1

1

Ida Sang Prabu Salomo, putran Ida Sang Prabu Daud, ngamanggehang linggih idane ring kaprabon Israel, tur Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin idane ngamertanin ida, saha ngawinang kawisesan idane kalintang ageng.

2

Ida Sang Prabu Salomo mapaica prentah ring sakancan prakanggen idane sane ngamong rakyat panyiuan miwah sane ngamong rakyat panyatusan, miwah sakancan pamong prajane, sakancan pamimpin kulawargane, miwah sakancan rakyat sane lianan,

3 mangda ida, dane ipun sareng sami pada nyarengin ida ka genah panyungsungane ring Gibeon. Ida lunga mrika, santukan irika genah Kemah Linggih Ida Sang Hyang Widi Wasa sane pecak kakardi ring tegal melakange antuk Dane Musa, parekan Ida Sang Hyang Widi Wasa.

4 (Peti Prajanjiane, sampun wenten ring Yerusalem, kagenahang ring satunggiling kemah, sane kawangun antuk Ida Sang Prabu Daud, duk ida makta Peti Prajanjiane punika saking Kiryat-Yearim.)

5 Pamorboran aturan sane malakar antuk temaga, sane pecak kakardi antuk Dane Besaleel okan Dane Uri, putun Dane Hur, taler wenten ring Gibeon, ring ajeng Kemah Linggih Ida Sang Hyang Widi Wasa. Irika Ida Sang Prabu Salomo, kairing antuk rakyate sami ngaturang sembah ring Ida Sang Hyang Widi Wasa.

6 Ring ajeng Kemahe punika, ida sang prabu muspa ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa, masrana ngaturang aturan ring duur pamorboran aturane sane malakar temaga punika. Ida ngaturang wewalungan siu ukud, sane katampah tur kaborbor ring duur pamorboran aturane punika.

7

Ring wengi punika Ida Sang Hyang Widi Wasa mapakantenang raga ring Ida Sang Prabu Salomo, sarwi mataken sapuniki: “Apa ane lakar tunas kita teken Ulun?”

8

Ida Sang Prabu Salomo matur sapuniki: “Palungguh IRatu tansah nyinahang sih pasuecan sane ageng ring ajin titiange Daud, tur sane mangkin Palungguh IRatu nglugrain titiang ngentosin ida madeg ratu.

9 Duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, tegepangja janjin Palungguh IRatu sane sampun kardi Palungguh IRatu tumiba ring ajin titiange. Palungguh IRatu sampun ngamanggehang titiang dados ratu, sane ngreh satunggiling bangsa sane tan keni winilang akehipune.

10 Duaning punika, icenja titiang kawicaksanaan miwah kawidagdaan buat mrentah ipun. Yen nenten kadi asapunika, sapunapike jaga antuk titiang mrentah bangsa druen Palungguh IRatu sane ageng puniki?”

11

Ida Sang Hyang Widi Wasa nyaurin Ida Sang Prabu Salomo, sapuniki: “Kita suba milih ane patut. Kita tusing nunas kasugihan, arta brana, kabinawan, kapatian musuh-musuh kitane, wiadin umur panjang buat dewek kitane, nanging kita nunas kawicaksanaan muah pangresepan, apanga kita nyidayang mrentah kaulan Ulune, ane serahang Ulun teken kita.

12 Ulun lakar mapaica kawicaksanaan muah pangresepan teken kita. Sajaba ento, Ulun masih lakar ngicen kita kasugihan, arta brana, muah kabinawan, lebihan teken sakancan pararatu ane suba madeg malunan wiadin ane lakar madeg durian teken kita.”

13

Sasampune punika Ida Sang Prabu Salomo raris kesah saking genah panyungsungane ring Gibeon, inggih punika genah Kemah Linggih Ida Sang Hyang Widi Wasa, raris mawali ka Yerusalem. Irika ida mrentah wong Israele makasami.

14 Ida raris munduhang prajurit sane nunggang kreta siu nanggu samas akehipun, miwah prajurit nunggang kuda roras tali akehipun. Prajurit-prajurite punika, abagian genahang ida ring Yerusalem, tur sisanipun genahang ida ring kota-kota sane lianan.

15 Sapanyeneng idane, akeh mas miwah perake ring Yerusalem asah ring akeh batune, miwah akeh taru arase asah ring taru aane sane biasa.

16 Parasudagar ida sang prabu ngetangang kuda-kuda sane katumbas saking Mesir miwah Kewe,

17 miwah kreta-kreta sane katumbas saking Mesir. Sudagar-sudagare punika tumuli ngadol kuda miwah kreta punika ring pararatune ring Het miwah ring Siria. Kretane punika sane asiki mapangarga aji tigang atak bidang jinah perak, miwah kudane asiki mapangarga aji karobelah bidang jinah perak.

2

1

Ida Sang Prabu Salomo mapakayun jaga ngwangun Perhyangan Agung genah nyungsung Ida Sang Hyang Widi Wasa, miwah ngwangun puri pabuat ida ngraga.

2 Ida ngandikayang pangayah sane ngajang lakar sareng pitung dasa tali akehipun, miwah pangayah sane ngandik batu ring pagunungan wenten ulung dasa tali akehipun. Samalihipun wenten pangenter sareng tigang tali tigang atak diri sane ngamongang pakaryane punika.

3

Ida Sang Prabu Salomo tumuli ngutus utusan nangkil ring Ida Sang Prabu Hiram, ratune ring Tirus, saha kadulurin atur sapuniki: “Ledang idewa taler mapakardi ring titiang, pateh sakadi pakardin idewane marep ring ajin titiange Sang Prabu Daud, rikala idewa ngaturin ida taru aras buat anggen ida ngwangun purin idane.

4 Sane mangkin titiang mamanah ngwangun Perhyangan buat ngluihang Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin titiange. Perhyangane punika jaga dados genah sane suci, genah kaulan titiange miwah titiang ngaturang sembah ring Ida, masrana morbor menyan kastanggi, genah titiange terus-tumerus jaga ngaturang roti suci ring Ida, genah titiange ngaturang aturan maborbor nyabran semeng miwah sore, kadi asapunika taler ring rahina Sabate, ring Rerainan Bulan Barune, miwah rerainan sane lianan, buat ngluihang Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin titiange. Ida sampun nitahang wong Israele mangda nglaksanayang indike punika salami-laminipun.

5 Titiang mamanah jaga ngwangun Perhyangan sane ageng, santukan Widin titiange agungan ring Widi sane lianan.

6 Sujatinipun, nenten wenten anak sane mrasidayang ngwangun Perhyangan pabuat Ida Sang Hyang Widi Wasa, santukan yadiastun langite punika linggah pisan taler nenten jaga mrasidayang mamuat Ida. Duaning punika, kadi asapunapike antuk titiang jaga ngwangun Perhyangan pabuat Ida, sajawining wantah jaga dados genah titiang morbor menyan pabuat Ida Sang Hyang Widi Wasa.

7 Sane mangkin icenja titiang tukang-tukang sane uning ngukir, pande mas, perak, temaga miwah besi, miwah uning makarya wastra ungu, biru miwah barak. Ipun jaga makarya sareng-sareng ring tukang-tukang sane saking Yehuda miwah Yerusalem, sane kaselik antuk ajin titiange Sang Prabu Daud.

8 Titiang uning, kadi asapunapi indik kaduegan undagi-undagi druene, duaning punika icenja titiang taru aras, cemara miwah cendana sane saking Gunung Libanon. Titiang nyadia jaga ngutus kaulan titiange buat nyarengin kaula druene,

9 sajeroning nyawisang taru sane akeh punika, santukan Perhyangan sane jaga wangun titiang punika patut ageng tur ngangobin.

10 Pabuat sangun tukang-tukang druene, titiang jaga ngaturin idewa trigu kalih tali ton, gandum kalih tali ton, toya anggur samas tali liter miwah minyak saitun samas tali liter.”

11

Ida Sang Prabu Hiram ngaturin Ida Sang Prabu Salomo surat pasaur, sane dagingipun kadi asapuniki: “Santukan Ida Sang Hyang Widi Wasa asih sueca ring kaulan Idane, Ida sampun ngadegang idewa dados ratun kaulan Idane punika.

12 Pujija Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin Israele, sane ngwentenang akasa miwah pretiwine. Ida sampun ngicen Ida Sang Prabu Daud putra sane wicaksana, widagda miwah weruh ring saluiring paindikan. Sane mangkin putran idane punika mapakayun jaga ngwangun Perhyangan pabuat Ida Sang Hyang Widi Wasa, miwah puri pabuat ida ngraga.

13 Titiang jaga ngaturin idewa tukang sane wicaksana tur widagda, sane mawasta Huram.

14 Memennyane kawit saking suku Dan, miwah bapanipune jadma uedan Tirus. Ipun uning makarya barang-barang sane malakar antuk mas, perak, temaga, besi, batu miwah taru. Ipun uning taler makarya wastra biru, ungu, barak miwah lenen. Ipun uning makarya ukir-ukiran mawarni-warni, miwah nuut saananing gambar sane karsayang. Becik taler ipun makarya sinarengan ring tukang-tukang idewa tur sinarengan ring anake sane makarya ring ajin idewa, Sang Prabu Daud.

15 Duaning punika, sane mangkin icenja titiang trigu, gandum, toya anggur miwah minyak saitun sane sampun janjiang idewa punika.

16 Ring Gunung Libanon titiang jaga ngebah sakancan taru aras sane arsayang idewa, raris akit-akitang titiang sakadi rakite, tumuli anyudang titiang ring segarane ngantos rauh ring Yope. Saking irika idewa mrasidayang ngambil tur makta taru-taru punika ka Yerusalem.”

17

Ida Sang Prabu Salomo raris nyacah jiwan sawatek wong sunantara sane magenah ring jagat Israel, pateh sakadi cacah jiwa sane pecak kamargiang antuk ajin idane Sang Prabu Daud. Irika tumuli kapanggih wenten wong sunantara 153.600 diri sane magenah ring jagat Israel.

18 Saking pantaran wong sunantara punika, 70.000 nikayang ida ngajang reramon, 80.000 nikayang ida ngandik batu ring pagunungan, miwah 3.600 dados pangenter sane ngamongang pakaryane punika.

3

1

Ida Sang Prabu Daud sampun nyawisang genah pabuat genah Perhyangan Agung punika. Genahe punika wenten ring Yerusalem ring Gunung Moria, inggih punika genah sane pecak kanggen genah panyosohan gandum antuk I Arauna, wong Yebus punika. Ida Sang Prabu Salomo ngawitin ngwangun,

2 ring sasih sane kaping kalih, taun sane kaping pat panyeneng idane.

3 Perhyangan Agung sane kawangun antuk Ida Sang Prabu Salomo, panjangnyane pitulikur meter, miwah linggahnyane sia meter.

4 Rongan sane pinih ajeng linggahnyane asah ring linggah Perhyangane, inggih punika sia meter, tur tegehnyane seket pat meter. Rongane punika, saking tengah kalapisin antuk mas murni.

5 Rongane sane ageng kapasangin papan taru aras tur kalapisin antuk mas murni, tur ring papane punika kukir pepindan wit korma miwah ante.

6 Ida sang prabu mayasin Perhyangan Agung punika antuk sesocan sane becik-becik miwah antuk mas sane karauhang saking jagat Parwaim.

7 Ida nglapisin tembok Perhyangane, lambang, jejeneng miwah lawangnyane antuk mas. Ring temboknyane tukang ukire ngukir pepindan malaekat.

8 Rongan sane pinih tengah, kawastanin Genah Sane Maha Suci, panjangnyane sia meter, miwah linggahnyane sia meter, asah ring linggah Perhyangan Agunge. Tembok Genah Sane Maha Suci punika kalapisin antuk mas, sane bobotnyane wenten kalih dasa ton.

9 Mas sane kanggen paku bobotipun wenten 570 gram, miwah rongan sane wenten ring loteng taler kalapisin antuk mas.

10

Ida taler mrentahang tukang-tukang idane, mangda makarya arca mapinda malaekat kekalih, sane malakar antuk logam, tur kalapisin antuk mas, raris kagenahang ring Genah Sane Maha Suci.

11 [11-13] Irika pepindan malaekate punika kagenahang majejer tur marep kapamedale. Asing-asing pepindan malaekate punika maderbe kampid kekalih, asing-asing kampidnyane punika panjangnyane 2,2 meter, tur kebat ka samping, ngantos sane kebat ka tengah tanggunyane matemu ring basan tengah rongane, miwah sane kebat ka samping tanggunyane nganteg ring temboke bilang samping. Dadosipun panjang kampidnyane sane kebat punika wenten sia meter.

12

13

14 Korden panyeleng Genahe Sane Maha Suci punika kakaryanin antuk kain lenen miwah lakar sane tiosan, sane kacelub antuk warna biru, tangi miwah barak, saha kagambarin pepindan malaekat.

15

Ida Sang Prabu makarya pilar kekalih. Asing-asing pilar punika tegehipun limolas tengah meter, tumuli kagenahang ring arepan Perhyangan Agunge. Asing-asing pilar punika madaging kapu-kapu sane tegehipun 2,2 meter.

16 Muncuk pilare punika kapayasin antuk ante malilit miwah woh-wohan delima sane malakar antuk temaga satus bungkul.

17 Pilare punika kajujukang ring samping kiwa miwah tengen pamedal Perhyangane, sane asiki ring sisi kelod kawastanin Yakin, miwah sane asiki ring sisi kaler, tur kawastanin Boas.

4

1

Ida Sang Prabu Salomo makarya pamorboran aturan, malakar antuk temaga, linggahnyane sia meter mrepat, miwah tegehnyane petang meter atengah.

2 Ida taler makarya jambangan ageng sane bunter, malakar antuk temaga, dalem ipun 2,2 meter linggah basan tengahipune 4,4 meter miwah ilehanipune wenten 13,2 meter.

3 Tepin jambangane punika makaileh madaging pepayasan kalih jajar, inggih punika ajajar baduuran miwah sane malih ajajar betenan. Pepayasane punika marupa pepindan banteng jagiran, sane kajangka madeket dados asiki sareng ring jambangane punika.

4 Jambangane punika kagenahang ring tundun banteng temagane roras ukud, sane majujuk marep nyatur arah, inggih punika: marep kaler tetiga, kangin tetiga, kelod tetiga, miwah kauh tetiga.

5 Bibih jambangane punika, tebelnyane wenten 75 melimeter. Bibih jambangane punika pateh sakadi pialane, tur pakantenanipun sakadi bungan bakunge sane kembang. Jambangane punika mrasidayang muat toya sawatara nem dasa tali liter akehipun.

6 Ida taler makarya pane temaga adasa. Lelima kagenahang ring sisi kelod Perhyangan Agunge miwah sane malih lelima kagenahang ring sisi kaler. Pane-panene punika kanggen genah masehin wewalungan sane jaga kanggen aturan maborbor. Toyane sane ring jambangane sane ageng punika kanggen pawasuhan antuk parapanditane.

7

[7-8] Ida taler makarya tatakan lampu malakar antuk mas, adasa akehipun, manut sakadi pola sane biasa. Sajaba punika, ida taler makarya meja adasa. Tatakan lampu miwah mejane punika kagenahang ring rongan sane pinih ageng ring Perhyangan Agunge, sabilang samping madaging tatakan lampu lelima miwah meja lelima. Lianan ring punika ida taler makarya bokor mas satus akehipun.

8

9

Ida taler makarya natar ring jeroan pabuat genah parapanditane, miwah natar ring jabaan. Lawang korin natare kekalih punika kakaput antuk temaga.

10 Jambangane ageng punika kagenahang ring bucu kelod kangin Perhyangan Agunge.

11

[11-16] Dane Huram taler makarya pangorengan-pangorengan, sekop miwah bokoran. Dane muputang sakancan prabot sane janjiang dane ring Ida Sang Prabu Salomo, sane patut karyanin dane pabuat Perhyangan Agunge, inggih punika:

- Pilar kekalih.
- Kapu-kapu kekalih sane kapasang ring muncuk pilare.
- Ukir-ukiran ante melilit ring asing-asing kapu-kapune punika.
- Buah delima temaga samas bungkul, sane kapasang dados kalih jajar ngilehin asing-asing kapu-kapu punika.
- Kreta adasa.
- Pane temaga adasa.
- Jambangan ageng.
- Banteng temaga roras ukud, sane natakin jambangane punika.
- Pangorengan, sekop miwah garpu.

Dane Huram, kepalan tukange punika, ngaryanin sakancan prabot punika antuk temaga sane magilap, sakadi sane kapangandikayang antuk Ida Sang Prabu Salomo, buat jaga kanggen ring Perhyangan Agung Ida Sang Hyang Widi Wasa.

12

13

14

15

16

17

Ida sang prabu sampun nyangka prabote punika makasami ring panyangkane ring Lebak Yordane, ring pantaran desa Sukot miwah Seredane.

18 Kadi asapunika akehnya prabot sane kakaryanin, kantos nenten wenten anak mrasidayang ngetang berat temagane sane kagunayang.

19

Ida Sang Prabu Salomo taler makarya prabot malakar mas, buat jaga kanggen ring Perhyangan Agung, inggih punika: Pasepan, meja genah roti sane katurang ring Ida Sang Hyang Widi Wasa,

20 tatakan lampu miwah lampu sane malakar antuk mas murni, sane patut kanyit ring arepan Genah Sane Maha Suci, satinut ring sane karencanayang,

21 pepayasan sekar, lampu miwah sepit,

22 prabot buat ngamademang lampu, bokoran, pinggan buat wadah menyan miwah panci buat makta baa. Sakancan prabote punika malakar antuk mas murni. Lawang Perhyangan Agung sane ring jabaan, miwah lawange sane jaga ngranjing ka Genah Sane Maha Suci, makasami kakaput antuk mas.

5

1

Sasampun Ida Sang Prabu Salomo muputang pakaryan idane ring Perhyangan Agunge, barang-barang sane pecak katurang antuk ajin idane Sang Prabu Daud, minakadinipun perak, mas miwah barang-barang sane lianan, sami genahang ida ring panyimpenan barang-barang Perhyangan Agunge.

2

Sasampune punika Ida Sang Prabu Salomo raris ngesengin sakancan pamimpin suku miwah palingsehan wong Israele, mangda rauh mapunduh ring Yerusalem, gumanti jaga ngambil Peti Prajanjian Ida Sang Hyang Widi Wasa saking Sion, Kotan Ida Sang Prabu Daud jaga kabakta ka Perhyangan Agung.

3 Wong Israele raris mapunduh, ring Rerainan Pondok Daune.

4 Sasampune parapamimpine sami pada mapunduh, irika wong Lewine raris negen Peti Prajanjiane punika,

5 tumuli kabakta ka Perhyangan Agung. Parapandita miwah parawong Lewine taler ngingsirang Kemah Linggih Ida Sang Hyang Widi Wasa miwah sakancan prabotnyane, tumuli kabakta ka Perhyangan Agung.

6 Ida Sang Prabu Salomo miwah sakancan bangsa Israele, sami mapunduh ring arepan Peti Prajanjiane punika, sarwi ngaturang aturan biri-biri miwah banteng akeh pisan kantos tan keni antuk ngwilangin.

7 Sasampune punika parapanditane raris negen Peti Prajanjian Ida Sang Hyang Widi Wasa punika ngranjing ka Perhyangan Agung, tur kagenahang ring Genahe Sane Maha Suci, ring sor kampid pepindan malaekate.

8 Kampidnyane sane kebat punika nekepin Peti Prajanjiane miwah sanan panegenannyane.

9 Tanggun sanane punika prasida kakantenang antuk asing-asing anak sane majujuk beneng ring arepan Genah Sane Maha Suci, nanging nenten kanten saking genahe sane lianan. (Sanane punika kantun irika kantos rauh mangkin.)

10 Ring tengah Peti Prajanjiane punika nenten madaging punapa-punapi, sajawining batu matulis kalih tebih, sane pecak kagenahang antuk Dane Musa, dawege ring Gunung Sinai, duk Ida Sang Hyang Widi Wasa makarya prajanjian ring bangsa Israele, rikala ipun wau rauh saking Mesir.

11

[11-14] Sakancan panditane sane wenten irika, bebas saking giliran klompoknyane suang-suang, sami sampun pada nyuciang ragannyane. Samaliha sakancan juru kidung wong Lewine, minakadinipun: Dane Asap, Heman, Yedutun miwah kadang wargannyane, sami pada ngrangsuk busana malakar kain lenen. Parawong Lewine punika ngadeg ring sisi kangin pamorboran aturane, saha ngagem cengceng miwah kecapi, tur kasarengin antuk parapandita sane ngupin trompet sareng satus kalih dasa diri. Parajuru kidunge, kadulurin antuk suaran trompete, cengceng miwah tetabuhan sane lianan, kalintang anut pisan, muji Ida Sang Hyang Widi Wasa, saha makidung sapuniki: “Pujija Ida Sang Hyang Widi Wasa, santukan Ida punika kalintang becik, tur sih pasuecan Idane langgeng salami-laminipun.”

Rikala parapanditane punika medal saking Perhyangan Agunge tan dumade Perhyangane raris kalikub antuk mega sane masinar malantaran galang tejan Ida Sang Hyang Widi Wasa sane ngranayang ulap, kantos parapanditane punika nenten mrasidayang nglanturang ngancangin upacara pangubaktine punika.

6

1

Sasampune punika, Ida Sang Prabu Salomo raris ngastawa, sapuniki: “Duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, Palungguh IRatu sampun ngarsayang jaga malinggih ring mega miwah ring genahe sane peteng dedet.

