ning Kakataskatasan a Dios! Lumual kayu keni! At agad lang linual.

27 Mitipun la ding gobernador, talapanibala, tagapayu, at ding aliwa pang pamuntuk ning ari ban lawan da la ring atlung lalaking e na ananu balang ning api. E man misalabsaban ing buak da, e mesilab ing imalan da ni memaung asuk.

28 Ngana ning ari, Purian ya ing Dios da ri Sadrac, Mesac, at Abednego! Tinubud ne ning Dios da ing anghel na at linigtas na la ding atlung lalaking manalig king Dios. E ra la pemintuan ding utus ku at teya ra ing bie ra kesa king sumuyu la at samba king ninu pa mang dios subali mu ing karela.

29 At ngeni yutus ku king pamaklian ya bitis ampon gamat at lasakan ya bale ing ninumang taung ibat king isanu mang bansa, lahi, at salita a magsalitang alang kagalangan king Dios da ri Sadrac, Mesac, at Abednego. Ala nang aliwa pang dios a malyaring makapagligtas king anti kaniti.

30 At king probinsia ning Babilonia tinas na la katungkulan ning ari di Sadrac, Mesac, at Abednego.

4

1 Pepalual neng Aring Nebucadenesar ing mensahi para karing memalen da ring bansa, lahi, at salita ning yatu. Ngana: Kukomustan da kayu ngan!

2 Pakiramdaman yu ing kanakung sabian tungkul karing bage makapagmulala at milagru a papakit na kaku ning Kakataskatasan a Dios.

3 E la makanyan-kanyan a degulan ding bage pagmulalan a papakit ning Dios kekatamu ngan! Kayupaya da ring milagrung gagawan na! Maging ari ya ing Dios king kapilan pa man; sumakup ya king sablang panaun.

4 Manawa kung mibiebie king kanakung palasyu, at tatamasan ing maragul a kanawan.

5 Oneng mika makatakut kung paninap at kabang matudtud ku ikit ku la ding makapangilabut a vision.

6 Inutus kung iyarap da la kanaku ding heganaganang mangabiasa king mabilug a Babilonia ba rang sabian kanaku nung nanu ya kabaldugan ing peninap ku.

7 Kanita dinatang la ding mamamanula at salamangkeru, ding mangabiasa ampon astrologo, at sinabi ke karela ing apaninap ku, oneng e re balung dinan kabaldugan kanaku.

8 Dinatang ya i Daniel (mayayaus ya naman Beltesasar; kalagyu ne ning kanakung dios). Atyu ya kang Daniel ing espiritu ding banal a dios. Inya sinabi ke kang Daniel ing apaninap ku. Ngaku,

9 Beltesasar a pamuntuk da ring mamamanula, balu ku king atyu keka ing espiritu ding banal a dios at aintindian mu la ding heganaganang misteryu. Iti ya ing kanakung apaninap. Sabian mu kanaku ing kabaldugan na.

10 Kabang matudtud ku, ikit ke ing metung a vision tungkul king metung a maragul a tanaman libutad ning yatu.

11 Meragul neng meragul angga king miras ya banua at akakit de ring heganaganang tau king yatu.

12 Malagu la ding bulung na at marakal ya bunga; sapat la ban pakanan ya ing balang tau king mabilug a yatu. Sasalilung la lalam na ding animal, maniale la ding ayup karing sanga na, at mamangan ya ing balang mabibie karing bunga na.

13 Kabang pibulebulayan ke ing vision, ikit keng titipang ibat banua ing metung a anghel at magbante ya.

14 Nganang sinabi king masikan a bosis, Kuturan me ing tanaman at tabasan mu la ding sanga na; lugusan me bulung at ikalat mu la ding bunga na. Itabi mu la ding animal a makasalilung lalam na at ding ayup karing sanga na.

15 Oneng itagan me ing paludpud na king gabun a makatanikalang bakal at tangsu. Lakuan me karin king marangle libutad ding dikut. Ngeni paburen mung dugpa ing ambun king taung ini at paburen meng mie kayabe da ring animal at ding tanaman.

16 Kilub ding pitung banua e ya mika pamisip tau nung e mu ing pamisip ning animal.

17 Iti ya ing pikayari da ring anghel a magbante. Inya ngeni, paburen la ding tau nu man karin ing abalu ra king ing Kakataskatasan a Dios atin yang upaya karing kayarian da ring tau, at king malyari na lang aibie king ninumang pilinan na, agyang pang king musmus dili karing tau.

18 Iti ya ing kanakung apaninap, nganang sinabing Aring Nebucadenesar. Ngeni, Beltesasar, sabian me kabaldugan kanaku. Ala metung man karing mangabiasa na ning kanakung kayarian a malyaring munie king kabaldugan na kanaku, oneng ika agawa mu, uling atyu ya keka ing espiritu ding banal a dios.

19 Inya tutu yang meligalig i Daniel a mayayaus munaman king lagyung Beltesasar. E ya mekabulad. Ngana ning ari, Beltesasar, e mu paburen ing ligaligan na ka ning peninap ku at ning mensahi na. Nganang mekibat Beltesasar, Makamal a Ari, sana pu mangaintulid ya ing kabaldugan na ning peninap yu karing kalaban yu at e kekayu.

20 Ing tanaman a matas a matas angga king miraras ya king banua, malyari neng akit ning ninu pa man king yatu.

21 Malagu la ding bulung na at atin yang sapat a bunga ban pakanan ne ing mabilug a yatu. Sasalilung la lalam na ding animal at maniale la ding ayup karing sanga na. fig,,,,,Ing tanaman a matas a matas angga king miraras ya king banua...,(4:20)fig*

22 Makamal a Ari, ikayu ing tanaman a yan; matas at masikan. Meragul kayung e mu nanu angga king miraras kayu banua at lalaganap ing kekayung upaya king mabilug a yatu.

23 Kabang maglalawe kayu, Makamal a Ari, tinipa yang ibat banua ing metung a anghel at sinabi na, Kuturan me ing tanaman at siran, oneng itagan me king gabun ing paludpud na. Talian meng tanikalang bakal at tangsu at lakuan me king libutad ning marangle kayabe ning dikut. Paburen mung dugpa ing ambun king lalaki at paburen meng mie karin kayabe da ring animal kilub ding pitung banua. fig,,,,,...itagan me king gabun ing paludpud na.,(4:23)fig*

24 Iti ya ing kabaldugan na, Makamal a Ari, at ya ing payabut na ning Kakataskatasan a Dios a mapalyari kekayu.

25 Mitabi kayung marayu karing tau at manuknangan kayung kayabe da ring animal. Kilub ding pitung banua mangan kayung dikut antimo ding baka, at matudtud king marangle nung nu dugpa kekayu ing ambun. Kanita kilalanan yu king ing Kakataskatasan a Dios ya ing maki upaya karing kayarian da ring tau, at ipamie na la king ninu pa mang pilinan na.

26 Inutus da ring anghel ing mitagan ya king gabun ing paludpud. Iti mangabaldugan king maging ari kayung pasibayu potang kilalanan yu king ing Dios ya ing sasakup king mabilug a yatu.

27 Inya Makamal a Ari, tukian yu ing kanakung payu. Tuknang na kayung darapat pamikasala, gawan yu itang matulid, at maging mapaglunus kayu karing pakakalulu. Kanita manatili kayung payapa pamibiebie.

