1

1 Omukwaniilwa David okwa li muukokele womutoko. Ina vula we okuuva omuyenye, nando aapiya ye mu siikile nomakumbyatha.

2 Nena omalenga ge oga ti kuye: “Nkeyama, natu ku kongele omukadhona, a kale nangoye, e ku sile oshimpwiyu. Ota ka lala e ku tula mekolo, e ku ningile omuyenye.”

3 Oya kongo muIsrael ashihe omukadhona a shitika, nomuShunem oya mono mo omukadhona a tya ngaaka, edhina lye Abishag, noye mu eta komukwaniilwa.

4 Abishag okwa li a shitika nokwa yakula omukwaniilwa e te mu sile oshimpwiyu, ihe omukwaniilwa ina lala naye.

5 Absalom sho a si, Adonia, omuna gwaDavid naHaggit, okwa li omukuluntu gwokulipo maana yaDavid. Okwa li omulumentu gwondjelo ombwanawa. David okwa adhika inee mu nyenyetelela nando osha, nokwa li a halelela a ninge omukwaniilwa. Okwi ikongele omatembakwiita, uukambe nongundu yaamati omilongo ntano ya dheuka.

6

7 Adonia okwa popi naJoab (omuna gwaZeruia) nomuyambi Abiatar noya zimine okugama kuye.

8 Ihe omuyambi Sadok, Benaia yaJehoiada, omuhunganeki Natan, Shimei, Rei netanga lyaalangeli yaDavid inaa gama kuAdonia.

9 Esiku limwe Adonia okwa yamba omafikilondjambo goonzi, goontsezi nogoompunya dho ondodhwa pEmanya lyomayoka popepi noluthithiya Rogel. Okwa hiya aana yomukwaniilwa David nomalenga gomukwaniilwa mboka ya za kuJuda, ye ye koshituthi she shomafikilondjambo,

10 ihe ina hiya nando omumwahe Salomo nenge omuhunganeki Natan, nenge Benaia nenge etanga lyaalangeli yomukwaniilwa.

11 Nena Natan okwa yi kuBatseba, yina yaSalomo, e te mu pula ta ti: “Omwa uva tuu kutya omuna gwaHaggit, Adonia, okwi ikwaniileka? Nomukwaniilwa David ina tseya sha kombinga yiinima mbika?

12 Ngele owa hala okuhupitha omwenyo gwoye nomwenyo gwomumwoye Salomo, otii ku tsu omayele

13 u ye mbala komukwaniilwa David e to pula to ti: ‘Nkeyama, ino uvanekela ndje nani nokugana kutya omumwandje Salomo oye te ku landula muukwaniilwa? Ongiini ano, Adonia sho a ningi omukwaniilwa?’ ”

14 Natan nokwa gwedha ko a ti: “Sho to popi nomukwaniilwa, otandi ke ya mo e te koleke ehokololo lyoye.”

15 Batseba okwa yi komukwaniilwa mombete ye. Okwa li a koka unene, naAbishag, omukadhona a za kuShunem, okwa li te mu sile oshimpwiyu.

16 Batseba okwi inyongamene koshipala shomukwaniilwa. Omukwaniilwa okwe mu pula: “Owa hala shike?”

17 Batseba okwa yamukula a ti: “Nkeyama, owa uvanekele ndje nokugana medhina lyOmuwa, Kalunga koye, kutya omumwandje Salomo ota ka ninga omukwaniilwa te ku landula.

18 Ihe Adonia a ningi nokuli omukwaniilwa ngoye waa shi shi.

19 Okwa yamba omafikilondjambo goontsezi odhindji, oonzi noompunya dho ondodhwa nokwa hiya aamwoyemati, omuyambi Abiatar nondjayi yetangakwiita lyoye Joab koshituthi, ihe ina hiya nando omumwoye Salomo.

20 Nkeyama, Aaisraeli ayehe otaa tala kungoye, u ya lombwele kutya olye ngoka te ku landula muukwaniilwa.

21 Ngele ito shi ningi mbala manga inoo sa, tse nomumwandje otatu ka talwa aagwaaleki.”

22 Batseba manga ta popi, ye Natan ota thiki muuwa.

23 Omukwaniilwa okwa lombwelwa kutya omuhunganeki oko e li. Natan okwa yi mo e ti inyongamene koshipala shomukwaniilwa.

24 Okwa ti kuye: “Nkeyama, owa tseyitha ngaa kutya Adonia ne ku landule muukwaniilwa?

25 Esiku ndika lyonena okwa ya a ka yamba omafikilondjambo goontsezi odhindji noompunya dho ondodhwa. Okwa hiya aamwoye ayehe aamati, ondjayi yetangakwiita lyoye Joab nomuyambi Abiatar. Ngashingeyi otaa dhana oshituthi yo taa kugilile taa ti: ‘Omukwaniilwa Adonia na kale e na omwenyo omule!’

26 Ihe ina hiya ndje nando, tatekulu, nenge omuyambi Sadok nenge Benaia nenge Salomo.

27 Nkeyama, mbika ayihe oya zi tuu mungoye shili ngoye inoo lombwela nando omalenga goye ngoka te ku landula muukwaniilwa?”

28 Omukwaniilwa David okwa ti: “Ithaneni Batseba, e ye mo.” Batseba okwe ya mo a thikama komeho gomukwaniilwa.

29 Nena David okwa ti kuye: “Otandi ku uvanekele mOmuwa omunamwenyo, a hupitha ndje momaudhigu agehe,

30 kutya nena otandi gwanitha omauvaneko nde ge ku uvanekele medhina lyOmuwa, Kalunga kaIsrael, kutya omumwoye Salomo ota landula ndje muukwaniilwa.”

31 Batseba okwi inyongamene pevi e ta ti: “Mwene gwandje, omukwaniilwa na kale e na omwenyo aluhe!”

32 Nena omukwaniilwa David okwa tumu kuSadok, Natan naBenaia. Sho ye ya mo,

33 okwa ti kuyo: “Kutheni aambala yandje, mu ye nayo. Londekeni omumwandje Salomo kemulutiya lyandje mwene noku mu fala koluthithiya lwaGihon.

34 Sadok naNatan naye mu gwayeke, a ninge omukwaniilwa gwaIsrael. Nena hikeni ombenda tamu igidha tamu ti: ‘Omukwaniilwa Salomo na kale e na omwenyo!’

35 Mu landuleni, sho te ya, a kuutumbe koshipangelapundi shandje. Oye ta landula ndje muukwaniilwa, oshoka oye nda hogolola, a ninge omuleli gwaIsrael naJuda.”

36 Benaia okwa yamukula a ti: “Otashi ka gwanithwa. Omuwa, Kalunga koye, ne shi koleke.

37 Ngaashi Omuwa a kalele nangoye, Nkeyama, osho wo na kale naSalomo. Na ninge elelo lyaSalomo li na elago li vule lyoye.”

38 Nena Sadok, Natan, Benaia naalangeli aainekelwa oya londeke Salomo kemulutiya lyomukwaniilwa David e taye mu thindikile koluthithiya lwaGihon.

39 Sadok okwa kutha ohanga yomagadhi ndjoka a li e etelele, sho a zi metsalihangano, e ta gwayeke Salomo. Oya hiki ombenda, naantu ayehe oyi igidha ya ti: “Omukwaniilwa Salomo na kulupe nomeho, mayego tu mu taasinine! Na kale e na omwenyo omule!”

40 Nena oyo ayehe oye mu landula ya galuka, taa kugilile kenyanyu e taa hiki oohiya; eigidho lyawo olya li lya fa tali kakameke nevi.

41 Adonia naayenda ye ayehe pokumana oshituthi shawo oyu uvu ekugililo. Joab sho u uvu ombenda, okwa pula a ti: “Ekugililo lyomawi ngoka taga zi moshilando, otaga ti ngiini?”

42 Manga inaa mana okupopya, Jonatan, omuna gwomuyambi Abiatar ota thiki. Adonia okwa ti: “Ila mo, mumati gwandje. Ondi inekela, owe eta onkundana ombwanawa.”

43 Jonatan okwa yamukula a ti: “Aawe, omukwaniilwa David okwa kwaniileke Salomo.

44 Okwa tumu Sadok, Natan, Benaia naalangeli aainekelwa, ye mu thindikile. Oye mu londeke kemulutiya lyomukwaniilwa,

45 nopoluthithiya lwaGihon Sadok naNatan oye mu gwayeke, a ninge omukwaniilwa. Nena oya shuna moshilando taa igidha kenyanyu, noshilando ashihe otashi fuluka ngashingeyi kenyanyu. Ekudhilo olyo ndyoka mu uvite ngashingeyi.

46 Salomo ngashingeyi omukwaniilwa.

47 Ope na natango sha, omalenga guuwa oga yi komukwaniilwa David, ye mu simaneke, noya ti: ‘Kalunga koye na ninge Salomo omusimani e ku vule, nelelo lyaSalomo nali kale li na elago li vule lyoye.’ Nena omukwaniilwa David okwa galikana mombete ye

48 ta ti: ‘Natu hambeleleni Omuwa, Kalunga kaIsrael, ngoka a landulitha muukwaniilwa wandje omuntu gwomoluvalo lwandje, nokwa kalitha ndje ndi na omwenyo, ndi shi mone!’ ”

49 Nena aayenda yaAdonia oya li ya tila, oya yambuka po e taa yi; shaa ngoka okwi iyukila.

50 Ye Adonia mehaluko lye, sho a tila Salomo, okwa yi ketsalihangano e ta kwata kooniga dhoshiyambelo.

51 Omukwaniilwa Salomo okwa lombwelwa nokutya Adonia okwe mu tila nokwa kwata nokuli kooniga dhoshiyambelo e ta ti: “Onda hala, omukwaniilwa Salomo a ganene ndje kutya ita dhipaga ndje.”

52 Salomo okwa yamukula a ti: “Ngele ota kala omwiinekelwa, nena kape na ngoka ta gumu nando efufu lyokomutse gwe, ihe ngele hasho, ota ka sa.”

53 Omukwaniilwa Salomo okwa tumu Adonia a ka talwe, a ze ko koshiyambelo. Adonia okwa yi komukwaniilwa e ti inyongamene koshipala she. Omukwaniilwa okwa ti kuye: “Inda kegumbo.”

2

1 David sho a li pokusa, okwi ithana omwana Salomo e te mu longo omalongo ge gahugunina ta ti:

2 “Ethimbo lyandje lyokusa lya thikana. Kala omwiinekelwa nomulumentwelela

3 e to ningi shoka Omuwa Kalunga koye te ku lombwele, u shi ninge. Vulika kiipango ye ayihe nokomisindilo dhe, ngaashi sha nyolwa mompango yaMoses, opo u kale u na elago shaa mpoka to ka ya noshaa shoka to ka ninga.

4 Ngele oto vulika kuye, Omuwa ota ka gwanitha euvaneko e li uvanekele ndje kutya oluvalo lwandje otalu ka lela Israel, ngele otaa si oshimpwiyu okuvulika komisindilo dhe e taye dhi dhiginine momitima nomoomwenyo dhawo.

5 “Ope na iinakugwanithwa yimwe. Oto dhimbulukwa shoka Joab a ningile ndje, sho a dhipaga aawiliki yaali yiita yaIsrael, Abner yaNer naAmasa gaJeter. Oto dhimbulukwa, nkene e ya dhipagele epwanga po pwaa na lugodhi, molwiikonene yeso ye li ningile pethimbo lyiita. Okwa dhipagele aantu yaa na ndjo, nongashingeyi ongame nda humbata oshilanduli notashi ehameke ndje.

6 Ou shi shoka to ningi; ino etha a se eso lyopaunshitwe.

7 “Ihe sila ohenda aana yaBarsillai gwokuGilead ngoye u ya sile oshimpwiyu, oshoka oya li ya ningi ndje nawa, sho nda li nda yi ondapo omumwanyoko Absalom.

8 “Oku na ishewe Shimei yaGera gwomezimo lyaBenjamin muBahurim. Okwa tukile ndje nayi, uuna nda yile ontuku kuMahanaim, ihe sho a tsakaneke ndje pomulonga Jordan, onde mu uvanekele nokugana medhina lyOmuwa kutya itandi mu dhipaga.

9 Ihe ngoye ino mu etha, i isile inaa geelwa. Oto tseya shoka to ningi, ino dhimbwa oku mu dhipaga.”

10 David okwa si e ta fumvikwa moshilando she.

11 Okwa kalele omukwaniilwa gwaIsrael omimvo omilongo ne; muHebron okwa lele omimvo heyali nomuJerusalem omimvo omilongo ndatu nandatu.

12 Salomo okwa landula he David muukwaniilwa, nuukwaniilwa we wa li wa kola.

13 Nena Adonia, omuna gwaHaggit, okwa yi kuBatseba, yina yaSalomo. Batseba okwe mu pula ta ti: “Ou na tuu ombili?” Adonia okwa yamukula a ti: “Ombili ngaa.”

14 Nena okwa gwedha ko a ti: “Onde ya okupula sha kungoye.” Batseba okwe mu pula a ti: “Oshike?”

15 Adonia okwa ti: “Otwa tseya tuu kutya ongame nda li ndi na okuninga omukwaniilwa, naayehe muIsrael oya li ye shi tegelela? Ihe hasho sha ningwa, nomumwameme oye a ningi omukwaniilwa, oshoka osho Omuwa a hala.

16 Ngashingeyi ondi na epulo limwe, ndi ku pule, ihe kwatha ndje, waa li tinde.”

17 Batseba okwa pula a ti: “Olyashike?” Adonia okwa yamukula a ti: “Ondi shi shi kutya omukwaniilwa Salomo ite ke shi ku tindila, ngele oto mu pula, a pe ndje Abishag, omukadhona gwokuShunem, a ninge mukadhandje.”

18 Batseba okwa yamukula a ti: “Eewa, otandi ke ku popila komukwaniilwa.”

19 Batseba okwa yi komukwaniilwa, a popye naye peha lyaAdonia. Omukwaniilwa okwa thikama, a kunde yina nokwe mu inyongamene. Nena okwa kuutumba koshipangelapundi she noshipundi shilwe oshe etelwa mo yina, e shi kuutumbe e li kolulyo.

20 Yina okwa ti: “Ondi na okaindilo okashona, ndi ku pule. Kwatha ndje, u ka ziminine ndje.” Salomo okwa pula a ti: “Oshike, meme? Itandi shi tindi.”

21 Batseba okwa yamukula a ti: “Pitika, mumwanyoko Adonia a ushike po Abishag.”

22 Omukwaniilwa okwa pula a ti: “Omolwashike to pula ndje, ndi mu pe Abishag? Ando u mu indilile wo, ndi mu pe oshipangelapundi! Ndishi oye omumwameme omukuluntu; omuyambi Abiatar naJoab oya gama kuye.”

23 Nena Salomo okwa gana medhina lyOmuwa ta ti: “Kalunga na dhipage ndje, ngele itandi dhipaga Adonia molwokupula shika!

24 Omuwa okwa kuutumbike ndje shili koshipangelapundi shatate David; okwa gwanitha euvaneko lye e ta pe ndje uukwaniilwa noluvalo lwandje. Otandi gana kOmuwa omunamwenyo kutya Adonia ota si nena ndji!”

25 Nena omukwaniilwa Salomo okwa tumu Benaia yaJojada nokwa yi e ta dhipaga Adonia.

26 Nena omukwaniilwa Salomo okwa ti komuyambi Abiatar: “Inda koshilongo shaandjeni kuAnatot. Owi ilongela okusa, ihe inandi hala oku ku dhipaga ngashingeyi, oshoka owa humbata oshikethahangano shOmuwa, manga wa li natate David nowa monene omalwa pamwe naye.”

27 Nena Salomo okwa tidha Abiatar miilonga yuuyambi wOmuwa. Okwa gwanitha shoka Omuwa a popile muShilo kombinga yomuyambi Eli noluvalo lwe.

28 Joab okwa kundana shoka sha ningwa po. (Okwa li a gama kuAdonia, ihe hakuAbsalom.) Onkee okwa fadhuka po e ta yi ketsalihangano e ta kwata kooniga dhoshiyambelo.

29 Onkundana sho ya adha omukwaniilwa Salomo kutya Joab okwa fadhuka po a yi ketsalihangano noku li koshiyambelo, Salomo okwa tumu omutumwa kuJoab, e mu pule kutya omolwashike a fadhukile koshiyambelo. Joab okwa yamukula kutya ye okwa matukile kOmuwa, oshoka okwa li a tila Salomo. Nena omukwaniilwa Salomo a tumu Benaia yaJojada, e mu dhipage.

30 Benaia okwa yi ketsalihangano e ta ti kuJoab: “Omukwaniilwa okwa ti: ‘Za ko.’ ” Joab okwa yamukula a ti: “Aawoo, ote sile mpaka.” Benaia okwa galukile komukwaniilwa e te mu hokololele shoka Joab a ti.

31 Salomo okwa yamukula a ti: “Ningeni shoka Joab ta ti. Mu dhipageni ne mu mu fumvike. Nena ongame nenge oluvalo lwaDavid italu ka kala we lu na uutoni wombinzi yaJoab, molwaasho a dhipagele aantu epwanga lyowala yaa na ndjo.

32 Omuwa ota geele Joab molwomadhipago ngoka a ningi tate David kee shi shi. Joab okwa dhipaga aalumentu yaali yaa na ndjo, mboka ya li aawanawa ye mu vule: Abner, omuwiliki gwiita yaIsrael, naAmasa, omuwiliki gwiita yaJuda.

33 Egeelo lyomadhipago gawo nali ka lambele Joab noluvalo lwe sigo aluhe. Ihe oluvalo lwaDavid, ndoka talu kala koshipangelapundi she, nalu kale aluhe lu na elago nombili tayi zi kOmuwa.”

34 Benaia yaJojada okwa yi ketsalihangano e ta dhipaga Joab, nokwa fumvikwa maandjawo mombuga.

35 Omukwaniilwa okwa lenge Benaia omuwiliki gwaakwiita peha lyaJoab e ta tula omuyambi Sadok peha lyaAbiatar.

36 Omukwaniilwa okwa tumu, a ka etelwe Shimei e ta ti kuye: “Dhika egumbo lyoye muka muJerusalem. Kala mo ngoye ino za mo nando moshilando.

37 Ngele oto zi mo e to taaguluka okalonga Kidron, oto ka sa shili, nuusama otau kala woye mwene.”

38 Shimei okwa yamukula a ti: “Eewa, Nkeyama, otandi ningi shoka to ti.” Onkee okwa kala ethimbo ele muJerusalem.

39 Sho pwa piti omimvo ndatu, aapika yaali yaShimei oya fadhuka po ya yi kuAkish yaMaaka, omukwaniilwa gwaGat. Shimi sho u uvu kutya oye li muGat,

40 okwa kutile okasino ke e ta yi komukwaniilwa Akish muGat, a ka konge aapika ye. Okwe ya mono e te ya eta kegumbo.

41 Salomo sho u uvu shoka Shimei a ningi,

42 okwe mu tumu, e ye kuye, nokwa ti: “Onde ku uvanekitha medhina lyOmuwa, waa ze mo muJerusalem. Nonde ku londodha kutya ngele to shi ningi, oto si shili. Kwa li we shi zimina e to ti, oto vulika kungame?

43 Omolwashike nduno wa yono euvaneko lyoye noino vulika koshipango shandje?

44 Owa tseya nawa omapuko ngoka wa ningile tate David. Omuwa ote ge ku geelele.

45 Ihe ota ka yambeka ndje e ta ka koleka uukwaniilwa waDavid sigo aluhe.”

46 Nena omukwaniilwa okwa lombwele Benaia, a ka dhipage Shimei. Salomo nokwa kala e na uukwaniilwa wa kola.

3

1 Salomo okwa hangana nomukwaniilwa gwaEgipiti e ta hokana omwanakadhona. Okwe mu eta, a kale moshilando shaDavid, sigo a mana okutunga uuwa we, otempeli nedhingililokuma lyaJerusalem.