2 Sane mangkin titiang sampun ngwangun Perhyangan Agung buat linggih Palungguh IRatu salami-laminipun.”

3

Sawatek wong Israele sami pada majujuk irika. Sang prabu tumuli ngarepin ipun, saha nunasang ipun merta ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa.

4 Sapuniki pangandikan idane: “Pujija Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin Israele! Ida suba ngamanggehang prajanjian Idane, ane kardi Ida teken ajin tiange, Sang Prabu Daud, dugase Ida masabda kene:

5 ‘Ngawit uli dugase Ulun ngajak kaulan Ulune pesu uli Mesir, kanti kayang jani, tusing ada kota ane pilih Ulun di tanah Israele, buat dadi tongos nyujukang Perhyangan ane dadi linggih Ulune. Buina tusing ada anak ane pilih Ulun buat lakar mimpin kaulan Ulune Israel.

6 Nanging ane jani Ulun suba milih Yerusalem dadi tongos nyungsung Ulun, muah kita Daud, buat mrentah kaulan Ulune.’ ”

7

Ida Sang Prabu Salomo malih nglanturang pangandika, sapuniki: “Ajin tiange ngrencanayang buat ngwangun Perhyangan, buat nyungsung Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin Israele,

8 nanging Ida Sang Hyang Widi Wasa masabda teken ida, kene: ‘Beneh pesan kita makeneh nyujukang Perhyangan buat linggih Ulune,

9 sakewala kita tusing lakar nyidayang nyujukang. Nanging pianak kitane, pianak buah basang kitane, ane lakar nyujukang Perhyangan Ulune.’

10

Ane jani Ida Sang Hyang Widi Wasa suba nagingin janjin Idane. Tiang suba ngentinin ajin tiange madeg ratu di Israel, tur tiang suba nyujukang Perhyangan buat nyungsung Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin Israele.

11 Tiang suba nglinggihang di Perhyangan Agunge, Peti Prajanjian ane misi tebihan batu matulis prajanjian, ane kakardi baan Ida Sang Hyang Widi Wasa ngajak bangsa Israele.”

12

Sasampune punika, ring arepan rakyate sami, Ida Sang Prabu Salomo raris mamargi tur ngadeg ring arepan pamorboran aturane, sarwi nyakupang tangan ngastawa.

13 Ida Sang Prabu Salomo sampun makarya panggung sane malakar temaga, sane linggahipun 2,2 meter mrepat, miwah tegehipune 1,3 meter, tur kagenahang ring basan tengah natare. Ida munggah ring panggunge punika, tumuli matedoh, ring arepan rakyate sami sarwi nyakupang tangan muspa ka langite.

14 Ida ngastawa sapuniki: “Duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, Widin Israele, ring sakancan langite miwah pretiwine nenten wenten Widi sane nyamenin Palungguh IRatu. Palungguh IRatu ngamanggehang prajanjian Palungguh IRatu, samaliha Palungguh IRatu nyinahang sih pasuecan Palungguh IRatu ring kaula druene, rikalaning ipun sairing ring Palungguh IRatu saking saguluking manah.

15 Palungguh IRatu sampun ngamanggehang prajanjian sane kardi Palungguh IRatu ring ajin titiange Daud. Ring rahina puniki sakancan sabdan Palungguh IRatu sampun kadagingan.

16 Duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, Widin Israele, sane mangkin ledang Palungguh IRatu ngamanggehang taler prajanjian sane lianan, sane kardi Palungguh IRatu ring ajin titiange, rikala Palungguh IRatu masabda ring ida mungguing salah tunggal katurunan idane, tansah jaga wenten sane mrentah dados ratun wong Israele, yening katurunan idane punika pageh satinut ring Palungguh IRatu, sakadi sane sampun laksanayang ida.

17 Duaning punika, duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, sane mangkin dumadakja kadagingan sakancan janjin Palungguh IRatune ring parekan druene Daud.

18

Duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, punapike Palungguh IRatu wiakti jaga kayun malinggih ring mrecapada ring pantaran manusane? Sujatinipun, sakancan langite nenten mrasidayang dados linggih Palungguh IRatu punapi malih Perhyangan Agung sane wangun titiang puniki.

19 Duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, Widin titiange! Titiang puniki parekan Palungguh IRatu! Pirengangja pangastawan titiange, tur daginginja pinunas titiange sane aturang titiang ring ayun Palungguh IRatu.

20 Cingakja Perhyangan Agung puniki siang miwah latri. Palungguh IRatu sampun majanji mungguing genahe puniki dados genah nyungsung Palungguh IRatu. Duaning punika pirengangja pinunas titiange, rikalaning titiang tangkil tur ngastawa ring Perhyangane puniki.

21 Pirengangja pangastawan titiange miwah pangastawan kaula druene Israel, rikala ipun nangkil tur ngastawa ring genahe puniki. Pirengangja pinunas titiange, miwah ampurayangja titiang saking linggih Palungguh IRatune ring suargan.

22

Yening wenten anak sane kadalih maiwang marep ring timpalipune, raris kabakta ring pamorboran aturan druene ring Perhyangan Agung puniki, buat jaga masumpah mungguing ipun tan paiwang,

23 duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa pirengangja saking suargan, tur tepasinja parekan Palungguh IRatu. Sisipangja jadmane sane iwang sakadi patutipun, tur bebasangja jadmane sane tan paiwang.

24

Yening kaula druene Israel kakaonang antuk meseh-mesehipune, malantaran ipun sampun madosa ring ayun Palungguh IRatu, tur sasampune punika, yen ipun mawali tangkil ring ayun Palungguh IRatu ring Perhyangan Agung puniki, saha ngasorang dewek ngastawa nunas pangampura ring Palungguh IRatu,

25 pirengangja pinunas ipune saking suargan. Ampurayangja dosan kaula druene, tur baktaja ipun mawali ka tanah sane sampun paicayang Palungguh IRatu ring ipun miwah ring paraleluuripune.

26

Yening Palungguh IRatu muntet sabeh, santukan kaula druene sampun madosa ring ayun Palungguh IRatu, tur sasampune punika, yen ipun kapok tur umedek ring Perhyangan Agung puniki, saha ngasorang dewek ngastawa ring ayun Palungguh IRatu,

27 duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, pirengangja pinunasipune saking suargan, tur ampurayangja dosa-dosan parekan druene, bangsa Israel, tur urukja ipun nglaksanayang paindikan sane patut. Sasampune punika, duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, tedunangja sabeh ring tanah druene puniki, sane sampun paicayang Palungguh IRatu ring kaula druene, makadados pusakanipune.

28

Yening jagate puniki katempuh antuk sayah ageng wiadin grubug, wiadin tetanduran gandume karusak antuk mrana balang, wiadin angin baret wiadin yen kaula druene kagebug antuk meseh-mesehipune, wiadin wenten sakit pinakit ring pantaranipune,

29 pirengangja pinunasipune. Yening wenten salah tunggil kaula druene Israel, nandang duhkita banget pisan raris ipun nyakupang lima ngastawa ring Perhyangan Agung puniki,

30 pirengangja pangastawanipune. Pirengangja pinunas ipune saking linggih Palungguh IRatu ring suargan tur ampurayangja ipun. Palungguh IRatu ngwikanin daging pepineh manusane. Paicayangja ring jadmane suang-suang, manut sakadi sane sampun kacawisang pabuat ipun,

31 mangda kaula druene prasida ajerih tur satinut ring Palungguh IRatu sakantun ipun urip ring jagat sane paicayang Palungguh IRatu ring paraleluur titiange.

32

Yening wenten wong sunantara sane magenah ring panegara sane doh, miragi indik kagungan miwah kawisesan Palungguh IRatu miwah indik Palungguh IRatune tansah mapakardi ayu, tumuli ipun ngastawa ring Perhyangan Agung puniki,

33 pirengangja pangastawanipune. Saking suargan genah Palungguh IRatune malinggih, pirengangja pinunasipune, tur daginginja paindikan sane tunas ipun ring Palungguh IRatu, mangda sakancan bangsane ring jagate prasida uning ring Palungguh IRatu, tur satinut ring Palungguh IRatu, sakadi sane kalaksanayang antuk kaula druene Israel. Malantaran punika ipun jaga uning, mungguing Perhyangan Agung sane sampun wangun titiang puniki, mula dados genah nyungsung Palungguh IRatu.

34

Yening Palungguh IRatu nitahang kaula druene medal ka payudan nglawan meseh-mesehipune, tur ipun ngastawa ring ayun Palungguh IRatu yadian ring dija jua genahipune, tur ipun marep ka kota seselikan Palungguh IRatune miwah marep ka Perhyangan Agung sane sampun wangun titiang pabuat Palungguh IRatu puniki,

35 pirengangja pangastawan ipune. Pirengangja pinunas ipune saking suargan, tur icenja ipun molih ring rana.

36

Yening kaula druene ngardi dosa pamantuka ring ayun Palungguh IRatu, (santukan nenten wenten jadma sane nenten madosa) tur sajeroning duka Palungguh IRatu manggayang ipun kakaonang antuk meseh-mesehipune, raris ipun katawan tur kabakta ka panegara sane lianan, yadiastun upami panegara punika doh pisan,

37 pirengangja pangastawan kaula druene. Yening ring panegarane punika ipun kapok tur ngastawa ring ayun Palungguh IRatu, saha ngangkenin ambate ageng dosa miwah kacorahan sane sampun laksanayang ipun, pirengangja pinunasipune, duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa.

38 Yening ring panegara punika ipun sawiakti tur saking jujur kapok, sinambi ngastawa ring ayun Palungguh IRatu marep ka jagate puniki, inggih punika jagat sane sampun paicayang Palungguh IRatu ring paraleluur titiange miwah marep ka kota sane sampun selik Palungguh IRatu, ping kalih marep ka Perhyangan Agung puniki, sane sampun wangun titiang pabuat Palungguh IRatu,

39 rarisang pirengang pangastawanipune. Saking linggih Palungguh IRatune ring suargan, pirengangja pinunasipune, tur suecaninja ipun miwah ampurayangja sakancan dosan kaula druene.

40

Sane mangkin, duh Ratu Widin titiange, cingakja titiang tur pirengangja sakancan pangastawan sane katurang ring genahe puniki.

41 Duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, sane mangkin rarisangja matangi, tur ngranjing ka Perhyangan Agung puniki, kasarengin antuk Peti Prajanjiane, sane makadados lawat kawisesan Palungguh IRatune, tur malinggihja irika ngantos salami-laminipun. Mertaninja parapandita druene, ring saluiring laksanannyane, samaliha dumadakja sawatek kaula druene sami pada bagia, malantaran sih pasuecan Palungguh IRatune ring ipun.

42 Duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, sampunangja tulaka sang prabu sane sampun selik Palungguh IRatu punika. Elingangja sih pasuecan Palungguh IRatune sane tumiba ring parekan druene Daud.”

7

1

Rikala Ida Sang Prabu Salomo muputang pangastawan idane, raris wenten geni tumurun saking akasane ngeseng sakancan aturan sane sampun katurang punika, miwah galang tejan Ida Sang Hyang Widi Wasa sane dumilah nglikub Perhyangan Agunge.

2 Santukan Perhyangan Agunge sampun kalikub antuk galang dumilah, kenginan parapanditane nenten mrasidayang ngranjing ka Perhyangan Agung.

3 Rikala wong Israele ngeton genine tumurun saking akasane, miwah galange nglikub Perhyangan Agunge, ipun sareng sami raris sumungkem kantos muanipune nganteg tanah, ngaturang sembah ring Ida Sang Hyang Widi Wasa. Makasami pada muji Ida malantaran kabecikan miwah sih pasuecan Idane sane langgeng.

4 Sasampune punika Ida Sang Prabu Salomo miwah rakyate pada ngaturang aturan ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa.

5 Ida ngaturang banteng 22.000 ukud miwah biri-biri 120.000 ukud, makadados aturan karahayuan. Kadi asapunika Ida Sang Prabu Salomo miwah rakyate sami mlaspas Perhyangan Agunge punika.

6 Parapanditane pada ngadeg ring genahe sane sampun kacawisang buat dane, miwah parawong Lewine pada ngadeg mapapas ring parapanditane punika, sarwi muji Ida Sang Hyang Widi Wasa antuk tetabuhan sane sampun kacawisang antuk Ida Sang Prabu Daud. Dane pada ngidungang kidung kapujian sane sampun kapangandikayang ring dane antuk Ida Sang Prabu Daud, sapuniki: “Sih pasuecan Idane punika langgeng salami-laminipun.” Risedek rakyate pada kantun majujuk, parapanditane raris pada ngupin trompet.

7

Ida Sang Prabu Salomo raris nyuciang puser natare, inggih punika natar sane magenah ring arepan Perhyangan Agunge, tur sasampune punika, ida raris ngaturang sakancan aturan sane maborbor, aturan sesajen miwah muluk-muluk wewalungan sane kanggen aturan karahayuan. Indike punika margiang ida kadi asapunika, santukan pamorboran aturan sane malakar temaga sane sampun kardi ida punika, nenten mrasidayang muat sakancan aturane punika.

8

Irika Ida Sang Prabu Salomo miwah wong Israele sami pada marerainan Pondok Daun pitung rahina suenipun. Akeh pisan jadmane sane marerainan punika, inggih punika ngawit saking margine sane ngranjing ka Hamat sane baler, ngantos rauh ring tepi siring jagat Mesire bedelod, bek madaging jadma.

9 Ipun marerainan buat mlaspas pamorboran aturane punika pitung rahina suenipun. Sasampune punika malih pitung rahina suennya, ipun pada maayu-ayu masuka-sukan. Ring rahinane sane ka pamuput, ipun raris ngwentenang upacara panutup.

10 Wusan punika, benjangipun ring tanggal tigalikur sasih sane kaping pitu, Ida Sang Prabu Salomo raris ngandikayang rakyate mangda pada budal. Ipun sareng sami pada marasa bagia, malantaran sakancan merta sane sampun kapaicayang antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa ring kaulan Idane bangsa Israel, ring Ida Sang Prabu Daud miwah ring Ida Sang Prabu Salomo.

11

Sasampun Ida Sang Prabu Salomo muputang Perhyangan Agung miwah purine, samaliha sida karya muputang sakancan rencanan idane,

12 Ida Sang Hyang Widi Wasa raris mapakantenang raga ring ida rikalaning wengi. Ida Sang Hyang Widi Wasa masabda ring ida, sapuniki: “Ulun suba mireng pangastawan kitane, tur Ulun nampi Perhyangan Agunge ene, makadadi tongos ngaturang aturan teken Ulun.

13 Buin pidanja, yen Ulun nyampet ujan wiadin nekaang balang ngamah asil panene, wiadin nibakang grubug sig kaulan Ulune,

14 yen ia ngastawa teken Ulun muah kapok tur ngutang laksanannyane ane dursila, Ulun lakar mirengang pangastawannyane uli suargan tur lakar ngampurayang dosa-dosannyane, muah nadiang buin tanahnyane gemuh landuh.

15 Ulun lakar macingak teken Perhyangan Agunge ene muah sedia mirengang sakancan pangastawan ane katurang dini,

16 sawireh Ulun suba nyelik, tur nyuciang Perhyangane ene, buat dadi tongos nyungsung Ulun sakayang-kayang. Ulun lakar nyingak muah nyayubin Perhyangane ene kanti salawas-lawasne.

17 Yening kita saking satia tuu ngayahin Ulun, buka ane kalaksanayang baan bapan kitane Daud, buina satinut teken pidabdab Ulune, muah nglaksanayang sapatitah Ulune ane suba titahang Ulun teken kita,

18 Ulun lakar ngamanggehang prajanjian ane gae Ulun ngajak bapan kitane Daud, dugase Ulun ngorahang teken ia, mungguing bangsa Israele tan mari lakar kaprentah baan katurunannyane.

19 Nanging yening kita muah kaulan kitane taen lakar mamurug pidabdab muah sapatitah Ulune teken kita, tur nyungsung Widi ane lenan,

20 ditu Ulun lakar nyisipang kita uli gumi ane suba paicayang Ulun teken kita, tur Ulun lakar ngutang Perhyangan Agunge ane suba suciang Ulun dadi tongos nyungsung Ulun. Sakancan bangsane lakar pada ngewerin muah seneb nepukin Perhyangane ene.

21

Ane jani Perhyangan Agunge ene kaluihang pesan, nanging buin pidan asing-asing anak ane ngliwat dini lakar pada angob tur lakar matakon kene: ‘Ngudiang dadi kene pakardin Ida Sang Hyang Widi Wasa, marep teken gumi muah Perhyangan Agunge?’

22 Ditu anake lakar pada masaut kene: ‘Sawireh bangsane ene suba ngutang Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widinnyane, ane suba nantan paraleluurnyane rarud uli Mesir. Ia suba ngaturang ayah teken widi-widi, tur nyungsung widine ento. Ento kranane Ida Sang Hyang Widi Wasa suba nibakang bencanane ene teken ia.’ ”

8

1

Kalih dasa taun suenipun Ida Sang Prabu Salomo ngwangun Perhyangan Agunge punika miwah purin idane.

2 Ida taler ngamecikang kota-kota sane katurang ring ida antuk Ida Sang Prabu Hiram, tur ida ngandikayang mangda wong Israele pada magenah ring kota-kotane punika.

3 Ida ngrampas wewidangan Hamat miwah Soba,

4 miwah makarya benteng ring kota Tadmor sane ring tegal melakange. Ida ngamecikang sakancan kota-kotane ring Hamat, sane dados kota panyimpenan bebekelan.

5 Ida Sang Prabu Salomo taler ngamecikang kota-kota sane inucap ring sor puniki, luire: Bet-Horon Luanan miwah Bet-Horon Tebenan (kota sane mabenteng miwah gapurannyane madaging pangalang-alang),

6 kota Baalat, sakancan kota sane anggen ida genah panyimpenan bebekelan, miwah kota-kota sane anggen ida ngenahang sakancan kuda miwah kretan idane. Ida muputang sakancan rencanan idane buat ngwangun ring Yerusalem, ring Libanon miwah ring sakuub wewidangan sane prentah ida.

7 [7-8] Sakancan katurunan wong Kanaane, sane nenten kapademang antuk wong Israele, daweg ipune ngaug tanahe punika, sami kadadosang pangayah rodi antuk Ida Sang Prabu Salomo. Bangsa-bangsane punika, luiripun wong Het, wong Amori, wong Peris, wong Hewi miwah wong Yebus. Katurunan bangsa-bangsane punika kantun dados panjak ngantos rauh mangkin.

8

9 Wong Israele nenten wenten sane kadadosang pangayah rodi, nanging kadadosang prajurit, prakangge, kusir kreta miwah panunggang kuda.

10 Prakangge sane ngamongang pangayah rodine buat ngarap pakaryan wewangunan sane mawarni-warni punika, wenten 250 diri akehipun.

11

Ida Sang Prabu Salomo raris ngingsirang rabin idane, okan sang prabu saking Mesir saking Kota Daud ka puri sane kardi ida pabuat rabin idane punika. Pangandikan idane sapuniki: “Tusing beneh ia nongos di purin Ida Sang Prabu Daud, ratun wong Israele, sawireh asing-asing tongos ane laad dadi tongos Peti Prajanjiane ento suci.”

12

Ida Sang Prabu Salomo raris ngaturang aturan ring Ida Sang Hyang Widi Wasa ring duur pamorboran aturane sane sampun kardi ida ring arepan Perhyangan Agunge.

13 Nyabran rerainan ida ngaturang aturan maborbor, satinut ring sane kasuratang ring Cakepan Pidabdab Dane Musa, minakadinipun ring Rerainan Sabat, Rerainan Bulan Baru miwah tigang rerainan sane rauh ngataun, inggih punika Rerainan Roti Tan Paragi, Rerainan Masan Panen miwah Rerainan Pondok Daun.

14 Satinut ring pidabdab sane sampun kadabdab antuk ajin idane Sang Prabu Daud, ida raris nabdab pakaryan parapanditane nyabran rahina, miwah pakaryan wong Lewine sane nyarengin parapanditane, buat ngaturang kidung puji-pujian, miwah nglaksanayang pakaryan danene. Ida taler nabdab parapajagaan Perhyangane, kadadosang klompok-klompok pasukan, sane patut ngamargiang tetegenanipune nyabran rahina ring asing-asing gapurane, satinut ring sapatitah Ida Sang Prabu Daud, parekan Ida Sang Hyang Widi Wasa.

15 Sakancan titah sane sampun kapaicayang antuk Ida Sang Prabu Daud, ring parapandita miwah parawong Lewine, ngeniang indik genah panyimpenan arta branane miwah pariindik sane lianan, sami kalaksanayang sabecik-becikipun.

16

Sane mangkin sakancan pakaryan Ida Sang Prabu Salomo sami sampun puput. Ngawit saking masang dasar Perhyangan Agunge ngantos ka pamuput pakaryane punika sami labda karya.

17

Sasampune punika Ida Sang Prabu Salomo raris lunga ka Esion-Geber miwah ka Elot, pelabuhan sane ring Teluk Akaba, ring tanah Edom.

18 Irika Ida Sang Prabu Hiram ngaturin ida kapal-kapal, sane kamargiang antuk parajuragan miwah wong kapal Ida Sang Prabu Hiram sane nyayeng segara. Parajuragan miwah wong kapale punika, kasarengin antuk juragan Ida Sang Prabu Salomo, raris malayar ka panegara Opir, tur rikalan ipune mawali saking irika, ipun makta mas langkungan ring limolas tali kilogram akehipun pabuat Ida Sang Prabu Salomo.