28 Mengapalyari iting bage kang Aring Nebucadenesar.

29 Kaybat ning labing aduang bulan, kabang lakad-lakad ya king asotea ning palasyu na karin Babilonia,

30 ngana, Karagul na pin pa la ning siudad ning Babilonia! Telakad ke bilang kanakung sentrung siudad ban ipakit ku ing kanakung upaya at sikanan, ing kanakung ligaya, at kamalan.

31 Bayu na ikuang ayari ing sasabian na, meramdam ya ing metung a bosis a ibat banua. Ngana, Aring Nebucadenesar, makiramdam ka king kanakung sabian! Milako na ngeni keka ing upaya mu bilang ari.

32 Mitabi kang marayu karing tau at manuknangan kang kayabe da ring animal, at kilub ding pitung banua mangan kang dikut antimo ding baka. Kanita kilalanan mu king ing Kakataskatasan a Dios ya ing maki upaya karing kayarian da ring tau, at ipamie na la king ninu pa mang pilinan na.

33 King oras mu ring ita, mipaltutu la ding amanu. Mitabi yang marayu i Nebucadenesar karing tau at mengan yang dikut a antimo ding baka. Digpa ing ambun king katawan na at mekaba ing buak na a kalupa da ring pakpak ning agila. Mekaba la naman ding kuku na a kalupa da ring kuku ding ayup.

34 Ngana ning ari, Inyang mepupus na la ding pitung banua, tinalanga ku king banua at mibalik ing malino kung kaisipan. Pinuri ke ing Kakataskatasan a Dios at binie ku ing dangalan ampon ligaya king Dios a mabie kapilan man. Mag-ari ya king kapilan pa man, at manatili ya ing kayarian na king kekaban ning panaun.

35 Lalawan na lang alang ulaga ding tau ning yatu; atyu la lalam ning upaya na ding anghel ning banua, at ding tau king yatu. Ala metung man ing makasalangsang king kaburian na o makapangutang king gagawan na.

36 Inyang mibalik na ing malino kung kaisipan, misubling pasibayu kanaku ing kanakung dangalan, kamalan at ing ligaya ning kanakung kayarian. Tinggap da ku ring kanakung pamuntuk at ding marangal a tau, at misubling pasibayu kanaku ing upaya bilang ari at ing dangalan a maygit king sadia.

37 At ngeni, aku, i Nebucadenesar, pupurian ke, parangalan ke, at paligayan ing Ari ning Banua. Ing heganaganang gagawan na ustu at makatuliran at agyu neng isaldak ing ninumang taung palalu.

5

1 Misan, kinumbira na lang Aring Belsazar ding libung marangal a tau king metung a maragul a pamisulusulu, at miyabe-abe lang mininum alak.

2 Kabang miminum la, inutus nang Belsazar ing idala da la ring kopang gintu at pilak a lulanan alak a kinua nang Nebucadenesar a tata na karin king Templo ning Jerusalem. Pepakua na la ning ari ban ya, ding marangal a tau, ding asawa na, at ding babaing kasese na makainum la kareting kasangkapan.

3 Kanita mu rin dela da la arapan na ding kopang gintu at pilak a lulanan alak, at mininum la ngang alak kareti,

4 at pinuri da la ring kikilalanan dang dios a megawa king gintu, pilak, tangsu, bakal, dutung, at batu.

5 Kabud-abud linto ya ing metung a gamat ning tau, at megumpisa yang sinulat king pader ning palasyu nung nu tutud ing sala da ring sulu. Ikit ne ning ari ing gamat kabang susulat ya.

6 Menimutla ya at tune yang mitakutan angga king ginalgal la ding tud na.

7 Kinulisak yang masikan at inutus nang idala da la ring salamangkeru, ding Caldeo, at ding astrologo. Inyang dinatang la ngana karela ning ari, Ing ninumang makabasa king misulat at makaibie kanaku king kabaldugan na mipiblasan yang imalan a purpura, mipasuluran yang gintung kwintas ning dangalan king batal na, at maging katlu ya karing ating upaya king kayarian.

8 Linapit la ding mangabiasa na ning ari, oneng metung man karela alang mekabasa king makasulat king pader ni mekaibie king ari nung nanu ing kabaldugan na.

9 King kaligaligan nang Aring Belsazar, lalu yang meputla at ala lang aisip gawan da ring mangarangal nang tauan. fig,,,,,Kabud-abud linto ya ing metung a gamat ning tau...,(5:5)fig*

10 Dimdam ning reynang ima na ning ari ing inge ning ari ampon ding mangarangal nang tauan, at linub ya king lugal nung nu mararapat ing pamisulusulu. Ngana, Mananu na sanang ing Kekang Kamalan mie ya kapilan man! E ka sa pailingasngas at binang manimutla.

11 Ating metung a lalaki king kekang kayarian nung kenu ya atyu ing espiritu ding banal a dios. Pepakit yang talino inyang i tata mu ya ing ari; maki kabiasnan ya at beluan anti ing beluan da ring dios. At ing Aring Nebucadenesar a tata mu, gewa neng pamuntuk da ring mamamanula, ding salamangkeru, ding Caldeo, at ding astrologo.

12 Atin yang makapasubaling kagiwan at beluan ampon gelingan tungkul king pamamie kabaldugan karing paninap, pamaglutas karing bugtung, at pamipalino karing misteryu ning bie. Inya iparakit me ing lalaking i Daniel a pemalagyuan nang Beltesasar ning ari. Sabian na keka nung nanu ing kabaldugan na.

13 Kanita mu rin dela re i Daniel king arapan ning ari at ngana ning ari, Ika pin i Daniel, ing Judiong bihag a tiki nang tata ku inyang ibat ya Juda?

14 Abalitan ku king ing espiritu ding banal a dios atyu keka at king atin kang beluan ampon kabiasnan.

15 Peparatangan ku la ding mangabiasa at salamangkeru ban basan de ing makasulat king pader at ban sabian da kanaku ing kabaldugan na, oneng e ra balu ing kabaldugan na.

16 Abalitan ku king malyari mung aibie kanaku ing makalihim dang kabaldugan at kamalinawan ding misteryu. Nung abasa mu ing makasulat at asabi mu kanaku ing kabaldugan na, mipaimalanan kang purpura, misulud ya keka ing gintung kwintas ning dangalan king batal mu, at maging katlu ka karing ating upaya king kayarian.

17 Nganang mekibat Daniel, E yu na ku dirinan nanuman; ibie yu na mu king aliwa. Basan ke, Makamal a Ari, para kekayu ing makasulat king pader at sabian ku kekayu ing kabaldugan na.

18 Gewa ne ning Kakataskatasan a Dios i tata yung i Nebucadenesar metung a mayupayang ari, at dininan neng dangalan at kamalan.

19 Tune yang pikabaluan at tatakut la kang tata yu at gagalgal ding tau da ring bansa, lahi, at salita. Nung buri neng paten ing ninuman, gawan na; nung buri neng manatiling mabie, daptan na. Parangalan ne o ilako dangalan ing ninumang buri na.