2 Otempeli oya li inaayi tungilwa Omuwa natango, onkee aantu oya li haa yambele omafikilondjambo kiiyambelo oyindji yi ili noyi ili.

3 Salomo okwa li e hole Omuwa e ta landula omalongo gahe David, ihe naye wo okwa tsele iimuna e te yi yamba omafikilondjambo piiyambelo yi ili noyi ili.

4 Esiku limwe omukwaniilwa okwa yi kuGibeon, a ka yambe omafikilondjambo, oshoka oko kwa li ku na oshiyambelo sha simana. Okwa adhika a yamba omafikilondjambo eyuvi koshiyambelo shiyaka.

5 Uusiku mboka Omuwa okwe mu ihololele mondjodhi e te mu pula ta ti: “Owa hala, ndi ku pe shike?”

6 Salomo okwa yamukula a ti: “Aluhe owa li ho hololele omuntu gwoye David ohole yoye onene, nokwa li omwaanawa, omwiinekelwa nomuyuuki mekwatathano nangoye. Nowa tsikile oku mu ulukila ohole yoye onene yaa na ndjele, sho we mu pe omwana ngoka ta lele nena peha lye.

7 Omuwa Kalunga, ongoye wa landulitha ndje tate muukwaniilwa, nando ngame omunona, kandi shi kulela.

8 Ondi li mokati koshigwana we shi hogolola, shi kale shoye mwene, aantu oyendji yaa shi kuyalulwa.

9 Onkene ano pe ndje owino tandi u pumbwa mokulela aantu nuuyuuki nokutseya eyooloko pokati kuuwanawa nuuwinayi. Oshoka ote vulu ngiini okulela aantu yoye mbano oyendji?”

10 Omuwa okwa li a hokwa eindilo lyaSalomo.

11 Okwa ti kuye: “Molwaashoka owa pula ndje owino okulela nuuyuuki peha lyomwenyo omule gwoye mwene nenge uuyamba nenge eso lyaatondi yoye,

12 otandi ku ningile shoka wa pula. Otandi ku pe owino owindji noondunge u vule ayehe mboka ye ku tetekela nenge mboka taye ku landula ishewe.

13 Otandi ku pe ishewe shoka inoo pula ndje nokuli: okukalamwenyo kwoye akuhe oto kala u na uuyamba nesimano u vule aakwaniilwa ayehe yalwe.

14 Nongele oto vulika kungame e to gwanitha iipango yandje nomautho gandje, ngashika ho David a ningile, otandi ku pe omwenyo omule.”

15 Salomo okwa papudhuka nokwa dhimbulula kutya Kalunga okwe mu popitha mondjodhi. Nena okwa yi kuJerusalem e ta thikama komeho goshikethahangano shOmuwa e ta yambele Omuwa omafikilondjambo nomakwatathanondjambo. Konima yaambika okwa ningile aambala ye oshituthi shomatelekela.

16 Esiku limwe aakiintu yaali oohonda oye ya komukwaniilwa Salomo.

17 Gumwe gwawo okwa ti: “Nkeyama, tse nomukulukadhi nguka otwa li mongulu yimwe. Ngame onda vala okanona okamati, manga ye e li mo.

18 Sho pwa piti omasiku gaali, omumwandje sho a valwa, naye wo a vala okanona okamati. Mondunda kamwa li nande omuntu gulwe, otse atuke yaali.

19 Uusiku umwe okwa laminine okanona ke e taka si.

20 Okwa penduka uusiku e ta kutha mo okanona kandje mekolo, manga nda kotha, e te ka fala pombete ye. Nena okwa tula okanona ke hoka ka sa pombete yandje.

21 Sho nda penduka ongula, ndi yamuthe okamwandje, onda mono kutya oka sa. Onde ka tala nawa noku ka konakona nonda dhimbulula kutya kake shi kandje.”

22 Ihe omukulukadhi mukwawo okwa ti: “Aawoo! Okanona haka ke na omwenyo, oko kandje, naankoka ka sa oko koye!” Omukulukadhi gwotango okwa ti: “Ahawe! Okanona ha ka sa oko koye, nokanona ke na omwenyo, okandje!” Osho ngeyi ya tamanana koshipala shomukwaniilwa.

23 Nena omukwaniilwa Salomo okwa ti: “Shaa ngoka gwomune ota ti kutya okanona ke na omwenyo oko ke, naaha ka sa okamukwawo.”

24 Okwa tumu e etelwe egongamwele, nosho lye etwa,

25 okwa ti: “Teteni okanona hoka ke na omwenyo pokati, etata limwe li pewe omukulukadhi ngu, nekwawo li pewe omukulukadhi mukwawo.”

26 Yina yokanona molwohole yomuvali okuhola omwana okwa ti komukwaniilwa: “Aawe, Nkeyama, ino ka dhipaga! Ka gandja kumukwetu!” Ihe omukulukadhi mukwawo okwa ti: “Inaka pewa nando ogumwe gwomutse, ka teteni owala pokati.”

27 Nena Salomo okwa ti: “Inamu dhipaga okanona! Ka peni omukulukadhi gwotango. Oye yina shili.”

28 Aaisraeli sho yu uvu eutho lyaSalomo, oya li yu udha esimaneko lyoku mu simaneka, oshoka oya tseya kutya Kalunga okwe mu pe owino wokuutha oontamanana nawa.

4

1 Salomo okwa li omukwaniilwa gwaIsrael alihe,

2 naambaka taa landula mpaka, oyo omalenga ge omanene: Omuyambi oAzaria yaSadok.

3 Oohamushangampangu oyo Elihoref naAhija, aana yaShisha. Elenga lyiiniwe oJehosafat yaAhilud.

4 Ondjayi yiita oBenaia yaJehoiada. Aayambi oSadok naAbiatar.

5 Omukuluntu gwaaniikandjo oAzaria yaNatan. Omugandjindunge omwiinekelwa omuyambi Sabud yaNatan.

6 Omukuluntu gwaamati yuuwa oAhishar. Elenga ekuluntu lyiilongo yethiminiko oAdoniram yaAbda.

7 Salomo okwa langeke aalumentu omulongo nayaali aaniikandjo muIsrael. Oya li haa etele omukwaniilwa naantu ye iikulya taa kutha kiikandjo yawo, shaa ngoka ota sile omwedhi gumwe oshimpwiyu momumvo.

8 Mpaka otapa landula omadhina gomalenga omulongo nagaali niikandjo mbyoka ya li taa tonatele. Omuna gwaHur: oshilongo shokoondundu dhaEfraim.

9 Omuna gwaDeker: iilando Makaz, Shaalbim, Bet Shemesh, Elon naBetahanan.

10 Omuna gwaHesed: Arubbot naSoko noshitopolwa ashihe shaHefer.

11 Omuna gwaAbinadab, ngoka a li a hokana omuna gwaSalomo Tafat: omukuma aguhe gwaDor.

12 Baana yaAhilud: iilando Taanak, Megiddo nomukuma aguhe popepi naBetshan, popepi noshilando Saretan kuumbugantu woshilando Jesreel sigo oshilando Abel Mehola noshilando Jokmeam.

13 Omuna gwaGeber: Oshilando Ramot muGilead nomikunda dholudhi lwaJair moluvalo lwaManasse muGilead nomukuma gwaArgob muBaasha, iilando iinene omilongo hamano yi na omadhingililokuma niipateko yoshikushu pomiyelo.

14 Ahinadab yaIddo: oshikandjo shaMahanaim.

15 Ahimaaz, ngoka a hokana Basemat yaSalomo: oshitopolwa shaNaftali.

16 Baana yaHushai: omukuma gwaAser noshilando Bealot.

17 Jehosafat yaParuak: oshitopolwa shaIssaskar.

18 Shimei yaEla: oshitopolwa shaBenjamin.

19 Geber yaUri: omukuma gwaGilead, ngoka gwa li tagu lelwa komukwaniilwa gwAayamori Sihon nomukwaniilwa gwaBaasha Og. Kakele nee kaambaka omulongo nayaali, okwa li ngoloneya gumwe mevi alihe.

20 Aajuda nAaisraeli oya li yaa shi kuyalulwa ya fa ehekevi lyomooha dhefuta; oya li e taa nu noya li ye li nawa.

21 Oshilongo shaSalomo osha kwatelela mo iigwana ayihe okuza komulonga Eufrat, sigo okuFilistia nokoongamba dhaEgipiti. Oya gandja oompale kuye noya li aapangelwa ye okukalamwenyo kwe akuhe.

22 Iikulya maandjaSalomo mesiku kehe oya li oolata omayuvi gatano dhuusila womunziya, noolata omayuvi omulongo dhuusila womufululwa,

23 oompunya omulongo dho ondodhwa nodha tekulilwa miigunda, noonzi ethele, kakele koomenye, oombambi, uupundja noombaka.

24 Salomo okwa lele evi alihe lyokuuninginino womulonga Eufrat okuza kuTifsak puEufrat sigo okuGaza kuuninginino. Aakwaniilwa ayehe kuuninginino waEufrat oya li haa vulika kuye nokwa li e na ombili niilongo ayihe yopuushiinda.

25 Manga a li e na omwenyo, aantu ayehe muJuda nomuIsrael oya li kaaye na mbudhi yasha. Egumbo kehe olya li li na omiviinu nomikwiyu dhalyo.

26 Salomo okwa li e na uukambe wokuhila omatembakwiita ge omayuvi omilongo ne noonkawilwankambe omayuvi omulongo nagaali.

27 Aaniikandjo ye omulongo nayaali shaa ngoka momwedhi moka u uthilwa olufo okwe etele omukwaniilwa Salomo iipalutha te yi pumbwa ye mwene naayehe mboka haa li mombala; aluhe oye eta ayihe tayi pumbiwa.

28 Omunashikandjo kehe okwe eta wo oshitopolwa she shiishokelya nomwiidhi peha mpoka ya pumbiwa moluukambe wokuhila omatembakwiita nokoonani.

29 Kalunga okwa pe Salomo owino tau kumitha noondunge nomayele kaage shi kuyelekwa.

30 Salomo okwa li omunandunge e vule aanandunge ayehe yokUuzilo nomuEgipiti.

31 Okwa li omunandungelela e vule aantu ayehe; omunandunge e vule Omuesrahi Etan naHeman, Kalkol naDarda, aana yaMahol. Esimano lye olya taandele niilongo ayihe yomuushiinda.

32 Okwa toto omayeletumbulo omayuvi gatatu nomaimbilo oga li ge vule eyuvi.

33 Okwa tanga omiti niimeno, omiti omisendeli dhokuLibanon sigo oshisopi shoka hashi mene komakuma. Okwa tanga wo iinamwenyo, oondhila, iihono noohi.

34 Aakwaniilwa yomuuyuni auhe oya kundana owino we e taa tumu aantu, ye ye ye mu pulakene.

5

1 Hiram, omukwaniilwa gwaTiro, okwa li kuume kaDavid. Sho u uvu kutya Salomo a landula he David muukwaniilwa okwa tumu aakalelipo ye kuye.

2 Salomo okwa shunitha elaka ndika kuHiram tali ti:

3 “Owu shi shi kutya tate David okwa li aluhe miita okukondjitha iigwana mbyoka ye mu thininike koombinga adhihe. Omolwashoka ina wapa okutungila Omuwa, Kalunga ke, otempeli, sigo Omuwa e mu sinditha aatondi ye.

4 Ihe nena Omuwa, Kalunga kandje, okwa kalitha ndje nombili koombinga adhihe. Kandi na aatondi, nokape na shiponga sha thikamena ndje.

5 Omuwa oku uvanekele tate David ta ti: ‘Omumwoye, ngoka tandi ke mu kwaniileka te ku landula, oye ta ka tungila ndje otempeli.’ Ano ngashingeyi onda tokola nee okutungila Omuwa otempeli yokusimanekela mo Omuwa, Kalunga kandje.

6 Tuma ano aantu yoye kuLibanon, ya ka kele ndje omisedeli. Aantu yandje otaa ka longa pamwe nayo, e tandi ka futa aantu yoye shoka wa tokola noto shi lombwele ndje. Ngaashi wa tseya nawa, aantu yandje kaa shi ku ka omiti, ngashi aantu yoye taye shi ningi.”

7 Hiram okwa li a nyanyukwa noonkondo, sho u uvu elaka lyaSalomo, e ta ti: “Omuwa na hambelelwe, sho a pe David omunona a tya ngeyi omunandunge, ngoka e mu landula muukwaniilwa woshigwana oshinene.”

8 Nena Hiram okwa tumine Salomo elaka tali ti: “Ondu uvu elaka lya zi kungoye, nondi ilongekidha okuninga shoka wa pula. Otii ka gandja omisendeli nomikiperesi.

9 Aantu yandje otaa ka kutha omiti kuLibanon, taye dhi fala kefuta e taye dhi mangele kumwe, dhi ende momeya, sigo okehala nkoka wa hala. Aantu yandje otaye ke dhi dhitulula, nokuza mpoka aantu yoye otaye dhi sile oshimpwiyu. Kombinga yoye, onda hala u paluthe aantu yandje.”

10 Osho ngaaka Hiram a pe Salomo omiti omisedeli nomikiperesi adhihe te dhi pumbwa.

11 Salomo okwa futu Hiram iilya yoolata omayuvi omathele gane nomagadhi gooholivi oolata omathele gane omumvo kehe.

12 Omuwa okwa gwanitha euvaneko lye e ta pe Salomo owino. Pokati kaSalomo naHiram opwa li ombili noya li ya hangana.

13 Omukwaniilwa Salomo okwa langeke miilonga ye yethiminiko aaniilonga 30 000 e ya kutha muIsrael ashihe,

14 e ta lenge Adoniram omuwiliki gwawo. Okwe ya topola moongundu dhaalumentu 10 000, nongundu kehe oya kala omwedhi gumwe muLibanon noomwedhi mbali otayi galukile kegumbo.

15 Salomo okwa li wo e na aalumentu 80 000 moshilongo shokoondundu taa tandula omamanya, naalumentu 70 000 taye ga tutu,

16 nokwa langeke aawiliki 3 300 okutonatela iilonga yawo.

17 Palombwelo lyomukwaniilwa Salomo oya hongo omamanya omanene ga heyulwa nawa gekankameno lyotempeli.

18 Aantu yaSalomo noyaHiram naantu ya zi muGebal, oya longekidha omamanya noya hongo omiti dhokutunga otempeli.

6

1 Omimvo omathele gane nomilongo hetatu sho dha piti po, Israel sho a tembuka muEgipiti, momumvo omutine gwelelo lyaSalomo, momwedhi omutiyali, omwedhi Ziv, Salomo okwa tameke okutunga otempeli.

2 Meni oya li oometa 27 muule, oometa 9 momutamo noometa 13,5 muule wopombanda.

3 Ondjugo yethikilo oya li oometa 4,5 momutaandelo noometa 9 momutamo yi thike petsalihangano.

4 Omakuma gotempeli oga li ge na oombululu dhomakende dha ninga ooshona kondje dhi vule meni.

5 Komakuma gopombanda koombinga adhihe mbali nokonima yotempeli okwa tungilwa etungo lyoponto moontala ndatu li na omala gomutumbo gwoometa 2,2.

6 Ela kehe montala yotango olya li oometa 2,2 momutamo, montala yopokati oometa 2,7 nomontala ontintatu oometa 3,1. Ekuma lyotempeli montala kehe olya li li na epepe, opo oontala dhi kankame kekuma dhaa na omiti dha tungilwa mo.

7 Omamanya ngoka ga tungithwa otempeli, oga hongelwa poshikuthilo shago; inaku uvika nando ekonkolo lyosilwa, ewi lyekuya nenge lyoshilongitho kehe shosheela, manga otempeli ya li tayi tungwa.

8 Osheelo shokuya montala yopokati metungo lyoponto osha li kuumbugantu wotempeli; iikolo oya li tayi fala montala ontiyali nontintatu.

9 Omukwaniilwa Salomo okwa mana okutunga otempeli. Okwa tula mo ontala ya tungwa nomiti niipilangi yomisedeli.

10 Etungo lyoponto lyoontala ndatu olya li lya tungilwa komakuma gopombanda gotempeli lya kwatakanithwa nago nomiti dhomisedeli. Montala kehe omwa li omala goometa 2,2 momutumbo.

11 Omuwa okwa ti kuSalomo:

12 “Ngele to vulika kiipango yandje ayihe nokomautho gandje, otandi ke ku ningila shoka ndu uvanekele ho David.

13 Otandi ka kala mAaisraeli motempeli ndjika to tungu noitandi ke ya etha nando.”

14 Osho ngaaka Salomo a hulitha okutunga otempeli.

15 Meni lyomakuma omwa li mwa siikilwa niipilangi yomisedeli okuza kolupanda sigo oombuli, nolupanda olwa li lwa tungwa niipilangi yomikiperesi.

16 Ela lyomeni, ndyoka hali ithanwa Ehala lyUuyapukielela, olya li lya tungilwa kosindo yotempeli. Olya li li na oometa 9 momutaandelo nolya li lya topolwa ko kiipilangi yomisedeli ya za kolupanda sigo omoombuli.

17 Ela li li komeho gEhala lyUuyapukielela, olya li oometa 18 momutaandelo.

18 Miipilangi yomisedeli omwa takelwa uulenga wuutanga wamuthithi noongala; meni amuhe omwa pangelwa niipilangi yomisedeli, opo omamanya ngoka ga tunga omakuma gaa monike.

19 Mokati kotempeli omwa tungwa ela lyomeni, moka tamu kala oshikethahangano shOmuwa.

20 Ela ndika lyomeni olya li li na omutaandelo gwoometa 9, omutamo gwoometa 9 nomutumbo gwoometa 9, ayihe oya kolongwa noshingoli sho shene. Oshiyambelo osha siikilwa niipilangi yomisedeli.

21 Meni lyotempeli omwa kolongwa noshingoli, omalyenge goshingoli oga shindjakanithwa posheelo shela lyomeni, ndyoka lya kolongithwa wo oshingoli.

22 Mokati kotempeli amuhe omwa kolongwa noshingoli nongaashi wo oshiyambelo shomEhala lyUuyapukielela.

23 Aakerubi yaali yuule woometa 4,4 ya hongwa moshiti shomuolivi, oya tulwa mEhala lyUuyapukielela.

24 Ayehe yaali oya li ya faathana muunene nomolupe. Shaa ngoka okwa li e na omawawa gaali, ewawa kehe oli thike puule woometa 2,2, opo oshinano okuza kondungu yewawa limwe sigo okondungu yekwawo oometa 4,4.

25

26

27 Oya tulwa kombinga nombinga mEhala lyUuyapukielela, omawawa ga yalalekwa taga hala okugumathana mokati kela ndyoka, manga omakwawo gu uka komakuma.

28 Aakerubi yaali oya kolongithwa oshingoli.

29 Omakuma agehe gela enene motempeli oga tulwa uulenga womafano gaakerubi, gomilunga nogoongala.

30 Olupanda olwa kolongwa wo noshingoli.

31 Osheelo shomiyelo mbali dhomawawa dha pangelwa miipilangi yomiolivi, odha tulwa meha lyoposheelo lyokuya mEhala lyUuyapukielela; kombanda yomiyelo okwa tulwa etivu.

32 Omiyelo odha tulwa uulenga womafano gaakerubi, gomilunga nogoongala. Omiyelo, aakerubi nomilunga oya kolongithwa oshingoli.

33 Iikulo noshipamba shosheelo shokuya motempeli oya pangelwa miipilangi yomiolivi.

34 Okwa li omiyelo mbali dhokwiigonya dhiipilangi yomikiperesi

35 nodha tulwa uulenga womafano gaakerubi, gomilunga nogoongala dha kolongwa noshingoli.

36 Ehala lyomeni komeho gotempeli olya tungilwa edhingililokuma lya tentekwa iiyalo itatu yomamanya ga hongwa noshiyalo shimwe shomiti dhomisendeli dha hongwa.