9

1

Ida Sang Raja Putri ring Seba mireng kabinawan Ida Sang Prabu Salomo, tur ida raris lunga ka Yerusalem misadia mintonin Ida Sang Prabu Salomo antuk makudang-kudang pitaken sane sengkil-sengkil. Ida kairing antuk pangiring idane akeh pisan saha makta unta sane mamuat wewangen, sesocan miwah mas akeh pisan. Rikala ida katemu ring Ida Sang Prabu Salomo, ida raris nakenang saluiring pitaken sane menggah ring pakayunan idane.

2 Ida Sang Prabu Salomo nyaurin pitakene punika makasami. Nenten wenten sane sengkil antuk ida nerangang.

3 Ida Sang Raja Putri saking Seba mirengang kawicaksanaan Ida Sang Prabu Salomo, miwah ngaksi puri sane sampun wangun ida.

4 Ida ngaksi rayunan sane kasodayang ring genah ida sang prabu marayunan, genah paraprakanggen idane, tata kraman pangenter purine miwah pangangge sane anggen ipun, miwah panganggen paraparekane sane ngancangin ida sajeroning marayunan wiadin mainum-inuman, miwah aturan-aturan sane aturang ida ring Perhyangan Agung. Indike punika ngawinang Sang Raja Putri engsek tur angob.

5

Ida raris matur ring Ida Sang Prabu Salomo, sapuniki: “Saluiring sane piragi titiang ring panegaran titiange ngeniang indik idewane miwah kawicaksanaan idewane punika sawiakti pisan!

6 Nanging sadurung titiang newek rauh tur ngeton indike punika makasami, titiang nenten ngega. Sujatinipun, sane piragi titiang punika durung wenten angan atenga. Kawicaksanaan miwah kasugihan idewane sawiaktinipun langkungan ring sane kabaosang antuk anake.

7 Ambate aget jadmane sane ngancangin idewa, sane setata polih sela ring ajeng idewane buat miragiang wacanan idewane sane wicaksana!

8 Pujija Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin idewane! Ida sampun nyinahang kadi asapunapi Ida nyuecanin idewa dados ratun wong Israele mangda idewa mrentah sajeroning parab Idane. Santukan Ida sih sueca ring kaulan Idane Israele, tur Ida mapakayun jaga miara ipun salawas-lawasnya, kenginan Ida sampun ngadegang idewa dados ratun bangsane punika, mangdane idewa mrasidayang ngamanggehang pidabdab miwah kadilan.”

9

Ida raris ngaturang bebaktan idane ring Ida Sang Prabu Salomo, inggih punika mas sane katahipun langkungan ring petang tali kilogram, miwah wewangen lan sesocan akeh pisan. Nenten naenin wenten wewangen sane kadi asapunika becikipun, sakadi sane katurang antuk Sang Raja Putri saking Seba ring Ida Sang Prabu Salomo.

10

(Kaulan Ida Sang Prabu Hiram miwah kaulan Ida Sang Prabu Salomo sane makta mas saking Opir, taler makta taru cendana miwah sesocan.

11 Taru cendana punika kanggen undag antuk Ida Sang Prabu Salomo, buat ring Perhyangan Agung miwah ring purin idane, taler kanggen kecapi miwah gambus buat parajuru kidunge. Sadurung punika, nenten naenin wenten paindikan sane kadi asapunika ring tanah Yehuda.)

12

Ida Sang Prabu Salomo ngaturin Ida Sang Raja Putri saking Seba sakancan paindikan sane arsayang ida. Sajaba punika, ida taler ngaturin Sang Raja Putri aturan sane lianan, sane makadados pangwales babaktan Ida Sang Raja Putri. Sasampune punika, Sang Raja Putri miwah parapangiring idane raris mawali ka panegara Seba.

13

Nyabran taun Ida Sang Prabu Salomo molih mas tigalikur tali kilogram akehipun,

14 sajabaning pajeg sane kataur antuk paradagang miwah parasudagare. Pararatune ring tanah Arab miwah parabupatine ring wewengkon Israele taler pada ngaturang perak miwah mas ring ida.

15 Ida Sang Prabu Salomo makarya tameng ageng-ageng satak katahipun, tur asing-asing tamenge punika kakaput antuk mas sane maencak pitung kilogram akehipun,

16 miwah tameng-tameng sane alitan, tur asing-asing tamenge punika kakaput antuk mas maencak tigang kilogram akehipun. Tameng-tamenge punika makasami genahang ida ring gedong sane mawasta Gedung Wanadri Libanon.

17

Ida sang prabu taler sampun makarya singasana sane ageng. Singasanane punika abagian kakaput antuk danta miwah sane malih abagian kakaput antuk mas murni.

18 Singasanane punika madaging undag nemnem, miwah tatakan cokor sane kakaput antuk mas, sane katepang ring singasanane punika. Ring samping singasanane punika madaging tangan, sane ring sabilang sampingnyane madaging arca singa majujuk.

19 Sajaba punika wenten malih arca singa roras akehipun, sane majujuk ring tanggu-tanggun undage sabilang samping. Ring kaprabon sane lianan, durung naenin wenten singasana sane kadi asapunika.

20

Sakancan gelas druen Ida Sang Prabu Salomo, makasami malakar antuk mas, miwah sakancan prabote sane ring Gedong Wanadri Libanon sami malakar antuk mas murni. Sapanyeneng Ida Sang Prabu Salomo, perake kabaos nenten wenten pangarganipun.

21 Ida madue kapal-kapal samudra, sane malayar sareng-sareng ring kapal-kapal druen Ida Sang Prabu Hiram. Nyabran tigang taun kapal-kapal idane punika rauh tur makta mas, perak, danta, kedis merak miwah bojog.

22

Ida Sang Prabu Salomo sugihan miwah wicaksanaan ring pararatune sane lianan ring jagate.

23 Pararatune punika sami pada rauh nunas tetimbangan ring ida, misadia mirengang kawicaksanaan sane kapaicayang antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa ring ida.

24 Asing-asing pararatune punika sami pada makta aturan pabuat Ida Sang Prabu Salomo, minakadinipun: Barang-barang sane malakar antuk perak miwah mas, pangangge, sanjata, wewangen, kuda miwah bagal. Indike punika nglantur nyabran taun.

25

Ida Sang Prabu Salomo taler madue badan kreta miwah badan kuda petang tali akehipun miwah kuda tunggangan roras tali akehipun. Kreta miwah kudane punika abagian genahang ida ring Yerusalem miwah sisanipun genahang ida ring kota-kota sane lianan.

26 Ida jumeneng ratu ngwengku pararatune ring sawewidangan irika, ngawit saking Tukad Eprate ngantos rauh ring jagat wong Pilistine miwah ngantos rauh ring tepi-siring jagat Mesire.

27 Sapanyeneng idane, akeh perake ring Yerusalem pateh sakadi akeh batune, tur akeh taru arase pateh sakadi akeh taru aa sane biasa.

28 Ida Sang Prabu Salomo ngrauhang kuda saking Mesir miwah saking sakancan negara sane lianan.

29

Sapanglanturipun, babad Ida Sang Prabu Salomo saking pangawit rauh ka pamuput kasuratang ring Cakepan Babad Nabi Natane, ring Cakepan Ramalan Dane Ahia sane saking Silo, miwah ring Cakepan Wahyun Dane Nabi Ido, sane taler mamuat indik panyeneng Ida Sang Prabu Yerobeam okan Dane Nebat ring Israel.

30 Ida Sang Prabu Salomo mrentah ring Yerusalem, ngwengku sakuub wong Israele, petang dasa taun suenipun.

31 Ida raris seda tur kapendem ring Kota Daud, tur putran idane Ida Rehabeam ngentosin ida jumeneng nata.

10

1

Ida Sang Prabu Rehabeam tumuli lunga ka Sikem. Irika sawatek wong Israele sami pada mapunduh, jaga ngamanggehang Ida Sang Prabu Rehabeam jumeneng nata.

2 Rikala Dane Yerobeam okan Dane Nebat mireng indike punika, dane tumuli mawali saking Mesir. Dane Yerobeam pecak malaib rarud ka Mesir saking ajeng Ida Sang Prabu Salomo.

3 Rakyat Israele sane saking suku-suku bagian kaler raris ngutus anak ngaturin Dane Yerobeam, tur dane sinarengan ring rakyat Israele sami pada tangkil ring ajeng Ida Sang Prabu Rehabeam, saha matur sapuniki:

4 “Ajin palungguh iratu mategenin titiang tetegenan sane abot pisan. Yening palungguh iratu ledang mainganin tetegenan titiange, mangda titiang danganan malih akidik, titiang nyadia ngaula ring palungguh iratu.”

5

Ida Sang Prabu Rehabeam masaur, sapuniki: “Baangja tiang masangke makatelun, buat minehin unduke ento. Buin telun buin jumunin mai.” Duaning punika rakyate raris sami kesah saking irika.

6

Ida Sang Prabu Rehabeam raris ngarsayang tetimbangan paralingsire sane pecak dados pangabih Ida Sang Prabu Salomo, ajin idane. Sapuniki pangandikan idane: “Manut tetimbangan pamane ajak makejang, kenken patutne baan tiang masaut teken rakyate ento?”

7

Pasaur danene sami, sapuniki: “Yening palungguh iratu kawelas arsan ring kaula druene puniki, tur mapakayun mangda liang manahipune, malantaran mapaica pasaur sane wicaksana, sinah ipun jaga tansah satia tuu ngaula ring palungguh iratu.”

8

Nanging ida nenten nglinguang tetimbangan paralingsire punika, tur ida raris ngarsayang tetimbangan paraanom-anome, sane masaih yusannyane ring ida, sane dados pangabih idane,

9 sapuniki pangandikan idane: “Manut tetimbangan nyamane ajak makejang, kenken patutne pasaut tiange teken rakyate, ane nagih apang tiang mainganin tetegenannyane.”

10

Pasaur danene sapuniki: “Sapuniki patutipun antuk palungguh iratu masaur ring ipun: ‘Kacing tiange ene gedenan teken wangkong ajin tiange.’

11 Sapanglanturipun, nikayang ring ipun sapuniki: ‘Ajin tiange mategenin nyama tetegenan ane baat. Tiang lakar mategenin nyama tetegenan ane baatan teken ento. Ajin tiange nigtig nyama aji pecut, nanging tiang lakar nglambet nyama aji pecut jaran.’ ”

12

Malih tigang rahinanipun, Dane Yerobeam miwah rakyate sami pada rauh tangkil ring ajeng Ida Sang Prabu Rehabeam satinut ring pangandikan idane ring ipun sareng sami.

13 Ida sang prabu nenten nglinguang tetimbangan paralingsir-lingsire punika, nanging ida ngandika saha bangras ring rakyate punika

14 sakadi sane sampun katurang antuk parapangabih idane sane anom-anom punika. Sapuniki pangandikan idane: “Ajin tiange mategenin nyama tetegenan ane baat, tiang lakar mategenin nyama tetegenan ane baatan teken ento. Ida nigtig nyama aji pecut, tiang lakar nglambet nyama aji pecut jaran.”

15 Saking pakarsan Ida Sang Hyang Widi Wasa sane ngawinang ida ngandika kadi asapunika, satinut ring indik sane sampun sabdayang Ida ring Dane Yerobeam, okan Dane Nebat, sane karauhang antuk Nabi Ahia, sane saking Silo punika. Punika awinannya ida nenten pisan nglinguang rakyate punika.

16

Rikala rakyate manggihin, mungguing ida sang prabu nenten mirengang pinunasipune, ipun raris masuryak sapuniki: “Surudang lungguh Ida Sang Prabu Daud muah kulawargan idane. Apake ane taen gae ida pabuat iraga? Ih wong Israel, jalanja pada mulih! Depang Ida Sang Prabu Rehabeam ngitungang ragan idane ngraga.”

Kadi asapunika indik rakyat Israele brontak,

17 saha nilar Ida Sang Prabu Rehabeam. Ida madeg ratu wantah pabuat rakyat sane wenten ring wewidangan Yehuda kewanten.

18

Sasampune punika Ida Sang Prabu Rehabeam raris ngutus Dane Adoniram, sane dados pangenter pangayah rodine, maranin wong Israele, nanging ipun ngencur dane antuk batu ngantos seda. Kala punika Sang Prabu Rehabeam raris digelis munggah ka kretan idane, raris kapilayu lunga ka Yerusalem.

19 Ngawit saking duk punika rakyat Israele sane bagian kaler, brontak marep ring kulawargan Ida Sang Prabu Daud.

11

1

Rikala Ida Sang Prabu Rehabeam rauh ring Yerusalem, ida raris munduhang prajurit-prajurit sane sura dira saking pantaran suku Yehuda miwah Benyamin, satus ulung dasa tali akehipun. Ida mapakayunan jaga lunga ka payudan, buat ngwaliang kakuasan idane marep ring suku-suku bangsa Israel sane bagian kaler.

2 Nanging Ida Sang Hyang Widi Wasa masabda ring Nabi Semaya,

3 mangda dane ngrauhang pawuwus Idane ring Ida Sang Prabu Rehabeam miwah sawatek suku Yehuda lan suku Benyamine, sapuniki:

4 “Edaja kita masiat nglawan nyaman kitane paturu bangsa Israel. Mulihja kita ajak makejang. Unduk ane suba liwat ento mula tuah pakarsan Ulun.” Ida dane ipun sami pada satinut ring titah Ida Sang Hyang Widi Wasa punika, tur nenten durus ngyudain Dane Yerobeam.

5

Ida Sang Prabu Rehabeam malinggih ring kota Yerusalem, tur ida sampun makarya benteng ring kota-kota ring wewidangan Yehuda miwah Benyamin, luire:

6 kota Betlehem, Etam, Tekoa,

7 Bet-Sur, Soko, Adulam,

8 Gat, Mares, Sip,

9 Adoraim, Lakis, Aseka,

10 Sora, Ayalon miwah Hebron.

11 Ida makarya benteng sane kukuh ring kota-kotane punika, tur ida ngenahang senapati adiri ring asing-asing kota punika. Samaliha asing-asing kota punika taler kicen bebekelan pangan, minyak saitun miwah toya anggur.

12 Sajaba punika, taler kicen tameng miwah tumbak. Kadi asapunika antuk ida ngwengku wewidangan Yehuda miwah Benyamine.

13

Saking sakuub wewidangan Israele, parapandita miwah wong Lewine pada rauh ngelodang ka Yehuda.

14 Wong Lewine pada ngutang pategalannyane miwah tanah-tanah sane lianan, raris magingsir ka Yehuda miwah ka Yerusalem, santukan Ida Sang Prabu Yerobeam ring Israel, miwah pararatu sane ngentosin ida, nenten nglugrain dane ngamargiang darma kapanditan danene ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa.

15 Ida Sang Prabu Yerobeam ngangkat pandita-pandita buat ragan idane ngraga buat ngayahin genah-genah panyungsungan dewa-dewa, bebutan miwah arca lembu sane kardi ida.

16 Saking sakancan suku-suku bangsa Israele, anake sane saking nulusing ati mamanah nyungsung Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin Israele sami pada nututin wong Lewine ka Yerusalem, mangdane ipun mrasidayang ngaturang aturan ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluurnyane.

17 Indike punika ngawinang kukuh kaprabon Yehudane, tur tigang taun suennya ipun ngaula ring Ida Sang Prabu Rehabeam, okan Ida Sang Prabu Salomo, sakadi ipun ngaula ring Ida Sang Prabu Daud miwah Ida Sang Prabu Salomo.

18

Ida Sang Prabu Rehabeam marabian ring Ida Mahalat, okan Ida Yerimot putun Ida Sang Prabu Daud. Biang Ida Mahalat mapesengan Abihail okan Dane Eliab, putun Dane Isai.

19 Sareng rabin idane puniki, ida maputra lanang-lanang tetiga inggih punika: Ida Yeus, Semarya miwah Saham.

20 Sasampune punika ida raris marabian sareng Ida Maaka, okan Ida Absalom tur sareng rabin idane puniki, ida maputra lanang-lanang petang diri, inggih punika: Ida Abia, Atai, Sisa miwah Selomit.

21 Ida Sang Prabu Rehabeam madue rabi plekutus diri miwah selir nem dasa, putra lanang-lanang ululikur diri miwah oka istri-istri nem dasa diri. Ring pantaran sakancan rabi miwah selir idane, wantah Ida Maaka sane pinih tresnain ida,

22 miwah okan idane Ida Abia sane pinih sayangang ida ring pantaran oka-okan idane sami. Samaliha Ida Abia punika sane selik ida, buat jaga ngentosin ida jumeneng nata.

23 Saking wicaksana Ida Sang Prabu Rehabeam mapaica tetegenan ring paraputran idane sane lanang-lanang, tur ida ngenahang putra-putran idane punika ring sakuub wewidangan Yehuda miwah Benyamin, ring kota-kota sane mabenteng. Ida asung lugraha mapaica pangan kinum miwah rabi makudang-kudang diri ring paraputran idane punika.

12

1

Sasampun Ida Sang Prabu Rehabeam mrasidayang ngrajegang kaprabon idane, ida miwah sakancan kaulan idane sami pada ngutang Pidabdab Ida Sang Hyang Widi Wasa.

2 Ring taun sane kaping lima panyeneng Ida Sang Prabu Rehabeam, indik idane miwah kaulan idane nenten astiti bakti ring Ida Sang Hyang Widi Wasa raris keni pasisip saking Ida Sang Hyang Widi Wasa. Ida Sang Prabu Sisak, ratune ring Mesir, raris rauh anglurug kota Yerusaleme.

3 Ida kairing antuk wadua bala sane nunggang kreta sareng nem bangsit, sane nunggang kuda sareng nem dasa tali, miwah prajurit sane tan keni winilang akehipun, sane kasarengin antuk prajurit-prajurit wong Libia, wong Suki miwah wong Sudan.

4 Ida ngaonang kota-kota sane madaging benteng ring Yehuda, tur sampun nganampekin kota Yerusalem.

5

Irika Nabi Semaya raris nangkil ring Ida Sang Prabu Rehabeam miwah parapamimpin Yehudane, sane sedekan paum ring Yerusalem, buat jaga ngelidin Ida Sang Prabu Sisak. Dane raris matur ring ida dane sareng sami, sapuniki: “Sapuniki pawuwus Ida Sang Hyang Widi Wasa ring palungguh iratu: ‘Kita suba ngutang Ulun, ento awanane ane jani Ulun ngutang kita sig Sisake.’ ”

6

Irika ida sang prabu miwah pamimpine pada ngangken, mungguing ida dane sampun madosa, sarwi mabaos sapuniki: “Paindikan sane kamargiang antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa punika sawiakti adil pisan.”

7

Rikala Ida Sang Hyang Widi Wasa nyingak indike punika, Ida raris malih masabda ring Nabi Semaya, sapuniki sabdan Idane: “Sawireh ia pada suba ngaku dosannyane, Ulun lakar tusing nyirnayang ia. Nanging yen Sisak teka ngebug, ia ajaka makejang lakar luput. Kota Yerusaleme tusing lakar ngrasayang pidukan Ulune ane angarab-arab.

8 Sakewala ia ajaka makejang lakar mateluk teken Sisak, tur ditu ia lakar nawang kenken binanne ngayah teken Ulun bandingang ngayah teken pamrentah di gumine.”

9

Sang Prabu Sisak tumuli rauh ring Yerusalem tur ngambil arta branane sane wenten ring Perhyangan Agung miwah sane wenten ring puri. Saananing sane wenten irika, sami ambil ida, rauh ka tameng-tameng mas sane kakardi antuk Ida Sang Prabu Salomo.

10 Makadados silurnyane, Sang Prabu Rehabeam raris makarya tameng-tameng temaga, sane kapisarayang ring paraprakangge sane ngebag gapuran purine.

11 Sabilang ida sang prabu lunga ka Perhyangan Agung, parapajagaane punika makta tameng-tamenge punika ka Perhyangan tur sasampune punika raris malih mawali kagenahang ring bale pajagaane.

12 Santukan ida sang prabu sampun ngasorang raga ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa, kenginan pidukan Ida Sang Hyang Widi Wasa nenten nyirnayang ida kantos basmi kerta, tur kantun wenten paindikan-paindikan sane becik ring Yehuda.

13

Ida Sang Prabu Rehabeam mrentah ring Yerusalem tur ida ngrajegang kakuasan idane dados sang prabu. Duk ida wau jumeneng nata, yusan idane petang dasa siki warsa, tur ida mrentah pitulas taun suenipun ring Yerusalem, inggih punika kota sane sampun kaselik antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa saking pantaran wewidangan Israele, makadados genah nyungsung Ida. Biang Ida Sang Prabu Rehabeam maparab Naama, saking tanah Amon.

14 Ida nglaksanayang paindikan sane dursila, santukan ida nenten sarat ngulati pakarsan Ida Sang Hyang Widi Wasa.

15

Pangeling-eling indik pamargin Ida Sang Prabu Rehabeam miwah kulawargan idane, wenten sinurat ring Cakepan Babad Nabi Semaya, miwah Cakepan Babad Nabi Ido. Ida Sang Prabu Rehabeam tan mari mayuda nglawan Ida Sang Prabu Yerobeam.

16 Ida Sang Prabu Rehabeam raris seda tur kapendem ring pamendeman pararatune ring Kota Daud, tur putran idane Ida Abia ngentosin ida jumeneng nata.

13

1

Ring taun sane kaping plekutus, panyeneng Ida Sang Prabu Yerobeam ring Israel, Ida Sang Prabu Abia madeg ratu ring Yehuda.

2 Ida mrentah ring Yerusalem, tigang taun suenipun. Biang idane mapesengan Mikaya okan Dane Uriel saking kota Gibea.

Ida tansah mayuda nglawan Ida Sang Prabu Yerobeam.

3 Ida Sang Prabu Abia sane ngamimitin yudane punika, tur ida ngadokang wadua bala 400.000 diri akehipun. Ida Sang Prabu Yerobeam nglawan ida antuk wadua bala 800.000 diri akehipun.