20 Oneng meging palalu ya, masias a buntuk, at mabagsik; milako ya king tronu na at mewala ing dangalan na.

21 Mitabi ya king lipunan at meging anti ing pamisip ning metung a animal ing pamisip na. Menuknangan yang kayabe da ring malyap a asno; mengan yang dikut anti ding baka, at metudtud ya king marangle a alang nanumang panlaban king ambun. King katataulian, tinggap na king ing Kakataskatasan a Dios ya ing magmanehu karing heganaganang kayarian da ring tau, at ya ing babie king ninumang pilinan na.

22 Oneng ikayu a anak na, migmatas kayu naman agyang balu yu ngan iti.

23 Dinapat kayung laban king Ginu ning banua at dela yu la keti ding kopa at lulanan ibat king Templo na. Ikayu, ding mangarangal yung tauan, ding kekayung asawa, at ding babaing kekayung kasese ginamit yu la king pamaninum yung alak at pinuri yu la ding kikilalanan yung dios a megawa king gintu, pilak, tangsu, bakal, dutung, at batu; ding dios a e manakit o makaramdam ampon alang balu nanuman. E ye parangalan ing Dios a tatalan king bie yu at magmanehu king heganaganang gagawan yu.

24 Yan ing sangkan nung inya tinubud ne ning Dios ing gamat ban isulat na la ding amanu king pader.

25 Oyni ing misulat: MENE, MENE, TEKEL, at PARSIN.

26 At oyni ing kabaldugan na ning MENE, binilang na na la ning Dios ding aldo ning kekayung kayarian at dininan na neng kawakasan;

27 ing TEKEL, metimbang kayu at meyakit king kulang kayu king timbang;

28 PARSIN, mangapitna-pitna ya ing kekayung kayarian at miyabie ya karing tau Media at Persia.

29 Kanita mu rin inutus nang Belsazar karing talasuyu na ing piblasan deng imalan a purpura i Daniel, at isulud de king batal na ing kwintas ning dangalan. At gewa neng katlu karing matas a katungkulan king kayarian na.

30 King bengi mu ring ita, pete re i Belsazar a ari ning Babilonia.

31 At i Dario, ing tau Media, a idad anam apulu't aduang banua kanita, ya ing meging ari ning Babilonia.

6

1 Inari na king lub nang Dario king tuldu yang dinalan aduang pulu katau ban manungkulan bilang gobernador king mabilug nang kayarian.

2 Karagdagan kareti, pinili ne i Daniel at ding adua pang tau ban pamahalan da la ring gobernador king obra da at ban pagmalasakitan ing kapakanan na ning ari.

3 E melambat pepakit nang Daniel king maygit ya agawa kesa karing aliwang talapanibala at gobernador. Uling mayagyu ya, aisip na ning ari king gawan neng talapanibala king mabilug a kayarian.

4 Kanita ding aliwang talapanibala at ding gobernador migkapilit lang manintun bage abusbus da laban kang Daniel. Oneng e la menakit uling tau yang apagkatiwalan i Daniel at e ya ginawang nanumang kamalian o kakulangan.

5 Ngara king metung at metung, E tamu manakit nanumang bage abusbus tamu laban kang Daniel nune mu ing bage tungkul king relihiun na.

6 Inya minta la king ari at ngara, Aring Dario, sana ing Kekayung Kamalan mie ya kapilan man!

7 Ikaming mamahala king kekayung kayarian, ding talapanibala, ding gobernador, ding tagapayu, at ding aliwa pang pamuntuk pikayari mi king sana ing Kekayung Kamalan palual yang metung a kautusan at patupad yeng mitmung kaigpitan. Munie kayung kautusan ban kilub ding atlung pulung aldo ala ninumang tau a makapaniawad nanumang bage king kaninu mang dios o kaninu mang tau subali mu king Kekayung Kamalan. Miyugse ya ing ninumang labag king kautusan king kulungan ding leon.

8 Inya, Makamal a Ari, gawan ye at pirman ing kautusan ban mipatupad ya. Maging metung yang batas da ring tau Media at Persia at e ya malyaring ibayu.

9 Inya pinirman neng Aring Dario ing kautusan.

10 Inyang abalitan nang Daniel king ing kautusan mepirma ne, minuli ya bale na. Ating awang ketang kuartu king kadua nang palapag ning bale na. Makayarap la ding awang king Jerusalem. Karin, antimo ing maralas nang gagawan, siniklaud ya arap ding makabuklat a awang at menalangin ya king Dios makatatlung besis patingapun. fig,,,,,...siniklaud ya arap ding makabuklat a awang...,(6:10)fig*

11 Inyang ding kalaban nang Daniel ikit deng manalangin king Dios,

12 miyabe-abe lang minta king ari at simbung de. Ngara, Makamal a Ari, pinirman ye ing metung a kautusan ban kilub da ring tuki-tuking atlung pulung aldo makabawal king ninumang tau ing maniawad nanumang bage king kaninu mang dios o kaninu mang tau subali mu kekayu, at miyugse ya king kulungan a mitmung leon. Mekibat ya ing ari, Wa, metung yang maigpit a kautusan, metung yang batas para karing tau Media at Persia a e malyaring ibayu.

13 Kanita ngara king ari, I Daniel, ing metung karing taung bihag ibat Juda, e na kayu gagalangan ni pamintuan ing kautusan a pepalual yu. Manalangin yang atlung besis patingapun.

14 Inyang dimdam ning ari iti, melungkut ya at gewa na ing anggang agyu na ban iligtas ne i Daniel. E pepatugut ginawa ketang agyu na angga king limbug ya ing aldo.

15 Kanita mibalik la king ari ding lalaki at ngara, Makamal a Ari, balu yu king agpang karing batas da ring tau Media at Persia alang kautusan a pepalual na ning ari a malyaring ibayu.

16 Inya inutus na ning ari king kuanan ya i Daniel at iyugse ya king kulungan ding leon. Ngana kang Daniel, Sana iligtas na ka ning Dios a kekang susuyuan king mitmung katapatan.

17 Tekap de ing metung a batu king pasbul ning kulungan at tetak ne ning ari ing sarili nang panatak at ing panatak da ring mangarangal nang tauan ban ala metung mang makapagligtas kang Daniel.

18 Kaybat, mibalik ya ing ari king palasyu, oneng e ya mipatudtud kabukas; e ya makapangan o makapagsaya dit' man.

19 Kabuklat ning masala mibangun ya ing ari at memalagua yang minta king kulungan ding leon.

20 Inyang miras ya karin, kakarug ya salung minaus kang Daniel. Ngana, Daniel, talasuyu ning mabie Dios! Ikua na kang aligtas karing leon ning Dios a susuyuan mung mitmung katapatan?

21 Nganang Daniel, Sana ing Kekayung Kamalan mie ya kapilan man!

22 Makamal a Ari, tinubud ne ning Dios ing anghel na at sera na la asbuk ding leon ban e ra ku ananu balang. Gewa na iti uling balu na king ala kung kasalanan at uling e ku ginawang kalapastangan kekayu. fig,,,,,...balu na king ala kung kasalanan...,(6:22)fig*

23 Maragul ing tula ning ari at inutus na king ilual de king kulungan i Daniel. Inya linual de i Daniel at ikit da king e ya bitasang ninanu balang uling menalig ya king Dios na.