37 Omukanka gwotempeli ogwa tamekwa momwedhi omutiyali, omwedhi Ziv, momumvo omutine gwepangelo lyaSalomo.

38 Momwedhi omutihetatu, omwedhi Bul, momumvo omutimulongo nagumwe gwepangelo lyaSalomo, otempeli oya li ya pwa thiluthilu, naanaa ngaashi ya fanekwa. Oya pula Salomo omimvo heyali oku yi tunga.

7

1 Salomo okwi itungile wo uuwa we mwene, noshe mu pula omimvo omulongo nandatu.

2 Oshinyanga shomiti dhokuLibanon osha li shi na omutaandelo gwoometa 4,4, omutamo gwoometa 22 nomutumbo gwoometa 13,5. Osha li shi na omikweyo ndatu dhoongundhi dhomisedeli, momukweyo kehe omwa li oongundhi omulongo nantano dha tentekwa omiti omisendeli. Ontala yomisedeli oya li ya taandela kombanda yomala gokupungula, ngoka ga kwatwa koongundhi.

3

4 Mekuma kehe lyomutaandelo omwa li omikweyo ndatu dhomakende.

5 Omiyelo nomakende oga li gookolonela ne, nomikweyo ndatu dhomakende mekuma kehe odha li dha taalelathana.

6 Oshinyanga shoongundhi osha li oometa 22 momutaandelo noometa 13,5 momutamo. Komeho gasho okwa li ondunda yokuthikila yi na oongundhi noshipamba sha kwidhidhika iikolo.

7 Omakuma goshinyanga shoshipangelapundi, kokutya oshinyanga shoompangu, moka Salomo a tokolele oohapu, oga li ga siikilwa niipilangi yomisedeli okuza kolupanda sigo okontala.

8 Omuhandjo gwaSalomo mwene ogwa li pehala handiyaka yoshinyanga shoompangu. Ogwa li gwa tungwa ngaashi omatungo omakwawo. Salomo okwa tungu wo ongulu ya tya ngaaka yomunyekadhi gwe, omufuko omuna gwomukwaniilwa gwaEgipiti.

9 Omatungo agehe ngaka oga li ga tungwa nomamanya gondilo okuza komukanka sigo okontala. Omamanya ngaka oga li ga longekidhwa poshikuthilo shomamanya nokuteta ga yelekwa nawa, meni nokombanda oga li ga saahwa nawa.

10 Omakankameno oga li ga tungwa nomamanya omanene gondilo, gamwe gomugo oga li oometa 3,5 momutaandelo, gamwe oometa 4.

11 Kombanda yago okwa tentekwa omamanya ga tetwa pandjele nosho wo omisedeli.

12 Ehala enene lyotempeli, ndyoka lyomeni komeho gotempeli naandyoka lyuuwa oga li ge na edhingililokuma li na iiyalo itatu yomamanya ga hongwa noshiyalo shimwe shomiti dhomisendeli dha hongwa.

13 Omukwaniilwa Salomo okwa tumu ko Hiram, a ka talwe koshilando Tiro.

14 Okwa li omuna gwomuselekadhi mezimo lyaNaftali. Nakusa he Omutiro okwa li omuhambudhi gwoshikushu. Hiram okwa li onkulungu mokuhambula oshikushu. Okwa taamba ehiyo lyomukwaniilwa Salomo nokwe mu hambulile iinima ayihe yoshikushu ya pumbiwa.

15 Hiram okwa tholoma oongundhi mbali dhoshikushu, shaa ndjoka yoometa 8 muule noometa 5,3 molumbumbu.

16 Okwa hambula wo iipaka iyali yoshikushu, shaa shoka oometa 2,2 momuthika, yi tentekwe koombando dhoongundhi.

17 Koshipaka shongundhi kehe okwa li uulenga wa tatwa

18 nomikweyo mbali dhiiyimati yoshikushu yomuti omugranati.

19 Iipaka yuule wometa 1,8 oya li ya tholomwa ya fa oongala dhomavo,

20 noya li ya tulwa kombanda yoshitopolwa sha ngolongwa, mpoka inaapa kala we uulenga wa tatwa. Okwa li iiyimati yomugranati omathele gaali momikweyo mbali dha kunduka oshipaka kehe.

21 Hiram okwa tula oongundhi ndhika mbali dhoshikushu posheelo shotempeli: yimwe kombinga yokuumbugantu oya lukwa Jakin, nonkwawo kuumbangalantu oya lukwa Boas.

22 Iipaka yoshikushu molupe lwoongala dhomavo oya tentekwa koombando dhoongundhi. Osho ngaaka iilonga koongundhi ya hulithwa po thilu.

23 Hiram okwa hambula ondama yoshikushu ya ngolongwa yi na ontaakano yoometa 2,2 nomutumbo gwoometa 4,4. Olumbumbu lwayo olwa li oometa 13,2.

24 Koongenge dhondama okwa li uulenga womikweyo mbali dhomafano gokatanga kamuthithi, ngoka ga tholomenwa molumbumbu lwondama.

25 Ondama oya tentekwa koontsezi omulongo nambali dhoshikushu, ndhoka dha pilamenathana: ndatu odha taalela kuumbangalantu, ndatu okuuninginino, ndatu okuuzilo.

26 Oongenge dhondama odha li dhi na uupapi woomilimeta 75. Ongenge yayo oya li ya fa yekopi, ya tivulilwa kondje ya fa ongala ya sheneka. Ondama otayi gwana konyala oolita 40 000.

27 Hiram okwa hambula wo uutemba woshikushu omulongo. Okatemba kehe oke na omutaandelo gwometa 1,8, omutamo gwometa 1,8 nomutumbo gwometa 1,3.

28 Owa li wa hambulwa momayambi ga tulwa moshikundukilo.

29 Oge na omafano goonime, goongombe nogaakerubi. Koshikundukilo, pombanda nopohi yoonime noyoongombe, okwa li ku na uulenga woondhingila.

30 Okatemba kehe oka li ke na omagulu goshikushu gane nooakisa dhoshikushu. Iitakamithi yokomakuvu gokatemba oya li yi na omakwatelo ga tholomenwa kohi yomakuvu noge na uulenga woondhingila.

31 Komulungu gwondhingila okwa li oluuli lwoosentimeta 45 momutamo noosentimeta 18 okuuka kondambo. Oya li ya takelwa uulenga.

32 Omagulu oga li ge na uule woosentimeta 66; oge li oogaali noogaali, kohi yoongenge adhihe mbali dhokatemba, nooakisa odha li kumwe nokatemba.

33 Omagulu oga li ga fa ngoka gomatembakwiita; ooakisa dhago, oofeli, iisipilingi nuumbundju oya li yoshikushu.

34 Kohi yomakuvu gokatemba kehe okwa li iitakamithi, mbyoka ya li kumwe nokatemba.

35 Kombanda yokatemba kehe okwa li oluuli lwoosentimeta 22 lwe ka kunduka. Iikwatitho yalwo oya li kumwe nokatemba.

36 Iikwatitho yoluuli lwako oya li ya takelwa omafano gaakerubi, goonime nogomilunga, nehala kehe lyomwaka olya li lya tulwa uulenga woondhingila.

37 Osho uutemba wa li wa hambulwa ngaaka, owa li wa faathana, ou thike pamwe muunene nou na olupe lumwe.

38 Hiram okwa hambula ishewe oombaali omulongo, okatemba kehe ombaali yako. Ombaali kehe oya li ometa 1,8 montaakano yayo notayi gwana oolata 800.

39 Okwa tula uutemba utano kombinga yokuumbugantu wotempeli, nuutano okwe u tula kombinga yokuumbangalantu. Ondama okwe yi tula mokolonela yokuuzilombugantu.

40 Hiram okwa longekidha wo oombiga, iihupulo niiyaha. Okwa tsakanitha ayihe mbyoka a li e na okulongela omukwaniilwa Salomo omolwotempeli yOmuwa. Mbyoka a longo, oyo mbika: Oongundhi mbali Iipaka iyali koombando dhoongundhi Uulenga wa tatwa koshipaka kehe Omafano giiyimati yomugranati yoshikushu omathele gane ya kunduka oshipaka kehe momikweyo mbali, kehe gumwe ethele limwe Uutemba omulongo Oombaalitha omulongo Ondama Oontsezi omulongo nambali dha humbata ondama Oombiga, iihupulo niiyaha. Iikwaniipangitho ayihe yotempeli mbyoka Hiram a longekidhile omukwaniilwa Salomo, oya ningwa moshikushu sha yelithwa.

41

42

43

44

45

46 Omukwaniilwa okwe yi tholomitha ayihe moshitholomeno pokati kaSukkot naSaretan molusilu lwaJordan.

47 Salomo ina yelekitha iinima mbika, oshoka oya li oyindji noonkondo; inayi yelekwa nando olumwe.

48 Salomo okwa hambulithile otempeli iiyopalekithi yilwe wo: Oshiyambelo, oshitaafula shiikwiila iiyapuki,

49 iihukikwanyeka omulongo, mbyoka ya li komeho gEhala lyUuyapukielela, itano kuumbugantu niitano kuumbangalantu; oongala, oolamba niikonde yokutetitha uulapi woolamba;

50 iiyaha, iimbele, omatemba, iitsininitho niikangwa yomakala; nomakandula gomiyelo dhEhala lyUuyapukielela nogomiyelo dhela lya tetekela. Iinima mbika ayihe oya ningwa moshingoli.

51 Omukwaniilwa Salomo sho a mana iilonga yotempeli, okwa tula moompungulilo dhayo iinima ayihe mbyoka he David a li e yi yoololele Omuwa — iisiliveli, iingoli niinima iikwawo.

8

1 Salomo okwi ithana aawiliki ayehe yomazimo noyomaludhi gaIsrael, ye ye kuye muJerusalem, opo ya kuthe ko oshikethahangano shOmuwa koshilando shaDavid, kokutya Sion, yo ye shi fale motempeli.

2 Ayehe oya gongala pethimbo lyoshituthi shomatsali giihwa iitalala momwedhi omutiheyali, omwedhi Etanim.

3 Aawiliki ayehe sho ya gongala, aayambi oya yelutha po oshikethahangano

4 e taye shi fala kotempeli. Aalevi naayambi oya dhikulula po etsalihangano, iikwaniipangitho yalyo ayihe noye yi fala kotempeli.

5 Omukwaniilwa Salomo nAaisraeli ayehe oya gongala komeho goshikethahangano e taa yamba oonzi noongombe odhindji — kaadhi shi kuyalulwa.

6 Nena aayambi oya fala oshikethahangano motempeli e taye shi tula pehala lyasho mUuyapukielela pokati komawawa gaakerubi.

7 Omawawa gawo ga yalalekwa oga kwidhidhike oshiketha niihumbatitho yasho.

8 Oombando dhiihumbatitho otadhi vulu okumonika kushaa ngoka ta thikama a taalela Ehala lyUuyapukielela, ihe hapalwe we. (Iihumbatitho oko yi li nonena.)

9 Moshikethahangano kamwa li sha, kakele komayambi gaali giipango ga tulilwe mo kuMoses kondundu Sinai, Omuwa sho a hangana nAaisraeli mokuza kwawo kuEgipiti.

10 Aayambi sho ya li taa zi motempeli, oshikogo oshe yi udhitha ohaluka.

11 Aayambi inaa vula we okulonga oshilonga shawo, oshoka eadhimo lyOmuwa olyu udhitha otempeli.

12 Nena Salomo okwa galikana a ti: “Ongoye, Omuwa, wa langeke etango mewangandjo Ongoye tuu ngoka wa hogolola u kale moshikogo oshiluudhe.

13 Ngashingeyi onde ku tungile otempeli yo opala, egumbo moka to kala sigo aluhe.”

14 Aantu manga ya li ya thikama, omukwaniilwa Salomo okwa pungulukile kuyo nokwe ya indilile eyambeko lyaKalunga.

15 Okwa ti: “Omuwa, Kalunga kaIsrael, na hambelelwe! Okwa gwanitha euvaneko ndyoka a uvanekele tate David, sho a tile:

16 ‘Okuza kethimbo ndyoka nda tembudha aantu yandje muEgipiti, inandi hogolola oshilando shasha mevi lyaIsrael shokutungila mo otempeli moka ndi na okulongelwa. Ndele onde ku hogolola, ngoye David, u lele aantu yandje.’ ”

17 Salomo okwa tsikile a ti: “Tate David okwa dhiladhilile a tunge otempeli yokusimanekela mo Omuwa, Kalunga kaIsrael,

18 ihe Omuwa okwa ti kuye: ‘Onawa, sho wa hala okutungila ndje otempeli,

19 ihe ito ke yi tunga. Omumwoye, omumwoyelela, oye ta ka tungila ndje otempeli.’

20 “Ngashingeyi Omuwa okwa gwanitha euvaneko lye. Ngame onda landula tate muukwaniilwa waIsrael nonda tungu otempeli yokusimanekela mo Omuwa, Kalunga kaIsrael.

21 Onda longekidha ishewe eha motempeli lyoshikethahangano moka mwa pungulwa omayambi giipango yehangano ndyoka a hangana nootatekulu, sho e ya tembudha muEgipiti.”

22 Montaneho yaantu Salomo okwa yi komeho goshiyambelo, a yelutha omaako ge

23 e ta galikana ta ti: “Omuwa, Kalunga kaIsrael, kaku na kalunga megulu pombanda nenge kombanda yevi pohi e ku fa! Oto dhiginine ehangano lyoye naantu yoye noto ya hololele ohole yoye, oomboka taa vulika kungoye mokukala kwawo akuhe.

24 Owa gwanitha euvaneko we li uvanekele tate David; nena ohapu kehe oya gwanithwa.

25 Ano ngashingeyi, Omuwa, Kalunga kaIsrael, otandi galikana, u dhiginine wo euvaneko lilwe we li uvanekele tate, sho we mu lombwele kutya moluvalo lwe otamu ka kala aluhe omukwaniilwa ngoka ta ka pangela Israel, ngele oluvalo lwe otalu vulika kungoye, ngaashi tate a ningile.

26 Ano ngashingeyi, Kalunga kaIsrael, tsakanitha omauvaneko goye ngoka wa uvanekele tate David, omuntu gwoye.

27 “Omuwa, ndishi ito vulu okukala shili kombanda yevi? Eeno, negulu nomagulu inage ku gwanena, ano otempeli ndjika nde yi ku tungile, oto gwana mo ngiini?

28 Omuwa, Kalunga kandje, ngame omuntu gwoye. Pulakena omagalikano gandje, ngoye u taambe omaindilo tandi ga hehela nena.

29 Tonatela otempeli ndjika omutenya nuusiku, ehala ndika wa hogolola u longelelwe mo. Uva ndje, sho te taalele otempeli ndjika note galikana.

30 Uva omagalikano gandje nomagalikano gaantu yoye, uuna taa galikana muka. Megumbo lyoye megulu tu uva, u tu dhimine po oondjo.

31 “Ngele ope na omuntu ta tamanekelwa oondjo ye ke dhi na e te etwa koshiyambelo shoye motempeli ndjika, a gane kutya ye ke na ndjo,

32 Omuwa, mu pulakena megulu lyoye nou tokole aantu yoye. Pangulila uuwinayi ngoka e shi ilongela, nou yululule omukeenandjo.

33 “Aantu yoye Aaisraeli nge taa dhengwa kaatondi yawo molwashoka ya yono kungoye, e taa galukile kungoye notaa ya motempeli ndjika, taa ku galikana yi ifupipika, u ya dhimine po,

34 ya pulakena megulu. Dhima po omayono gaantu yoye, noku ya galulila kevi ndyoka we li pe oohekulu.

35 “Uuna to ya kalaganyekele oluteni molwashoka ya yono kungoye, ndele taa itedhulula e taa ya motempeli ndjika taa ku galikana neifupipiko,

36 ya pulakena megulu. Dhima po oondjo dhomukwaniilwa nodhAaisraeli ayehe. Ya longa okuninga shoka shu uka. Nena, Omuwa, lokithila evi ndika lyoye omvula, ndyoka we li pe aantu yoye, li ninge eliko lyawo lyaaluhe.

37 “Moshilongo ngele otamu ya ondjala nenge elega, nenge iilya tayi ningi oshikombo nenge omulegu nenge tayi lika po koshapapa nenge koombahu, nenge aantu yoye taa matukilwa kaatondi yawo nenge taa adhika koshivu nenge komikithi,

38 pulakena omagalikano gawo. Omuisraeli kehe ta adhika koluhodhi momwenyo gwe, e ta yelutha omaako ge motempeli ndjika yoye,

39 uva egalikano lye. Ya pulakena megumbo lyoye megulu, ya dhimina po ngoye u ya kwathe. Ongoye awike wa tseya omadhiladhilo gomomutima gwomuntu. Shaa ngoka mu ningila, ngaashi i ilongela,

40 opo aantu yoye ya kale ya vulika kungoye mokukala kwawo akuhe mevi ndika we li pe ootatekulu.

41 “Ngele omukwiilongo ngoka a kala mevi lyokokule, ta kundana esimano lyoye niinima iinene we yi ningile aantu yoye, e te ya, e ku longele nokugalikana motempeli ndjika,

42

43 pulakena omagalikano ge. Mu uva megulu lyoye, moka wa kala mo, nou ninge shoka te shi pula, opo iigwana ayihe yomuuyuni yi ku tseye noyi vulike kungoye, ngaashi aantu yoye Aaisraeli taa ningi. Nena otaa ka tseya kutya otempeli ndjika nde yi tungu, oyo ehala moka to simanekelwa.

44 “Uuna to tumu aantu yoye, ya ye kolugodhi okukondjitha aatondi yawo notaa ku galikana shaampoka ye li, ya taalela koshilando shika we shi hogolola, notempeli ndjika nde yi ku tungile,

45 pulakena omagalikano gawo. Ya uva megulu, u ya pe esindano.

46 “Ngele aantu yoye otaa yono kungoye — ko kwaa na ngo inaa yona — nomondjahi yoye oto etha, aatondi yawo ye ya sinde, e taye ya fala muupika komavi galwe, nando evi ndyoka li kale kokule,

47 pulakena omagalikano gaantu yoye. Ngele otayi itedhululile mevi ndyoka e taa ku galikana taa hempulula oondjo dhawo, nkene ya yono, nuuwinayi ye u longo, Omuwa, uva omagalikano gawo.

48 Ngele otayi itedhululile shili mevi ndyoka koomwenyo dhawo adhihe e taye ku galikana ya taalela kevi ndika we li pe ootatekulu, koshilando shika we shi hogolola, notempeli ndjika nde yi ku tungile,

49 nena pulakena omagalikano gawo. Ya uva megumbo lyoye megulu ngoye u ya sile ohenda.

50 Dhima po omayono gawo agehe noondumbo dhawo ye ku tsile ondumbo ngoye u ya silithe ohenda kaatondi yawo, ya kale nayo nombili.

51 Oyo aantu yoye mwene, mboka we ya tembudha muEgipiti, muupyu wa hanya.

52 “Omuwa Omupangeliawike, tala aluhe nolukeno aantu yoye Aaisraeli nomukwaniilwa gwawo nou uve omagalikano gawo, ngele taye ku ithana taa kugile ekwatho.

53 Ongoye we ya hogolola mokati kiigwana ayihe, ya ninge aantu yoye mwene, ngaashi we ya lombwelitha omuntu gwoye Moses, sho wa kutha ootatekulu muEgipiti.”

54 Salomo sho a zimbuka okugalikana Omuwa, okwa thikama komeho goshiyambelo, nkoka a li a tsa oongolo ye a yelutha iikaha ye.

55 Okwi igidhile aantu ayehe eyambeko lyaKalunga. Okwa ti:

56 “Omuwa na hambelelwe, ngoka a pe aantu ye ombili, ngaashi u uvaneka. Okwa dhiginine omauvaneko agehegehe ngoka u uvanekitha omuntu gwe Moses.

57 Omuwa Kalunga ketu na kale natse, ngaashi a li nootatekulu; na kale itee tu etha nando nenge e tu thige po;

58 ne tu ninge aavuliki kuye, opo tu kale aluhe, ngaashi a hala tu kale nokudhiginina iipango ayihe nomautho agehe e ga pele ootatekulu.