4

Wadua balane makakalih punika matempuh yuda ring pagunungan Epraim. Irika Ida Sang Prabu Abia munggah ring pucak Gunung Semaraim, sarwi ngandika ring Ida Sang Prabu Yerobeam miwah wong Israele sami, sapuniki: “Padingehangja munyin tiange!

5 Tusingke nyama nawang, mungguing Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin Israele suba ngardi prajanjian ane tusing dadi obah ngajak Ida Sang Prabu Daud, masrana Ida maicayang kaprabon Israele teken ida muah teken katurunan idane kanti kayang salawas-lawasne?

6 Nanging Yerobeam, pianak I Nebate, suba brontak nglawan Ida Sang Prabu Salomo, ratunnyane.

7 Sasubane keto laut ia munduhang soroh jlemane dursila ane tan papuara, laut ia nyapa kadi aku marep teken Ida Sang Prabu Rehabeam, okan Ida Sang Prabu Salomo. Dugase ento Ida Sang Prabu Rehabeam nu wimuda, tur tonden madue pangalaman tur ida tusing nyidayang ngarepin ia.

8 Ane jani nyama makeneh nglawan kakuasan ida sang prabu, ane kapaicayang baan Ida Sang Hyang Widi Wasa teken katurunan Ida Sang Prabu Daude. Nyama ngelah wadua bala liu pesan muah arca sampi mas, ane gaene baan Yerobeam, makadadi widin nyamane.

9 Nyama nundung parapanditan Ida Sang Hyang Widi Wasa, parakaturunan Dane Harun, muah nundung masih parawong Lewine. Buat nyilurin parapanditane ento, nyama milih pandita-pandita ane patuh buka ane kalaksanayang baan bangsa-bangsane ane lenan. Asing-asing anak ane ngaba sampi aukud wiadin biri-biri pitung ukud, wenang kamanggehang dadi pandita pabuat arca ane adanin nyama widi ento.

10

Nanging tiang ene nu astiti bakti teken Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin tiange, tur tiang tusing ngutang Ida. Parapandita katurunan Dane Harun pada nyalanang darma kapanditannyane, kayahin baan parawong Lewine.

11 Sabilang semengan muah sanjane, dane pada ngaturang menyan muah aturan wewalungan maborbor di ayun Idane. Dane pada ngaturang aturan roti di mejane ane suci manut sopacaraning agama, muah sabilang sanjane dane pada ngenyit lampu ane matatakan aji mas ento. Tiang nyalanang sapatitah Ida Sang Hyang Widi Wasa, nanging nyama suba pada ngutang Ida.

12 Ida Sang Hyang Widi Wasa ngraga ane dadi pamimpin tiange muah parapanditan Idane ada dini ngagem trompet, tur suba sedia lakar ngupin trompete ento, buat ngwangsitin tiang pesu masiat nglawan nyama. Ih paranyama wong Israel, edaja nyama masiat nglawan Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluur nyamane! Nyama tusingja lakar menang!”

13

Duk punika Ida Sang Prabu Yerobeam sampun ngutus pasukan idane abagian, buat ngebug wadua bala Yehudane saking ungkur, tur sisannyane sane lianan jaga ngarepin saking ajeng.

14 Riwau wong Yehudane matolihan raris panggihin ipun, mungguing ipun sampun kakurung antuk imeseh. Irika ipun pada nunas ica ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, miwah parapanditane pada ngupin trompetnyane.

15 Wong Yehudane raris masuryak makuug, sarwi mangseh ka payudan kapimpin antuk Ida Sang Prabu Abia. Ida Sang Hyang Widi Wasa ngaonang Ida Sang Prabu Yerobeam miwah wadua balan Israele.

16 Wong Israele pada jerih kapilayu saking arepan wong Yehudane, tur Ida Sang Hyang Widi Wasa nyerahang ipun ring wong Yehudane.

17 Ida Sang Prabu Abia miwah wadua balan idane, ngawinang wong Israele nandang kaon banget pisan. Prajurit-prajurit Israele sane sura dira wenten limang atus tali akehipun sane padem ring payudan.

18 Kadi asapunika indiknyane wong Yehudane ngaonang wong Israele, santukan ipun ngandelang Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluurnyane.

19

Ida Sang Prabu Abia ngepung wadua balan Ida Sang Prabu Yerobeam, sarwi ngaug makudang-kudang kotan idane, luire: Betel, Yesana, Epron miwah sakancan desa-desa sane ring kiwa tengen kota-kotane punika.

20 Sapanyeneng Ida Sang Prabu Abia, Ida Sang Prabu Yerobeam nenten naen malih mrasidayang ngwaliang kakuasan idane. Pamuputipun, Ida Sang Hyang Widi Wasa raris nibakang bebendu ring ida, tumuli ida seda.

21

Ida Sang Prabu Abia tumuli sayan mawuwuh kawisesan idane. Ida madue rabi patbelas diri, putra lanang-lanang kalihlikur diri miwah oka istri nembelas diri.

22 Sapanglanturipun, indik babad Ida Sang Prabu Abia, indik pangandika miwah laksanan idane, makasami sinurat ring Cakepan Babad Nabi Ido.

14

1

Ida Sang Prabu Abia seda, tur kapendem ring pamendeman pararatune ring Kota Daud. Putran idane, Ida Asa ngentosin ida jumeneng nata. Sapanyeneng idane, jagate irika muponin kerta raharja dasa taun suenipun.

2 Ida Sang Prabu Asa ngawinang ledang pakayunan Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin idane, malantaran ida nglaksanayang paindikan-paindikan sane patut miwah becik.

3 Ida ngingsirang pamorboran aturan wong sunantarane miwah genah-genah nyungsung soroh dewa-dewane, samaliha ida nguug tugu-tugu batune sane suci, saha nektek palawatan Dewi Aserane.

4 Ida mrentah wong Yehudane mangda nglaksanayang pakarsan Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluurnyane miwah ninutin paurukan-paurukan lan sapatitah Idane.

5 Santukan ida nyirnayang genah-genahe nyungsung soroh dewa-dewane miwah genah-genah morbor menyan saking sakancan kotane ring Yehuda, kenginan sapanyeneng idane, kaprabon idane muponin kerta raharja.

6 Sapanyeneng idane, ida makarya benteng-benteng ring kota-kota Yehudane tur kantos makudang-kudang taun suenipun nenten naenin wenten yuda, santukan Ida Sang Hyang Widi Wasa mapaica sutrepti ring ida.

7 Ida ngandika ring wong Yehudane, sapuniki: “Jalanja iraga ngae benteng di kota-kotan iragane. Ilehin kotane aji tembok muah gaenang masih tongos paninjoan, gapura muah jelanan ane dadi kancing. Iraga nyidayang ngwengku gumine ene, sawireh iraga suba nyalanang pakarsan Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin iragane. Ida suba nyayubin iraga tur mapaica sutrepti teken iraga, di sakiwa tengen iragane.” Irika ipun sareng sami raris makarya benteng miwah tembok kota, tur pakaryan ipune prasida puput saha rahajeng.

8 Ida Sang Prabu Asa madue wadua bala 300.000 diri saking pantaran wong Yehudane, sane magegaman tameng miwah tumbak miwah saking pantaran wong Benyamine wenten 280.000, sane magegaman tameng miwah panah. Wadua balane punika makasami sura dira tur sampun pascad ring payudan.

9

Satunggaling wong Sudan sane mawasta Serah raris rauh nglurug tanah Yehudane antuk wadua bala ajuta akehipun, kasarengin antuk prajurit nunggang kreta tigang atus diri, tur ipun mangseh ngantos rauh ring Maresa.

10 Ida Sang Prabu Asa tumuli medal ka payudan ngarepin ipun, tur wadua balane makakalih raris pada nabdabang gelarnyane ring Lebak Sepatane, sane nampek ring Maresa.

11 Ida Sang Prabu Asa raris ngastawa ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin idane, sapuniki: “Duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, Palungguh IRatu mrasidayang nulungin wadua balane sane lemet pateh danganipun sakadi Palungguh IRatu nulungin wadua bala sane kuat. Sane mangkin tulunginja titiang duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, Widin titiange, santukan titiang wantah ngandelang Palungguh IRatu kewanten, tur sajeroning parab Palungguh IRatu titiang sampun medal ka payudan, buat nglawan wadua balan mesehe sane kalintang akeh puniki. Duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, Palungguh IRatu Widin titiange, nenten wenten jadma sane jaga mrasidayang ngaonang Palungguh IRatu.”

12

Rikala Ida Sang Prabu Asa miwah wadua bala Yehudane matempuh yuda nglawan wadua bala Sudane, Ida Sang Hyang Widi Wasa ngaonang wadua bala Sudane punika. Ipun sami jerih kapilayu,

13 kuber antuk Ida Sang Prabu Asa miwah pasukan idane, ngantos rauh ka Gerar. Kalintang akeh wong Sudane sane padem, kantos wadua balanipune nenten mrasidayang malih mapunduh miwah mayuda. Ipun kakaonang antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa miwah wadua balan Idane, tur wadua bala Yehudane molih jejarahan akeh pisan.

14 Sasampune punika, ipun raris ngaonang kota-kota ring sakiwa tengen kota Gerare, santukan rakyate irika sami pada ajerih tur jejeh ngetor ring Ida Sang Hyang Widi Wasa. Wadua balane majejarah ring kota-kotane punika, tur ipun molih jejarahan akeh pisan.

15 Ipun taler ngebug makudang-kudang kemah parapangangone tumuli nyarah biri-biri miwah unta akeh pisan. Sasampune punika, ipun raris mawali ka Yerusalem.

15

1

Roh Ida Sang Hyang Widi Wasa ngencegin Dane Asarya, okan Dane Oded,

2 tur dane tumuli tangkil ring Ida Sang Prabu Asa. Irika dane matur kadi asapuniki: “Duh Ratu Sang Prabu Asa miwah parasemeton suku Yehuda miwah Benyamin makasami, pirengangja atur titiange! Ida Sang Hyang Widi Wasa ngiangin palungguh iratu, yening palungguh iratu tansah ngiring Ida. Yening palungguh iratu ngulati Ida, palungguh iratu pacang kalugra manggihin Ida, nanging yening palungguh iratu nilar Ida, Ida taler pacang ngutang palungguh iratu.

3 Sampun sue pisan wong Israele nenten nyungsung Widi sane sujati, nenten wenten pandita sane ngurukang ipun, tur ipun nenten maderbe pidabdab.

4 Nanging yening ipun katempuh antuk kakewehan, ipun mawali rauh tangkil ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin Israele. Ipun pada ngulati Ida, tur ipun kalugra manggihin Ida.

5 Duk masane punika anake nenten mrasidayang malalungayan saha rahayu, santukan wenten kamewehan miwah karusuhan ring jagate makasami.

6 Bangsane sane asiki anglurug bangsane sane lianan miwah kotane sane asiki anglurug kotane sane lianan, santukan Ida Sang Hyang Widi Wasa nibakang kamewehan miwah bencana ring bangsa-bangsane punika.

7 Nanging palungguh iratu patut pageh ring kayun, tur sampunang rumasa ajerih. Pakaryan sane laksanayang palungguh iratu punika pacang mapikolih.”

8

Rikala Ida Sang Prabu Asa mireng pawuwus sane katurang antuk Dane Asarya okan Dane Oded punika, ida raris rumasa pageh ring pakayunan. Ida tumuli ngaonang sakancan arcane ring tanah Yehuda miwah Benyamin miwah sakancan arcane ring kota-kota sane sampun kaonang ida ring pagunungan Epraim. Ida taler ngamecikang pamorboran aturan Ida Sang Hyang Widi Wasa, sane magenah ring natar Perhyangan Agunge.

9

Akeh jadmane saking pantaran suku-suku Epraim, Manase miwah Simeon, pada rauh nyadpada ring Ida Sang Prabu Asa, tur pada magumana ring kaprabon idane, santukan ipun sampun pada manggihin, mungguing Ida Sang Hyang Widi Wasa ngiangin Ida Sang Prabu Asa. Ida Sang Prabu Asa raris munduhang ipun makasami sinarengan ring wong Yehuda miwah wong Benyamine.

10 Ring sasih sane kaping tiga, taun sane kaping limolas panyeneng Ida Sang Prabu Asa, ida miwah rakyate sareng sami mapunduh ring Yerusalem.

11 Ring rahinane punika ida miwah rakyate sami ngaturang aturan ring Ida Sang Hyang Widi Wasa. Aturane punika kambil saking jejarahan sane sampun keniang ida, luiripun: banteng pitung atus ukud miwah biri-biri pitung tali ukud.

12 Ida miwah rakyate sami raris pada majanji, mungguing ida miwah rakyate sami pada saadung jaga nyungsung Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluurnyane, antuk saguluking kayun miwah jiwannyane suang-suang.

13 Asing-asing anak, tua bajang, luh muani, sane nenten nyungsung Ida Sang Hyang Widi Wasa patut kadanda pati.

14 Antuk suara sane jangih ida miwah ipun raris masumpah sajeroning parab Ida Sang Hyang Widi Wasa, mungguing ida miwah rakyate sami jaga ngamanggehang prajanjiane punika, tur sasampune punika ida miwah rakyate sami masuryak saha ngupin trompet.

15 Sawatek wong Yehudane sami pada bagia ring manah, santukan ipun majanji punika antuk saguluking manahipune. Ipun pada rumasa liang ring manah nyungsung Ida Sang Hyang Widi Wasa, tur Ida Sang Hyang Widi Wasa ledang nrima ipun, tur Ida ledang mapaica sutrepti ring ipun ring sawewidanganipune.

16

Ida Sang Prabu Asa nyurudang lungguh ninin idane dados ibu suri, santukan ninin idane punika sampun makarya arca Dewi Asera sane cemer. Ida Sang Prabu Asa nektek arcane punika, raris kaintuk ngantos dekdek, sasampune punika tumuli katunjel ring Lebak Kidrone.

17 Yadiastun Ida Sang Prabu Asa nenten nyirnayang sakancan genah nyungsung soroh dewa-dewane ring jagate punika, sapanyeneng idane, ida kantun taler satia tuu ngiring Ida Sang Hyang Widi Wasa.

18 Sakancan barang-barang sane pecak katurang ring Ida Sang Hyang Widi Wasa antuk ajin idane Sang Prabu Abia, miwah barang-barang mas perak sane aturang ida ngraga, makasami genahang ida ring Perhyangan Agung.

19 Duk panyeneng idane, kantos taun sane kaping pasasur, irika nenten naenin malih wenten yuda.

16

1

Ring taun sane kaping tigang dasa nem panyeneng Ida Sang Prabu Asa ring Yehuda, Ida Sang Prabu Baesa saking Israel rauh nglurug jagat Yehudane, tur makarya benteng ring kota Rama, buat muntet pamargin anake sane lunga miwah rauh saking Yehuda.

2 Duaning punika Ida Sang Prabu Asa tumuli ngambil mas miwah perak saking panyimpenane ring Perhyangan Agung miwah ring puri, tumuli katurang ka Damsik, ka ajeng Ida Sang Prabu Benhadad, ratune ring Siria, saha kadulurin atur sapuniki:

3 “Ngiringja iraga makanti sraya, sakadi sane kamargiang antuk ajin iragane. Mas miwah perake puniki makadados aturan ring idewa. Sane mangkin, ledang idewa ngusanang pakanti srayan idewane ring Sang Prabu Baesa, ratune ring Israel, mangda ida ngandikayang pasukan idane mundur saking wewidangan titiange.”

4

Ida Sang Prabu Benhadad, saadung ring pinunas Ida Sang Prabu Asa, duaning punika ida raris ngutus senapatin idane miwah wadua balannyane anglurug kota-kotane ring Israel. Senapatine punika tumuli ngaonang kota-kota Iyon, Dan, Abel-Maim miwah sakancan kotane ring wewidangan Naptaline, sane dados genah panyimpenan bebekelane.

5 Rikala Ida Sang Prabu Baesa mireng indike punika, ida raris wusan makarya benteng ring Rama, tur ngutang pakaryane punika.

6 Sasampune punika Ida Sang Prabu Asa raris munduhang jadmane saking sakuubing jagat Yehudane, tur prentahang ida ngajang batu miwah taru, sane pecak kanggen antuk Ida Sang Prabu Baesa ring Rama, tur taru miwah batune punika raris anggen ida makarya benteng ring kota-kota Geba miwah Mispa.

7

Duk punika Nabi Hanani tumuli nangkil ring Ida Sang Prabu Asa, sarwi matur sapuniki: “Santukan palungguh iratu andel ring ida sang prabu ring Siria nanging nenten andel ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin iratune, punika awinannya wadua balan sang prabu Siriane sampun luput saking ayun palungguh iratu.

8 Boyake wadua balan wong Sudan miwah wong Libiane kalintang akeh pisan, samaliha kasarengin antuk prajurit-prajurit nunggang kreta miwah nunggang kuda? Nanging santukan Palungguh IRatu andel ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, Ida mapaica kamenangan ring iratu nglawan ipun makasami.

9 Ida Sang Hyang Widi Wasa macingak ring jagate makasami, buat mapaica kakuatan ring anake sane manahnyane satia tuu ring Ida. Palungguh iratu sampun malaksana sakadi anak nambet, duaning punika ngawit saking mangkin palungguh iratu jaga katempuh antuk yuda.”

10 Indike punika ngawinang Ida Sang Prabu Asa kalintang duka ring nabine punika, kantos ida negul nabine punika antuk ante. Ring masane punika taler Ida Sang Prabu Asa ngawitin ngambekang kawirosan marep ring makudang-kudang rakyate.

11

Sakancan paindikan sane kalaksanayang sapanyeneng Ida Sang Prabu Asa, saking pangawit rauh ka pamuput makasami sinurat ring Cakepan Babad Pararatun Yehuda miwah Israele.

12 Ring taun sane kaping tigang dasa sia panyeneng Ida Sang Prabu Asa, ida katempuh antuk pinakit cokor sane werat pisan, kantos cokor idane rumpuh. Nanging yadiastun kadi asapunika, ida nenten nunas ica ring Ida Sang Hyang Widi Wasa. Tungkalikannyane ida raris ngrereh balian.

13 Sasampune maletan kalih taun, ida raris seda,

14 tumuli kapendem ring pamendeman batu kaange, sane sampun cawisang ida pabuat ragan idane, ring Kota Daud. Sadurunge kapendem, layon idane karingkes antuk wewangen miwah minyak wangi, tur kakaryanang obor sane ageng buat mangenang sedan idane.

17

1

Ida Sang Prabu Yosapat ngentosin ajin idane Sang Prabu Asa jumeneng nata, tur mapikukuh linggih idane, marep ring wong Israele.

2 Ida ngenahang pasukan ring kota-kota sane madaging benteng ring Yehuda, ring desa-desa wewidangan jagat Yehudane miwah ring kota-kota wewidangan Epraime, sane sampun karampas antuk Ida Sang Prabu Asa.

3 Ida Sang Hyang Widi Wasa ngamertanin Ida Sang Prabu Yosapat, santukan ida ninutin tetuladan laksanan ajin idane sane pangawit, tur ida nenten nyungsung Dewa Baal.

4 Ida ngaturang ayah ring Widin idane, tur ninutin titah-titah Ida Sang Hyang Widi Wasa, samaliha nenten malaksana sakadi laksanan pararatun wong Israele.

5 Ida Sang Hyang Widi Wasa ngamanggehang kakuasan Ida Sang Prabu Yosapat ring kaprabon Yehudane, tur rakyate makasami pada ngaturang upeti ring ida, kantos ida kalintang sugih tur linuih.

6 Sajeroning ngaturang ayah ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, ida rumasa bungah ring kayun, tur ida nguug sakancan genahe nyungsung soroh dewa-dewane miwah palawatan Dewi Aserane ring Yehuda.

7

Ring taun sane kaping tiga panyeneng idane, ida ngutus paraprakanggen idane, buat ngurukang ring kota-kotane ring Yehuda. Paraprakanggene punika minakadinipun: Dane Ben-Hail, Obaja, Sakaria, Netaneel miwah Mika.

8 Paraprakanggene punika kasarengin antuk wong Lewi sia diri miwah pandita kalih diri. Parawong Lewine punika luire: Dane Semaya, Netanya, Sebaja, Asael, Semiramot, Yonatan, Adonia, Tobia miwah Tob-Adonia. Parapanditane punika, luire: Elisama miwah Yoram.

9 Dane sareng sami makta Cakepan Pidabdab Ida Sang Hyang Widi Wasa, tur mamargi nylajah sakancan kota-kotane ring Yehuda, saha ngurukang daging cakepane punika.

10

Ida Sang Hyang Widi Wasa ngawinang sakancan kaprabon sane wenten ring kiwa tengen jagat Yehudane, sami pada ajerih tur nenten purun matempuh yuda nglawan Ida Sang Prabu Yosapat.

11 Wenten makudang-kudang wong Pilistin sane ngaturang upeti marupa perak akeh pisan, miwah aturan sane lianan ring Ida Sang Prabu Yosapat. Sajaba punika, wenten taler makudang-kudang wong Arab sane ngaturang upeti marupa biri-biri 7.700 ukud miwah kambing 7.700 ukud ring ida.

12 Duaning punika Ida Sang Prabu Yosapat sayan sue ngraris sayan ngagengang kawisesan idane. Ring sakuub tanah Yehudane ida ngwangun benteng-benteng miwah kota-kota,

13 genah idane nyimpen bebekelan sane akeh pisan.

Ring Yerusalem ida ngenahang senapati-senapati sane sura dira,

14 manut palingsehannyane suang-suang. Dane Adna, dados senapatin pasukane sane saking palingsehan-palingsehan Yehudane tur dane ngamong prajurit 300.000 diri akehipun.