24 Kanita inutus na ning ari king dakpan da la ngan ding lalaking menganiaya kang Daniel at ding karelang asawa ampon anak, at iyugse la king kulungan ding leon. Bayu la pa miras king lalam ning kulungan, ding leon sigpang da na la at piglapak.

25 Kanita silatanan na la ngan ning Aring Dario ding memalen da ring bansa, lahi, at salita ning yatu. Ngana: Kukomustan da kayu ngan!

26 Yutus ku king mabilug kung kayarian king sukat yang pitakutan at galangan ing Dios nang Daniel. Dios yang mabie at sasakup king kapilan man. Kapilan man e ya masira ing kayarian na, at ing kayupayan na kapilan man e miyangganan.

27 Magligtas ya at maniagip; darapat yang bage pagmumulalan ampon milagru king yatu at king banua. Linigtas ne i Daniel karing leon.

28 Mesanting ya bie i Daniel king panaun a i Dario ya ing ari, at inyang panaun nang Aring Ciro ning Persia.

7

1 Kanitang mumunang banua na ning pamag-ari nang Belsazar king Babilonia, kabang makakera ku meninap ku, at ikit ke ing metung a vision. Sinulat ke ing apaninap ku at oyni ing istoria

2 na ning ikit ku king benging ita. Tutiup ing angin ibat king makapadurut at sasapulan na ing danum ning dagat.

3 Sinaka la ding apat a mabagsik a animal ibat king dagat; makayaliwa ya ing metung at metung karela.

4 Kalupa yang leon ing mumuna, oneng atin yang pakpak anti ing agila. Kabang lalawen ke, meputput la ding bagius na. Mitas ya ing mabagsik a animal at tinalakad yang anti ing tau. Kaybat na nita, miyabie ing kaisipan tau.

5 Kalupa yang oso ing kaduang mabagsik a animal. Makatalakad ya karing tauli nang bitis. Atin yang kiketan a atlung tagiang at ngana ning metung a bosis, Sulung, kanan mu ing heganaganang karning agyu mung kanan!

6 Kabang pagumasdan ke, linto ya ing aliwang mabagsik a animal. Kalupa ne ning leopardo, oneng atin yang apat a pakpak king gulut na; kalupa da ring kareng ayup at atin yang apat a buntuk. Atyu ing itsura ning ating upaya.

7 Kabang maglalawe ku, linto ya ing kapat a mabagsik a animal. Masikan ya at makatakut ampon makapangilabut. Piglapak na la karing ipan nang bakal ding biktima na at kaybat pindamusak na la. E re kalupa ding aliwang mabagsik a animal; atin yang apulung sagu.

8 Kabang pagumasdan ku la ding sagu na, ikit keng linsut ing metung a malating sagu libutad da ring sagu. Begut na la ding atlu karetang sagung atyu na karin. Ing malating sagu atin yang mata a kalupa da ring mata ning tau at asbuk a milalalu king pamagmayabang.

9 Kabang magumasid ku, mibili la ding tronu. Linukluk ya itang mabie king kapilan pa man king metung karing tronu. Maputing anting bulak ing imalan na at maputing anting bulbul tupa ing buak na. Mitatau ya ing tronu nang makabili karing milalablab a parugang,

10 at lulual ing metung a mamagus anting batis a api. Ating libu-libung tau karin ban sumuyu at milyun-milyun la na naman ding taung pakatalakad king arapan na. Megumpisa ing pisasabian king husgadu at mibuklat la ding libru.

11 Kabang magumasid ku, daramdaman ke pa mu rin ing malating sagu a magsalitang kapalaluan at kayabangan. Kabang maglalawe ku, pete re ing kapat a mabagsik a animal at inatsa re ing bangke na king api, at mesilab ya.

12 Milako la upaya ding aliwang mabagsik a animal, oneng mipaintulutan lang manatiling mabie king ditak pang panaun.

13 King vision a ikit ku king kekaban ning bengi, ikit ke ing metung a balamu tau. Lalapitan na ku; makapadurut ya king biga at minta ya ketang mabie king kapilan pa man at migpakilala ya.

14 Midinan yang kayupayan, dangalan, at upayang ari ban suyuan de ring tau da ring bansa, lahi, at salita. Manatili king kapilan pa man ing kayupayan na at e ya miwakasan ing kayarian na.

15 Lingasngas da ku ring vision a kanakung ikit at tune kung meligalig.

16 Lepitan ke ing metung karing makatalakad karin at inawad ku king malinawan na ing heganagana. Inya sinabi na kanaku ing kabaldugan da.

17 Ngana, Ding apat a mangaragul a mabagsik a animal ila ding apat a maragul a kayarian a lunto king yatu.

18 At tanggap lang upayang ari ding banal ning Kakataskatasan a Dios at manatili iti karela king kapilan pa man.

19 Kanita pigkapilitan ku pang makabalung dakal tungkul king kapat a mabagsik a animal a e ra bitasang kalupa ding aliwa; ing makatakut a animal a maglaso karing biktima na karing kuku nang tangsu at ipan a bakal, at kaybat pandamusakan na la.

20 At buri ku namang abalu ing tungkul karing apulung sagung atyu king buntuk na at itang linto metung a sagu at sangkan king pangaragsa da ring atlung sagu. Atin yang mata ampon asbuk at milalalu ing pamagmayabang na. Mas makatakut ya kesa karing aliwang kayabe na.

21 Kabang makalawe ku, mekilaban ya itang sagung ita karing tau ning Dios at simbut na la.

22 Kanita dinatang ya itang mabie king kapilan pa man, at sinabi na ing kayatulan a makapanig karing tau ning Kakataskatasan a Dios. Dinatang na ing panaun para karing tau ning Dios ban tanggap upayang ari.

23 Iti ya ing pamipalino a miyabie kanaku: Ing kapat a mabagsik a animal ya ing kapat a kayarian a lunto keti king yatu, at makayaliwa ya karing aliwang kayarian. Piglapak ne ing mabilug a yatu at pindamusak ne.

24 Ding apulung sagu, ila ding apulung ari a manibala king kayarian. Kaybat, lunto ya ing aliwang ari; maging makayaliwa ya karing minuna at isaldak na la ding atlung ari.

25 Magsalita yang laban king Kakataskatasan a Dios at alipitan na la ding banal ning Dios. Pagkapilitan na lang alilan ding batas ning relihiun da ampon ing pamanyamba ra at mipailalam la ding tau ning Dios king upaya na kilub ding atlu at kapitnang banua.

26 Kaybat, mitipun ya ing piukuman ning banua ban matul; ilako ne upaya at lubus neng lasakan.

27 Miyabie ya karing banal na ning Kakataskatasan a Dios ing upaya at ing degulan da ring kayarian king yatu. E mapupus ing karelang kayupayan at ding mamuntukan ning yatu suyuan da la at pamintuan.

28 Iti ya ing kapupusan ning istoria. Bina kung mitakutan, inya menimutla ku at sinikap ku king lub ku ing sabla-sabla.

8

1 Kanitang katlung banua ning pamag-ari nang Belsazar, ikit ke ing kaduang vision.

2 King vision kabud ku na ikit ing sarili ku king siudad ning Susa a makapadurut pader king probinsia ning Elam. Makatalakad ku lele ning Ilug ning Ulai.