59 Omuwa Kalunga ketu na dhimbulukwe omathimbo agehe egalikano ndika nomaindilo ngaka nde mu indile. Na kale aluhe e na ohenda naantu ye Aaisraeli nomukwaniilwa gwawo, opampumbwe dhawo dhesiku kehe.

60 Nosho ngaaka iigwana ayihe yomuuyuni tayi ka tseya kutya Omuwa oye awike Kalunga — kaku na gulwe.

61 Ne aantu ye, kaleni mwa dhiginina Omuwa, Kalunga ketu, vulikeni kiipango ye ayihe nokomautho ge, ngaashi tamu ningi ngashingeyi.”

62 Nena omukwaniilwa Salomo pamwe naantu ayehe oya yamba omafikilondjambo kOmuwa.

63 Salomo okwa yamba ekwatathanondjambo lyoongombe 22 000 noonzi 120 000. Osho ngaaka omukwaniilwa naantu ayehe ya sindilile otempeli.

64 Esiku tuu ndyoka okwa yapula wo endiki lyehale lyokomeho gotempeli e ta yambele nkoka: omidhidhindjambo, iikulyandjambo noofu dhiimuna yomekwatathanondjambo. Okwa ningi ngaaka, oshoka oshiyambelo shoshikushu osha li oshishona okuyambela mo omayambo ngaka agehe.

65 Mpeyaka potempeli Salomo nAaisraeli ayehe oya dhanene po oshituthi shomatsali giihwa iitalala shomasiku gaheyali. Okwa li ongundu onenenene yaatu ya kongoloka okuza ketaulilo lyaHamat kuumbangalantu nokongamba yaEgipiti muumbugantu.

66 Mesiku etihetatu Salomo okwa laleke aantu, ya ye kaandjawo. Ayehe oye mu pandula noya yi kaandjawo ya nyanyukilwa omayambeko agehe ngoka Omuwa e ga pe omuntu gwe David naantu ye Aaisraeli.

9

1 Salomo sho a mana etungo lyotempeli nombala naayihe yilwe a halele oku yi tunga,

2 Omuwa okwe mu ihololele ishewe, ngaashi e shi ningile muGibeon.

3 Omuwa okwa ti kuye: “Otandi yapula otempeli ndjika we yi tungu, yi ninge eha lyokulongela ndje mo sigo aluhe. Otandi yi tonatele e tandi yi gamene aluhe.

4 Ngele oto longele ndje muuyuuki nomuuyapuki, ngaashi ho David a ningile, nongele to vulika kiipango yandje e to gwanitha ayihe nde ku uthile,

5 otii ka gwanitha euvaneko nde li uvanekele ho David, sho nde mu lombwele kutya Israel ota ka lelwa aluhe koluvalo lwe.

6 Ihe ngoye nenge oluvalo lwoye ngele tamu etha okulandula ndje, ngele itamu vulika kiipango yandje, nokomautho gandje nde ge mu pa, e tamu longele ookalunga yalwe,

7 nena otandi ka kutha aantu yandje Aaisraeli mevi ndika nde ya pele. Otandi ka thiga po otempeli ndjika nda yapula, yi ninge eha moka tandi simanekelwa mo. Iigwana koombinga noombinga otayi ka sheka Israel noku mu dhina.

8 Otempeli otayi ka ninga ondumba yomakulukuma, noshaa ngoka ta ka pita po, ota ka haluka e ta kumwa. Yamwe otaa pula taa ti: ‘Omolwashike Omuwa a ningi ngeyi noshilongo shika notempeli ndjika?’

9 Aantu otaa yamukula taa ti: ‘Osha ningwa, oshoka oyo oye etha Omuwa, Kalunga kawo, ngoka a tembudha oohekulu muEgipiti. Oyi inekele ookalunga yalwe e taye ya simaneke. Omolwashoka Omuwa e ya etele omupya nguka.’ ”

10 Osha pula Salomo omimvo omilongo mbali okutunga otempeli nuuwa we.

11 Omukwaniilwa gwaTiro Hiram okwe mu longekidhile omisedeli nomikiperesi niingoli ayihe ya pumbilwa iilonga mbika. Okutunga sho kwa pu, omukwaniilwa Salomo okwa pe Hiram iilando omilongo mbali moshitopolwa shaGalilea.

12 Hiram okwa yi e ke yi tale noine yi hokwa.

13 Onkee a ti kuSalomo: “Mukwetu, no pe ndje iilando, oyo mbino?” Omolwashika oshitopolwa osha lukwa Kabul.

14 Hiram okwa li a tumine Salomo oshingoli shookilograma dhi vule omayuvi gane.

15 Omukwaniilwa Salomo okwa tula aantu miilonga yethiminiko mokutunga otempeli nombala, Millo nedhingililokuma lyaJerusalem. Okwe ya tungitha wo iilando Hazor, Megiddo naGeser.

16 (Omukwaniilwa gwaEgipiti okwa li a matukile Geser e te shi kwata po, a dhipaga aakalimo yasho e te shi tomeke omulilo. Nena okwe shi umbu mongalo yohango yomwana omufuko, sho a hokanwa kuSalomo,

17 Salomo nokwe shi tungulula.) Miilonga yethiminiko Salomo okwa tungulula wo Bethoron shopohi,

18 Baalat naTamar mombuga yaJuda,

19 iilando moka a pungula iipumbiwa ye, iilando yuukambe we nomatembakwiita ge noshaa shoka a halele okutunga muJerusalem, muLibanon nopalwe moshilongo she.

20 Miilonga ye yethiminiko Salomo okwa longitha oluvalo lwAakaanana mboka inaa dhipagwa po kAaisraeli, sho ya kutha ko evi lyawo. Oluvalo nduka olwa kwatelela mo Aayamori, Aaheti, Aaperesi, Aahevi nAayebusi, mboka omaluvalo gawo ga kala aapika sigo onena.

21

22 Salomo ina pika Aaisraeli; oya li aakwiita, aanambelewa, oondjayi dhiita, aakuluntu yomatembakwiita naakuluntu yaakayilinkambe.

23 Aanambelewa aatonateli yiilonga yi ili noyi ili yethiminiko yaSalomo oya li 550.

24 Salomo okwa tungu Millo, sho omunyekadhi gwe, omuna gwomukwaniilwa gwaEgipiti, a zi moshilando shaDavid a tembukile muuwa mboka Salomo e u mu tungile.

25 Lutatu momumvo Salomo okwa yamba omafikilondjambo nomakwatathanondjambo koshiyambelo shoka a tungile Omuwa. Okwa lungunithile wo Omuwa omatsininondjambo. Osho ngaaka a hulitha iilonga yetungo lyotempeli.

26 Omukwaniilwa Salomo okwa pangelitha oosikepa puEziongeber, popepi naElat, komunkulo gwEkololo lyaAkaba mevi lyaEdom.

27 Omukwaniilwa Hiram okwe mu tumine aapyokoki yomefuta ya zi moosikepa dhe, ya longe pamwe naantu yaSalomo.

28 Oya thayile yu uka kevi lyaOfir noye etele Salomo oshingoli omathele gane nomilongo mbali.

10

1 Omukwaniilwa omukiintu gwaSheba okwa kundana esimano lyaSalomo nokwa yi kuJerusalem e te mu pula omapulo gokanaku.

2 Okwe ya pamwe nongundu onene yaakalele noongamelo dha humbata omilongelo dhiizimba, uuwe noshingoli oshindjishindji. Sho ya tsakanene naSalomo, okwe mu pula omapulo agehe a li e ga na.

3 Salomo okwe ga yamukula agehe; kapwa li sha oshidhigu unene kuye okufatulula.

4 Omukwaniilwa omukiintu gwaSheba okwa uvu uunongo waSalomo e ta tala ombala ndjoka a tungu.

5 Okwa mono iikulya mbyoka tayi tentekwa koshitaafula, aambala ye mpoka ya kala nonkene ya yakula niizala ya zala, aayakuli yopiililo miituthi, iinuwa ye nomafikilondjambo ngoka ha yamba motempeli. Mbika ayihe oye mu mana oohapu e ta kumwa.

6 Okwa ti komukwaniilwa Salomo: “Shoka nde ku kundanene ngoye mwene nuunongo woye moshilongo shandje, owoshili!

7 Ihe kanda li te vulu oku shi itaala, sigo nde ya nonde shi mono ngame mwene. Ihe nani netatatata olyo ngaa inaandi uva; uunongo woye nuuyamba woye uunene u vule shoka nda lombwelwa.

8 Aanyekadhi yoye aanelago ngiini! Aapiya yoye aanelago ngiini, mboka taa kala aluhe koshipala shoye noye na ompolo okuuva, sho to popi uunongo woye!

9 Hambelela Omuwa, Kalunga koye! Okwa holola kutya okwe ku hokwa, sho e ku ningi omukwaniilwa gwaIsrael. Ohole ye yokuhola Israel oyaaluhe, nokwe ku ningi omukwaniilwa gwawo, opo u popile ompango nelandulathano.”

10 Okwa pe omukwaniilwa Salomo omulongelo ngoka e gu eta: oshingoli shondjundo yookilograma 4,000, iizimba oyindjiyindji nuuwe. Iizimba mbyoka a pe Salomo, oya li oyindjiyindji inee yi pewa nando onale.

11 (Oosikepa dhaHiram, ndhoka dhe eta oshingoli sha zi kuOfir, odhe eta wo iipilangi oyindjiyindji yondilo nuuwe.

12 Salomo okwa hongitha muyo iinima yomotempeli noyomuuwa we, niiketala nuuharpa waayimbi. Oya li iipilangi yo opala yi vule ayihe ye etelwe muIsrael, noinayi monika we.)

13 Omukwaniilwa Salomo okwa gandja komukwaniilwa omukiintu gwaSheba ashihe shoka a li a pula, nokombanda yaayihe mbika okwe mu pe wo omagano ogendji pasimano. Konima omukwaniilwa omukiintu naantu ye oya shuna kevi lyawo kuSheba.

14 Salomo okwa taamba omumvo kehe oshingoli shookilograma omayovi 23 000.

15 Okwa taamba wo oompale dha futwa kaahalithi, iihohela ya zi momapindiko nomaliko ga futwa kaakwaniilwa Aayarabia nokaaleli yiikandjo muIsrael.

16 Salomo okwi ihambulithile iikandekitho iinene omathele gaali nokwa kolongitha kehe shimwe noshingoli sha ngolongwa shookilograma konyala heyali.

17 Okwa hambulitha wo iikandekitho iishona omathele gatatu ya kolongithwa oshingoli shookilograma mbali kehe shimwe. Iikandekitho ayihe mbika okwe yi pungula moshinyanga shomiti dhokuLibanon.

18 Okwa pangelitha wo oshipangelapundi oshinene. Ombinga yimwe oya li yomayego goondjamba, nonkwawo oyoshingolilela.

19 Oshipangelapundi osha li shi na iilyatelelo ihamano. Kombanda yoshilyatelelo koluha kehe okwa li efano lyonime, oonime adhihe kumwe omulongo nambali. Konima yoshipangelapundi okwa li efano lyomutse gwontsezi, nopooha dhosheegameno kehe shokwaako okwa li efano lyonime. Miilongo ayihe kamwa li oshipangelapundi sha fa shika.

20

21 Iitenga yaSalomo ayihe yokunwina oya li yoshingoli, niiyuma ayihe moshinyanga shomiti dhokuLibanon oya li yoshingolilela. Inaa longitha oshisiliveli, oshoka sha li kaashi na mwago muuyuni waSalomo.

22 Okwa li e na oosikepa mefuta, ndhoka dhe ende pamwe noosikepa dhaHiram. Momumvo omutitatu kehe odha galuka dhe etelele oshingoli, oshisiliveli, omayego goondjamba, oondjima noondhila dhoonankwe.

23 Omukwaniilwa Salomo okwa li omuyambalela nomunandunge e vule aakwaniilwa ayehe,

24 nuuyuni auhe owa halele okuya, u pulakene uunongo mboka Kalunga e u mu pa.

25 Shaa ngoka e ya ko, okwe mu etele oombalagelo — iisiliveli, oshingoli, oonguwo, omatati, iizimba, uukambe nomamulutiya. Shika osha ningwa omumvo nomumvo.

26 Salomo okwi iningile omatembakwiita eyuvi limwe nomathele gane, naakawilinkambe omayuvi omulongo nagaali. Ongundu yimwe yomuyo oya kala muJerusalem, manga ombinga onene ya kala miilando yilwe.

27 Muuyuni we oshisiliveli osha li oshindjishindji muJerusalem sha fa evi, nomisedeli odha li wo odhindji dha fa omikwiyu muShefela.

28 Aalongeli yomukwaniilwa oye ke mu landela uukambe kuMusri naKilikia

29 nomatembakwiita okuEgipiti. Oya landa uukambe nomatembakwiita kaakwaniilwa Aaheti nAasiria. Omatembakwiita oga gu iimaliwa iisiliveli 600 kehe limwe nuukambe owa gu 150 kukehe.

11

1 Salomo okwa li e hole aakiintu oyendji aakwiilongo. Kakele komuna omukadhona gwomukwaniilwa gwaEgipiti okwa hokana aakulukadhi Aaheti, nayalwe ya za kuMoab, Ammon, Edom naSidon.

2 Okwe ya hokana, nando Omuwa okwa li a lombwele Aaisraeli, yaa hokanathane naantu mboka, oshoka otaa ningi ya hongolole Aaisraeli, yi inekele iikalunga yawo.

3 Salomo okwa hokana aana yokombanda omathele gaheyali nokwa li e na natango aakiintu yalwe omathele gatatu. Oye mu pilamenitha Kalunga,

4 nosho a kulupa oye mu simanekitha iikalunga iikwiilongo. Ina dhiginina Omuwa, Kalunga ke, ngaashi he David a ningile.

5 Okwa longele Astarte, oshikalungakiintu shaSidon, naMilkom, oshikalunga shi nyanyalitha shAayammoni.

6 Okwa yono kOmuwa noine mu landula, ngaashi he David a ningile.

7 Kondundu kuuzilo waJerusalem okwa tungile ko eha lyokulongela Kemosh, oshikalunga oshinyanyalithi shaMoab, nehala lyokulongela Milkom, oshikalunga oshinyanyalithi shAayammoni.

8 Okwa tungu wo omahala gaakadhi aakwiilongo, opo ya lungunithile ko nokuyamba omafikilondjambo kiikalunga yawo.

9 Omuwa Kalunga kaIsrael nando okwa li a holokele Salomo lwaali nokwe mu indike okulongela iikalunga iikwiilongo, Salomo ina vulika kOmuwa, ihe okwe mu pilamene. Omolwashoka Omuwa okwa geele Salomo

10

11 e ta ti kuye: “Ano sho wa teya ehangano lyetu nangoye noino vulika komautho gandje, otandi ku kutha oshilongo e tandi shi pe gumwe gwomaapiya yoye.

12 Nando molwaho David itandi shi ningi, manga u na omwenyo, ihe omelelo lyomumwoye.

13 Itandi ke mu kutha oshilongo ashihe; otandi mu pe ezimo limwe molwomuntu gwandje David nomolwaJerusalem, oshilando nde shi hogolola, shi ninge shandje mwene.”

14 Omuwa okwa sikumudha Hadad, omuvalekele gwokuEdom, a kondjithe Salomo.

15 Konalenale David sho a sindi Edom, ondjayi yiita ye Joab okwa yile ko, a ka fumvike aasi. Okwa kalele muEdom oomwedhi hamano nomethimbo ndika oya dhipagele aalumentu ayehe muEdom,

16

17 kakele kaHadad naapiya yahe yamwe Aaedom, mboka ya yi ontuku kuEgipiti. (Pethimbo ndiyaka Hadad okwa li omunona.)

18 Oya thigi po Midian e taa yi kuParan, nkoka aantu yamwe ya yi mongundu yawo. Nena oya yi kuEgipiti e taa yi komukwaniilwa, ngoka a pe Hadad epya negumbo niikulya.

19 Hadad okwa hokiwa komukwaniilwa, nomukwaniilwa okwe mu pe suwala ye, omumwayina gwomunyekadhi gwe Takpenes, e mu hokane.

20 Takpenes okwe mu valele omumati Genubat, ngoka a falwa komunyekadhi mombala, a putukile pamwe naana yomukwaniilwa.

21 Hadad sho a kundana muEgipiti kutya David a si naJoab, ondjayi yetangakwiita, okwa si, Hadad okwa ti komukwaniilwa: “Laleka ndje, ndi shune koshilongo shaandjetu.”

22 Omukwaniilwa okwa pula a ti: “Omolwashike? Owa hepa sha moshilongo shandje, sho wa hala okushuna koshilongo shaandjeni?” Hadad okwa yamukula omukwaniilwa a ti: “Etha ndje owala, ndi ye.” Oye nokwa shuna koshilongo shaandjawo. Hadad okwa ningi omukwaniilwa gwaEdom nokwa li omutondilela gwaIsrael.

23 Kalunga okwa pendutha wo Reson yaEliada, a kondjithe Salomo. Reson okwa li a yi ontuku yamwene gwe, omukwaniilwa Hadadeser gwaZoba,

24 e ta ningi omuwiliki gwongundu yaamentu yowala. (Shika osha ningwa, sho David a dhengele Hadadeser e ta dhipaga aahangani naye Aasiria.) Reson naantu ye oya yi, ya ka kale muDamaskus, nkoka aantu ye ye mu ningi omukwaniilwa gwaSiria.

25 Okwa li omutondi gwaIsrael muuyuni waSalomo.

26 Omulumentu gumwe ngoka a pilukile omukwaniilwa Salomo, ogumwe gwomaanambelewa ye, Jeroboam yaNebat, gwokuZereda muEfraim. Yina okwa li omuselekadhi edhina lye Zerua.

27 Oshikumungu shika oshe ende ngeyi. Salomo okwa li mokutunga Millo e ta thitike ngaaka ompito medhingililokuma lyoshilando shahe David.

28 Jeroboam okwa li omugundjuka ependa. Salomo sho a ndhindhilike, nkene ta longo nuudhiginini, okwe mu tula metonatelo lyiilonga ayihe ya thiminikwa moshikandjo shezimo lyaManasse nolyaEfraim.

29 Esiku limwe, manga Jeroboam e li moondjenda ta zi kuJerusalem, omuhunganeki Ahija gwokuShilo okwe mu tsakaneke oye awike mondjila yomolushandja.

30 Ahija okwi ihula elwaakani ndyoka epe a li a zala e te li tuula iitogonyona omulongo niiyali,

31 e ta ti kuJeroboam: “Kutha po iitogonyona omulongo, oshoka Omuwa, Kalunga kaIsrael, ote ku lombwele ta ti: ‘Salomo otandi ke mu kutha oshilongo notandi ke ku pa omazimo omulongo.

32 Salomo ota kala nezimo limwe, omolwomuntu gwandje David nomolwaJerusalem, oshilando nde shi hogolola, shi ninge shandje mwene mevi alihe lyaIsrael.

33 Otandi ka ninga shika, oshoka Salomo okwe etha ndje nokwa longele iikalunga iikwiilongo; Astarte, oshikalungakiintu shaSidon; Kemosh, oshikalunga shaMoab; naMilkom, oshikalunga shaAmmon. Salomo okwa tindi okuvulika kungame; okwa puka noina dhiginina iipango yandje nomautho gandje, ngaashi he David a ningile.

34 Ndele oshilongo ashihe itandi shi kutha Salomo, notandi mu dhiginine muukwaniilwa, manga e na omwenyo. Shika otandi shi ningi omolwomuntu gwandje David, ngoka nda hogolola nokwa dhiginine iipango yandje nomautho gandje.

35 Oshilongo otandi shi kutha omuna gwaSalomo e tandi ku pe omazimo omulongo,

36 ihe omuna gwaSalomo otandi mu thigile ezimo limwe, opo ndi kale aluhe ndi na oluvalo lwomuntu gwandje David ta lele muJerusalem, oshilando shoka nda hogolola, shi ninge eha mpoka tandi simanekelwa.