15 Soran ring dane inggih punika Dane Yohanan, ngamong prajurit 280.000 diri akehipun,

16 tur soran malih ring punika Dane Amasia okan Dane Sikri sane ngamong prajurit 200.000 diri akehipun. (Dane Amasia saking suka lila ngaturang ayah ring Ida Sang Hyang Widi Wasa.)

17 Sane dados senapatin pasukane sane saking palingsehan-palingsehan Benyamin, inggih punika Dane Elyada. Dane punika prajurit sane sura dira, tur dane ngamong prajurit 200.000 diri, sane magegaman tameng miwah panah.

18 Sane soran ring dane, inggih punika Dane Yosabad, ngamong prajurit 180.000 diri, sane sregep magegaman buat jaga medal ka payudan.

19 Paraprajurite sane inucap punika sami ngancangin ida sang prabu ring Yerusalem. Sajaba punika, wenten malih prajurit-prajurit sane lianan, sane genahang ida ring kota-kota sane madaging benteng sane lianan ring tanah Yehuda.

18

1

Rikala Ida Sang Prabu Yosapat, ratune ring Yehuda sampun sugih tur kabinawa, ida raris mawarang ring Ida Sang Prabu Akab, ratune ring Israel.

2 Sasampun maletan makudang-kudang taun, Ida Sang Prabu Yosapat tumuli lunga ka kota Samaria, ngrauhin Ida Sang Prabu Akab. Irika Ida Sang Prabu Akab nampah biri-biri miwah banteng akeh pisan, buat manyembrama Ida Sang Prabu Yosapat ping kalih parapangiring idane. Ida Sang Prabu Akab, tumuli nglelunyuhin Ida Sang Prabu Yosapat, mangda ida ledang nyarengin ida ngebug kota Ramot-Gileade.

3 Sapuniki atur idane: “Punapike idewa ledang nyarengin titiang buat anglurug kota Ramot-Gileade?”

Ida Sang Prabu Yosapat masaur sapuniki: “Titiang nyadia nyarengin idewa ring rananggana.”

4 Sasampune punika, ida malih matur sapuniki: “Nanging pinih riin, ngiringja iraga nunasang dumun ring Ida Sang Hyang Widi Wasa.”

5

Duaning punika, Ida Sang Prabu Akab maumang paranabine, wenten sawatara samas diri akehipun, tur ida mataken ring dane sareng sami, sapuniki: “Punapike tiang kalugra ngebug kota Ramot-Gileade punapi nenten?”

Paranabine punika masaur sapuniki: “Rarisangja iratu mamargi, Ida Sang Hyang Widi Wasa jaga mapaica kamenangan ring iratu.”

6

Nanging Ida Sang Prabu Yosapat raris mataken sapuniki: “Punapike iriki nenten wenten malih nabi lianan, sane nyandang aturin iraga nunasang ring Ida Sang Hyang Widi Wasa?”

7

Pasaur Ida Sang Prabu Akab, sapuniki: “Wenten malih adiri, inggih punika Nabi Mika, okan Dane Yimla. Sakewanten titiang geting ring dane, santukan dane nenten naenin ngramalang paindikan sane becik pabuat titiang, nanging setata paindikan sane kaon.”

Pasaur Ida Sang Prabu Yosapat, sapuniki: “Sampunangja idewa mabaos kadi asapunika.”

8

Irika Ida Sang Prabu Akab raris ngesengin pangenter purine adiri, tur ngandikayang dane mangda digelis ngaturin Nabi Mika.

9

Sang prabu makakalih ngrangsuk busana kagungan idane, raris malinggih ring singasanan idane suang-suang, ring genah panyosohan gandume, ring arepan gapuran kota Samariane. Irika paranabine makasami pada ngwedalang ramalan ring ajeng idane.

10 Saking pantaran paranabine, wenten nabi adiri mapesengan Sedekia okan Dane Kenaana. Dane makarya tanduk malakar besi, tumuli matur ring Ida Sang Prabu Akab, sapuniki: “Sapuniki sabdan Ida Sang Hyang Widi Wasa: ‘Aji tanduke ene kita lakar nyenggot wong Siriane, kanti kita ngalahang ia makejang.’ ”

11 Sawatek paranabine sane lianan sami pada masaur manuk sapuniki: “Rarisangja mamargi ngebug kota Ramot-Gileade, sinah iratu pacang molihing rana. Ida Sang Hyang Widi Wasa jaga mapaica kamenangan ring iratu.”

12

Duk punika, prakanggene sane ngaturin Nabi Mika punika raris matur ring dane sapuniki: “Sawatek paranabine lianan sami sampun ngramalang mungguing ida sang prabu jaga molihing rana. Sane mangkin guru becikan taler ngwakiang kadi asapunika.”

13

Nanging Nabi Mika masaur sapuniki: “Sajeroning parab Ida Sang Hyang Widi Wasa sane nyeneng, tiang wantah jaga maosang paindikan sane kasabdayang antuk Widin tiange ring tiang.”

14

Rikala dane rauh ring ajeng Ida Sang Prabu Akab, sang prabu raris mataken ring dane, sapuniki: “Inggih guru Nabi Mika, napike Sang Prabu Yosapat miwah tiang kalugra ngebug kota Ramot-Gileade, punapi nenten?”

Pasaur dane Nabi Mika, sapuniki: “Durusangja gebug, sampun sinah iratu pacang menang. Ida Sang Hyang Widi Wasa, pacang mapaica kamenangan ring iratu.”

15

Nanging Sang Prabu Akab malih ngandika sapuniki: “Yen guru mabaos ring tiang sajeroning parab Ida Sang Hyang Widi Wasa, nikayangja sane sapatutipun. Sampun ping kuda-kuda tiang ngaturin guru mangda mabaos kadi asapunika.”

16

Nabi Mika tumuli matur sapuniki: “Titiang sampun ngeton wadua balan Israele sambeh pablesat ring gunung-gununge, waluya sakadi biri-biri sane nenten wenten pangangonnyane. Tur Ida Sang Hyang Widi Wasa ngandika sapuniki: ‘Jlemane ene tusing ngelah pamimpin, depang suba ia pada mulih saha sutrepti.’ ”

17

Ida Sang Prabu Akab raris matur ring Ida Sang Prabu Yosapat, sapuniki: “Boyake titiang sampun nguningayang ring idewa, mungguing dane nenten naenin ngramalang paindikan sane becik pabuat titiang? Setata dane ngramalang paindikan sane kaon.”

18

Nabi Mika malih nglanturang atur danene, sapuniki: “Sane mangkin pirengangja sabdan Ida Sang Hyang Widi Wasa. Titiang ngeton Ida Sang Hyang Widi Wasa malingga ring singasanan Idane ring suargan, kairing antuk paramalaekat Idane sane ngadeg ring kiwa tengen Idane.

19 Ida Sang Hyang Widi Wasa raris mataken sapuniki: ‘Nyenke ane lakar nglelunyuhin Akab, apanga ia nyak pesu ka pasiatan, apang ia mati di Ramot-Gilead?’ Ring pantaran malaekate punika, wenten sane matur sapuniki, wenten sane matur sapunika.

20 Irika raris wenten satunggiling roh rauh tangkil ring ajeng Ida Sang Hyang Widi Wasa, sarwi matur sapuniki: ‘Titiang sane jaga nglelunyuhin ipun.’ Ida Sang Hyang Widi Wasa raris mataken sapuniki: ‘Kenken lakar baan cai?’

21 Rohe punika raris matur sapuniki: ‘Titiang jaga tedun tur nyelubin sakancan Nabin Akabe, mangda ipun pada mobab.’ Ida Sang Hyang Widi Wasa raris ngandika sapuniki: ‘Nah kemaja lelunyuhin ia. Cai lakar sida karya.’ ”

22

Irika Nabi Mika raris muputang atur danene, sapuniki: “Sapunika sane kawiaktianipun, Ida Sang Hyang Widi Wasa sampun ngawinang paranabi druene puniki pada mobab ring iratu. Santukan Ida sampun ngamastiang mungguing iratu pacang nemu sengkala.”

23

Irika Nabi Sedekia raris matangi tur namplak prarain Dane Mika sarwi mataken sapuniki: “Uli pidanke roh Ida Sang Hyang Widi Wasa nilar tiang, laut masabda teken jerone?”

24

Nabi Mika raris masaur sapuniki: “Kayang jerone malaib uli kamare abesik ka kamare ane lenan, buat ngengkebang dewek jerone, ditu mara jerone lakar nawang unduke ene.”

25

Irika Sang Prabu Akab raris mrentahang salah tunggil prakanggen idane sapuniki: “Jukja Nabi Mika tur ajak sig Dane Amone, wali kotane muah sig Pangeran Yoase.

26 Aturin dane sareng kalih apanga dane nyelepang Nabi Mika ka pangkenge, muah maicayang pangan kinum teken dane, kanti kayang gelahe buin teka saha rahayu.”

27

Nanging Nabi Mika malih matur sapuniki: “Yen iratu mawali saha rahayu, sinah Ida Sang Hyang Widi Wasa nenten masabda malantaran titiang!” Sapanglanturipun, dane malih ngandika sapuniki: “Ih nyama ajak makejang padingehangja munyin tiange ene.”

28

Sasampune punika Ida Sang Prabu Akab saking Israel miwah Ida Sang Prabu Yosapat saking Yehuda mamargi anglurug kota Ramot-Gileade punika.

29 Irika Sang Prabu Akab matur ring Sang Prabu Yosapat, sapuniki: “Yen iraga sampun matempuh ring payudan, titiang jaga nyaruang dewek titiange, nanging idewa, anggenja busana kagungane.” Irika Ida Sang Prabu Akab ratune ring Israel raris nyamar medal ka payudan.

30

Ida Sang Prabu saking Siria sampun mapaica prentah ring parakomandan pasukan kretan idane, mangda ipun sampunang ngawag mayuda nglawan asing-asing anak, sajawining nglawan Ida Sang Prabu Akab saking Israel kewanten.

31 Duaning punika, rikala ipun manggihin Sang Prabu Yosapat, pitaenang ipun ida punika Sang Prabu Akab saking Israel, tur ipun raris mabalik buat ngrebut ida. Nanging Ida Sang Prabu Yosapat raris nyerit, tur Ida Sang Hyang Widi Wasa raris ngluputang ida, saha ngedohang pangrebute punika saking ida.

32 Parakomandan kretane raris uning, mungguing ida punika boya Sang Prabu Akab saking Israel, duaning punika ipun raris wusan nguber ida.

33 Nanging wenten satunggiling prajurit Siriane ngawag niwakang panahipune, raris jeg ngenain Ida Sang Prabu Akab, benengan pangatep kawaca besin idane. Ida raris nyerit ring kusir kretan idane, sapuniki: “Gelahe matatu. Kipekangja kretane, pesuja uli kalangan siate!”

34 Rikala yudane kantun rames, Ida Sang Prabu Akab kantun kasundang ring kretan idane tur ngarepin wong Siriane. Rikala suryane surup, ida raris seda.

19

1

Ida Sang Prabu Yosapat, ratune ring Yehuda mawali saha rahayu ka purin idane ring Yerusalem.

2 Irika Nabi Yehu, putran Dane Hanani tumuli nangkil ring ida, sarwi matur sapuniki: “Punapike patut palungguh iratu mapitulung ring anak sane dursila miwah maruang ring anak sane geting ring Ida Sang Hyang Widi Wasa? Pamargin palungguh iratune punika sampun ngawinang Ida Sang Hyang Widi Wasa duka ring palungguh iratu.

3 Nanging yadiastun kadi asapunika, wenten pamargin iratune sane becik. Palungguh iratu sampun ngaonang sakancan palawatan Dewi Aserane, sane kasungsung antuk rakyate, tur palungguh iratu sampun ngusahayang ngiringang pakarsan Ida Sang Hyang Widi Wasa.”

4

Yadiastun Ida Sang Prabu Yosapat malinggih ring kota Yerusalem, ngamasa ida lunga ninjoin parakaulan idane, ngawit saking kota Berseba sane bedelod ngantos rauh ring tanggun pagunungan Epraime baler, buat ngwarah-warahin rakyate, mangda ipun mawali nyungsung Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluurnyane.

5 Ring asing-asing kota sane madaging benteng ring Yehuda, ida taler ngadegang parahakim,

6 sarwi kapiteketin kadi asapuniki: “Paman patut tangar sajeroning nibakang tetepasan, sawireh paman malaksana tusingja malantaran kakuasan manusa, nanging malantaran kakuasan Ida Sang Hyang Widi Wasa, tur Ida ane ngiangin paman rikalaning paman nibakang ukuman.

7 Takutja teken Ida Sang Hyang Widi Wasa tur tangarinja malaksana, sawireh Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin iragane tusing ledang teken anak ane pekel, ane mapilih kasih wiadin ane demen nampi tetombokan.”

8

Ring Yerusalem Ida Sang Prabu Yosapat taler ngadegang makudang-kudang wong Lewi, parapandita miwah parapamimpin rakyate dados hakim, buat nepasin wicara ngeniang indik sane tungkas ring pidabdab Ida Sang Hyang Widi Wasa, wiadin wicara ring pantaran wong kotane.

9 Ida mapaica prentah ring parahakime punika sapuniki: “Paman patut nyalanang tetegenan pamane madasar takut teken Ida Sang Hyang Widi Wasa, tur satia tuu ninutin Ida sajeroning sakancan laksanan pamane.

10 Dipradene ada wong kotane teka ngaba wicara sig pamane, luire unduk anak ngamatiang jlema, wiadin unduk mamurug pidabdab wiadin titah-titah ane lenan, patut melahang pesan ngorahin ia, kenken patutne ia matingkah sajeroning mawicara, apanga ia tusing pelih tur madosa teken Ida Sang Hyang Widi Wasa. Yen paman tusing nglaksanayang, paman muah wong kotane ento lakar ngrasayang pidukan Ida Sang Hyang Widi Wasa. Nanging yening paman nyalanang tetegenan pamane, paman tusing lakar pelih.

11 Pandita Agung Amarya ane lakar ngagem kakuasan ane paling tegehe sajeroning wicara-wicara ane ngenain unduk agama, muah Sebaja, pianak Ismaele, gubernur Yehudane, lakar ngagem kakuasan ane paling tegehe, sajeroning wicara-wicara ane biasa di pantaran rakyate. Parawong Lewine maan wewenang buat nureksain apang kaputusan pangadilane ento kalaksanayang amun patutne. Edaja paman takut, jalanangja titah-titahe ene, dumadak Ida Sang Hyang Widi Wasa ngiangin anake ane patut.”

20

1

Sasampune punika wadua balan Moab miwah Amone, kasarengin antuk kantinnyane wong Meunim, raris rauh ngebug jagat Yehudane.

2 Irika raris wenten anak rauh nguningayang ring Ida Sang Prabu Yosapat, sapuniki: “Wenten wadua bala akeh pisan saking Edom, sane rauh saking selat Segara Matine, gumanti jaga ngebug palungguh iratu. Sane mangkin ipun sampun ngaug kota Haseson-Tamare.” (Kotane puniki taler mawasta En-Gedi.)

3 Ida Sang Prabu Yosapat kalintang kagiat, tumuli ngastawa ring Ida Sang Hyang Widi Wasa nunas tuntunan Idane. Sasampune punika ida ngwedalang prentah mapuasa, mangda kalaksanayang ring jagat Yehudane.

4 Saking sakancan kotane ring Yehuda rakyate pada gegison rauh ka Yerusalem, buat nunas tuntunan Ida Sang Hyang Widi Wasa.

5 Anake punika, miwah wong kota Yerusaleme sami pada mapunduh ring natar Perhyangan Agunge sane anyar. Ida Sang Prabu Yosapat tumuli ngadeg ring arepan rakyate punika,

6 sarwi ngastawa jangih sapuniki: “Duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluur titiange. Palungguh IRatu jumeneng mrentah sakancan bangsane ring jagate saking suargan. Palungguh IRatu kalintang mawisesa miwah maha kuasa, tur nenten wenten anak sane mrasidayang mapas Palungguh IRatu.

7 Palungguh IRatu dados Widin titiange. Rikala kaula druene Israel magingsir ka jagate puniki, Palungguh IRatu ngulah bangsane sane magenah iriki, tur maicayang tanah puniki ring katurunan Abrahame, sawitran Palungguh IRatu, buat dados paderbeanipune kantos salami-laminipun.

8 Kaula druene sampun magumana iriki, tur sampun ngwangun Perhyangan buat ngluihang Palungguh IRatu. Ipun uning,

9 mungguing yening wenten bencana nibenin ipun buat nyisipang ipun, luiripun: paperangan, grubug, sayah, irika ipun mrasidayang rauh tur majujuk ring arepan Perhyangan Agunge, genah nyungsung Palungguh IRatu puniki. Ipun mrasidayang ngastawa ring Palungguh IRatu sajeroning kamewehan ipune, tur Palungguh IRatu jaga mireng pinunas ipune, tur ngluputang ipun.

10

Sane mangkin bangsa Amon, Moab miwah Edome sampun rauh ngebug titiang. Duk leluur titiange rarud saking tanah Mesir, Palungguh IRatu nenten nglugrain ipun ngranjing ka jagate punika, punika awinannya leluur titiange mamargi ngilehin jagate punika tur nenten nyirnayang ipun.

11 Sane mangkin kadi asapuniki pangwales ipune ring titiang. Ipun pada rauh jaga ngulah titiang saking jagat paican Palungguh IRatu ring titiang.

12 Palungguh IRatu dados Widin titiange. Sisipangja ipun, santukan titiang nenten maderbe pangajap-ajap sajeroning ngarepin wadua bala sane kalintang akeh punika, sane jaga ngebug titiang. Titiang nenten uning, punapi sane patut laksanayang titiang, sakewanten titiang wantah nulengek ring ayun Palungguh IRatu nunas pitulungan.”

13

Sawatek jadmane ring Yehuda kasarengin antuk pianak miwah somahipune sami pada majujuk irika ring Perhyangan Agunge.

14 Roh Ida Sang Hyang Widi Wasa tumuli ngencegin satunggiling wong Lewi sane wenten ring pantaran anake punika. Wong Lewine punika mapesengan Yahasiel, okan Dane Sakaria. Dane maug palingsehan Dane Asap. Dane punika katurunan Dane Asap, Matanya, Yeiel miwah Benaya.

15 Dane Yahasiel matur sapuniki: “Duh ratu sang prabu, miwah parasemeton wong Yehuda miwah wong Yerusalem makasami. Ida Sang Hyang Widi Wasa masabda, mangda palungguh iratu miwah semeton sareng sami sampunang putus asa wiadin ajerih ngarepin wadua balane sane akeh puniki, santukan sane jaga mayuda punika boya semeton, nanging Ida Sang Hyang Widi Wasa.

16 Gebugja ipun benjang semengan, rikala ipun rauh ring margine sane ngamunggahang ring Sis. Semeton jaga matemu ring ipun ring tanggun lebake sane ngungsi ka tegal melakang Yeruele.

17 Semeton nenten jaga matempuh yuda ring yudane punika. Semeton wantah patut sayaga ring genah semetone tur nyantosang. Semeton jaga ngaksi Ida Sang Hyang Widi Wasa mapaica kamenangan ring semeton. Semeton wong Yehuda miwah wong Yerusalem, sampunangja semeton bimbang wiadin ajerih. Medalja ka payudan, janten Ida Sang Hyang Widi Wasa jaga ngiangin semeton.”

18

Sasampune punika Ida Sang Prabu Yosapat tumuli sumungkem, ngantos prarain idane nganteg tanah, kadi asapunika taler rakyate sami pada sumungkem ngiring ida tur nyumbah Ida Sang Hyang Widi Wasa.

19 Irika wong Israel saking palingsehan Dane Kehat miwah Dane Korah sami pada ngadeg saha nyuarayang kidung puji-pujian saha jangih, muji Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin Israele.

20

Benjangne pasemengan pisan rakyate raris medal ka tegal melakang Tekoane. Rikala ipun jaga ngawitin mamargi, Ida Sang Prabu Yosapat mapidarta ring ipun, kadi asapuniki: “Ih wong Yehuda muah wong Yerusalem! Pagehangja kapracayan nyamane teken Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin nyamane, sinah nyama lakar kukuh bakuh. Pracayaja teken pangandikan nabin Idane teken nyama, sinah nyama lakar sida karya.”

21 Sasampune ida matetimbangan ring rakyate, sang prabu raris ngandikayang, makudang-kudang juru kidunge mangda ngrangsuk panganggennyane, sane biasa anggen ipun rikala ngamargiang upacara sane suci, tur ipun kapangandikayang mamargi ring arepan bala waduane, sarwi makidung sapuniki: “Pujija Ida Sang Hyang Widi Wasa. Sih pasuecan Idane langgeng salami-laminipun!”

22

Rikala ipun ngawitin makidung, Ida Sang Hyang Widi Wasa raris nedunang kabingungan ring wadua bala sane rauh magegebug punika.

23 Wong Amon miwah wong Moabe tumuli ngebug wadua balan wong Edome, kantos ipun basmi kerta. Sasampune punika wong Amon miwah wong Moabe punika mayuda saling gebug, tur yudane punika rames pisan.

24 Rikala wadua bala Yehudane rauh ring genah paninjoane sane wenten ring tegal melakange punika, ipun raris ninjo genah mesehe, tur panggihin ipun mesehe punika sami padem pajlempang ring tanahe. Adiriko nenten wenten sane luput.