3 At karin lele ning ilug ikit ke ing metung a tupang lalaking ating aduang makabang sagu; mas makaba ya at bayu ing metung kesa king metung.

4 Linawe ke ing tupang lalaki. King kapamilatan da ring sagu na manyagudsud ya king dane albugan, norti, at mauli. Alang animal a makasabat o makaligtas king upaya na. Gewa na itang buri na at meging palalu ya.

5 Kabang pibulebulayan ku nung nanu ing kabaldugan na niti, mabilis yang dinatang ing metung a kambing a ibat king albugan; e la sasayad ding bitis na king gabun king kasalusu na. Atin yang metung a kapansin-pansin a sagu pilatan da ring mata na.

6 Sinulung ya papunta king tupang lalaking ikit kung makatalakad lele ning ilug at siguran ne king mabilug nang sikanan.

7 Pegumasdan ku ing pamaglusub na king tupang lalaki. Tune yang mua, inya segudsud ne at apakli na la ding adua nang sagu. Ala yang sikanan ing tupang lalaki ban lumaban. Mibalugse ya king gabun at medamusak ya at ala metung man a malyaring makapagligtas.

8 Lalu yang meging palalu ing kambing, oneng mepakli ya ing sagu na king kasusukdulan ning upaya na. Linto la king lugal na ding apat a kapansin-pansin a sagu; tutuldu ya ing balang metung karing miyayaliwang direksyun.

9 Tinubu ya king metung karing apat a sagu ing metung a malating sagu, at mamabut ing kayupayan na angga king mauli at king aslagan ampon king Gabun a Mipangaku.

10 Meragul ya at tutung mesikan ban lusuban na la ding sundalus ning banua, ding batuin, at inatsa na la king gabun ding mapilan at pindamusak na la.

11 Selangsangan ne pati ing Prinsipi da ring sundalus ning banua; pepatuknang na ing aldo-aldo ain a miyabie arap na at lesakan ne ing Templo.

12 Mikakasala la ding tau karin lugal king iyain da la aldo-aldo ding ain, at miyugse ya king gabun ing tune relihiun. Migtagumpe ya ing sagu king heganaganang gewa na.

13 Kaybat na nita, dimdam keng mengutang ing metung a anghel king kalupa nang anghel. Ngana, Angga kapilan la manatili deting bage a meyakit king vision? Nu pa anti kaluat bayu ya miyalilan ing makasumaming kasalanan king aldo-aldo pamiyain ain-sakripisyu? Angga kapilan kaya ing madadakurak la ring sundalus ning banua at ing Templo?

14 Dimdam keng mekibat ing aliwang anghel. Ngana, Manatili kilub ding libu at dinalan limang pulung aldo, at king panaun a ita e la miyain ding ain para bengi at ain para abak. Kaybat na nita, malarin yang pasibayu ing Templo.

15 Pigkapilitan keng paki-intindian ing vision nung nanu ya kabaldugan. Kabud-abud ating metung a taung tinalakad arapan ku.

16 Dimdam ke ing metung a bosis a mamaus lipat ning Ilug ning Ulai. Ngana, Gabriel, malinawan mu ing kabaldugan ning ikit na.

17 Dinatang ya i Gabriel at tinalakad ya lele ku at misakab ku king gabun king pangatakutan ku. Ngana kanaku, Anak ning tau, makiramdam ka king kabaldugan ning vision. Atin yang pangataid ing vision king kawakasan ning yatu.

18 Kabang magsalita ya, mipase ku king gabun; milako ku male tau. Oneng dimput na ku at telakad

19 at ngana, Papakit ku keka ing maging bunga ning mua ning Dios. Tungkul ya ing vision king oras ning kawakasan.

20 Ing ikit mung tupang lalaking ating aduang sagu lalarawan na la ding kayarian ning Media at Persia.

21 Lalarawan ne ning kambing ing kayarian ning Grecia, at ing kapansin-pansin a sagu pilatan da ring mata na ya ing mumunang ari.

22 Ding apat a sagu a linto inyang mepakli ya ing mumunang sagu lalarawan da la ring apat a kayarian a kaulian ning kayarian potang mapirake ya; oneng e na la kasing sikan ning mumunang kayarian.

23 Potang malapit na ing kawakasan da ring kayarian at meging tutu na lang e mayap at sukat na lang miparusan, ating lunto metung a aring maki kesiasan buntuk; mabagsik ya at mapaglinlang.

24 Maging mayupaya ya oneng e king kapamilatan na ning sarili nang kayupayan. Ya ing sangkan king katakut-takut a kasiran at maging matagumpe ya king heganaganang gagawan na. Ibagsak na ing kasiran karing mangayupayang lalaki at pati na karing mismung memalen na ning Dios.

25 Uli na ning mautak ya, magtagumpe ya king mapaglinlang nang pamamaralan. Lawan nang maragul ing sarili na at lasakan na lang alang kapiadian ding tau. Salangsangan nia naman pati ing maragul diling Ari da ring sabla, oneng mapate ya agyang e magamit ing nanumang sikanan tau.

26 Matupad ya ing vision tungkul karing ain neng bengi at ain neng abak a mipalino na kekayu. Oneng ilihim mu pa mu ngeni, uling maluat pa mung panaun bayu matupad iti.

27 Tune kung melungkut at mesakit a lub kilub da ring mapilan a aldo. Kaybat mibangun ku at mibalik king obra a tituk na kanaku ning ari, oneng giluan na ku isip ning vision at e ke aintindian.

9

1 Sekupan neng Dario a tau Media at anak nang Asuero ing kayarian ning Babilonia.

2 Kanitang mumunang banua ning pamag-ari na kasalukuyan ku lang pagaralan ding librung sagradu, at mimisip ku tungkul karing pitung pulung banuang manatili yang lasak-lasak ing Jerusalem, agpang king sinabi na ning Ginu kang propeta Jeremias.

3 At taimtim kung menalangin king Ginung Dios; menalangin ku king Dios, mig-ayunu, misulud imalan a magaspang, at linukluk ku king abu.

4 Menalangin ku king Ginung kanakung Dios at kilala ku la king arapan na ding kasalanan da ring kabalen ku. Ngaku, Ginung Dios, mitmu kang dangalan at ikami gagalangan da ka. Tapat ka king kasunduan mu at papakit kang lugud a e kukupas karetang malugud keka at tutupad karing kekang kautusan.

5 Mikasala kami, meging makasalanan kami, ginawa keng kamalian. E mi tiparan ing inutus mung gawan mi at gilutan mi ing mayap a pepakit mu kekami.

6 E ke mekiramdam karing talasuyu mung propeta a migsalita king lagyu mu karing ari mi, karing pamuntuk mi, karing makatua mi, at king mabilug mung bansa.

7 Ika, Ginu, parati mung gagawan ing matulid, oneng maralas ing lalapastanganan mi ing sariling dangalan mi. Yan ing katutuan tungkul kekaming atyu manuknangan Judea at Jerusalem at pati na ding Israelita a kekang kinalat karing bansang makalapit at makarayu uling e la meging tapat keka.

8 Ginu, ginawa lang makarine ding kekaming ari, ding pamuntuk mi, at makatua mi at mikasala la keka.

9 Mapaglunus ka at mapamatawad agyang linaban kami keka.

10 E ke mekiramdam keka, O Ginung kekaming Dios, inyang sinabi mu kekaming mibiebie kami agpang karing kautusan a binie mu king kapamilatan da ring talasuyu mung propeta.