37 Jeroboam, otandi ku kwaniileke omukwaniilwa gwaIsrael, noto ka lela iikandjo ayihe mbyoka wa hala.

38 Ngele oto vulika shili kungame, to kala miipango yandje, to opalele ndje, sho to gwanitha shoka tandi shi ku lombwele, ngaashi omuntu gwandje David a ningile, nena otandi ka kala pamwe nangoye. Otandi ke ku kwaniileka omukwaniilwa gwaIsrael, notandi ka tonatela oluvalo lwoye, lu ka lele konima yoye, ngaashi nda ningile David.

39 Moluulunde waSalomo otandi geele oluvalo lwaDavid, ihe hasigo aluhe.’ ”

40 Salomo okwa kambadhala okudhipaga Jeroboam, ihe okwa yi ontuku kuShishak, omukwaniilwa gwaEgipiti, nokwa kala nkoka, sigo okeso lyaSalomo.

41 Iinima ayihe yilwe kombinga yaSalomo, iilonga ye nuunongo we, oya nyolelwa membo lyondjokonona yaSalomo.

42 Okwa li omukwaniilwa muJerusalem, a lele Israel alihe omimvo omilongo ne.

43 Okwa si nokwa fumvikwa moshilando shaDavid, nomwana Rehoboam okwe mu landula muukwaniilwa.

12

1 Rehoboam okwa yi kuShekem, nkoka Aaisraeli ayehe yokuumbangalantu ya gongala, ye mu kwaniileke.

2 Jeroboam yaNebat, ngoka a li a ya ontuku omukwaniilwa Salomo kuEgipiti, sho e shi kundana, okwa galuka a zi kuEgipiti.

3 Aantu yomazimo gokuumbangalantu oye mu tumu a ze ko, noyo ayehe oya yi kuRehoboam e taa ti kuye:

4 “Ho Salomo okwe tu tsike omitenge omidhigu. Ngele oto pupaleke omitenge ndhika e to tu vululukitha, otatu ningi aapiya yoye.”

5 Rehoboam okwa yamukula a ti: “Galukeni, nge pwa piti omasiku gatatu, otandi ke mu yamukula.” Oyo noya yi.

6 Omukwaniilwa Rehoboam okwa pula omayele kaasamane aakulupe mboka ya li haa pe he Salomo omayele. Okwe ya pula a ti: “Otamu pe ndje eyamukulo lya tya ngiini, ndi yamukule aantu mbaka?”

7 Aasamane oya yamukula ya ti: “Ngele owa hala, u ninge aantu mbaka nawa, gandja eyamukulo li na olukeno mushoka taa pula, oyo notaa ke ku longela aluhe nuudhiginini.”

8 Rehoboam okwa dhini omayele gaasamane aakulupe nokwa yi kaagundjuka yepipi lye mboka ya li ya putukila pamwe naye noya li aagandjindunge ye.

9 Okwe ya pula a ti: “Otandi ka tya ngiini kaantu mbo ya pula ndje, ndi ya pupalekele omitenge dhawo?”

10 Oyo ya yamukula ya ti: “Ya lombwela to ti: ‘Okanwegona kandje okanene ke vule oombwetelo dhatate!’

11 Ya lombwela to ti: ‘Tate okwe mu tsike omitenge omidhigu; ngame otandi ke dhi dhigupaleka noonkondo. Okwe mu dhenge nongola; ngame otandi ke mu kwinunitha ekoosa!’ ”

12 Omasiku gatatu sho ga piti po, Jeroboam naantu ayehe oya galukile komukwaniilwa Rehoboam, ngaashi e ya tseyithilile.

13 Omukwaniilwa okwa dhini omayele gaasamane aakulupe e ta vavele aantu,

14 ngaashi a taamba omayele gaagundjuka. Okwa ti: “Tate okwe mu tsike omitenge omidhigu; ngame otandi ka gwedha ko, dhi dhigupale. Okwe mu dhenge nongola; ngame otandi ke mu kwinunitha ekoosa!”

15 Shika osha li ehalo lyOmuwa, a gwanithe shoka a popile kuJeroboam yaNebat momuhunganeki Ahija gwokuShilo. Omolwashoka omukwaniilwa ina pupa ko nando kaantu, e ya pulakene.

16 Aantu sho ya mono kutya nani omukwaniilwa ite ya pulakene, oyi igidha ya ti: “Otu na shike naDavid negumbo lye nuuthiga womuna gwaIsai? Oye tu ningile shike? Aaisraeli ne, tu yeni komagumbo. Rehoboam na tale sho ta ningi!” Osho ngaaka Aaisraeli ya pindjala

17 noya thigi po Rehoboam, a kale ashike omukwaniilwa gwaantu mboka ye li moshikandjo shaJuda.

18 Nena omukwaniilwa Rehoboam okwa tumu Adoniram, ngoka a li omuwiliki gwiilonga ya thiminikwa, a ye kAaisraeli, ihe oye mu dhipaga nomamanya. Opo mpoka Rehoboam okwa nukile metembakwiita lye e ta yi ontuku kuJerusalem.

19 Okuza mpoka aantu yokuumbangalantu waIsrael oyi iteka ezimo lyaDavid.

20 Aaisraeli sho ya kundana kutya Jeroboam a galuka ko kuEgipiti, oye mu hiyile koshigongi shAaisraeli e taye mu kwaniileke omukwaniilwa gwaIsrael. Ezimo lyaJuda olyo alike lya kala poluvalo lwaDavid.

21 Rehoboam sho a thiki muJerusalem, okwa hiya aakwiita ya pyokoka 180 000 yomezimo lyaJuda nolyaBenjamin. Okwa dhiladhila, a ye miita, a galule omazimo gAaisraeli gokuumbangalantu, e ga pangele natango.

22 Ihe Kalunga okwa lombwele omuhunganeki Shemaja,

23 a fale elaka ndika kuRehoboam nokaantu ayehe yomazimo gaJuda nogaBenjamin

24 tali ti: “Inamu matukila aamwanyoko Aisraeli. Shuneni komagumbo, ne amuhe. Shika sha ningwa, ongame nde shi hala.” Ayehe oya vulika keutho lyOmuwa e taa shuna kaandjawo.

25 Omukwaniilwa gwaIsrael Jeroboam okwa ningi Shekem shomevi lyokoondundu dhaEfraim oshilandohote e ta kala mo okathimbo. Nena okwa zi mo e ta ka ninga Penuel oshilandohote.

26 Okwi ipopile a ti: “Iinima ngele tayi ka piluka, nena uukwaniilwa otau ka shuna kegumbo lyaDavid.

27 Ngele aantu yandje otaa yi kuJerusalem e taa ka yambela Omuwa oontselelandjambo motempeli, otaa ka tula einekelo lyawo momukwaniilwa gwaJuda Rehoboam e taa dhipaga ndje.”

28 Sho e shi kutha mo nawa momadhiladhilo ge, okwa hambulitha oontsezi mbali dhoshingoli e ta ti kaantu ye: “Sha gwana nduno okuya kuJerusalem. Aantu yaIsrael, ookalunga yeni oyo mbaka ye mu tembudha muEgipiti.”

29 Okwa tula ontsezi yimwe yoshingoli muBetel nonkwawo muDan.

30 Nosho ngaaka aantu ya yono, sho ye ke dhi galikana muBetel nomuDan.

31 Jeroboam okwa tungu wo omahala gomagalikano koondungu dhoondundu e ta hogolola aayambi momazimo ngoka gaa shi gaLevi.

32 Jeroboam okwa toto po oshituthi hashi dhanwa mesiku etimulongo netitano momwedhi omutihetatu, sha fa shAajuda. Koshiyambelo shomuBetel okwa yambele ko omafikilondjambo koontsezi dhoshingoli ndhoka a hambulitha, nomuBetel okwa langeke mo aayambi ya yakule pomahala ngoka e ga tungu.

33 Mesiku etimulongo netitano lyomwedhi omutihetatu, ndyoka ye mwene e li utha, okwa yi kuBetel e ta yamba efikilondjambo koshiyambelo mokudhana oshituthi shoka e shi totele Aaisraeli.

13

1 Palombwelo lyOmuwa omuhunganeki a zi muJuda, okwa yi kuBetel e ta thiki ko, manga Jeroboam a li a thikama poshiyambelo ta yamba efikilondjambo.

2 Palombwelo lyOmuwa omuhunganeki okwi igidha ta ti: “Shiyambelo, shiyambelwee! Omuwa ota ti ngeyi: ‘Omumati, ngoka edhina lye tali ka kala Josia, ota ka valwa megumbo lyaDavid. Ota ka dhipagela kombanda yoye aayambi mboka taa yambele omafikilondjambo kombanda yoye noko ta ka lungunithila ko wo omasipa gaantu.’ ”

3 Omuhunganeki okwa tsikile ta ti: “Endhindhiliko kutya Omuwa okwe dhi tya, olyo ndika: oshiyambelo shika otashi mwakuka, nomutoko ngoka gu li kusho, otagu halakana. Nena otamu tseya kutya Omuwa oye a popi mungame.”

4 Omukwaniilwa Jeroboam sho e shi uvu, okwe mu ganeke e ta ti: “Kwateni omulumentu ngo!” Ohaluka oshikaha shomukwaniilwa osha kukuta ye ita vulu we oku shi galula ko.

5 Oshiyambelo osha mwakuka ohaluka, nomutoko ogwa halakanene pevi, ngaashi omuhunganeki u uvitha medhina lyOmuwa.

6 Omukwaniilwa Jeroboam okwa ti komuhunganeki: “Kwatha ndje, u galikanene ndje kOmuwa, Kalunga koye, nou mu pule, a aludhe okwooko kwandje!” Omuhunganeki okwa galikana Omuwa, nokwooko kwomukwaniilwa okwa aluka.

7 Omukwaniilwa okwa lombwele omuhunganeki a ti: “Tu ye kaandjetu, u ka makele sha. Otandi ke ku pa omagano molwashoka wa yakula ndje.”

8 Omuhunganeki okwa yamukula a ti: “Nonando u pe ndje etata lyuuyamba woye, itandi yi nangoye, nenge ndi lye nondi nwe sha pungoye.

9 Omuwa okwi indike ndje, ndaa lye nenge ndaa nwe sha nondaa shune nondjila ndjoka nde ya nayo.”

10 Onkee ina shuna we nondjila ndjoka e ya nayo, ihe okwa lamba ondjila yilwe.

11 Pethimbo ndyoka muBetel omwa li omusamane omukulupe omuhunganeki. Oyana oye ya noye mu lombwele shoka omuhunganeki a za muJuda, a longo muBetel esiku ndyoka naashoka a lombwele omukwaniilwa Jeroboam.

12 Omuhunganeki omukulupe okwe ya pula a ti: “Okwa lamba ondjila yini, sho a yi?” Oye mu ulukile ondjila,

13 nokwe ya lombwele, ye mu kutilile okasino ke. Oye shi ningi, e te ka kayile

14 a landula omuhunganeki a za muJuda, e te mu adha a gondja momwandi. Okwe mu pula a ti: “Ongoye tuu omuhunganeki a za muJuda?” Nguka okwa yamukula a ti: “Ee.”

15 Omusamane okwa ti kuye: “Ila, tu ye kaandjetu, u ka makele.”

16 Ihe omuhunganeki a za muJuda okwa yamukula a ti: “Ite vulu okuya kaandjeni pamwe nangoye nenge okutaamba eyakulo lyoye. Ine hala okulya nenge okunwa pamwe nangoye mpaka,

17 oshoka Omuwa okwi indike ndje, ndaa lye nenge ndaa nwe sha nondaa shune kegumbo nondjila ndjoka nde ya nayo.”

18 Nena omusamane a za kuBetel, okwa ti kuye: “Ngame wo omuhunganeki nde ku fa, nomuyengeli a lombwele ndje moohapu dhOmuwa, ndi ku fale kaandjetu, ndi ke ku yakule.” Ihe omuhunganeki ngu omusamane okwa popi iifundja.

19 Osho ngaaka omuhunganeki a za muJuda, okwa yi pamwe nomuhunganeki omusamane e ta li omwiha pamwe naye.

20 Manga ya kuutumba poshililo, oohapu dhOmuwa odhe ya komuhunganeki omusamane

21 nokwi igidha omuhunganeki a za muJuda ta ti: “Omuwa ota ti kutya ino vulika kuye noino longa shoka e ku lombwele,

22 ndele owa galuka e to li omwiha meha e ku lombwele, waa lile mo. Molwoshinima shika oto ka dhipagwa, nomudhimba gwoye itagu ka fumvikwa poombila dhezimo lyeni.”

23 Sho ya mana okulya, omusamane omuhunganeki okwa kutilile omuhunganeki a za muJuda, okasino.

24 Sho a zi ko nkoka, okwa adhika konime mondjila, e tayi mu dhipaga. Omudhimba gwe ogwa kangawala mondjila, okasino oka thikama handiyaka yagwo manga onime yi li handika.

25 Aantu yamwe oya piti po noya mono omudhimba gu li mondjila nonime ya thikama popepi nagwo. Oya yi kuBetel e taa hokolola shoka ya mono.

26 Omusamane omuhunganeki sho a kundana oshinima shika, okwa ti: “Oye omuhunganeki ngoka inaa vulika kelaka lyOmuwa! Osho Omuwa a tumu onime, yi mu ponokele noku mu dhipaga, naanaa ngaashi Omuwa a tile, ote shi ningi.”

27 Nena okwa ti koyana: “Kutililii ndje okasino kandje.” Oye shi ningi.

28 Omuhunganeki okwa yi e ta adha omudhimba gwamukwawo gwa lala mondjila, gwa thikamenwa kokasino nonime. Onime oya li inaayi lya po omudhimba nenge yi nukile okasino.

29 Omuhunganeki omusamane okwa toola po omudhimba e te gu tsilike kokasino e te gu eta kuBetel, ya lile oosa noye gu fumvike.

30 Okwe gu fumvike mombila yezimo lye mwene. Ye noyana oye mu lili oosa taa ti: “Yaye, ndemee, ndeema!”

31 Konima yefumviko omuhunganeki okwa lombwele oyana ta ti: “Uuna ne si, fumvikii ndje mombila ndjika ne mu langeke omudhimba gwandje ontega nogwe.

32 Oohapu ndhoka a popi palombwelo lyOmuwa okuhunganeka oshiyambelo shaBetel nomahala agehe giinonoma momikunda dhaSamaria, otadhi ka tsa.”

33 Jeroboam, omukwaniilwa gwaIsrael, ine etha nando oondjila dhe oombwinayi, ihe okwa tsikile okuhogolola aayambi momazimo gowala, ya yakule piiyambelo mbyoka a tungu. Shaa ngoka a hala okuninga omuyambi, okwe mu yapulile uuyambi.

34 Oshipwe shika oshe mu etele oshinkumungu nokukombwapo kwezimo lye kombanda yevi.

14

1 Pethimbo ndyoka Abia yaJeroboam okwa akukilwa koshivu.

2 Jeroboam okwa ti komunyekadhi gwe: “Idhimbika ngoye mwene po pwaa kale ngoka te ku dhimbulula, u ye kuShilo komuhunganeki Ahija. Oye tuu ngoka a lombwele ndje kutya ote ningi omukwaniilwa gwaIsrael.

3 Mu faalela iikwiila omulongo nokayiga komagadhi goonyushi. Mu pula kutya omumwetu ota kala po ngiini, oye note ku lombwele.”

4 Osho ngaaka omunyekadhi a yi kaandjaAhija kuShilo. Ahija okwa li a tsika kuukulupe.

5 Omuwa okwe mu lombwele kutya mukadhaJeroboam ote ya, e mu pule sha kombinga yomwana, ngoka ta alukwa. Omuwa nokwa lombwele Ahija shoka e na okutya. Omunyekadhi gwaJeroboam sho a thiki, okwi iningi a fa omuntu i ili.

6 Ihe Ahija sho e mu uvu te ya pomweelo, okwa ti: “Ila mo. Ondi ku shi, ongoye omunyekadhi gwaJeroboam. Omolwashike to idhimbike wa fa omuntu i ili? Ondi na onkundana ombwinayi kungoye.

7 Inda, u ka lombwele Jeroboam kutya Omuwa, Kalunga kaIsrael, ota ti kuye ngeyi: ‘Onde ku hogolola mokati kaantu e tii ku ningi omuleli gwaantu yandje Aaisraeli.

8 Onda kutha oluvalo lwaDavid uukwaniilwa, ndi u ku pe. Ihe ngoye ino fa nando omuntu gwandje David, ngoka a li i inekela ndje mwaayihe, a vulika komautho gandje nokwa ningi ashike shoka nda hokwa.

9 Ngoye owa longo iihuna iinene u vule mboka ye ku tetekelele muukwaniilwa. Owe ekelehi ndje e to tukulutha ondjahi yandje mokuninga iimenka nokuhambula omafano noku ga simaneka.

10 Molwashika otandi undulile omupya koluvalo lwoye e tandi ka dhipaga aalumentu ayehe moluvalo lwoye, aanona naakuluntu. Otandi ke etha egumbo lyoye; otaa ka kombwa po ya fa oonyata.

11 Omuntu gwaandjeni ngoka ta sile moshilando, ota ka lika po koombwa, noshaa ngoka ta sile melundu, ota ka lika po koontsa. Ongame Omuwa nde dhi tya ndho!’ ”

12 Ahija okwa tsikile ta lombwele omunyekadhi gwaJeroboam ta ti: “Ngashingeyi shuna kegumbo. Shimpa wa yi moshilando, omumwoye ota ka sa.

13 Aaisraeli ayehe otaye ke mu lila oosa e taye mu fumvike. Oye awike gwomegumbo lyaJeroboam ta fumvikwa ta yi mombila, oshoka oye awike Omuwa, Kalunga kaIsrael, e mu hokwa.

14 Omuwa ota ka langeka muIsrael omukwaniilwa ngoka ta ka dhima po ezimo lyaJeroboam.

15 Omuwa ota ka geela Israel, aantu notaa ka kakama, ngaashi enenge tali inyenge momulonga. Ota ka nakula mo Aaisraeli mevi ndika ewanawa ndyoka e li pe oohekulu, e te ya halakanithile handiyaka yomulonga Eufrat, molwashoka oya tukulutha ondjahi ye mokuninga iimenka yoshikalungakiintu Asheera.

16 Omuwa ota ka etha Israel, molwashoka Jeroboam okwa yono e ta fala Aaisraeli muulunde.”

17 Omunyekadhi gwaJeroboam okwa shuna kuTirza. Hela tuu a lyata oompadhi dhe peelo lyegumbo, ye omunona ota si.

18 Aaisraeli oye mu lili oosa e taye mu fumvike, ngaashi Omuwa a ti, sho a popitha omuntu gwe, omuhunganeki Ahija.

19 Ashihe shilwe shoka omukwaniilwa Jeroboam a ningi, iita mbyoka a hingi nonkene a lele, ayihe oya nyolelwa membo lyondjokonona yaakwaniilwa yaIsrael.

20 Jeroboam okwa li omukwaniilwa omimvo omilongo mbali nambali. Okwa si e ta fumvikwa, nomwana Nadab okwe mu landula muukwaniilwa.

21 Rehoboam yaSalomo okwa li e na omimvo omilongo ne nagumwe, sho a ningi omukwaniilwa gwaJuda, nokwa lele omimvo omulongo naheyali muJerusalem, oshilando shoka Omuwa e shi hogolola miikandjo ayihe yaIsrael, shi ninge epandja lyokugalikanena mo. Yina yaRehoboam oNaama Omuammoni.

22 Aajuda oya yono kOmuwa noya tukulutha ondjahi yOmuwa ye vule oohekulu ayehe.

23 Oya tungu omahala giinonoma noya dhike oongundhimanya nomandhindhiliko gaAsheera nokunonoma kiikulundundu nomomizile dhomiti.