25

Ida Sang Prabu Yosapat kairing antuk pasukan idane raris mamargi nganampekin genah mesehe punika buat majejarah, tur ipun polih jejarahan akeh pisan, luire: banteng, bebekelan, pangangge miwah barang-barang maji sane lianan. Tigang rahina suennya ipun munduhang jejarahan, nanging jejarahane punika kalintang akeh, kantos ipun nenten mrasidayang ngambil makasami.

26 Ring rahina sane kaping pat, ipun raris mapunduh ring Lebak Pujian, tur irika ipun muji Ida Sang Hyang Widi Wasa, malantaran sakancan paindikan sane sampun kardi Ida punika. Punika awinanipun lebake punika kawastanin: Lebak Pujian.

27 Ida Sang Prabu Yosapat raris nuntun wadua balan idane mawali ka Yerusalem sajeroning jayengrana, santukan Ida Sang Hyang Widi Wasa sampun ngaonang meseh-meseh idane.

28 Rikala ida rauh ring kota, ida mamargi ngungsi ka Perhyangan Agung saha kadulurin antuk suaran tetabuhan kecapi miwah trompet.

29 Sakancan bangsa sane miragi indik Ida Sang Hyang Widi Wasa sampun ngaonang meseh-meseh wong Israele, ipun sami pada karesresan.

30 Punika awinannya Ida Sang Prabu Yosapat mrentah sajeroning kerta raharja, tur Ida Sang Hyang Widi Wasa mapaica sutrepti ring ida, miwah ring sawewidangan jagat idane.

31

Ida Sang Prabu Yosapat madeg ratu ring Yehuda, ritatkala ida mayusa pasasur taun, ida mrentah ring Yerusalem slae taun suenipun. Biang idane mapesengan Asuba, okan Dane Silhi.

32 Pateh sakadi ajin idane Sang Prabu Asa sane riinan ring ida, ida nglaksanayang paindikan sane patut ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa.

33 Nanging genah-genahe nyungsung soroh dewa-dewane nenten sirnayang ida. Rakyate kantun nenten saking saguluking manah nyungsung Widin leluurnyane.

34

Sapanglanturipun, sakancan pamargin Ida Sang Prabu Yosapat, saking pangawit ngantos ka pamuput pamrentahan idane, makasami sinurat ring Cakepan Babad Dane Yehu, Okan Dane Hanani, sane dados bagian saking Cakepan Babad Pararatun Israele.

35

Sedek rahina anu, Ida Sang Prabu Yosapat ratune ring Yehuda makanti sraya sareng ring Ida Sang Prabu Ahasia saking Israel, sane akeh pisan nglaksanayang paindikan sane jaat.

36 Ring pelabuhan Esion-Geber, sang kalih makarya kapal-kapal sane jaga malayar ring samudrane.

37 Nanging Dane Elieser okan Dane Dodawa, sane saking kota Maresa, ngaturang pawungu ring Ida Sang Prabu Yosapat, kadi asapuniki: “Santukan palungguh iratu sampun makanti sraya ring Sang Prabu Ahasia, Ida Sang Hyang Widi Wasa jaga nyirnayang indik sane sampun karyanin palungguh iratu.” Irika kapal-kapale punika raris bencah, tur nenten naenin malayar.

21

1

Ida Sang Prabu Yosapat raris seda tur kaperemang ring pamendeman pararatune ring Kota Daud, tur putran idane Ida Yoram sane ngentosin ida jumeneng nata.

2

Ida Yoram, putran Ida Sang Prabu Yosapat ring Yehuda madue semeton lanang-lanang nem diri, inggih punika: Ida Asarya, Yehiel, Sakaria, Asariahu, Mikael miwah Sepaca.

3 Ajin idane, ngicen ida sareng sami arta brana marupa mas, perak miwah barang-barang sane maji lianan akeh pisan. Samaliha ida suang-suang kagenahang ring kota-kota sane madaging benteng ring Yehuda. Nanging santukan Ida Yoram punika sane pinih duur, Ida Sang Prabu Yosapat nadosang ida pangentos idane jumeneng nata.

4 Sasampun Ida Sang Prabu Yoram ngamanggehang linggih idane dados sang prabu saha kukuh bakuh, ida raris nyedayang parasemeton idane punika miwah makudang-kudang prakanggen wong Israele.

5

Ida Sang Prabu Yoram jumeneng ratu duk idane mayusa tigang dasa kalih taun, tur ida mrentah ring Yerusalem kutus taun suenipun.

6 Ida ninutin tetuladan sane dursila saking Ida Sang Prabu Akab miwah pararatune sane lianan ring Israel, santukan ida marabian ring salah tunggal okan Ida Sang Prabu Akab. Ida madosa pamantuka ring Ida Sang Hyang Widi Wasa,

7 nanging Ida Sang Hyang Widi Wasa nenten mapakayunan jaga nyirnayang katurunan Ida Sang Prabu Daud, santukan Ida sampun ngardi pasubaya ring Ida Sang Prabu Daud, tur majanji mungguing katurunan idane tan mari jaga mrentah.

8

Sapanyeneng Ida Sang Prabu Yoram, jagat Edome brontak nglawan jagat Yehudane, tur dados kaprabon sane merdeka.

9 Duaning punika Ida Sang Prabu Yoram miwah paraprakanggen idane raris medal nunggang kreta lunga magegebug ka Edom. Irika wadua bala wong Edome ngurung ida miwah wadua balan idane, nanging rikalaning wengi ida mrasidayang medal saking kurungane punika tur jerih kapilayu.

10 Ngawit saking daweg punika jagat Edome bebas saking reh-rehan Yehudane. Duk masane punika, kota Libnane taler brontak, santukan Ida Sang Prabu Yoram sampun nilar Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluur idane.

11 Malahan ida ngwangun genah nyungsung soroh dewa-dewa ring pagunungan Yehudane, tur nuntun wong Yehuda miwah wong Yerusaleme ngardi dosa pamantuka ring Ida Sang Hyang Widi Wasa.

12

Nabi Elia tumuli ngaturin Ida Sang Prabu Yoram surat, sane daging ipun kadi asapuniki: “Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluur iratune Sang Prabu Daud, nyisipang iratu, santukan iratu nenten ninutin tetuladan ajin iratune Sang Prabu Yosapat, wiadin tetuladan kakiang iratune Sang Prabu Asa.

13 Nanging iratu sampun ninutin tetuladan pararatun Israele, tur sampun nuntun wong Yehuda miwah wong Yerusaleme nenten satia ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, pateh sakadi Ida Sang Prabu Akab miwah pararatu sane ngentosin ida sampun nuntun wong Israele dados anak sane nenten satia tuu. Malahan iratu sampun nyedayang parasemeton iratune, anak sane becikan ring iratu.

14 Makadados pikolihnyane, Ida Sang Hyang Widi Wasa jaga nyisipang kaula, paraputra miwah paranabi druene banget pisan, tur nyirnayang padruean iratune.

15 Iratu ngraga jaga nandang pinakit weteng sane raat pisan, sane sayan sue sayan mangetang.”

16

Makudang-kudang wong Pilistin miwah wong Arab sampun magenah nampek ring genah wong Sudane ring pasisi. Ida Sang Hyang Widi Wasa ngangsok manah wong Pilistin miwah wong Arabe punika buat jaga mayuda nglawan Ida Sang Prabu Yoram.

17 Ipun raris nglurug jagat Yehudane, tumuli majejarah ring purin ida sang prabu, tur sakancan pararabi miwah paraputran idane sami kejuk tur katawan, sajawining putran idane lanang sane pinih alite, sane maparab Ahasia.

18

Sasampun sakancan paindikane punika mamargi, Ida Sang Hyang Widi Wasa raris nibakang pinakit weteng raat pisan ring sang prabu.

19 Sawatara kalih taun suenipun, sungkan idane punika sayan sue sayan ngamangetang, kantos pamuputipun ida sang prabu seda sajeroning nandang pinakit sane raat pisan. Parakaulan idane nenten makaryan obor buat mangenang sedan idane, sakadi sane sampun kamargiang pabuat paraleluur idane.

20

Ida Sang Prabu Yoram madeg ratu duk ida mayusa tigang dasa kalih taun tur sampun mrentah ring Yerusalem kutus taun suenipun. Daweg idane seda nenten wenten anak sane kangen ring ida. Ida kapendem ring Kota Daud, nanging boya ring pamendeman pararatune.

22

1

Wenten makudang-kudang grombolan wong Arab nempuh tur nyedayang sakancan putran Ida Sang Prabu Yoram, sajawining putran idane sane pinih alit, sane maparab Ahasia. Duaning punika, sane mangkin wong Yerusaleme raris ngadegang Ida Ahasia dados sang prabu, makadados pangentos ajin idane.

2 [2-3] Ida Sang Prabu Ahasia jumeneng nata duk idane mayusa kalih likur taun, tur ida mrentah ring Yerusalem ataun suenipun. Ida Sang Prabu Ahasia taler ninutin tetuladan kulawargan Ida Sang Prabu Akab, santukan biang idane, Ida Atalya okan Ida Sang Prabu Akab miwah putun Ida Sang Prabu Omri saking Israel, tan mari ngaturin ida pitutur sane nantan ida ka pamargine sane corah.

3

4 Ida madosa pamantuka ring Ida Sang Hyang Widi Wasa santukan sasampun ajin Idane seda, wenten makudang-kudang kulawargan Ida Sang Prabu Akab sane dados pangabih idane, tur parapangabihe punika sane ngawinang ida nemu sengkala.

5 Ida ninutin tetimbangan parapangabihe punika tur ida raris nyarengin Ida Sang Prabu Yoram ratune ring Israel lunga ka payudan nglawan Ida Sang Prabu Hasael ratune ring Siria. Wadua balane pada matempuh yuda ring Ramot-Gilead, tur Ida Sang Prabu Yoram kanin ring payudan.

6 Ida raris mawali ka kota Yisreel, buat nambanin kanin idane, tur Ida Sang Prabu Ahasia raris lunga mrika ninjoin Ida.

7

Indik lungan Ida Sang Prabu Ahasia ninjoin Ida Sang Prabu Yoram punika raris kagunayang antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa, buat nibakang bencana ring ida. Duk Ida Sang Prabu Ahasia wenten irika, ida miwah Sang Prabu Yoram kapatemuang ring anak lanang sane mapesengan Yehu, okan Dane Nimsi, sane sampun kaselik antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa, buat nyirnayang kulawargan Ida Sang Prabu Akab.

8 Rikala Dane Yehu nglaksanayang pasisip Ida Sang Hyang Widi Wasa tumiba ring kulawargan Ida Sang Prabu Akab, dane kapanggih ring parapamimpin Yehudane miwah parakaponakan Ida Sang Prabu Ahasia sane nyarengin ida mrika. Dane Yehu raris nyedayang ida dane sinamian.

9 Sasampune punika, Ida Sang Prabu Ahasia tumuli karereh tur kapanggih mengkeb ring kota Samaria. Ida tumuli kejuk tur kabakta ka ajeng Dane Yehu, raris ida kasedayang. Layon idane kapendem wantah malantaran ngajiang kakiang idane Ida Sang Prabu Yosapat, sane sampun nglaksanayang saluiring paindikan sane sida antuk ida, buat ngaturang ayah ring Ida Sang Hyang Widi Wasa.

Nenten wenten malih kulawargan Ida Sang Prabu Ahasia sane kantun buat mrentah kaprabone.

10

Riwau biang Ida Sang Prabu Ahasia mireng indik idane kasedayang, digelis ida mapaica prentah mangda sakancan kulawargan ida sang prabu ring Yehuda sami kasedayang.

11 Ida Sang Prabu Ahasia madue semeton kualon istri adiri, maparab Yoseba sane sampun marabian sareng pandita sane mapesengan Yoyada. Irika ida Yoseba saking silib ngluputang salah tunggil putran Ida Sang Prabu Ahasia, sane maparab Yoas. Anake alit punika kambil saking pantaran paraputran ida sang prabu sane jaga kasedayang. Anake alit punika kengkebang tur kapatiningin ring salah tunggil rongan sane wenten ring Perhyangan Agung. Anake alit punika kengkebang mangda sampunang kasedayang antuk Ida Atalya.

12 Nem taun suenipun anake alit punika kengkebang ring Perhyangan Agung tur daweg punika Ida Atalya raris madeg dados raja putri.

23

1

Sasampune nem taun, Sang Pandita Yoyada raris mapakayun, mungguing sane mangkin rauh panemayannya buat jaga nyinahang anake alit punika. Dane raris mapiguman ring parakomandan wadua balane sareng limang diri, inggih punika: Dane Asarya okan Dane Yeroham, Dane Ismael okan Dane Yohanan, Dane Asarya okan Dane Obed, Dane Maaseya okan Dane Adaya miwah Dane Elisapat okan Dane Sikri.

2 Dane sareng sami raris lunga nylajah sakancan kotane ring Yehuda, tur rikala mawali ka Yerusalem dane pada ngajak parawong Lewi miwah pamimpin-pamimpin palingsehane.

3

Dane sareng sami pada mapunduh ring Perhyangan Agung, tur irika dane ngardi pasubaya sareng Ida Yoas putran ida sang prabu. Dane Yoyada raris mabaos ring dane sareng sami, sapuniki: “Puniki putran ida sang prabu sane sampun newata. Sane mangkin ida patut kadegang dados prabu, satinut ring janjin Ida Sang Hyang Widi Wasa marep ring katurunan Ida Sang Prabu Daud.

4 Kadi asapuniki sane patut margiang iraga. Rikala parapandita miwah wong Lewine jaga ngamargiang darma kapanditannyane ring rahina Sabate, apahtiga saking pantarannyane patut nyaga gapurane,

5 apahtiga sane patut nyaga ida sang prabu, tur sisannyane mangda magenah ring Gapura Dasare. Rakyate makasami patut mapunduh ring natar Perhyangan Agunge.

6 Tan wenten anak sane kalugra ngranjing ka Perhyangan Agung, sajawining parapandita miwah wong Lewi sane ngamargiang darma kapanditannyane. Dane dados ngranjing santukan dane kasuciang, nanging rakyate sane lianan patut satinut ring sapatitah Ida Sang Hyang Widi Wasa tur mangda magenah ring jaba.

7 Parawong Lewine patut ngiter ida sang prabu, tur ngagem sanjata saha sregep miwah ngiring ida sang prabu saparilampah idane. Asing-asing anak sane mamanah ngranjing ka Perhyangan Agung patut kapademang.”

8

Parawong Lewi miwah wong Yehudane raris nglaksanayang sapatitah Dane Yoyada punika. Anake sane sampun muputang ayahnyane ring rahina Sabate pada nenten kicen bubar. Duaning punika parakomandane raris munduhang pasukannyane sane patut bubar miwah sane wau rauh jaga ngentosin ngayah ring rahina Sabate.

9 Dane Yoyada raris ngicen parakomandane punika tumbak miwah tameng, sane pecak druen Ida Sang Prabu Daud, sane kasimpen ring Perhyangan Agung.

10 Dane ngenahang rakyate sane sregep ngagem sanjata punika ring arepan Perhyangan Agunge makaileh buat nyaga ida sang prabu.

11 Sasampune punika Dane Yoyada raris nuntun Ida Yoas medal, tumuli kasalukin gelungan kaprabon miwah katurin cakepan pidabdab indik nyakra werti. Masrana punika ida kamanggehang jumeneng nata. Dane Pandita Yoyada miwah oka-okan danene tumuli nyriokin Ida Sang Prabu Yoas antuk minyak upacara, tur rakyate sami pada masuryak sapuniki: “Dirga yusa ida sang prabu!”

12

Riwau Sang Raja Putri Atalya mireng rakyate masuryak-suryak mendak ida sang prabu, ida raris digelis lunga ka Perhyangan Agung ring genah rakyate pada mapunduh.

13 Irika cingak ida sang prabu sane anyar ring pamedal Perhyangane, ngadeg ring samping pilare sane kacawisang buat pararatune, kiter antuk parakomandan wadua balane miwah juru trompete. Sakancan rakyate sami pada liang masuryak-suryak miwah ngupin trompet miwah parajuru tabuh Perhyangane pada nabuh tetabuhannyane nuntun upacarane punika. Irika Sang Raja Putri Atalya nyetset busanan idane, sarwi jerit-jerit, sapuniki: “Dura cara, dura cara!”

14

Dane Yoyada nenten ngarsayang mangda Ida Atalya kasedayang ring palemahan Perhyangan Agunge, duaning punika dane raris ngesengin parakomandan wadua balane, tur ngandika sapuniki: “Ajak ida medal sig selagan barisan pasukane, tur matiangja asing-asing anak ane makeneh ngluputang ida.”

15

Ida raris kejuk, tumuli kabakta ka puri, tur kasedayang ring Gapura Kudane.

16

Sang Pandita Yoyada raris ngiring Ida Sang Prabu Yoas miwah rakyate sami makarya prajanjian, mungguing ida miwah rakyate sami patut dados kaulan Ida Sang Hyang Widi Wasa.

17 Sasampune punika ida dane ipun sami raris pada lunga ka perhyangan Baale, tur nguug perhyangane punika. Ida miwah rakyate sami raris nyakcak pamorboran aturan miwah arca-arca sane wenten irika, tur nyedayang Dane Matan, sane dados panditan Dewa Baale, ring arepan pamorboran aturane punika.

18 Dane Yoyada raris nabdab parapanditane miwah wong Lewine buat ngamong pakaryan ring Perhyangan Agung. Dane sareng sami pada nglaksanayang darmaning kapanditannyane, sakadi sane sampun kadabdab antuk Ida Sang Prabu Daud, buat morbor aturan sane katur ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, satinut ring pidabdab dane Nabi Musa. Dane taler pada ngenterang tetabuhan miwah upacara-upacarane makasami.

19 Dane Yoyada taler ngenahang pajagaan ring gapuran Perhyangan Agunge, buat ngamedalang asing-asing anak sane cemer manut sopacaraning agama.

20

Parakomandan wadua balane, parapamimpin rakyate, paraprakanggene miwah rakyate sane lianan sami pada nyarengin Dane Yoyada, meedang ida sang prabu medal saking Perhyangan Agung jaga mantuk ka puri. Rakyate sami pada ngranjing ka puri nglintang ring gapura sane pinih ageng, tur ida sang prabu raris malinggih ring singasanan idane.

21 Sakancan rakyate sami pada kaliput antuk kaliangan, tur kotane sutrepti, duaning sane mangkin Ida Atalya sampun kasedayang.

24

1

Ida Sang Prabu Yoas madeg ratu duk ida wau mayusa pitung taun tur ida mrentah ring Yerusalem petang dasa taun suenipun. Biang idane mapesengan Sibya, saking kota Berseba.

2 Sapanyeneng Dane Pandita Yoyada, Ida Sang Prabu Yoas nglaksanayang paindikan-paindikan sane ngawinang ledang pakayunan Ida Sang Hyang Widi Wasa.

3 Pandita Yoyada ngrerehang Ida Sang Prabu Yoas rabi kekalih, tur pararabine punika ngembasang putra lanang-istri pabuat ida.

4

Sasampune ida madeg ratu, Ida Sang Prabu Yoas raris mapakayun jaga ngamecikang Perhyangan Agunge.

5 Ida raris mrentahang parapandita miwah parawong Lewine, mangda dane pada nylajah kota-kota Yehudane, buat munduhang jinah saking sawatek rakyate sami, jaga kanggen ngamecikang Perhyangan Agunge nyabran taun. Ida ngandikayang mangda dane sareng sami digelis nglaksanayang indike punika. Nanging parawong Lewine kasep ngamargiang indike punika.

6 Punika awinanipun ida raris ngesengin Dane Yoyada, sane makadados pamimpinnyane, tur nakenang indike punika, sapuniki: “Napi awinanipun guru nenten nureksain wong Lewine nuduk pajeg ring Yehuda miwah ring Yerusalem, inggih punika pajeg sane karsayang saking rakyate sami antuk Dane Musa, parekan Ida Sang Hyang Widi Wasa, buat meanin Kemah Linggih Ida Sang Hyang Widi Wasa?”

7

(Parapangiring Ida Atalya, paraistri-istri sane dursila sampun ngusakang Perhyangan Agunge, tur akeh barang sane suci punika kagunayang buat nyungsung Dewa Baal.)

8

Ida Sang Prabu Yoas ngandikayang wong Lewine mangda makarya peti dana punia asiki, tur kagenahang ring gapuran Perhyangane.

9 Dane sareng sami raris mapaica arah-arah ka sakuub kota Yerusalem miwah tanah Yehudane, mangda rakyate suang-suang pada ngaturang ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, pajeg sane pangawitipun sampun kaduduk antuk Dane Musa, parekan Ida Sang Hyang Widi Wasa, duke ring tegal melakange.

10 Indike punika ngawinang liang manah rakyate miwah parapamimpinnyane, tur ipun sareng sami raris pada naur pajegipune tur ngebekin pati dana punia punika.

11 Nyabran rahina wong Lewine patut ngambil petine punika kabakta ring ajeng prakanggen ida sang prabu sane kapisara ngetangang indike punika. Yening petine punika sampun bek, irika sekretaris negarane miwah utusan Pandita Agunge raris ngamedalang jinahe punika, tur petine malih kawaliang ring genahnyane. Kadi asapunika indiknya dane munduhang jinah kantos akeh pisan.

12

Ida sang prabu miwah Dane Yoyada raris nyerahang jinahe punika ring anak sane kapisarayang ngenterang pakaryan ngamecikang Perhyangan Agunge punika. Anake punika raris ngrereh tukang batu, tukang kayu miwah pande, buat makarya ngayum Perhyangan Agunge punika.

13 Sakancan tukange sami pada sarat makarya, tur Perhyangan Agunge sida kabecikang pateh sakadi sane jati mula, tur kukuh bakuh.