11 E na la tiparan ning mabilug a Israel ding kekang kautusan at gilutan na ka at e ya mekiramdam karing amanu mu. Mikasala kami keka; inya naman pepagpa mu la kekami ding sumpa a misulat king Batas nang Moises a kekang talasuyu.

12 Tiparan mu itang sinabi mung gawan mu kekami at karing pamuntuk mi. Perusan meng mabayat ing Jerusalem maygit ketang pepagpa mu karing aliwang siudad ning yatu,

13 pepagpa mu la ngan kekami ding parusang misulat king Batas nang Moises. Agyang ngeni, O Ginung kekaming Dios, e ke migkapilit para pamatulan da ka king kapamilatan ning e mi pamangawang kasalanan o king pamanuki mi king katutuan mu.

14 Ika, O Ginung kekaming Dios, makasadia kang parusan mu kami at gewa mu ita, uling parati mung daraptan ing matulid at e ke mekiramdam keka.

15 O Ginung kekaming Dios, pepakit mu ing kekang upaya king kapamilatan ning pamilual mu king kekang balen ibat Ehipto, at angga man ngeni e makakalinguan ing upaya mu. Mikasala kami; e mayap ing gewa mi.

16 Iningat mu kami king milabas a panaun, inya e na ka sa mimimua king Jerusalem. Ya ing siudad mu, ing banal mung bunduk-bundukan. Ding tau karing makasiping a bansa linawe reng mababa ing Jerusalem ampon ding kekang memalen uli da ring kekaming kasalanan, at uli da ring e ustung bage a depat da ring makatua mi.

17 O kekaming Dios, pakiramdaman mu sa ing kanakung panalangin at pamakisabing mayap. Italakad meng pasibayu ing Templo mung melasak; larinan me ban abalu na ning balang metung at metung king ika pin ing Dios.

18 Makiramdam ka kekami, O Dios, lawan mu kami at akit mu ing kaligaligan mi ngeni at ing kasakitan ning siudad a magdala king lagyu mu. Manalangin ke keka uling mapaglunus ka, e uling ginawa keng mayap.

19 Ginu, pakiramdaman mu kami. Ginu, patawaran mu kami. Ginu, pakiramdaman mu kami at kimut na ka sa! E mu yantala ban abalu na ning balang tau king ika Dios ka! Bandi me ing siudad at ding tau. fig,,,,,E mu yantala ban abalu na ning balang tau king ika Dios ka!,(9:19)fig*

20 Sindu ku ing pamanalangin, ing pamangilala ku karing kasalanan ku, at ing kasalanan da ring kabalen kung Israelita ampon ing pamakisabi kung mayap king Ginung kanakung Dios king italakad ne sanang pasibayu ing banal nang Templo.

21 Kabang manalangin ku, i Gabriel, ing anghel a ikit ku king minunang vision, susulapo yang dinatang king lugal nung nu ku karin. Oras na kanita para king pamiyain king ain-sakripisyu ning kabengian.

22 Ngana kanaku, Daniel, dinatang ku keti ban saupan da kang makaintindi king ula.

23 Inyang megumpisa kang mekisabing mayap king Dios, pekibatan na ka. Kaluguran na ka, inya dinatang ku ban sabian ku keka ing pakibat. Ngeni makiramdam ka kabang mamalinawan ke ing vision.

24 Pitung besis a tiapitung pulung banua ya ing kaba ning panaun a tikda ning Dios para mayatbus la king kasalanan at king e mayap ding kekang kabalen at ing banal a siudad. Mipatawaran ing kasalanan at mag-ari ing alang anggang hustisia ban ing vision at ing ula mipaltutu, at mitalaga yang pasibayu king Dios ing banal a Templo.

25 Pansinan mu at paka intindian iti: Manibat king oras ning panga-ibie ning utus para italakad yang pasibayu ing Jerusalem angga king paniatang ning pamuntuk a pinili na ning Dios, pitung besis a tiapitung banua ing lumabas. Pasibayu yang malarin ing Jerusalem at mika dalan at mangatibe dipensa, at talakad yang pitung besis a tianam apulu't aduang banua. Oneng maging panaun ne ning kaligaligan.

26 At king kawakasan ning panaun a ita paten de ing pamuntuk a pinili ning Dios king paralan a e makatuliran. Malasak ya ing siudad at ing Templo king kapamilatan da ring dakal a sundalung lulusub ning metung a mayupayang pamuntuk. Ing kawakasan datang anti ing albug, darala na ing gera at kasiran a sidia ning Dios.

27 Itang pamuntuk a ita mika atin yang matatag a pamakikasundu karing dakal a tau kilub ding pitung banua, at potang mepitna nang linabas iting panaun, ipatuknang na ing pamiyain ain-sakripisyu at ain. Mibili ya ing Makapangilabut a Kasiran king matas nang diling lugal ning Templo, at manatili ya karin angga king itang mibili karin dasnan ne ning kawakasan a sidia ning Dios.

10

1 Kanitang katlung banua ning pamag-ari nang Ciro king Persia, mipabalu ya kang Daniel ing metung a mensahi. Mayayaus ya naman i Daniel king lagyung Beltesasar. Katutuan ya ing mensahing miparala, oneng tutu yang masakit paki-intindian. Mipalino ya kang Daniel king kapamilatan na ning vision.

2 Kanitang panaun a ita atlu na kung dominggung migpaldas.

3 E ku mengan nanumang masustansiang pamangan o nanumang karni; e ku bitasang minum alak o minyukle mang buak anggang e la mepupus ding atlung dominggu.

4 King kaduang pulu't apat nang aldo ning mumuna nang bulan ning banua makatalakad ku king lele ning maragul a Ilug ning Tigris.

5 Minatna ku at ikit ke ing metung a taung makaimalan maputing linen at maki sinturun a megawa king mapinung gintu.

6 Kikintab yang anti ing metung a iyas ing katawan na. Masala yang anti ing gugulis a kildap ing lupa na, at mitatau lang anting api ding mata na. Ding gamat na ampon bitis kikislap lang anti ing pepakintab a tangsu, at mengari ya ing bosis na king inge ding dakal a taung makatipun.

7 Aku mu ing bukud menakit king vision. Ala lang ikit nanuman ding lalaking kayabe ku, oneng mitakutan la; memamulayi la at memanialikut.

8 Mitagan kung magdili-dili karin a makalawe king makapagmulalang vision. Ala na kung makatagan pang sikanan at menaliwa ya itsura ing kanakung lupa; ala nang makakilala pa.

9 Inyang dimdam ke ing bosis na, milako ku male tau at mipase kung makasubsub king gabun.

10 Kanita telanan na ku ning metung a gamat at seupan na kung mibangun; gagalgal ku pa mu rin.

11 Ngana kanaku ning anghel, Daniel, kaluguran na ka ning Dios; mibangun ka at makiramdam masalese king kanakung sabian. Mituburan ku keka. Inyang asabi na iti, tinalakad ku; gagalgal ku pa mu rin.

12 Kaybat sinabi na, Daniel, e ka sa mitatakutan. Dimdam na la ning Dios ding kekang panalangin manibat na inyang inari mu king lub mu ing magpakumbaba ka ban akua mu ing beluan. Dinatang ku bilang pakibat king kekang panalangin.