24 Okwa li wo aalumentu naakiintu mboka ya kala muuholume momahala giinonoma yuupagani. Aajuda oya ningi iihuna ayihe mbyoka ya longwa kaantu mboka Omuwa a li e ya tidha mevi ndyoka komeho gAaisraeli.

25 Momumvo omutitano gwepangelo lyaRehoboam, Shishak, omukwaniilwa gwaEgipiti, okwa matukile Jerusalem.

26 Okwa yugu po omaliko agehe gotempeli nogambala. Okwa kutha po wo iikandekitho yoshingoli mbyoka Salomo a li e yi hambulitha.

27 Peha lyayo Rehoboam okwa hambulithile po iikandekitho yoshikushu nokwe yi pe aambala mboka ya li ye na oshimpwiyu shokutonatela eelo lyuuwa.

28 Aluhe omukwaniilwa nge ta yi kotempeli, nena aalangeli ohaa humbata iikandekitho noku yi shuna ishewe kongulu yetonatelo.

29 Ashihe shilwe shoka omukwaniilwa Rehoboam a ningi, osha nyolelwa membo lyondjokonona yaakwaniilwa yaJuda.

30 Methimbo alihe ndino Rehoboam naJeroboam oya li ya hingilathana iita pwaa na luthuwo.

31 Rehoboam okwa si nokwa fumvikwa mombila yaakwaniilwa moshilando shaDavid, nomwana Abia okwe mu landula muukwaniilwa.

15

1 Momumvo omutimulongo nahetatu gwepangelo lyaJeroboam, omukwaniilwa gwaIsrael, Abia okwa ningi omukwaniilwa gwaJuda,

2 nokwa lele omimvo ndatu muJerusalem. Yina oMaaka gaAbsalom.

3 Abia okwa longo iihuna yuulunde a fa he noini inekela Omuwa, Kalunga ke, mwaayihe, ngaashi hekulu David a ningile.

4 Ihe molwaDavid Omuwa, Kalunga ke, okwe mu pe omunona omumati, a landule he muukwaniilwa ye a tonatele Jerusalem.

5 Omuwa okwa gwanitha shika molwaDavid, ngoka a li a longo shoka sha hokiwa kOmuwa noina dhina iipango ye, kakele momukalo gwaUria Omuheti.

6 Rehoboam naJeroboam oya li ya hingilathana iita aluhe mepangelo lyaAbia.

7 Ashihe shilwe shoka Abia a ningi, osha nyolelwa membo lyondjokonona yaakwaniilwa yaJuda.

8 Abia okwa si e ta fumvikwa moshilando shaDavid, nomwana Asa okwe mu landula muukwaniilwa.

9 Momumvo omutimilongombali gwelelo lyomukwaniilwa gwaIsrael Jeroboam, Asa okwa ningi omukwaniilwa gwaJuda

10 nokwa lele omimvo omilongo ne nayimwe muJerusalem. Yinakulu oMaaka gaAbsalom.

11 Asa okwa ningi shoka sho opalela Omuwa, ngaashi hekulu David a ningile.

12 Moshilongo okwa tidha mo aaholume noohonda adhihe dha kalele miihuna pomahala giinonoma yuupagani nokwa kutha po iimenka ayihe ya li ya ningwa kaatetekeli ye.

13 Okwa kutha yinakulu Maaka uuthemba wuuvalekele, sho a hambulitha oshiyelekela oshinyanyalithi shaAsheera, oshikalungakiintu shokugandja oluvalo. Asa okwa yonagula po oshimenka e te shi fike po molusilu lwaKidron.

14 Asa nando ina yona po omahala agehe giinonoma yuupagani, okwa kala i itula mOmuwa nuudhiginini okukala kwe akuhe.

15 Okwa tula motempeli iinima ayihe he kwa li e yi yoololela Kalunga, osho wo iingoli, iisiliveli niinima mbyoka e yi yoololele Omuwa ye mwene.

16 Omukwaniilwa gwaJuda Asa nomukwaniilwa gwaIsrael Baasha oya hingilathana iita ethimbo alihe, sho ya li aakwaniilwa.

17 Baasha okwa ponokele Juda e ta tameke okuninga Rama oshilandohote, opo a tokole ondjila yokuya nokupita mo muJuda.

18 Nena omukwaniilwa Asa okwa kutha iisiliveli niingoli ayihe mbyoka ya li ya hupile motempeli nomombala e te yi tumu naambala ye kuDamaskus komukwaniilwa Benhadad gwaSiria, omuna gwaTabrimmon nomutekulu gwaHesjon, nelaka tali ti:

19 “Natu hangane, ngaashi ootate ya li. Iisiliveli niingoli mbika omulongelo gwoye. Teya po ehangano lyoye nomukwaniilwa gwaIsrael Baasha, opo a kuthe omatanga ge moshilongo shandje.”

20 Omukwaniilwa Benhadad okwa zimine ethaneko lyaAsa e ta tumu oondjayi dhiita nomatanga gawo, ya ka homone iilando yaIsrael. Oya kwata po Ijon, Dan, Abel Bet Maaka, omukuma gwopopepi netale lyaGalilea noshitopolwa ashihe shaNaftali.

21 Omukwaniilwa Baasha sho e shi uvu, okwa hulitha okutunga Rama e ta yi kuTirza.

22 Nena omukwaniilwa Asa okwa tumu elaka noshilongo ashihe shaJuda kaantu ayehe, ye ye okukutha po omamanya muRama nomiti ndhoka Baasha a li ta longitha metungo. Nomamanya nomiti ndhika Asa okwa tungu Geba moshitopolwa shaBenjamin naMispa, yi ninge ulandohote.

23 Ashihe shilwe shoka omukwaniilwa Asa a ningi, iilonga ye yuufule niilando mbyoka a tungu, oya nyolelwa membo lyondjokonona yaakwaniilwa yaJuda. Ihe muukulupe okwa li e na uuvu womagulu.

24 Asa okwa si nokwa fumvikwa moombila dhaakwaniilwa moshilando shaDavid, nomwana Jehosafat okwe mu landula muukwaniilwa.

25 Momumvo omutiyali gwepangelo lyaAsa, omukwaniilwa gwaJuda, Nadab yaJeroboam okwa ningi omukwaniilwa gwaIsrael nokwa lele omimvo mbali.

26 Okwa yono kOmuwa a fa he, ngoka e mu tetekela, nokwa fala Israel muulunde.

27 Baasha yaAhija, gwomezimo lyaIssaskar, okwa tukulile Nadab oshipotha e te mu dhipaga, manga Nadab a li a kondeka oshilando Gibbeton naakwiita ye muFilistia.

28 Shika osha ningwa momumvo omutitatu gwepangelo lyomukwaniilwa gwaJuda Asa. Osho ngeyi Baasha a landula Nadab muukwaniilwa waIsrael.

29 Polumwe okwa tameke okudhipaga ezimo alihe lyaJeroboam. Shika osha ningwa pahapu dhOmuwa e dhi lombwelitha omuntu gwe omuhunganeki Ahija gwokuShilo. Aakwanezimo lyaJeroboam ayehe oya dhipagwa, inaku hupa nando ogumwe.

30 Shika osha ningwa, oshoka Jeroboam okwa tukulutha ondjahi yOmuwa, Kalunga kaIsrael, nuulunde mboka a longo nosho a yonitha Aaisraeli.

31 Ashihe shilwe shoka Nadab a ningi, osha nyolelwa membo lyondjokonona yaakwaniilwa yaIsrael.

32 Omukwaniilwa gwaJuda Asa nomukwaniilwa gwaIsrael Baasha oya hingilathana iita ethimbo alihe ya li muukwaniilwa.

33 Momumvo omutitatu gwepangelo lyomukwaniilwa gwaJuda Asa, Baasha yaAhija okwa ningi omukwaniilwa gwaIsrael alihe, nokwa lele muTirza omimvo omilongo mbali nane.

34 Okwa yono kOmuwa e ta fala Israel muulunde ngashika omukwaniilwa Jeroboam ngoka e mu tetekela.

16

1 Omuwa okwa lombwele omuhunganeki Jehu yaHanani e te mu pe elaka ndika tali popi Baasha tali ti:

2 “Owa li omunima gwowala, ihe onde ku ningi omuwiliki gwaantu yandje Aaisraeli. Ihe owa yono wa fa Jeroboam nowa fala aantu yandje muulunde. Oondjo dhawo odha tukulutha ondjahi yandje,

3 onkee ano otandi ke ku komba po negumbo lyoye, ngaashi naanaa nda ningi Jeroboam.

4 Omukwanezimo lyoye kehe ta sile moshilando, ota ka lika po koombwa, naangoka ta sile melundu, ota ka lika po koontsa.”

5 Ashihe shilwe shoka Baasha a ningi niilonga ye ayihe yuufule oya nyolelwa membo lyondjokonona yaakwaniilwa yaIsrael,

6 Baasha okwa si nokwa fumvikwa muTirza, nomwana Ela okwe mu landula muukwaniilwa.

7 Elaka ndiyaka lyOmuwa tali popi Baasha negumbo lye, olya li lya pewa omuhunganeki Jehu moluulunde mboka wa ningwa kuBaasha, sho a yono kOmuwa. Okwa tukulutha ondjahi yOmuwa, hamoluuwinayi auke mboka a ningi ngaashi naanaa omukwaniilwa Jeroboam, ihe oshoka a dhipaga po ezimo lyaJeroboam alihe.

8 Momumvo omutimilongombali nahamano gwepangelo lyaAsa, omukwaniilwa gwaJuda, Ela lyaBaasha okwa ningi omukwaniilwa gwaIsrael, nokwa lele muTirza omimvo mbali.

9 Gumwe gwomaambala ye Simri, ngoka a li ondjayi yetata lyomatembakwiita okwe mu uvanene monanguwi. Esiku limwe muTirza Ela okwa li a kolwa maandjaArza, ngoka a li ha tonatele muuwa.

10 Simri okwe ya megumbo e ta dhipaga Ela, nokwe mu landula muukwaniilwa. Shika osha ningwa momumvo omutimilongombali nomutiheyali gwepangelo lyaAsa, omukwaniilwa gwaJuda.

11 Nanziya Simri sho a ningi omukwaniilwa, okwa dhipaga po ezimo alihe lyaBaasha. Ina hupitha omulumentu nando ogumwe gwomezimo ndyoka nenge kuume ke.

12 Osho Simri a dhipaga po ezimo alihe lyaBaasha pahapu ndhoka Omuwa a popi Baasha komuhunganeki Jehu.

13 Molwiimenka yawo nomolwashoka ya fala Israel muulunde, Baasha nomwana Ela oya pendutha ondjahi yOmuwa, Kalunga kaIsrael.

14 Ashihe shilwe shoka Ela a ningi, osha nyolelwa membo lyondjokonona yaakwaniilwa yaIsrael.

15 Momumvo omutimilongombali naheyali gwepangelo lyaAsa, omukwaniilwa gwaJuda, Simri okwa lele Israel omasiku gaheyali e li muTirza. Omatanga gAaisraeli oga li ga kondeka oshilando Gibbeton muFilistia.

16 Sho gu uvu kutya Simri okwa uvanene omukwaniilwa monanguwi nokwe mu dhipaga, oga kwaniileke ondjayi yiita Omri, a kale omukwaniilwa gwaIsrael.

17 Omri nomatanga ge oya thigi po Gibbeton e taa yi, ya ka kondeke Tirza.

18 Simri sho a mono kutya oshilando osha matukilwa, okwa yi mohote yomeni lyombala e ta tomeke ombala omulilo nokwa sile mo.

19 Shika osha ningwa molwokuyona kwe kOmuwa. Ngaashi omutetekeli gwe Jeroboam, naye wo okwa geyitha Omuwa nuulunde we mwene nasho a tula Israel muulunde.

20 Ashihe shilwe shoka Simri a ningi nasho a ningile omukwaniilwa oshinkumungu, oya nyolelwa membo lyondjokonona yaIsrael.

21 Aaisraeli oya li ya topoka: yamwe yomuyo oya li ya hala ya kwaniileke Tibni yaGinat, nayamwe oya gama kuOmri.

22 Pehulilo mboka ya gama kuOmri, oya sindana. Tibni a si, naOmri a ningi omukwaniilwa.

23 Osho ngaaka momumvo omutimilongondatu nogwotango gwepangelo lyaAsa, omukwaniilwa gwaJuda, Omri okwa ningi omukwaniilwa gwaIsrael nokwa lele omimvo omulongo nambali. Omimvo hamano dhotango okwa lele e li muTirza.

24 Nena okwa landa oshikulundundu shaSamaria iimaliwa yiisiliveli omayuvi gahamano komusamane gumwe, edhina lye Shemer. Omri okwa tungu ko oshilandohote e te shi luku Samaria, e shi lukile Shemer, mwene gwoshikulundundu.

25 Omri okwa yono kOmuwa e vule ayehe mbeyaka ye mu tetekela.

26 Okwa li a fa Jeroboam, okwa tukulutha ondjahi yOmuwa, Kalunga kaIsrael, nuulunde we nasho a fala aantu muulunde nomokusimaneka iimenka.

27 Ashihe shilwe shoka Omri a ningi niilonga ye ayihe oya nyolelwa membo lyondjokonona yaakwaniilwa yaIsrael.

28 Omri okwa si nokwa fumvikwa muSamaria, nomwana Ahab okwe mu landula muukwaniilwa.

29 Momumvo omutimilongondatu nahetatu gwepangelo lyomukwaniilwa Asa, Ahab yaOmri okwa ningi omukwaniilwa gwaIsrael nokwa lele muSamaria omimvo omilongo mbali nambali.

30 Okwa yono kOmuwa e vule aatetekeli ye ayehe.

31 Kasha li she mu gwanena okuyona ngaashi omukwaniilwa Jeroboam; okwa pitilile po e ta hokana Isebel, omuna gwomukwaniilwa gwaSidon, Etbaal, nokwa longele Baal.

32 Okwa tungile Baal otempeli muSamaria, e mu ningile oshiyambelo e te shi tula motempeli.

33 Okwa dhike wo oshiyelekela shoshikalungakiintu Asheera. Okwa tukulutha unene ondjahi yOmuwa, Kalunga kaIsrael, e vule aakwaniilwa yaIsrael ayehe ye mu tetekelele.

34 Muuyuni we Hiel gwokuBetel okwa tungulula Jeriko. Ihe ngaashi Omuwa a popitha nale Josua yaNun, Hiel okwa kanitha omwanamati osheeli Abiram, sho a fulu omukanka gwaJeriko, nomwanamati onkelo Segub, sho a kula omiyelo dhasho.

17

1 Omuhunganeki Omutishbe muGilead, edhina lye Elia, okwa lombwele omukwaniilwa Ahab a ti: “Medhina lyOmuwa, Kalunga kaIsrael omunamwenyo, ngoka tandi mu longele, otandi ku lombwele kutya omume nenge omvula itayi ka loka momimvo ndhika tadhi ya, okuninga tandi shi ti.”

2 Nena Omuwa okwa ti kuElia:

3 “Za po pehala ndika, u ye kuuzilo, u ka holame popepi nokalonga Kerit, kuuzilo waJordan.

4 Oto ka nwa omeya mokalonga nonda lombwele omadhilakola, ge ku etele iikulya.”

5 Elia okwa vulika kelombwelo lyOmuwa e ta yi, a ka kale pokalonga Kerit.

6 Okwa nu omeya mokalonga, nomadhilakola oge mu etele oshikwiila nonyama ongula kehe nongulohi.

7 Konima yethimbo omeya oga pwine mokalonga, oshoka omvula inayi loka.

8 Nena Omuwa okwa ti kuElia:

9 “Ngashingeyi inda koshilando Sarefat popepi naSidon, u kale ko. Onda lombwele omuselekadhi gumwe, e ku paluthe.”

10 Osho ngaaka Elia a yi kuSarefat. Sho e ya posheelo shoshilando, okwa mono omuselekadhi ta tyaya iikuni. Okwa ti kuye: “Kwatha ndje wo omeya, ndi nwe.”

11 Manga te ke ga tala, Elia okwe mu igidha ta ti: “Ou kwatha ndje wo, u etele ndje ko oshikwiila.”

12 Omuselekadhi okwa yamukula a ti: “Otandi gana kOmuwa, Kalunga koye omunamwenyo, kutya kandi na shikwiila. Ondi na ashike uusila weshambekela limwe moluyo nuugadhi mokayiga. Onde ya nkuka okutyaya uukuni, ngame ndi shune kegumbo, ndi ka ngalange okathima ketu nokamwandjemati. Otaka ka kala omwiha gwetu gwahugunina, notatu ka zinda kondjala e tatu si.”

13 Elia okwa ti kuye: “Ino tila; inda ngaa, u ka teleke. Ihe tango ningila ndje ko okakwiila, u ka ete kungame. Oshihupe otamu itelekele ne nomumwoyemati.

14 Oshoka Omuwa, Kalunga kaIsrael, ota ti: ‘Uusila itau ka pwa mo moluyo, nuugadhi itau ka manuka mo mokayiga, manga ngame Omuwa inaandi lokitha omvula.’ ”

15 Omuselekadhi okwa yi e ta ningi, ngaashi Elia e mu lombwele, noyo ayehe oya li ye na iikulya ya gwana omasiku ogendji.

16 Ngaashi Omuwa u uvanekitha Elia, uusila inau pwa mo moluyo, nomagadhi inaga pwa mo mokayiga.

17 Konima yethimbo omumati gwomuselekadhi okwa kwatwa koshigombo; uuvu owa geye nohugunina okwa si.

18 Omuselekadhi okwa ti kuElia: “Muntu gwaKalunga, owa ningi ndje ngiini? Nani owe ya mpaka, u dhimbuluthe Kalunga uulunde wandje, sho shi sithe omumwandje?”

19 Elia okwa ti: “Pe ndje omudhimba gwe.” Okwa taamba omudhimba miikaha ye, e te gu fala mondunda yopombanda moka a kala e te gu langeke kombete ye.

20 Nena okwa galikana muule a ti: “Omuwa, Kalunga kandje, oshike wa ningile omuselekadhi nguka iihuna yi thike mpaka? Okwa kala nangame ta sile ndje oshimpwiyu, ndele ngashingeyi owa dhipaga omwana.”

21 Nena Elia okwi inyongamene komumati e ta galikana ta ti: “Omuwa, Kalunga kandje, galulila omumati nguka omwenyo.”

22 Omuwa okwa yamukula egalikano lyaElia; omumati okwa yumuka nokwa tameke okufudha ishewe.

23 Elia okwa fala omumati kuyina e ta ti kuye: “Tala, omumwoye oye ngu e na omwenyo!”

24 Omuselekadhi okwa yamukula a ti: “Ngashingeyi ondi shi shi kutya ngoye omuntu gwaKalunga, nOmuwa ota popi shili mungoye!”

18

1 Konima yomathimbo, momumvo omutitatu guulumbu, Omuwa okwa ti kuElia: “Inda, u ka holoke koshipala shomukwaniilwa Ahab, notandi ka lokitha omvula.”

2 Elia nokwa yi. Ondjala muSamaria oya li ya geya.

3 Ahab okwi ithana Obadia, ngoka a li omutonateli mombala. (Obadia okwa li omusimaneki gwOmuwa omuyuuki.

4 Sho Isebel a li ta dhipaga po aahunganeki yOmuwa, Obadia okwa kutha mo muyo ethele e te ya holeke mekololo moongundu mbali dhomilongo oontano. Okwe ya sile oshimpwiyu te ya pe iikulya nomeya.)

5 Ahab okwa ti kuObadia: “Natu ye, tu ka konge koluthithiya kehe nokokalonga kehe moshilongo, tu tale, ngele otatu vulu okumona omwiidhi tagu gwanene uukambe noomulutiya, dhi kale dhi na omwenyo. Otatu ningi tu lye iimuna yetu ondjala.”

6 Oyu uvathana kutya shaa ngoka a ka shilile ombinga yimwe yoshilongo noyu uka kehe ngoka okombinga ye.

7 Obadia manga a li mondjila ye, ohaluka okwi itsu muElia. Sho e mu dhimbulula, okwe mu inyongamene e ta pula ta ti: “Ongoye tuu shili, tatekulu Elia?”