14 Sasampun pakaryan ngayum Perhyangan Agunge punika puput, mas miwah perak sane kantun masisa raris katurang ring ida sang prabu miwah Dane Yoyada. Mas miwah perake punika raris kanggen makarya cawan miwah prabot-prabot sane lianan buat kanggen ring Perhyangan Agung.

Sapanyeneng Dane Yoyada, aturane tetep katurang sakadi biasa ring Perhyangan Agung.

15 Sasampun dane lingsir pisan, sampun mayusa satus tigang dasa taun, dane raris seda.

16 Dane kapendem ring pamendeman pararatune ring Kota Daud, malantaran ayah-ayahan sane sampun laksanayang dane pabuat bangsa Israele, pamantuka ring Ida Sang Hyang Widi Wasa miwah pabuat Perhyangan Agunge.

17

Nanging sasampun Dane Yoyada seda, parapamimpin Yehudane raris nglelunyuhin Ida Sang Prabu Yoas, mangda ida ledang mirengang aturnyane.

18 Punika awinannya rakyate raris wusan mabakti ring Perhyangan Agung Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluurnyane, tumuli ngawitin nyungsung arca miwah palawatan Dewi Asera. Kiwanganipune sajeroning dosa-dosane punika, ngawinang jagat Yehuda miwah kota Yerusaleme katibakin piduka antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa.

19 Ida Sang Hyang Widi Wasa raris ngutus paranabi buat mapakeling rakyate, mangda ipun malih mawali nyungsung Ida, nanging rakyate nenten nyak ngidepang.

20 Sasampune punika, Roh Ida Sang Hyang Widi Wasa raris ngencegin Dane Sakaria, okan Pandita Yoyadane. Dane raris ngadeg ring arepan rakyate, tur ngandika ring ipun sapuniki: “Ida Sang Hyang Widi Wasa mataken, napi awinannya semeton sampun tempal ring sapatitah Idane, tur ngrauhang bencana pabuat ragan semetone. Semeton nilar Ida, duaning punika Ida sampun ngutang semeton.”

21 Ida Sang Prabu Yoas saadung ring rerincikan rakyate buat nglawan Dane Sakaria, tur saking prentah ida sang prabu rakyate raris ngencur Dane Sakaria antuk batu ring natar Perhyangane.

22 Ida sang prabu lali ring baktin Dane Yoyada, ajin Dane Sakaria, sane sampun katurang ring ida, tur ida nyedayang Dane Sakaria. Rikala Dane Sakaria makire seda, dane ngandika kadi asapuniki: “Dumadak Ida Sang Hyang Widi Wasa nyingak paindikan sane laksanayang semeton, tur ida nyisipang semeton.”

23

Ring panguus taune punika, wadua balan wong Siriane raris rauh anglurug jagat Yehuda miwah kota Yerusaleme, tumuli nyedayang sakancan pamimpine, tur molih jejarahan akeh pisan kabakta mawali ka Damsik.

24 Sujatinipun wadua balan wong Siriane punika wantah akidik, nanging Ida Sang Hyang Widi Wasa nglugrain ipun ngaonang wadua balan Yehudane sane banget akehan ring ipun, santukan wong Yehudane sampun nilar Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluurnyane. Masrana indike punika Ida Sang Prabu Yoas kasisipang.

25 Ida nandang kanin raat pisan, tur ritatkala mesehe sampun makaon, wenten prakanggen idane sareng kalih mapacukan jaga nglawan ida. Irika ida raris kasedayang ring pamereman idane, buat ngwalesang sedan okan Pandita Yoyadane. Ida kapendem ring Kota Daud, nanging boya ring pamendeman pararatune.

26 (Anake sane mapiguman nglawan ida punika, inggih punika: Dane Sahad, okan Dane Simeat, anak istri wong Amon miwah Dane Yosabad okan Dane Simrit, anak istri saking Moab.)

27 Indik babad paraputran Ida Sang Prabu Yoas miwah indik ramalan sane katiwakang ring ida miwah catetan indik idane ngamecikang Perhyangan Ida Sang Hyang Widi Wasa, makasami sinurat ring Cakepan Tapsiran Cakepan Pararatune. Putran idane Ida Amasia raris ngentosin ida jumeneng nata.

25

1

Ida Sang Prabu Amasia mayusa slae taun, duk idane wau madeg ratu, tur ida nyakra werti ring Yerusalem sangalikur taun suenipun. Biang idane maparab Yoadan, saking Yerusalem.

2 Ida nglaksanayang paindikan sane ngawinang ledang pakayunan Ida Sang Hyang Widi Wasa, nangingke boya sangkaning nulus ring pakayunan.

3 Risampun prasida ngamanggehang kakuasan idane saha kukuh bakuh, ida raris nyedayang prakanggen idane, sane pecak nyedayang ajin idane.

4 Ida nenten nyedayang oka-okan prakanggene punika nanging ida satinut ring sapatitah Ida Sang Hyang Widi Wasa sane sinurat ring Cakepan Pidabdab Nabi Musane, sane sapuniki: “Wong tua tusing patut kamatiang ulihan ngemasin pelih pianakne, aketo masih ipianak tan patut kamatiang ulihan ngemasin dosan wong tuannyane. Anake patut kamatiang ulihan dosannyane padidi.”

5

Ida Sang Prabu Amasia raris nabdab sawatek suku Yehuda miwah suku Benyamine, kadadosang pasukan-pasukan wadua bala, manut palingsehannyane suang-suang. Asing-asing pasukan sane maderbe prajurit siu miwah satus diri, makasami pada polih komandan adiri-adiri. Prajurite punika sami matuuh kalih dasa taun miwah langkungan ring punika, wenten tigang atus tali diri akehipun. Pasukane punika makasami pasukan seselikan, sane sayaga jaga mayuda, pradnyan ngangge tumbak miwah tameng.

6 Sajaba punika ida taler nyewa prajurit satus tali diri saking Israel, sane sewanipun tigang tali samas kilogram perak.

7 Nanging raris wenten salah tunggiling nabi rauh nangkil ring ida sang prabu, saha matur sapuniki: “Sampunangja iratu ngambil prajurit Israele punika. Ida Sang Hyang Widi Wasa nenten ngiangin jadmane sane saking Israel, inggih punika sakancan katurunan Epraime punika.

8 Menawita iratu mitaenang mungguing ipun mrasidayang ngawinang iratu unggul ring payudan, nanging wantah Ida Sang Hyang Widi Wasa sane madue kuasa buat mapaica kamenangan miwah kakaonan, tur Ida jagi nglugrain meseh iratune ngaonang iratu.”

9

Ida Sang Prabu Amasia raris mataken ring nabine punika, sapuniki: “Sapunapiang tiang mangkin jinah perak tiange sane sampun taur tiang ring ipun?”

Nabine punika raris matur sapuniki: “Ida Sang Hyang Widi Wasa mrasidayang ngicen iratu malih langkungan ring punika.”

10 Duaning punika Ida Sang Prabu Amasia raris nganehang prajurit-prajurit sane sewa ida punika, tur ipun raris kapangandikayang budal. Irika ipun raris pada mamargi budal, maduluran manah pedih pisan marep ring wong Yehudane.

11

Ida Sang Prabu Amasia tumuli metu kasuradiran idane, raris ida nuntun wadua balan idane ngungsi Lebak Pakehe. Irika wadua balane matempuh yuda, tur polih ngamademang prajurit Edome dasa tali akehipun,

12 miwah nawan prajurit dasa tali diri. Tawanane punika raris kabakta ka pucak bukite ring kota Sela, raris katuludang saking irika, ngantos ipun padem ring batu kaange ring sor.

13

Duk punika paraprajurit Israele sane nenten kicen nyarengin ma yuda antuk Ida Sang Prabu Amasia, raris ngebug kota-kota Yehudane sane magenah ring pantaran kota Samaria klawan kota Bet-Horone, tur ngamademang jadma tigang tali akehipun miwah nyarah jejarahan akeh pisan.

14

Rikala Ida Sang Prabu Amasia mawali saking ngaonang wong Edome punika ida taler makta arca-arcanipune, tumuli kabecikang ngenahang, raris kasungsung saha katurin pasepan menyan maborbor.

15 Indike punika ngawinang Ida Sang Hyang Widi Wasa duka. Duaning punika Ida raris ngutus nabi adiri nangkil ring Ida Sang Prabu Amasia. Nabine punika raris nunasang ring ida, sapuniki: “Napi awinannya iratu nyungsung widi sunantara sane nenten mrasidayang ngrahayuang kaulannyane saking kakuasan iratune?”

16

Ida Sang Prabu Amasia raris nyelag antuk pangandika sapuniki: “Uli pidanke tiang nadiang jerone pangabih ida sang prabu? Suud ngraos amonto. Yen tusing nyak suud tiang lakar ngamatiang jerone.”

Nabine punika raris meneng, sasampune dane mabaos sapuniki: “Sane mangkin titiang uning mungguing Ida Sang Hyang Widi Wasa sampun ngamastikayang jaga nyirnayang iratu, malantaran paindikane punika miwah malantaran iratu sampun nenten nglinguang pawungun titiange.”

17

Ida Sang Prabu Amasia ratune ring Yehuda, kairing antuk parapangabih idane raris ngwentenang paiguman buat jaga nglawan wong Israel. Duaning punika ida raris ngutus utusan nangkil ring Ida Sang Prabu Yoas ratune ring Israel, okan Ida Sang Prabu Yoahas miwah putun Ida Sang Prabu Yehu, buat nangtangin ida mayuda.

18 Ida Sang Prabu Yoas raris ngaturin Sang Prabu Amasia pasaur sapuniki: “Sedek rahina anu wenten ketket ring Gunung Libanone mabaos ring wit taru arase sapuniki: ‘Baangja pianak jerone ane luh lakar antenang tiang ngajak pianak tiange muani.’ Raris wenten sato alas nglintang irika tur nyekjek ketkete punika.

19 Sane mangkin idewa nyumbungang raga, santukan idewa sampun ngaonang wong Edome punika. Nanging tiang ngaturin idewa pawungu, becikan idewa meneng kewanten ring puri. Napi awinannya idewa ngulati kamewehan, sane jaga ngrauhang bencana ring idewa miwah kaulan idewane?”

20

Nanging Ida Sang Prabu Amasia nenten kayun nglinguang indike punika. Mula wantah pakarsan Ida Sang Hyang Widi Wasa mangda Ida Sang Prabu Amasia kaon, santukan ida sampun nyungsung arcan wong Edome.

21 Punika awinanipun Ida Sang Prabu Yoas ratune ring Israel raris medal ka payudan nglawan Ida Sang Prabu Amasia ratune ring Yehuda. Sang kalih matempuh yuda ring Bet-Semes, ring Yehuda.

22 Wadua balan Yehudane kaon tur prajuritnyane pada jerih kapilayu ngungsi umahnyane suang-suang.

23 Ida Sang Prabu Yoas ngejuk Ida Sang Prabu Amasia tumuli kabakta ka kota Yerusalem. Irika ida nguug kotane saking Gapura Epraime ngantos rauh ring Gapura Bucune, wenten sawatara satak meter panjangipun.

24 Ida taler ngambil jejarahan kabakta ka Samaria, luire: sakancan mas miwah perak sane ring Perhyangan Agung, prabot-prabot Perhyangan Agunge sane kajaga antuk katurunan Dane Obed-Edom miwah arta branan purine. Ida taler makta makudang-kudang anak kanggen sandera.

25

Sasampun Ida Sang Prabu Yoas saking Israel seda, Ida Sang Prabu Amasia saking Yehuda kantun nyeneng malih limolas taun suenipun.

26 Sakancan paindikan sane lianan sane kalaksanayang antuk Ida Sang Prabu Amasia, saking pangawit kantos ka pamuput panyeneng idane, sami sinurat ring Cakepan Babad Pararatun Yehuda miwah Israele.

27 Sasukat Ida Sang Prabu Amasia tempal ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, rakyate ring Yerusalem pada mapiguman jaga nglawan ida. Pamuputipun, ida raris jerih kapilayu ngungsi kota Lakis nanging meseh-meseh idane ngepung ida tur nyedayang ida irika.

28 Layon idane kabakta ka Yerusalem, kapondong antuk kuda, tur kapendem ring pamendeman pararatune ring Kota Daud.

26

1

Sawatek wong Yehudane raris milih putran Ida Sang Prabu Amasia sane wau mayusa nembelas taun, sane maparab Usia buat ngentosin ajin idane jumeneng nata.

2 (Sasampun Ida Sang Prabu Amasia seda, Ida Sang Prabu Usia raris malih ngrampas kota Elate, tur kotane punika malih kabecikang.)

3

Ida Sang Prabu Usia madeg ratu, riwau ida mayusa nembelas taun, tur ida nyakra werti ring Yerusalem seket kalih taun suenipun. Biang idane mapesengan Yekolia, saking Yerusalem.

4 Satinut ring tetuladan ajin idane, ida nglaksanayang paindikan-paindikan sane ngawinang ledang pakayunan Ida Sang Hyang Widi Wasa.

5 Sapanyeneng Dane Sakaria, pangabih idane ngeniang ring indik agama, ida ngastiti bakti ring Ida Sang Hyang Widi Wasa saha satia tuu tur Ida Sang Hyang Widi Wasa ngamertanin ida.

6

Ida Sang Prabu Usia mayuda nglawan wong Pilistin. Ida nguugang tembok kota-kota Gat, Yabne miwah Asdode, tur ida ngwangun kota-kota sane madaging benteng ring kiwa tengen kota Asdode miwah ring wewidangan wong Pilistine sane lianan.

7 Ida Sang Hyang Widi Wasa nulungin ida ngaonang wong Pilistin, wong Arab sane magenah ring Gur-Baal miwah wong Meunime.

8 Wong Amone pada ngaturang upeti ring Ida Sang Prabu Usia, tur ida dados prabu sane kalintang mawisesa, kantos kabinawan idane sumebar rauh ka Mesir.

9

Ida Sang Prabu Usia mapikukuh benteng-benteng kota Yerusaleme, malantaran ida makarya menara ring Gapura Bucu, ring Gapura Lebak miwah ring bucu-bucun temboke.

10 Ida taler makarya menara-menara sane kukuh bakuh ring tegal melakange, miwah makarya semer akeh pisan, santukan ida madue ingon-ingon akueh pisan ring bongkol gununge bedauh miwah ring tanahe dangsah. Santukan ida seneng mamacul, ida raris ngangsok-ngangsok rakyate manda nandur wit anggur ring pagunungan miwah ngolah tanah-tanahe sane lemek.

11

Ida madue wadua bala akeh pisan sane sregep jaga mayuda. Daptar wadua balane punika kagambel antuk sekretaris-sekretaris idane, inggih punika Dane Yeiel miwah Dane Maaseya, sane kapimpin antuk Dane Hananya salah tunggil prakanggen ida sang prabu.

12 Wadua balane punika kamong antuk komandan sareng kalih tali tigang atak akehipun.

13 Sajeroning rehrehan komandan-komandane punika wenten prajurit tigang atus pitung tali limang atus diri akehipun, sane sura dira ring rananggana, buat nglawan meseh-meseh ida sang prabu.

14 Ida Sang Prabu Usia mapaica gegaman ring wadua balan idane, luire: tameng, tumbak, topi waja, baju besi, panah miwah blangsut.

15 Ring Yerusalem tukang-tukang idane sane pradnyan makarya pakakas buat nibakang panah miwah nyabatang batu ageng-ageng saking menara-menara wiadin saking bucu-bucun tembok kotane. Kabinawan idane sumebar milehan tur ida dados mawisesa pisan, malantaran pitulungan sane tampi ida saking Ida Sang Hyang Widi Wasa.

16

Nanging sasampun Ida Sang Prabu Usia dados kuat pisan, ida sayan sumbung, tur indike punika ngawinang ida nemu sengkala. Ida langgana ring Ida Sang Hyang Widi Wasa malantaran ida lunga ka Perhyangan Agung buat morbor menyan ring pasepane.

17 Sang Pandita Asarya, kasarengin antuk parapandita sareng ulung dasa sane siteng tur wanen-wanen ngatut ida sang prabu,

18 gumanti jaga nyadelin ida. Dane sareng sami matur sapuniki: “Ratu Sang Prabu Usia, iratu nenten wenang morbor menyan pabuat Ida Sang Hyang Widi Wasa. Wantah parapandita katurunan Dane Harun sane sampun kasuciang sane kalugra buat nglaksanayang indike punika. Makaonja iratu saking genahe suci punika. Iratu sampun ngawinang sungkan pakayunan Ida Sang Hyang Widi Wasa, tur iratu nenten kantun malih muponin mertan Idane.”

19

Ida Sang Prabu Usia sampun ngadeg irika ring Perhyangan Agung ring sisin pasepane, tur ngagem menyan sane maborbor. Ida raris duka ring parapanditane punika, tur tan dumade raris metu pinakit lepra ring lelatan idane.

20 Dane Asarya miwah parapanditane sane lianan raris nganeng-neng lelatan ida sang prabu saha rumasa resres raris mamaksa ida sang prabu mangda medal santukan Ida Sang Hyang Widi Wasa nyisipang ida.

21

Sapanglanturipun kantos ida seda, Ida Sang Prabu Usia maraga leteh manut sopacaraning agama, malantaran pinakit idane punika. Ida nenten kalugra malih ngranjing ka Perhyangan Agung. Ida meneng ring purin idane ngraga, macutetin sakancan pamargi miwah pakaryan idane, tur sajeroning punika putran idane Ida Yotam sane mrentah jagate.

22

Nabi Yesaya okan Dane Amos sane nyuratang sakancan paindikan sane lianan, sane kalaksanayang antuk Ida Sang Prabu Usia sapanyeneng idane.

23 Ida Sang Prabu Usia raris seda tur kapendem ring setra genah pamereman pararatune. Nanging malantaran pinakit idane punika, ida nenten kapendem ring pamendeman pararatune nanging ring tegalan ring samping pamendeman pararatune punika. Putran idane Ida Yotam, ngentosin ida jumeneng nata.

27

1

Ida Sang Prabu Yotam madeg ratu, ritatkala ida wau mayusa slae taun, tur ida nyakra werti ring Yerusalem nembelas taun suenipun. Biang idane mapesengan Yerusa, okan Dane Sadok.

2 Ida nglaksanayang paindikan sane ngawinang ledang Ida Sang Hyang Widi Wasa, sakadi sane sampun kalaksanayang antuk ajin idane, sakewanten ida nenten ngardi dosa malantaran morbor menyan ring Perhyangan Agung, sakadi sane kalaksanayang antuk ajin idane. Nanging rakyate kantun taler nglaksanayang paindikan sane madosa.

3

Ida Sang Prabu Yotam sane ngwangun Gapura Tegeh ring Perhyangan Agung, tur ida makarya wewangunan mawarni-warni ring tembok kotane, ring wewidangan kota Yerusalem sane mawasta Opel.

4 Ring pagunungan Yehudane ida makarya kota-kota, miwah ring alas-alase ida makarya benteng miwah menara.

5 Ida mayuda nglawan ratun wong Amone miwah wadua balan idane, tur ngaonang ida. Sasampune punika ida raris mamaksa wong Amone ngaturang upeti ring ida, sane marupa perak 3.400 kilogram, gandum 1.000 ton miwah jelai 1.000 ton.

6 Ida Sang Prabu Yotam sayan sue sayan mawisesa, santukan ida saking satia tuu satinut ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin idane.

7 Indik pamargin Ida Sang Prabu Yotam sane tiosan minakadinipun ngeniang indik payudan idane, miwah indik idane mrentah makasami sinurat ring Cakepan Babad Pararatun Israel miwah Yehudane.

8 Ida Sang Prabu Yotam mayusa slae taun, daweg idane wau madeg ratu, tur ida mrentah ring Yerusalem nembelas taun suenipun.

9 Ida raris seda tur kapendem ring Kota Daud, tur okan idane Ida Ahas ngentosin ida jumeneng nata.

28

1

Ida Sang Prabu Ahas madeg ratu ritatkala ida wau mayusa kalih dasa taun, tur nyakra werti ring Yerusalem nembelas taun suenipun. Ida nenten ninutin tetuladan sane becik saking leluur idane, Sang Prabu Daud, nanging ida nglaksanayang paindikan-paindikan sane nenten kaledangin antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa,

2 tur ida ninutin tetuladan pararatune ring Israel. Ida makarya palawatan Dewa Baal sane malakar antuk logam.

3 Ida morbor menyan ring Lebak Hinome, samaliha ida ngaturang paraputran idane lanang-lanang dados aturan maborbor pabuat arca-arcane punika. Ida nulad pamargin bangsa-bangsane sane cemer, sane sampun kulah antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa, daweg wong Israele ngaug jagate punika.

4 Ring genah panyungsungan dewa-dewane ring bukit-bukite, miwah ring sor taru-tarune sane ageng Ida Sang Prabu Ahas ngaturang aturan miwah morbor menyan.

5

[5-6] Santukan Ida Sang Prabu Ahas tansah madosa, Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin idane nglugrain ratune ring Siria ngaonang ida tur nawan wong Yehudane akeh pisan, kabakta ka Damsik. Ida Sang Hyang Widi Wasa taler nglugrain ratune ring Israel, inggih punika Ida Sang Prabu Pekah, okan Dane Remalya, ngaonang Ida Sang Prabu Ahas, tur ngamademang prajurit-prajurit Yehudane sane sura dira satus kalih dasa tali akehipun, sajeroning arahina. Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluurnyane nglugrain indike punika santukan wong Yehudane sampun nilar Ida.