13 Selangsangan na ku ning prinsiping anghel ning kayarian ning Persia kilub ding aduang pulu't metung a aldo. Kanita i Miguel, ing metung karing pamuntuk a anghel, dinatang ya ban saupan na ku, uling aku na mu ing mitagan king Persia.

14 Dinatang ku ban saupan da kang makaintindi king bage mapalyari karing kabalen mu king panaun a daratang. Metung yang vision tungkul king daratang a panaun.

15 Inyang asabi na na, linawe ku king gabun; e ku mekabulad.

16 Kanita inabut ne ing gamat na ning anghel a kalupang tau at tigkilan na la ding labi ku. Ngaku, Makamal, tune na kung papangalambutan ning vision, inya gagalgal kung alang patugut.

17 Mengari kung metung a ipus a makatalakad arapan ning panginuan na. Makananu kung makapakipagsalita keka? Ala nang sikanan ni pangisnawa mang mitagan kanaku.

18 At pasibayu na kung telanan at dimdam kung mesikan ku.

19 Ngana, Kaluguran na ka ning Dios, inya e mu paintulut ing ligaligan na ka o pamatakutan ning nanumang bage. Inyang asabi na iti, dimdam kung lalu kung mesikan at sinabi ku, Makamal, sabian mu kanaku ing buri mung sabian. Uli mu masalese na ku panamdam.

20 Ngana kanaku, Balu mu ing sangkan nung inya dinatang ku keka? Dinatang ku ban ihayag keka ing makasulat king Libru ning Katutuan. Ngeni kailangan na kung magbalik at labanan ing anghel a magbante ning Persia. Kaybat na nita, lunto ya ing anghel nang magbante ning Grecia. Ala metung mang sumaup kanaku subali mu i Miguel, ing anghel nang magbante ning Israel.

11

1 Ya ing ating katungkulan sumaup at mingat kanaku.

2 At tutu ing sabian ku ngeni keka. Ngana ning anghel, Atlu la pang ari ding sumakup king Persia; salisian na la ning kapat a maging mas mabandi kesa karela ngan. Amunan ne ing kayarian ning Grecia potang atyu ne king taluktuk ning upaya na at pibandian.

3 Kaybat na nita, lunto ya ing metung a mayupayang ari. Ya ing sumakup king metung a maragul a kayarian at gawan na ing nanumang buri na.

4 Oneng misalbag ya ing kayarian na potang atyu ne king taluktuk ning upaya na at mapirake yang apat a dake. Ding ari a e naman ibat king lahi na ilang kuma king lugal na, oneng e la maki upayang anti ing upayang telanan na.

5 Maging mayupaya ya ing ari ning Ehipto. Makanyan man, ing metung karing heneral na, maging mas mayupaya ya at sakupan ne ing metung a mas maragul a kayarian.

6 Kaybat ding mapilan a banua gawa yang pamakisangga ing ari ning Ehipto king ari ning Siria, at ibie ne ing anak nang babai king kapamilatan ning kasalan. Oneng e manatili ing pamisangga ra, at paten de ing babai, ing asawa na ampon anak at ding ipus a tinuki.

7 E lumuat maging ari ya ing metung karing kamaganak ning babai. Lusuban na la ning ari ding sundalus ning ari ning Siria; luban na la ding kuta ra at sambutan na la.

8 Idala na la king pamagbalik na Ehipto ding larawan da ring karelang kikilalanan a dios at ding kagamitan a gintu at pilak a mitalaga karing dios. Kaybat ding dakal a banua ning kapayapan

9 lumusub ya king Ehipto ing ari ning Siria, oneng mapilitan yang matras.

10 Magsadia la ding anak nang lalaki ning ari ning Siria para king gera at tumipun lang dakal a sundalus. Dalusung yang anting albug ing metung karela at lusuban ne ing kuta da ring kalaban.

11 Uli na ning mua ning ari ning Ehipto munta yang makigera laban king ari ning Siria, at bihagan na la ding heganagana nang sundalus.

12 Ipagmaragul na ing tagumpe na at ding dakal a apate nang sundalus, oneng e ya manatiling matagumpe.

13 Magbalik ya ing ari ning Siria at tumipun yang mas dakal a sundalus kesa karing tinipun na king milabas. Potang miras na ing karampatan a panaun, magbalik ya Ehipto at ding dakal a sundalus at kagamitan king pamakilaban.

14 Kanita mag-rebeldi la ding dakal a tau laban king ari ning Ehipto. Daniel, ding mapilan karing mabagsik a lalaking ibat king kekang bansa, mag-rebeldi la uli na ning metung a vision a ikit da, oneng masambut la.

15 Inya ing ari ning Siria ya ing sumugud king siudad a makapadurut-kuta at bihagan ne. E ra ibalaus ding sundalus ning Ehipto ing pamakipaglaban; agyang ing mayap dili karela e ya mika sapat a sikanan.

16 Gawan na karela ning Siria a lumusub itang buri nang gawan at alang salangsang. Talakad ya king Gabun a Mipangaku at ipailalam neng lubus king upaya na.

17 Mibalak yang metung a pamanialake ing ari ning Siria; gamitan na la ding dakal nang sundalus. Kaybat na nita, ban lasakan ne ing kayarian na ning kalaban na, makisangga ya at iyaluk ne ing anak nang babai ban maging asawa na ning kalaban na; oneng e magtagumpe ing binalak na.

18 Kaybat na nita, lusuban na la ding bansang atyu lele ning dagat at sambutan na la ding keraklan. Oneng sambutan ne ning metung a dayuan a pamuntuk at angganan na ing kapalaluan na. Wa, magbalik king ari ning Siria ing kapalaluan na.

19 Magbalik ya ing ari karing kuta ning sarili nang bansa, oneng masambut ya at ya na ita ing maging kawakasan na.

20 Salisian ne ning metung pang ari. Parala yang metung a pamuntuk iting ari ban pasakitan na la ding tau king kapamilatan ning pamipatung buis ban aparakal na ing pibandian na ning kayarian na. King makuyad mung panaun paten de itang aring ita, oneng e king akakit da ring malda at e king labanan.

21 Sindu ning anghel ing pamanisplika na. Ngana, E ya mayap a tau ing salising ari ning Siria; ala yang matulid maging ari, oneng datang yang e asahan at samsaman na ing upaya king kapamilatan ning pamaglinlang.

22 Ing ninumang salangsang, agyang ing Pekapun ding Pari ning Dios, mapalis ya at mawala ya.

23 King kapamilatan ning pamangawang kasunduan, linlangan na la ding aliwang bansa, at dagul neng dagul ing upaya na agyang malati ya mung bansa ing sasakupan na.

24 Luban neng alang kapiadian ing metung a mabanding probinsia at gawan na la ding bage a e ra bitasang gewa ding makatua na. Kaybat na nita, pirakerakayan na karing talatuki na ing pibandian at aliwa pang bage a ikua na king gera. Gawa yang planu ban alusuban na la ding kuta, oneng e lumuat kagisanan yang oras.