8 Elia okwa yamukula a ti: “Eeno, ongame Elia. Inda, u ka lombwele mwene gwoye omukwaniilwa kutya ondi li mpaka.”

9 Obadia okwa yamukula a ti: “Onda ningi shike, sho wa hala okutula ndje moshiponga shokudhipagwa komukwaniilwa Ahab?

10 Otandi gana kOmuwa, Kalunga koye omunamwenyo, kutya omukwaniilwa okwa ninga eshililo lyoku ku konga moshilongo kehe. Ngele mwene gwoshilongo okwa tseyitha kutya ku mo moshilongo she, Ahab okwa ganitha omuleli ngoka kutya ino monika.

11 Ngashingeyi owa hala, ndi ye ndi ke mu lombwele kutya ou li huka?

12 Ongiini, ngele Ombepo yOmuwa tayi ku kutha po nziyanziya e tayi ku fala keha inaali tseyika, shampa nda zi mpano? Nena shampa nda lombwele Ahab kutya ou li huka, ye ine ku mona we, ota ka dhipaga ndje. Dhimbulukwa kutya ohandi longele Omuwa nuuyuuki nomanga nda li omumatyona nokuli.

13 Nani ino kundana shoka nda ningi, Isebel sho a li ta dhipaga aahunganeki yOmuwa? Onda holeke po ethele lyomuyo momakololo, moongundu mbali dhomilongo oontano, e tandi ya sile oshimpwiyu tandi ya pe iikulya nomeya.

14 Ongiini ano to vulu okulombwela ndje, ndi ye nondi lombwele omukwaniilwa kutya oko u li huno? Ota ka dhipaga ndje!”

15 Elia okwa yamukula a ti: “Otandi ku uvanekele koshipala shOmuwa Omunankondoawike, ngoka handi mu longele, kutya otandi ka holoka koshipala shomukwaniilwa nena.”

16 Osho ngaaka Obadia a yi komukwaniilwa Ahab e te mu lombwele, naAhab okwa ka tsakaneka Elia.

17 Ahab sho e mu mono, okwa ti: “Ndishi ongoye ngaa — shipongalela shaIsrael!”

18 Elia okwa yamukula a ti: “Kandi shi shiponga. Ongweye — ngweye nezimo lyaho. Ne inamu vulika kiipango yOmuwa nomwa longele iimenka yaBaal.

19 Ngashingeyi lombwela Aaisraeli ayehe, ya tsakaneke ndje kondundu Karmel. Etelela wo aahunganeki yaBaal 450 naahunganeki yoshikalungakiintu Asheera 400 mboka haa li koshililo shomunyekadhi Isebel.”

20 Ahab okwa hiya Aaisraeli ayehe naahunganeki yaBaal, ya tsakanene kondundu Karmel.

21 Elia okwa yi kaantu e ta ti kuyo: “Sigo uunake tamu tengukile koombinga noombinga? Omuwa ngele oye Kalunga, mu longeleni; ihe Baal ngele oye Kalunga, mu longeleni!” Ihe aantu inaa tya sha nande.

22 Nena Elia okwa ti: “Ongame awike omuhunganeki gwOmuwa nda kala po, ihe aahunganeki yaBaal oye li 450.

23 Eteni oontsezi mbali; aahunganeki yaBaal naa kuthe po yimwe, naye yi hahale miintimbu, ye yi tule kiikuni — ihe inaa tema omulilo. Ngame osho wo tii ka ninga ontsezi onkwawo.

24 Nena aahunganeki yaBaal naa galikane kalunga kawo, nangame otandi ka galikana Omuwa. Ngoka ta yamukula mokutuma omulilo — oye Kalunga.” Aantu oyi igidha ya holola ezimino lyawo.

25 Nena Elia okwa ti kaahunganeki yaBaal: “Oshoka one mu li po oyendji, kutheni ontsezi, mu yi longekidhe tango. Galikaneni kalunga keni, ihe iikuni inamu yi tomeka omulilo.”

26 Oya kutha ontsezi ndjoka ya li ye yi etelwa, oye yi tsele e taa galikana Baal sigo omutenya. Oyi igidha ya ti: “Baal, tu zimina!” Oya dhana taa dhingoloka oshiyambelo shoka ya tungu. Ihe inaku uvika nando eyamukulo.

27 Pokati komutenya Elia okwa tameke oku ya nyekela ta ti: “Galikaneni muule! Ndishi oye ngaa kalunga! Otashi vulika e na uupyakadhi nenge e ki iyakula nenge a za po nenge pamwe ota kotha, mu pendutheni ashike!”

28 Osho ngaaka aahunganeki ya galikana muule shi vule shito yo taa ishata niimbele noomwele opahedhi yawo, sigo ombinzi ya popoka muyo.

29 Oya dhiginine okukudhila yo taa igidha, sigo opokati komutenya; ihe inaku uvika nando eyamukulo; inaku uvika nando ewi.

30 Nena Elia okwa ti kaantu: “Hedheni kungame.” Ayehe noye mu gongalele. Oye nokwa tungulula oshiyambelo shOmuwa shoka sha li sha kumunwa po.

31 Okwa kutha omamanya omulongo nagaali, kehe limwe olyomomazimo omulongo nagaali lya lukilwa aana yaJakob, omulumentu ngoka Omuwa e mu luku Israel.

32 Nomamanya ngaka okwa tungu oshiyambelo shokusimanekela ko Omuwa. Okwa fulu omukanka gwe shi kunduka, gu na uunene wa gwana omayemele gaali gomeya.

33 Nena okwa tula iikuni koshiyambelo e ta tetagula ontsezi miintimbu e te yi tula kiikuni. Okwa ti: “Udhitheni iiyuma ine omeya ne mu ga tile komayambo nokiikuni.” Oye shi ningi.

34 Elia okwa ti: “Shi ningeni ishewe,” — oyo noye shi ningi. Okwa ti: “Shi ningululeni natango,” — oyo noye shi ningi.

35 Omeya oga kunguluka noshiyambelo ashihe nogu udha omukanka.

36 Pethimbo lyiikulyandjambo yokomatango omuhunganeki Elia okwa hedha koshiyambelo e ta galikana ta ti: “Omuwa, Kalunga kaAbraham, Kalunga kaIsak naKalunga kaJakob, iholola ngashingeyi kutya ongoye Kalunga kaIsrael nangame omuntu gwoye nonda longo shika palombwelo lyoye.

37 Yamukula ndje, Omuwa, yamukula ndje, opo aantu mbaka ya tseye kutya ngoye, Omuwa, ongoye Kalunga, nongoye mwene to ya galulile kungoye.”

38 Omuwa okwa kulukitha omulilo e tagu lungunitha po efikilondjambo, iikuni nomamanya e tagu geteke evi nokulatha mo omeya momukanka.

39 Aantu sho ye shi mono, oyi ihata pevi e taa ti: “Omuwa oye Kalunga! Omuwa oye Kalunga!”

40 Elia okwe ya lombwele ta ti: “Kwateni aahunganeki yaBaal; inamu etha po nando ogumwe a hunuke!” Aantu oye ya kwata ayehe, naElia okwe ya fala kokalonga Kishon e te ya dhipagele ko.

41 Nena Elia okwa lombwele omukwaniilwa Ahab ta ti: “Ngashingeyi inda, u ka lye. Ondu uvite oshihomo shomvula tayi ya.”

42 Ahab manga a yi a ka lye, Elia okwa londo kondungu yondundu Karmel, nkoka i inyongamene pevi a tula omutse gwe pokati komagulu.

43 Okwa ti komumati gwe: “Inda, u ka tale lwokefuta.” Omumati okwa yi nokwa galuka ta ti: “Kandi wete ko sha.” Shika osha ningwa luheyali.

44 Olutiheyali okwa galuka ko e ta ti: “Ondi wete ko okakogo ke vule oshikaha shomuntu taka yeluluka mefuta.” Elia okwa lombwele omumati gwe a ti: “Inda komukwaniilwa Ahab, u mu lombwele, a kutile etembakwiita lye, a ye kegumbo, manga omvula inaayi mu kwata moshipala.”

45 Mokathimbo manga egulu lya li lya zigakana iikogo, ombepo oya tameke okupepa, nomvula onene oya tameke okupuuka. Ahab okwa londo metembakwiita lye e ta yi kuJesreel.

46 Oonkondo dhOmuwa odhe ya muElia; okwa manga oombwetelo dhe nokwa matuka ondjila ayihe kuJesreel a tetekela Ahab.

19

1 Omukwaniilwa Ahab okwa hokololele omukadhi Isebel shaa shoka Elia a ningi nonkene a dhipaga aahunganeki yaBaal.

2 Isebel okwa tumu elaka kuElia tali ti: “Ookalunga naa geele ndje, ndi se, ngele pethimbo ngaandika ngula itandi ku ningile, ngaashi wa ningile aahunganeki.”

3 Elia okwa li a tila nokwa yi ondapo, a ka holame; okwa kutha omumati gwe e ta yi kuBeersheba muJuda. Oko nkoka Elia a thigi omumati gwe,

4 ihe ye mwene okwa yi kombuga te ende omutenya aguhe. Okwa kankama e ta gondjo momuzile gwoshingondjo nokwa li a hala a se. Okwa galikana a ti: “Sha gwana, Omuwa, kutha ndje omwenyo gwandje, oshoka kandi shi omwaanawa ndi vule ootate.”

5 Okwa lala moshihwa e ta kotha. Ohaluka omuyengeli okwe mu pendutha e ta ti: “Penduka, u lye.”

6 Okwa lengalenga koombinga noombinga e ta mono oshikwiila noshiyuma shomeya popepi nomutse gwe. Okwa li e ta nu e ta lala ishewe.

7 Omuyengeli gwOmuwa okwa galuka e te mu pendutha olutiyali ta ti: “Penduka, u lye, opo ondjila yaahe ku vule oonkondo.”

8 Elia okwa penduka, okwa li e ta nu, iikulya noye mu koleke muule womasiku omilongo ne, sigo okondundu ondjapuki Sinai.

9 Nkwiyaka okwa yi mekololo e ta lala uusiku mboka. Ohaluka Omuwa okwe mu popitha ta ti: “Elia, oto longo shike mpano?”

10 Elia okwa yamukula a ti: “Omuwa, Kalunga Omunankondoawike, aluhe onde ku longele ngoye awike. Ihe Aaisraeli oya teya ehangano lyawo nangoye, oya kumuna po iiyambelo yoye noya dhipaga aahunganeki yoye ayehe. Ongame awike nda hupu ko — notaa kambadhala okudhipaga ndje wo!”

11 Omuwa okwa ti kuye: “Pita mo, u ka thikame koshipala shandje kondungu yondundu.” Nena Omuwa okwa pitilile po e ta pepitha ombepo ndjoka tayi tatula noondundu e tayi nyanyagula omamanya, ihe Omuwa ka li mo mombepo. Ombepo oya kodha okupepa, nokwa li ekakamo lyevi — ihe Omuwa ka li mo nande mekakamo lyevi.

12 Ekakamo olya landulwa komulilo — ihe Omuwa ka li mo nando momulilo. Omulilo nogwa landulwa kokapepo okapu.

13 Elia sho e ka uvu, okwa siikile oshipala she nelwaakani lye e ta piti mo e ta ka thikama posheelo shekololo. Ewi olya ti kuye: “Elia, oto ningi shike mpano?”

14 Elia okwa yamukula a ti: “Omuwa, Kalunga Omunankondoawike, onde ku longele aluhe — ngoye awike. Ihe Aaisraeli oya teya ehangano lyawo nangoye, oya kumuna po iiyambelo yoye noya dhipaga aahunganeki yoye ayehe. Ongame awike nda hupu ko — oyo notaa kambadhala okudhipaga ndje wo.”

15 Omuwa okwa ti: “Shuna kombuga popepi naDamaskus. Inda moshilando, u gwayeke Hasael, a ninge omukwaniilwa gwaSiria;

16 naJehu yaNimshi, a ninge omukwaniilwa gwaIsrael. Gwayeka Elisa lyaShafat gwokuAbel Mehola, e ku landule muuhunganeki.

17 Shaa ngoka ta hunuka okudhipagwa kuHasael, ota ka dhipagwa kuJehu, noshaa ngoka ta hunuka okudhipagwa kuJehu, ota ka dhipagwa kuElisa.

18 Otandi ka thigalitha aantu omayuvi gaheyali muIsrael — ayehe mboka yi itaala ndje noinaa tsa oongolo kuBaal nenge ya thipe iimenka ye.”

19 Elia okwa yi e ta adha Elisa ta pulula noonani mbali. Oya li nayakwawo omulongo nagumwe; naElisa okwa li pondjoko yahugunina. Elia okwa kutha elwaakani lye e te li umbile kombanda yaElisa.

20 Elisa okwa thigi po oonani dhe e ta landula Elia e ta ti: “Etha ndje, ndi ka laleke tate nameme, opo ndi ye tu ye pamwe.” Elia okwa yamukula a ti: “Eewa, shuna. Itandi ku indike.”

21 Nena Elisa okwa galukile koonani dhe e te dhi dhipaga po e ta teleke onyama a panda po oondjoko, dhi ninge iikuni yokutema. Okwa gandja onyama kaantu, oyo noye yi li po. Nena okwa yi e ta landula Elia noku mu yakula.

20

1 Omukwaniilwa gwaSiria Benhadad okwa hiya aakwiita ye ayehe e ta kwathelwa kaaleli yalwe omilongo ndatu nayaali ye na uukambe wawo nomatembakwiita. Okwa yi e ta kondeke Samaria noku shi kondjitha.

2 Okwa tumu aatumwa moshilando komukwaniilwa gwaIsrael Ahab ye na elaka tali ti: “Omukwaniilwa Benhadad ota pula,

3 u mu yoololele oshisiliveli shoye, aanyekadhi yoye aawanawa naamwoye aanankondo.”

4 Ahab okwa yamukula a ti: “Ka lombweleni mwene gwandje omukwaniilwa Benhadad kutya ngame nda zimine; ota vulu okukwata ndje po niinima yandje ayihe.”

5 Konima aatumwa oya galukile kuAhab ye na epulo lilwe lya za kuBenhadad tali ti: “Onde ku tumine elaka, u pe ndje oshisiliveli shoye, oshingoli shoye, aanyekadhi yoye naamwoye.

6 Ihe ngashingeyi ote ningi ngeyi. Ongula pethimbo ngaandika ote tumu aambala yandje, ye ye ya shilile ombala yoye nomagumbo gomalenga goye. Otaa kutha po shaa shoka taa tala shi na oshilonga.”

7 Omukwaniilwa Ahab okwa hiya aawiliki yoshilongo ayehe e ta ti kuyo: “Omu wete kutya omuntu nguka okwa hala oku tu teya po. Okwa tumine ndje elaka ta pula ndje aakiintu yandje naamwandje, oshisiliveli noshingoli shandje, nonda zimine.”

8 Aawiliki naantu ayehe oya yamukula ya ti: “Ino mu pulakena nando; ino shi pitika.”

9 Omolwashoka Ahab a yamukula aatumwa yaBenhadad ta ti: “Ka lombweleni mwene gwandje omukwaniilwa kutya onda zimina eindilo lyotango, ihe ite vulu okuzimina eindilo etiyali.” Aatumwa oya yi e taa galuka nelaka lilwe

10 lya za kuBenhadad tali ti: “Otandi ka eta aantu ya gwana okuyonagula po oshilando shoye shika nokukutha po iikumunwa nokuyuka po ayihe niikaha yawo. Ookalunga naa geele ndje, ndi se, ngele itandi shi ningi.”

11 Omukwaniilwa Ahab okwa yamukula a ti: “Ka lombweleni omukwaniilwa Benhadad kutya omukwiita gwolela oti itanga, ngele a kondjo, hamanga inaa kondja.”

12 Benhadad okwa taamba eyamukulo lyaAhab, manga yo nayakwawo, aaleli yalwe, ya li taa nu mootenda. Okwa lombwele aantu ye, yi ilongekidhile okumatukila oshilando, oyo noya yi miilonga.

13 Nena omuhunganeki gumwe e ya komukwaniilwa Ahab nokwa ti: “Omuwa ota ti: ‘Ino tila omatangakwiita ngoka omanene. Otandi ku pe esindano nena, noto ka tseya kutya ongame Omuwa.’ ”

14 Ahab okwa pula a ti: “Olye ta ka homona?” Omuhunganeki okwa yamukula a ti: “Omuwa ota ti, aakwiita aagundjuka mewiliko lyaaniikandjo oyo taa shi ningi.” Omukwaniilwa okwa pula: “Olye ta tameke okuhomona?” Omuhunganeki okwa yamukula a ti: “Ongoye.”

15 Nena omukwaniilwa okwi ithana aakwiita aagundjuka mboka ya li mewiliko lyaaniikandjo, ayehe kumwe 232. Opo ihe okwa hiya omatangakwiita gAaisraeli, aantu omayuvi gaheyali.

16 Ehomono olya tameke omutenya, manga Benhadad nayakwawo omilongo ndatu nayaali ya li ya kolwa mootenda dhawo.

17 Aakwiita aagundjuka oya humu ko tango. Oondaadhi dha li dha tumwa kuBenhadad, odhe mu tseyithile kutya ongundu yaakwiita otayi ya tayi zi kuSamaria.

18 Okwa gandja elaka ta ti: “Ya kwateni ye na omwenyo, ashihe shimwe, ngele otaa ya okukondja nenge okupula ombili.”

19 Aakwiita aagundjuka oya wilike ehomono ya landulwa komatangakwiita gaIsrael,

20 noshaa ngoka okwa dhipaga omuntu ngoka e mu ukilila. Aasiria oya fadhuka po, nAaisraeli oye ya landula, ihe Benhadad okwa hunuka po a kayila okakambe e li pamwe naakawilinkambe yamwe.

21 Omukwaniilwa Ahab okwa yi kelundu e ta yugu po uukambe nomatembakwiita e ta sindi esindano enene mokati kAasiria.

22 Nena omuhunganeki okwa yi komukwaniilwa Ahab e ta ti: “Inda, u ka koleke omatangakwiita goye e to ningi oompangela oombwanawa, oshoka omukwaniilwa gwaSiria ote ke ku homona ishewe poshitemamvula.”

23 Omalenga gomukwaniilwa Benhadad oga ti kuye: “Ookalunga yaIsrael oyokoondundu, nomolwashoka Aaisraeli oye tu sindi, ihe otatu ke ya sinda shili, ngele otatu kondjo nayo melundu.

24 Ngashingeyi kutha aaleli mboka omilongo ndatu nayaali peha lyawo, u tule po oondjayi dhokomalundu.

25 Nena hiya etangakwiita li thike pamwe naandyoka wa kanitha, li na uukambe nomatembakwiita pandjele ndjoka yonale. Otatu ka kondja nAaisraeli komalundu, nomoshikando shika otatu ke ya sinda.” Omukwaniilwa Benhadad okwa zimine e ta landula omayele gawo.

26 Oshitemamvula sha landula okwa hiya aantu ye e ta yi nayo koshilando Afek, a homone Aaisraeli.

27 Aaisraeli oya li ya hiywa noya li ya homata. Oya piti mo e taa yi noya yungu oontanda mbali dha taalelathana nAasiria. Aaisraeli oya li ya fa uungundu uyali wiikombo, manga Aasiria ya li yu udha elundu alihe.

28 Omuhunganeki okwa yi komukwaniilwa Ahab e te mu lombwele: “Omuwa ota ti ngeyi: ‘Molwashoka Aasiria otaa ti, ngame okalunga kokiikulundundu nohakokomalundu, otandi ku pe esindano okusinda etangakwiita lyawo enenenene, nangoye naantu yoye otamu ka tseya kutya ongame Kalunga.’ ”

29 Aasiria nAaisraeli oya kala moontanda dhawo omasiku gaheyali ya taalelathana. Mesiku etiheyali oya homonathana, nAaisraeli oya dhipaga Aasiria omayuvi ethele.

30 Mboka ya hupu ko, oya yi ontuku moshilando Afek, moka edhingililokuma lyoshilando lya kumukile omayuvi omilongo mbali nagaheyali yomuyo. Benhadad, ngoka wo a li a ka holama moshilando, okwa kala ta zi mongulu ndjika noku ka holama mundjiyaka.

31 Omalenga ge oga yi kuye e taga ti: “Otwa kundana kutya aakwaniilwa yaIsrael aanamutimahenda. Tu pitikila, tu ye komukwaniilwa gwaIsrael twa zala omahahi noongodhi moothingo, pamwe otashi tu kwatha, a hupithe omwenyo gwoye.”

32 Osho ngaaka ya zala omahahi noongodhi moothingo noya yi kuAhab taa ti: “Omupiya gwoye Benhadad ota ti: ‘Kwatha ndje, ndi kale ndi na omwenyo.’ ” Ahab okwa yamukula a ti: “Oku na ngaa omwenyo natango? Onawa! Kungame okwa fa omumwameme nokuli!”

33 Omalenga gaBenhadad oga tsuwa omukumo koshitya shoka “omumwameme” sha tumbulwa kuAhab noya ti mbala: “Benhadad omumwanyoko!” Ahab okwe ga lombwele: “Mu eteni kungame.” Benhadad sho a thiki, Ahab okwe mu ithana a londe metembakwiita lye pamwe naye.

34 Benhadad okwa ti kuye: “Otandi ke ku galulila iilando mbyoka tate e yi yugile ho e to vulu okweegulula oositola muDamaskus, naanaa ngaashi tate a ningile muSamaria.” Ahab okwa yamukula a ti: “Pauvathano ndika otandi ku etha.” Okwa hangana naye nokwe mu etha, a ye.

35 Pautho lyOmuwa, gumwe gwomongundu yaahunganeki okwa lombwele omuhunganeki mukwawo, e mu dhenge. Ihe okwa tindi,

36 onkee omuhunganeki a ti kuye: “Molwashoka wa tindi okuvulika kelaka lyOmuwa, onime otayi ke ku lya po, nanziya shampa wa zi pungame.” Sho a zi puye, onime oya holoka e tayi mu li po.

37 Nena omuhunganeki tuu ngoka okwa yi komuntu gulwe e ta ti: “Dhenga ndje!” Omulumentu nguka okwa dhenge noonkondo e te mu toshola.

38 Omuhunganeki okwi isiikile oshipala nonguwo e ti idhimbike e ta yi, a ka thikame pondjila a tegelela, omukwaniilwa gwaIsrael a pite po.

39 Omukwaniilwa sho a li ta pitilile po, omuhunganeki okwe mu igidha ta ti: “Nkeyama, onda li te kondjo molugodhi, omukwiita sho e eta kungame omutondi a kwatwa e ta ti: ‘Dhiginina omuntu nguka, opo ki iyake po. Ongoye to shi pulwa, u fute nomwenyo gwoye nenge iimaliwa iiyelele yoshisiliveli omayuvi gatatu.’

40 Ihe ngame onda li ndi ipyakidhila niinima yilwe, ndele omuntu ta yi ondapo.” Omukwaniilwa okwa yamukula a ti: “Owi ipangula ngoye mwene, ou na okufuta ondjo yoye.”

41 Omuhunganeki okwa siikulula oshipala she, nohaluka omukwaniilwa okwe mu dhimbulula kutya nani ogumwe gwomaahunganeki.

42 Nena omuhunganeki okwa ti komukwaniilwa: “Oohapu dhOmuwa otadhi ti: ‘Molwashoka owe etha omuntu ngoka nda ti, na dhipagwe, ongoye to ke shi futa nomwenyo gwoye mwene, netangakwiita lyoye otali ka hanagulwa po, molwashoka we etha etangakwiita lye li fadhuke po.’ ”

43 Omukwaniilwa okwa shuna kaandjawo kuSamaria a ninga omwenyo omwiinayi nokwa tyololoka.

21

1 Popepi nuuwa waAhab muJesreel opwa li oshitsambe shomulumentu gumwe edhina lye Nabot.

2 Esiku limwe Ahab okwa ti kuNabot: “Pe ndje oshitsambe shoye shomiviinu; osha kwatathana nuuwa wandje, onda hala ndi shi ninge oshikunino shiikwamboga. Otandi ke ku pa ngaa oshitsambe oshiwanawa shi shi vule, nenge, ngele wa hala, otandi ke shi futa ofuto ombwanawa.”

3 Nabot okwa yamukula a ti: “Oshitsambe shika onde shi thigulula kootatekulu. Omuwa ne shi keelele, ndi shi ku pe!”

4 Ahab okwa yi kegumbo a ninga omwenyo omwiinayi nokwa geela Nabot, sho e mu lombwele ngaaka. Okwa ka lala mombete ye a taalela mekuma noina lya sha.

5 Omunyekadhi gwe Isebel okwe ya kuye e ta pula: “Oshike wa tyololoka? Oshike itoo li?”

6 Ahab okwa yamukula: “Omolwoohapu dhaNabot e dhi lombwele ndje. Onde mu indile, ndi lande po oshitsambe she shomiviinu, nenge, ngele e shi hala, ndi mu pe shilwe, ihe okwa lombwele ndje kutya itandi shi pewa!”

7 Isebel okwa yamukula a ti: “Ndishi ngoye omukwaniilwa gwaIsrael nenge hangoye? Penduka, ndjangumukwa, u lye. Otandi ke ku monena oshitsambe shaNabot.”

8 Nena okwa nyola oontumwafo dhimwe medhina lyaAhab, e dhi sitomba nositombe yomukwaniilwa e te dhi tumu komalenga nokaawiliki yoshilando muJesreel.

9 Oontumwafo otadhi ti ngeyi: “Uvitheni esiku lyeidhiliko, gongeleni aantu ne mu kuutumbike Nabot komeho gawo.

10 Tuleni aantu yaamakaha yaali ye mu taalela, ye mu lundile ya tye, Nabot okwa tuku Kalunga nomukwaniilwa. Nena mu pititheni mo moshilando, ne mu mu dhipage nomamanya.”

11 Omalenga naawiliki yiilando yaJesreel oya ningi, ngaashi Isebel e shi ya lombwele.

12 Oyu utha esiku lyeidhiliko, ya gongele aantu e taa tula Nabot komeho gawo.

13 Aantu mbeyaka yaali yaamakaha oye mu lundile montaneho taa ti kutya okwa tuku Kalunga nomukwaniilwa. Nena okwa falwa pondje yoshilando e taye mu dhipaga nomamanya.

14 Elaka olya tuminwa Isebel tali ti: “Nabot a dhipagwa.”

15 Nanziya sho Isebel a taamba elaka, okwa ti kuAhab: “Nabot a si. Ngashingeyi inda, u ka kuthe oshitsambe shoka a tindi e shi ku landithe po.”

16 Nanziya Ahab okwa yi koshitsambe, e ke shi lale.

17 Nena Omuwa okwa ti kuElia, omuhunganeki a za muTishbe:

18 “Inda komukwaniilwa gwaSamaria Ahab. Oto ke mu adha moshitsambe shaNabot te ke shi lala.

19 Mu lombwela kutya Omuwa ota ti kuye: ‘Sho wa dhipaga omuntu, owa kutha po uuthiga we!’ Mu lombwela u tye, ngame ote ti: ‘Pehala ngaa mpoka oombwa dha lathele ombinzi yaNabot, opo tadhi ka lathela wo ombinzi yoye!’ ”

20 Ahab sho a mono Elia, okwa ti: “Mutondi gwandje, owa endja ndje mo nduno?” Elia okwa ti: “Eeno, owi igandja ngoye mwene thilu, u longe iihuna koshipala shOmuwa.

21 Omuwa ota ti kungoye: ‘Otandi ke ku undulila omupya. Otandi ke ku komba po notandi ka hanagula po aalumentu ayehe yomezimo lyoye, aagundjuka naakulupe.

22 Ezimo lyoye otali ka kala ngaashi lyomukwaniilwa Jeroboam yaNebat nolyomukwaniilwa Baasha yaAhija, oshoka owa geyitha ndje mokufala Israel muulunde.’

23 Kombinga yaIsebel Omuwa ota ti kutya oombwa otadhi ka lya omudhimba gwe pedhingililokuma lyaJesreel.

24 Shaa ngoka gwomezimo lyoye ta sile moshilando, ota ka lika po koombwa, noshaa ngoka ta sile melundu, ota ka lika po koontsa.”

25 (Kakwa li ngoka ti igandja ye mwene, a yone kOmuwa mokulonga iihuna ngaashi Ahab — ayihe okwe yi ningithwa komukadhi Isebel.

26 Okwa longo iisithahoni yuulunde, sho a longele iimenka, ngaashi Aayamori ya li haa ningi, mboka Omuwa a tidha moshilongo, opo Aaisraeli ya kale mo.)

27 Elia sho a mana okupopya, Ahab okwa tuula oonguwo dhe, e dhi ihula e ta zala ehahi. Okwa tindi okulya, a lala mehahi nokwe endaenda a lulilwa.

28 Omuwa okwa ti komuhunganeki Elia:

29 “Owa ndhindhilika tuu kutya Ahab okwi ifupipika koshipala shandje? Molwashoka a ningi ngeyi, itandi mu undulile we omupya nguka, manga e na omwenyo, ihe pethimbo lyomwana ezimo lye otandi ke li etela omupya.”

22

1 Pokati kaSiria naIsrael opwa li ombili omimvo mbali dha landula ko,

2 ihe momumvo omutitatu omukwaniilwa gwaJuda Jehosafat okwa ka talela po omukwaniilwa gwaIsrael Ahab.

3 Ahab okwa pula omalenga ge a ti: “Matsa omolwashike inaatu ninga nando osha, tu kuthe ko Ramot shaGilead komukwaniilwa gwaSiria? Ndishi oshetu!”

4 Ahab nokwa pula Jehosafat ta ti: “Oto ka ya pamwe nangame, tu ka homone Ramot?” Jehosafat okwa yamukula a ti: “Ondi ilongekidha nde ku fa nosho wo aakwiita yandje naakawilinkambe yandje.

5 Ihe tango tu puleni Omuwa.”

6 Ahab okwi ithanene mo aahunganeki ye thike lwopomathele gane, e te ya pula ta ti: “Nandi ye ndi ka homone Ramot nenge aawe?” Oya yamukula ya ti: “Shi matukila, Omuwa ote ku pe esindano.”

7 Ihe Jehosafat okwa pula a ti: “Kape na muhunganeki gulwe ngoka tatu vulu oku mu pula omayele gOmuwa?”

8 Ahab okwa yamukula a ti: “Oku na ngaa Mikaia yaImla. Ihe onde mu tonda, oshoka iha hunganekele ndje uuwanawa; aluhe uuwinayi auke.” Jehosafat okwa yamukula a ti: “Ino tya ngaaka.”

9 Nena Ahab okwi ithana elenga lye e te li lombwele, li ka tale Mikaia nanziya.

10 Aakwaniilwa mbaka yaali oya li yi inzandula moonguwo dhawo dhopaukwaniilwa e taa kuutumba kiipangelapundi yawo polupale pondje yosheelo shaSamaria, naahunganeki ayehe taa hunganeke komeho gawo.

11 Gumwe gwomuyo Sedekia yaKenaana okwa hambula ooniga dhiiyela iiluudhe e ta ti kuAhab: “Omuwa ta ti ngeyi: ‘Oto ka kondjitha Aasiria nooniga ndhika e to ya sindi thiluthilu.’ ”

12 Aahunganeki yalwe ayehe oye shi koleke wo taa ti: “Indeni, mu ka kondjithe Ramot notamu ka sindana. Omuwa ote ke mu pa esindano.”

13 Elenga ndiyaka lya li lya ka tala Mikaia, olya ti kuye: “Aahunganeki yalwe ayehe oya hunganekela omukwaniilwa elago, nangoye wo popya oohapu oombwanawa we ya fa.”

14 Ihe Mikaia okwa yamukula a ti: “Otandi uvaneke kOmuwa omunamwenyo kutya otii ka popya ashike shoka ta lombwele ndje.”

15 Sho e ya koshipala shomukwaniilwa Ahab, omukwaniilwa okwe mu pula a ti: “Mikaia, tse nomukwaniilwa Jehosafat natu ka homone Ramot, nenge aawe?” Mikaia okwa yamukula a ti: “Ka homoneni! Otamu ka sindana shili. Omuwa ote mu pe esindano.”

16 Ahab okwa yamukula a ti: “Ngele oto lombwele ndje medhina lyOmuwa, popya oshili! Olungapi ano ndi na oku shi ku lombwela?”

17 Mikaia okwa yamukula: “Ondi wete etangakwiita lyaIsrael lya halakana lya fa oonzi dhaa na omusita. NOmuwa okwa ti: ‘Aantu mbaka kaa na omukwatelikomeho; ya etheni ya ye kaandjawo nombili.’ ”

18 Ahab okwa ti kuJehosafat: “Inandi shi ku lombwela kutya iha hunganekele ndje uuwanawa? Aluhe uuwinayi auke!”

19 Mikaia okwa tsikile a ti: “Ngashingeyi pulakeneni shoka Omuwa ta ti! Onda mono Omuwa a kuutumba koshipangelapundi she megulu pamwe naayengeli ye ayehe ya thikama ontega naye.

20 Omuwa okwa pula a ti: ‘Olye ta ka kotokela Ahab, opo a ka ye a ka dhipagelwe kuRamot?’ Gumwe okwa ti ngeyi, nomukwawo okwa popi ngeyaka,

21 sigo ombepo ya holoka komeho tayi hedha kOmuwa e tayi ti: ‘Otandi ke mu kotokela.’

22 Omuwa okwa pula a ti: ‘To mu ende ngiini?’ Ombepo oya yamukula ya ti: ‘Otandi ka popitha aahunganeki yaAhab iifundja.’ Omuwa okwa ti: ‘Inda, u ke mu kotokele. Oto ke shi tompola.’ ”

23 Mikaia okwa hulitha a ti: “Omuwa okwa ningi aahunganeki yoye, ye ku fundje. Ihe ye mwene okwa tokola kutya oto ka adhika koshiponga!”

24 Nena omuhunganeki Sedekia okwa yi kuMikaia e te mu dhenge kolupanda ye ta pula ta ti: “Ombepo yOmuwa oya thigi ndje po uunake, yi popye nangoye?”

25 Mikaia okwa yamukula: “Oto ke shi mona, uuna to ka ya mongulu yimwe yokonima u ka holame.”

26 Nena omukwaniilwa Ahab okwa lombwele limwe lyomomalenga ge a ti: “Kwata Mikaia, u mu fale kuAmmon, omupangeli gwoshilando, nokuJoas, omuna gwokombanda.

27 Ya lombwela, ye mu tule mondjedhililo yo ye mu pe oshikwiila nomeya ageke, sigo tandi galuka nda sindana.”

28 Mikaia okwi igidha a ti: “Ngele oto galuka wa sindana, nena Omuwa ina popitha ndje!” Oye nokwa gwedha ko a ti: “Shi pulakeneni, amuhe, shoka nda popi!”

29 Nena omukwaniilwa gwaIsrael Ahab nomukwaniilwa gwaJuda oya yi, ya ka homone oshilando Ramot shaGilead.

30 Ahab okwa ti kuJehosafat: “Ngele tatu yi molugodhi, otandi ki idhimbika, ihe ngoye zala oonguwo dhoye dhopaukwaniilwa.” Osho ngaaka omukwaniilwa gwaIsrael a yi molugodhi i idhimbika.

31 Omukwaniilwa gwaSiria okwa li a lombwele oondjayi dhe dhomatembakwiita omilongo ndatu nayaali, yaa homone nando olye kakele komukwaniilwa gwaIsrael.

32 Sho ya mono Jehosafat, yo ayehe oya dhiladhila kutya oye omukwaniilwa gwaIsrael, noye mu galukile, ye mu ponokele. Ihe Jehosafat sho a kugu onkugo,

33 oya dhimbulula kutya nani haye omukwaniilwa gwaIsrael, noye mu etha.

34 Polumwe omukwiita Omusiria oku umbu omposi oshikuti sha yaha omukwaniilwa Ahab pokati kehuuyanza nongama ye. Ahab okwi igidha omuhingi gwetembakwiita lye a ti: “Nda yahwa, galula, tu ze mo molugodhi!”

35 Olugodhi sho lwa li lwa kwata miiti, omukwaniilwa Ahab okwa kala e egamena metemba lye lya taalela Aasiria. Ombinzi oya popoka ya zi moshaho e tayi ningi etente polupanda lwetemba, nokongulohi okwa si.

36 Etango sho tali ningine, onkundana ya taandele mAaisraeli tayi ti: “Shaa muntu na shune koshilongo shaandjawo nokoshilando shaandjawo!”

37 Osho ngaaka omukwaniilwa Ahab a si, nomudhimba gwe ogwa falwa kuSamaria e tagu fumvikwa.

38 Etembakwiita lye olya yogelwa pedhiya lyaSamaria, mpoka oombwa dha latha ombinzi ye, noohonda dhi iyogele po. Osha ningwa ngaashi Omuwa a tile.

39 Ashihe shilwe shoka omukwaniilwa Ahab a longele, ehokololo lyuuwa we wa tungilwa uulenga womayego goondjamba niilando mbyoka a tungu, oya nyolelwa membo lyondjokonona yaakwaniilwa yaIsrael.

40 Peso lye omwana Ahasia okwe mu landula muukwaniilwa.

41 Momumvo omutine gwepangelo lyomukwaniilwa gwaIsrael Ahab, Jehosafat yaAsa okwa ningi omukwaniilwa gwaJuda.

42 Okwa li e na omimvo omilongo ndatu nantano, nokwa lele muJerusalem omimvo omilongo mbali nantano. Yina oAsuba yaShilhi.

43 Okwa ningi shoka shu uka momeho gOmuwa a fa he Asa, ngoka e mu tetekela. Ihe omahala giinonoma yuupagani kaga li ga yonagulwa po, naantu oya tsikile okusaagelela omayambo nokulungunitha omatsininondjambo nkoka.

44 Jehosafat okwa panga ombili nomukwaniilwa gwaIsrael.

45 Ashihe shilwe shoka Jehosafat a longo, iilonga ye yuupenda ayihe nomalugodhi ge, oga nyolelwa membo lyondjokonona yaakwaniilwa yaJuda.

46 Okwa dhimi po oshihupe shaamati mboka aaholume noohonda ndhoka dha li tadhi longele piiyambelo yuupagani, mboka ya hupile ko muuyuni wahe Asa.

47 Evi lyaEdom olya li lyaa na omukwaniilwa; olya li lya lelwa komukalelipo a tulwa po komukwaniilwa gwaJuda.

48 Omukwaniilwa Jehosafat okwa tungu oosikepa dhenenefuta, dhi ka tale oshingoli kuOfir, ihe odha yonukile muEziongeber noinadhi thayila we.

49 Nena omukwaniilwa gwaIsrael Ahasia okwa gandja aantu ye, ya thayile pamwe naantu yaJehosafat, ihe Jehosafat okwa tindi.

50 Jehosafat okwa si nokwa fumvikwa moombila dhaakwaniilwa moshilando shaDavid, nomwana Joram okwa ningi omukwaniilwa peha lye.

51 Momumvo omutimulongo naheyali gwepangelo lyaJehosafat, omukwaniilwa gwaJuda, Ahasia yaAhab okwa ningi omukwaniilwa gwaIsrael e ta lele muSamaria omimvo mbali.

52 Okwa yono kOmuwa nokulandula ondjila ombwinayi yahe Ahab nayina Isebel noyomukwaniilwa Jeroboam, ngoka a yonitha Aaisraeli.

53 Okwa simaneke nokulongela Baal a fa he nokwa tukulutha ondjahi yOmuwa, Kalunga kaIsrael.