25 King mitmung tetagan tumipun yang dakal a sundalus ban lusuban ne ing ari ning Ehipto a makasadiang lumaban at ding dakal at mayupayang sundalus. Oneng malinlang ya ing ari ning Ehipto at e ya magtagumpe.

26 Siran de ring mismung malapit nang tagapayu at masambut la ding sundalus na at dakal la ding mate king labanan.

27 Kanita misulu lang mangan ding aduang ari king metung mung lamesa, oneng e mayap ing buri da at pawang kalaraman ing sabian na ning metung king metung. E ra akua ing karelang buri, uling e pa dinatang ing panaun para kaniti.

28 Magbalik ya ing ari ning Siria king bansa na; daralan na ing heganaganang pibandian a ikua na at yari na king lub na ing siran ne ing relihiun da ring memalen na ning Dios. Gawan na itang buri na at kaybat muli ya king sarili nang bansa.

29 Bandang tauli lusuban neng pasibayu ing Ehipto, oneng king panaun a ita aliwa ing malyari.

30 Datang lang pakabarku ding sundalus ning Roma at labanan de at mitakutan ya karela. Kaybat, magbalik yang mua at pagsikapan nang siran ing relihiun na ning balen ning Dios. Tukian na ing payu da retang ginulut king relihiun a ita.

31 Lapastanganan de ring mapilan karing sundalus na ing Templo. Ipatuknang da ing aldo-aldo pamamie karing ain-sakripisyu at italakad de ing Makapangilabut a Kasiran.

32 King kapamilatan na ning pamaglinlang akua ning ari ing kasaupan da retang ginulut na king relihiun, oneng lumaban la detang talatuki na ning Dios.

33 Idake da ring mangabiasang pamuntuk da ring tau ing karelang kabiasnan karing aliwa pang dakal a tau. Oneng king saguling pang penandit, mate la ding mapilan king pamakilaban o king api at mangapanakawanan la ding mapilan at mabihag.

34 Kabang mararapat ing pamakamate, tanggap lang ditak a kasaupan ding memalen na ning Dios, agyang makiabe la ding keraklan karela uli na mu ning maimut a kapagnasan.

35 Mate la ding mapilan karetang mangabiasang pamuntuk, oneng ing maging bunga na ya ing maging puru la ding tau. Misundu angga king datang ing kawakasan, ing panaun a tikda ning Dios.

36 Gawan na ning ari ning Siria itang buri na. Ipagmaragul na king mas mayupaya ya kesa king ninumang dios, mas matas ya agyang king Kakataskatasan a Dios. Malyari nang arapat iti angga king oras a parusan ne ning Dios. Gawan na't tukian ning Dios itang tingka na.

37 E ne pansinan ning ari ing dios a siyuan da ring makatua na, antimu rin ing dios a luluguran da ring babai. King kamatutuanan, ala yang pansinan metung man karing dios, uling isipan na king maygit ya kaninu pa man karela.

38 Bagkus, ing galangan na ya pin itang dios a magdipensa karing kuta. Miyain yang gintu, pilak, iyas, at aliwang mangamal a regalu king dios a e ra bitasang simban ding makatua na.

39 Ban idipensa na la ding kuta na, gamitan na la ding taung sasamba king dios a dayuan. Ibie na ing maragul a dangalan karetang tanggap king ari bilang pamuntuk, ibili na la karing matas a katungkulan at dinan na lang gabun bilang ablas na karela.

40 Potang malapit nang datang ing katataulian nang oras ning ari ning Siria, lusuban ne ning ari ning Ehipto at lumaban ya ing ari ning Siria king mabilug nang sikanan; gumamit yang karung panggera, kabayu, at dakal a barku. Kalupa ning danum ning albug lusuban na la ding dakal a bansa.

41 Lusuban ne pati ing Gabun a Mipangaku at paten na la ding laksa-laksa, oneng miligtas la ding bansang Edom, Moab, at itang mitagan king Ammon.

42 E la miligtas detang bansang deta pati ing Ehipto potang lusuban na la.

43 Kuanan na la ding pakasalikut nang pibandian ning Ehiptogintu ampon pilak at ing aliwa pang maulaga nang pibandian. Sakupan ne ing Libya at ing Etiopia.

44 Kaybat mitakutan ya king balitang manibatan king aslagan at king norti, at makilaban ya king mitmung bigsikan at makapate yang dakal a tau.

45 Italakad na la ding maragul nang tolda pilatan ning dagat at ning bunduk nung nu ya makatalakad ing Templo. Oneng datang karin ing kawakasan na at ala metung mang sumaup.

12

1 Nganang sinabi ning anghel a makaimalan linen, King panaun a ita, pakit ya ing mayupayang anghel a i Miguel a magbante karing kabalen mu. Kanita mika panaun ning kaligaligan, ing e mayap dili manibat na king kamumulan a linto la ding bansa. Potang datang na ing panaun a ita, miligtas la ding heganaganang memalen na ning kekang bansa a makasulat a lagyu king libru ning Dios.

2 Mie lang pasibayu ding dakal karing mete na; tamasan da ring mapilan ing bie alang angga, at magdusa la ding mapilan king alang anggang kamarinayan.

3 Ding mangabiasang pamuntuk sunlag lang masalang-masalang kalupa ning masalang banua. At deta namang tinuru karing dakal a tau ban gawa la king matulid sunlag lang anti ding batuin king kapilan pa man.

4 Ngana kanaku, At ngeni, Daniel, isara mu ne ing libru at dinan meng selyu a e masira angga king kawakasan ning yatu. Dakal la ding tau a siran da ing karelang agyu king pamagkapilit dang paki-intindian ing bage mangapalyari.

5 Kaybat na nita, ikit ku la ding aduang lalaking makatalakad lele ning ilug, ing metung at metung king mingatba ning pampang ning ilug.

6 Kitnan ne ning metung karela ing anghel a makatalakad marayung bagya banda nang babo ning ilug. Ngana, Nu anti kaluat bayu la miwakasan ding bage pagmumulalan?

7 Parehu na lang tinas ning anghel ding gamat nang makaturu banua at ginawa yang taimtim a sumpa king lagyu ning Alang Anggang Dios. Dimdam kung sinabi na, Atlu pang banua at kapitna. Potang miwakasan na ing pamanligalig karing memalen na ning Dios, mepalyari na la ding heganaganang bage.

8 Dimdam ku ing sinabi na, oneng e ku aintindian. Inya ngakung kinutang, Oneng makamal, makananu ngang miwakasan iti?

9 Pekibat na, Daniel, kailangan ing mako na ka, uling kailangan lang milihim deting amanu at misalikut anggang e datang ing kawakasan.

10 Dakal la ding taung maging puru. E la makaintindi detang e mayap, nune isundu ra ing e mayap dang gagawan. Deta mung biasa ilang bukud makaintindi.

11 Manibat na kanitang panaun ning pangapatuknang ning pamiyain karing aldo-aldo ain-sakripisyu, ing panaun ning Makapangilabut a Kasiran, libu aduang dalan siam apulung aldo ing lumipas.

12 Mapalad la detang manatiling tapat anggang e ra akuang milabas ding libu atlung dalan atlung pulu't limang aldo.

13 At ika, Daniel, maging tapat ka sa angga king kawakasan. Kaybat na nita, mate ka; oneng subli kang mie ban tanggapan mu ing ablas mu king kawakasan ning panaun.