6

7 Satunggaling prajurit Israele, sane mawasta Sikri nyedayang putran Ida Sang Prabu Ahas sane maparab Maaseya, Dane Asrikam pangenter purine miwah Dane Elkana pamucuk senapatin Ida Sang Prabu Ahas.

8 Yadiastun wong Yehuda punika bangsa tunggal purusa ring wong Israel, wadua balan wong Israele taler nawan anak istri-istri miwah anak alit-alit satak tali akehipun, kabakta ka Samaria, tur ngambil jejarahan akeh pisan.

9

Wenten anak mapesengan Oded, nabin Ida Sang Hyang Widi Wasa, magenah ring kota Samaria. Dane nyingak wadua balan Israele sane mawali saking payudan, saha makta tawanan wong Yehuda, wau ngranjing ka kota. Dane tumuli ngandika sapuniki: “Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluur semetone, sampun duka ring wong Yehudane, tur Ida nglugrain semeton ngaonang ipun. Nanging sane mangkin Ida sampun mireng indik semetone ngamademang ipun sakama-kama.

10 Samaliha sane mangkin semeton mapakayun jagi nganggen wong Yerusaleme miwah wong Yehudane lanang wadon dados panjak semetone. Punapike semeton nenten uning mungguing semeton taler sampun malaksana dosa pamantuka ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin semetone?

11 Sane mangkin pirengangja atur tiange! Tawanane puniki, sujatinipun semeton ragane lanang miwah istri. Waliangja ipun sareng sami. Yan tan kadi asapunika, Ida Sang Hyang Widi Wasa jaga nyisipang semeton antuk pidukan Idane.”

12

Irika raris wenten pamimpin saking suku Epraim sareng patpat, sane mapesengan Asarya okan Dane Yohanan, Berekya okan Dane Mesilemot, Yehiskia okan Dane Salum miwah Amasa okan Dane Hadlai nenten saadung ring indik sane kamargiang antuk wadua balane punika.

13 Dane sareng patpat raris mabaos sapuniki: “Sampunang baktana tawanane punika mriki! Iraga sareng sami tansah madosa pamantuka ring Ida Sang Hyang Widi Wasa tur ngawinang pidukan Idane sayan murub buat nyisipang iraga. Sane mangkin semeton ngardi paindikan sane ngawinang iwang iragane mawuwuh-wuwuh.”

14 Duaning punika wadua balane punika raris nyerahang tawanan miwah jejarahane punika ring rakyate miwah parapamimpinnyane,

15 tur parapamimpine sareng patpat inuni punika kaserahin ngetangang paratawanane punika, mangda paratawanane punika kawehin pangangge, saking barang-barang jejarahane punika. Irika paratawanane raris kawehin pangangge, sandal, pangan kinum setegepipun, tur sane matatu katambanin antuk minyak saitun. Samaliha sane nenten mrasidayang mamargi, kategakang ring tundun keledaene tur sawatek tawanane punika raris kawaliang ka wewidangan jagat Yehudane ring Yeriko, inggih punika kota wit kormane. Sasampune punika wong Israele raris pada mawali budal ka Samaria.

16

[16-17] Duk punika wong Edome malih ngawitin anglurug jagat Yehudane, tur nawan jadma akeh pisan. Duaning punika Sang Prabu Ahas raris nunas pitulungan ring Sang Prabu Tiglat Pileser, sane jumeneng nata ring Asur.

17

18 Daweg punika taler wong Pilistine rauh anglurug kota-kota sane ring bukite bedauh miwah sane ring tanah Negeb Yehuda. Ipun prasida ngaonang tur ngaug kota-kota Bet-Semes, Ayalon, Gederot, Soko, Timna, Gomso miwah desa-desa sakiwa tengennyane, tur ipun raris magumana irika.

19 Santukan Ida Sang Prabu Ahas ratune ring Yehuda sampun nyapa kadi aku marep ring kaulan idane, miwah tungkas ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, irika Ida Sang Hyang Widi Wasa ngrauhang pakewuh ring jagat Yehudane punika.

20 Ida sang prabun Asure, boyaja raris nulungin Ida Sang Prabu Ahas, nanging nglawan ida tur ngawinang ida nemu kamewehan.

21 Duaning punika Ida Sang Prabu Ahas raris ngambil mas saking Perhyangan Agung, saking puri miwah saking jeroan parapamimpin rakyate, tumuli katurang ring sang prabun Asure, nanging indike punika nenten mrasidayang nglemperang pakayunan ida sang prabun Asure.

22

Rikala kamewehan idane kalintang banget pisan, Ida Sang Prabu Ahas sayan mangetang malih ngardi dosa pamantuka ring Ida Sang Hyang Widi Wasa.

23 Ida raris ngaturang aturan ring dewan wong Siriane sane sampun ngaonang ida. Sapuniki pakayunan idane: “Dewa-dewan Siriane nulungin pararatun wong Siriane. Wireh keto yen idewek maturan teken dewa-dewane ento, sinah ida masih lakar nulungin idewek.” Indike punika ngrauhang bencana pabuat ida miwah pabuat bangsan idane.

24 Sajaba punika ida raris ngambil sakancan prabot Perhyangan Agunge, tumuli kenyagang. Ida raris nutup Perhyangan Agunge punika tur makarya pamorboran aturan ring sabilang bucun kota Yerusaleme.

25 Ring sabilang kota miwah desa ring tanah Yehuda ida makarya genah-genah nyungsung dewa-dewa miwah genah morbor menyan pabuat dewa-dewa sunantarane punika. Malantaran paindikane punika ida ngrauhang pidukan Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluur idane, ring ragan idane ngraga.

26

Sakancan paindikan sane laksanayang ida sapanyeneng idane, saking pangawit kantos ka pamuput, makasami kasuratang ring Cakepan Babad Pararatun Yehuda miwah Israele.

27 Ida Sang Prabu Ahas seda, tumuli kapendem ring Yerusalem, nanging nenten ring pamendeman pararatune. Putran idane Ida Hiskia, ngentosin ida jumeneng nata.

29

1

Ida Sang Prabu Hiskia madeg ratu ring Yehuda, rikala ida mayusa slae taun, tur ida mrentah ring Yerusalem sangalikur taun suenipun. Biang idane mapesengan Abia, okan Dane Sakaria.

2 Ida ninutin tetuladan leluur idane Sang Prabu Daud, tur ida nglaksanayang paindikan sane ngledangin pakayunan Ida Sang Hyang Widi Wasa.

3

Ring sasih sane kaping pisan, ring taun sane kaping pisan panyeneng Ida Sang Prabu Hiskia, ida mukak malih gapura-gapuran Perhyangan Agunge, saha kabecikang malih.

4 Ida munduhang parapandita miwah parawong Lewine ring natar Perhyangan Agunge sane bedangin.

5 Irika ida ngandika ring dane sareng sami, sapuniki: “Paman parawong Lewi, paman patut nyuciang ragan pamane, tur suciangja Perhyangan Agung Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluur pamane. Kisidangja uli tengah Perhyangan Agunge sakancan barang ane ngletehin Perhyangane ento.

6 Paraleluur iragane suba tusing satia teken Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin iragane, tur nglaksanayang paundukan ane tusing ngledangin pakayunan Idane. Dane pada ngutang Ida tur ngurinin tongos Idane malinggih.

7 Dane pada ngubetang lawang-lawang Perhyangan Agunge, nampeh lampu-lampunne tur tusing morbor menyan wiadin ngaturang aturan maborbor di Perhyangan Agung Widin wong Israele.

8 Malantaran unduke ento, Ida Sang Hyang Widi Wasa suba duka teken gumi Yehuda muah kota Yerusaleme, tur sakancan paundukan ane suba tiwakang Ida teken gumi Yehuda muah kota Yerusaleme ento suba nengkejutang muah ngresresin anake makejang. Paman ajak makejang suba tatas nawang teken paundukane ento.

9 Paraleluur iragane pada pejah di pasiatan muah pianak somah iragane kajuang dadi tawanan.

10

Ane jani tiang makeneh ngae prajanjian ngiring Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin Israele, apanga Ida tusing nu duka teken iraga.

11 Paman ajak makejang, eda pesan paman lemenah. Tuah paman ane suba kaselik baan Ida Sang Hyang Widi Wasa, buat morbor menyan di ayun Idane muah nuntun rakyate mabakti di ayun Idane.”

12

[12-14] Parawong Lewine sane pada mapunduh irika, inggih punika:

Saking palingsehan Kehat: Dane Mahat okan Dane Amasai miwah Dane Yoel okan Dane Asarya.
Saking palingsehan Merari: Dane Kis okan Dane Abdi miwah Dane Asarya okan Dane Yehaleleel.
Saking palingsehan Gerson: Dane Yoah, okan Dane Sima miwah Dane Eden okan Dane Yoah.
Saking palingsehan Elisapan: Dane Simri miwah Dane Yeiel.
Saking palingsehan Asap: Dane Sakaria miwah Dane Matanya.
Saking palingsehan Heman: Dane Yehiel miwah Dane Simei.
Saking palingsehan Yedutun: Dane Semaya miwah Dane Usiel.

13

14

15

Parawong Lewine punika raris munduhang semeton-semetonnyane sami, tur dane sareng sami raris pada masuci manut sopacaraning agama. Sasampune punika, sairing ring pangandikan ida sang prabu ring dane sareng sami, dane raris ngawitin nyuciang Perhyangan Agunge manut sopacaraning agama, satinut ring pidabdab Ida Sang Hyang Widi Wasa.

16 Parapanditane raris ngranjing ka Perhyangan Agung, buat nyuciang Perhyangane punika, tur sakancan barang sane leteh sane wenten ring Perhyangan Agung makasami kabakta medal ka natar Perhyangane. Irika wong Lewine raris ngambil barang-barang sane leteh punika makasami, tumuli kabakta ka jabaan kotane ring Lebak Kidrone.

17

Pakaryane punika kamimitin ring tanggal apisan, ring sasih sane kaping pisan. Ring rahina sane kaping kutus parapanditane muputang pakaryane punika makasami, rauhing rongan Perhyangan Agunge sane ring ajeng. Sasampune punika malih kutus rahina suennya, dane nglanturang makarya, kantos rauh tanggal nembelas ring sasihe punika, buat nabdabang Perhyangan Agunge jaga kanggen genah mabakti.

18

Irika wong Lewine raris nguningayang indike punika makasami ring Ida Sang Prabu Hiskia, sapuniki: “Titiang sareng sami sampun nyuciang Perhyangan Agunge punika makasami, rauhing pamorboran aturane, meja genah aturan rotine sane suci miwah sakancan prabotnyane.

19 Titiang taler sampun ngwaliang sakancan prabot sane kakaonang antuk Ida Sang Prabu Ahas, daweg idane nenten satia ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, tur barang-barange punika sampun malih suciang titiang. Sane mangkin barang-barange punika makasami genahang titiang ring ajeng pamorboran aturan Ida Sang Hyang Widi Wasa.”

20

Ida Sang Prabu Hiskia digelis maumang parapamimpin kotane, tur sinarengan ida raris lunga ka Perhyangan Agung.

21 Ida sareng sami raris ngaturang aturan buat panyupat dosa-dosan kulawargan ida sang prabu, dosa-dosan wong Yehudane miwah buat nyuciang Perhyangan Agunge punika. Aturane punika marupa: banteng jagiran pitung ukud, biri-biri muani pitung ukud, pianak biri-biri pitung ukud miwah kambing muani pitung ukud. Ida sang prabu raris ngandikayang parapanditane, parakaturunan Dane Harun, ngaturang wewalungane punika makadados aturan ring pamorboran aturane.

22 Parapanditane punika raris nampah bantenge punika riinan, sasampune punika raris biri-biri miwah pianak biri-birine tur getih asing-asing aturane punika kaketisang ring pamorboran aturane.

23 Pamuputipun dane raris ngambil kambinge punika kabakta ka ajeng ida sang prabu miwah ring arepan pasamuane sami, mangda ida miwah pasamuane ngungkulang tangan ring duur kambing-kambinge punika.

24 Sasampune punika parapanditane raris nampah kambinge punika, tur getihnyane kasriokang ring pamorboran aturane, makadados aturan panyupat dosan rakyate makasami. Santukan ida sang prabu sampun ngandikayang ngaturang aturan maborbor miwah aturan panyupat dosa punika pabuat wong Israele makasami.

25

Ida sang prabu ngiringang sapatitah Ida Sang Hyang Widi Wasa sane sampun kapaicayang ring Ida Sang Prabu Daud malantaran Dane Gad, nabi druen ida sang prabu miwah malantaran Nabi Natan. Ida ngenahang wong Lewine ring Perhyangan Agung, saha kadulurin antuk agem-ageman tetabuhan, minakadinipun: cengceng, rebab miwah rebana,

26 miwah tetabuhan sane pecak kanggen antuk Ida Sang Prabu Daud. Parapanditane taler ngadeg irika saha ngagem trompet.

27 Ida Sang Prabu Hiskia raris ngandikayang mangda aturan maborbor punika katurang tur ritatkala aturane punika ngawitin katurang, rakyate raris pada makidung muji Ida Sang Hyang Widi Wasa, miwah juru tabuhe pada ngawitin nyuarayang trompet, nabuh sakancan tetabuhane sane lianan.

28 Sakancan anake sane wenten irika sami pada ngaturang sembah, kadulurin antuk kidung miwah suaran tetabuhan kantos sakancan aturane punika telas maborbor.

29 Sasampune punika, Ida Sang Prabu Hiskia miwah rakyate raris pada sumungkem ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa.

30 Ida sang prabu miwah pamimpin bangsane punika raris ngandikayang parawong Lewine makidung muji Ida Sang Hyang Widi Wasa nganggen kidung pujian sane kakawi antuk Ida Sang Prabu Daud miwah Nabi Asap. Irika rakyate makasami raris makidung saha suka rena, sarwi sumungkem nyumbah Ida Sang Hyang Widi Wasa.

31

Ida Sang Prabu Hiskia raris ngandika ring rakyate sami sapuniki: “Ane jani nyama suba pada suci. Lautangja ngaturang aturan panyuksma teken Ida Sang Hyang Widi Wasa.” Rakyate sami pada sairing, tur ring pantarannyane wenten taler sane saking suka lila makta wewalungan buat jaga katurang makadados aturan maborbor.

32 Ipun sareng sami makta banteng jagiran pitung dasa ukud, biri-biri satus ukud miwah panak biri-biri satak ukud makadados aturan maborbor ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa.

33 Ipun taler makta banteng jagiran tigang atak ukud miwah biri-biri tigang tali ukud makadados aturan sane jaga katunas antuk rakyate.

34 Santukan parapanditane nenten cukup akeh danene buat nampah wewalungane punika makasami, irika wong Lewine raris nulungin dane, ngantos pakaryane punika puput, tur kantos panditane pada puput masuci. (Parawong Lewine pada selegan masuci bandingang ring parapanditane.)

35 Sajaba ngaturang aturan sane maborbor, parapanditane taler polih tetegenan buat morbor muluk sane katurang saking aturan-aturan sane katunas antuk rakyate miwah mriokang anggur sane katurang sasarengan ring aturane maborbor.

Malantaran punika pangubaktine ring Perhyangan Agung raris malih kamimitin.

36 Ida Sang Prabu Hiskia miwah rakyate sami pada masuka rena, santukan Ida Sang Hyang Widi Wasa sampun mapaica pitulungan ring ida miwah ipun sareng sami, buat nglaksanayang paindikane punika saha gelis pisan.

30

1

[1-3] Rakyate nenten mrasidayang marerainan Paskah ring rahina sane sampun kapastikayang ring sasih sane kaping pisan, santukan durung cukup wenten pandita sane masuci, samaliha durung akeh rakyate sane mapunduh ring Yerusalem. Duaning punika Ida Sang Prabu Hiskia, paraprakanggen idane miwah wong Yerusaleme pada saadung jaga marerainan Paskah ring sasih sane kaping kalih. Ida raris ngwarah-warahang indike punika ring sakancan wong Israel miwah wong Yehudane. Minakadinipun pisan, ida raris ngirim surat ring suku-suku Epraim miwah Manase, mangda ipun pada rauh ka Perhyangan Agung ring Yerusalem buat marerainan Paskah, ngluihang Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin Israele.

2

3

4 Ida sang prabu miwah kaulan idane sami pada saigum ring rencanane punika.

5 Punika duaning ida raris ngundang sakancan wong Israele sami, ngawit saking Dan sane baler rauh ka Berseba sane bedelod, mangda pada rauh ka Yerusalem marerainan Paskah, satinut ring pidabdab Dane Musa, mangda ramenan ring sane sampun-sampun.

6 Parautusan sane makta surat ida sang prabu miwah prakanggen idane, raris pada mamargi medal nylajah sakuub jagat Yehuda miwah Israele, saha kadulurin undangan sane sapuniki:

“Ih nyama wong Israel, nyama suba luput uli wong Asure ane nyajah gumine. Ane jani mabalikja ka ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin Abrahame, Ishak muah Yakube sinah Ida lakar buin mawali sig nyamane.

7 Edaja nyama patuh buka leluur muah bangsan nyamane ane lenan, ane tuara satia teken Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widinnyane. Buka ane tingalin nyama, Ida nyisipang ia ajaka makejang sanget pesan.

8 Edaja nyama bengkung buka iane, nanging iringja Ida Sang Hyang Widi Wasa. Maija ka Perhyangan Agung di Yerusalem, ane suba kasuciang salawas-lawasne baan Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin nyamane. Lautangja nyungsung Ida apanga Ida tusing nu duka teken nyama.

9 Yening nyama mabalik ka ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa, dadinne anake ane nyuang kadang wargan nyamane kanggon tawanan, ia lakar madalem kadang wargan nyamane ento, tur lakar maang ia mulih. Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin nyamane maraga kawelas arsan muah asung lugraha, tur yening nyama mabalik ka ayun Idane, Ida lakar ledang nrima nyama.”

10

Parautusane punika mamargi ngungsi asing-asing kota miwah wewidangan suku Epraim miwah suku Manasene tur ngalerang ngantos rauh ring wewidangan suku Sebulone. Nanging rakyate irika pada ngedekin miwah ngewerin ipun.

11 Nanging yadian kadi asapunika wenten taler makudang-kudang suku Aser, Manase miwah Sebulon sane nyak rauh ka Yerusalem.

12 Ida Sang Hyang Widi Wasa taler makarya ring Yehuda, tur nunggilang pepineh rakyate buat ninutin pakarsan Idane, malantaran ipun pada ninutin sapatitah ida sang prabu miwah prakanggen idane.

13

Akeh pisan rakyate mapunduh ring Yerusalem ring sasih sane kaping kalih buat ngluihang Rerainan Roti Tan Paragi.

14 Rakyate sareng sami raris ngambil sakancan pamorboran aturan sane pecak kanggen ngaturang aturan miwah morbor menyan ring Yerusalem, raris sami kentungang ring Lebak Kidrone.

15 Ring tanggal patbelas ring sasihe punika, ipun raris pada nampah panak biri-biri buat aturan Rerainan Paskahe. Parapandita miwah wong Lewine sane nenten masuci pada rumasa kalintang kimud, duaning punika dane raris pada nyuciang ragan danene ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa, tur sane mangkin dane wenang ngaturang aturan maborbor ring Perhyangan Agung.

16 Dane pada ngrereh genah danene suang-suang ring Perhyangan Agung satinut ring pituduh sane menggah ring pidabdab Dane Musa, parekan Ida Sang Hyang Widi Wasa. Parawong Lewine ngaturang getih aturane ring parapanditane, tur dane ngetisang getihe punika ring pamorboran aturane.

17 Santukan akeh rakyate sane nenten suci manut sopacaraning agama, kenginan ipun nenten wenang nampah panak biri-biri aturan Paskahe punika. Duaning punika wong Lewine raris nylediinin ipun ngamargiang indike punika ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa.

18 Sajaba punika akeh anak sane rauh saking suku-suku Epraim, Manase, Isakar miwah Sebulon pada nenten nyuciang dewek, punika duaning ipun pada kantun leteh ngluihang Rerainan Paskahe punika. Duaning punika Ida Sang Prabu Hiskia raris ngastawayang ipun, sapuniki:

19 “Duh Ratu Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluur titiange, malantaran kabecikan Palungguh IRatune, ledang Palungguh IRatu ngampurayang jadmane sane nyungsung IRatu saking saguluking manah, yadiastun ipun nenten masuci.”

20 Ida Sang Hyang Widi Wasa nagingin pangastawan Ida Sang Prabu Hiskia. Ida ledang ngampurayang rakyate tur nenten mencanen ipun.

21 Pitung rahina suenipun rakyate sane mapunduh ring Yerusalem punika ngluihang Rerainan Roti Tan Paragi, saking manah sane suka rena. Parawong Lewi miwah parapanditane nyabran rahina muji Ida Sang Hyang Widi Wasa antuk bayu sabda idepnyane.

22 Ida Sang Prabu Hiskia muji parawong Lewine malantaran kapradnyanannyane sajeroning ngamargiang pangubaktine ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa.

Sasampune pitung rahina suennya ipun ngaturang aturan miwah muji Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluurnyane,

23 ipun raris ngrencanayang jaga marerainan malih pitung rahina suenipun. Tur indike punika margiang ipun saha suka rena.

24 Ida Sang Prabu Hiskia mapaica banteng jagiran siu ukud, biri-biri pitung tali ukud buat jaga katampah tur katunas antuk rakyate, tur paraprakanggene mapaica banteng jagiran malih siu ukud miwah biri-biri dasa tali ukud. Akeh pisan panditane sane masuci.

25 Duaning punika rakyate makasami pada masuka rena, inggih punika: wong Yehudane, parapanditane, parawong Lewine, rakyate sane rauh saking kota miwah wong sunantara sane sampun magumana ring Yehuda miwah ring Israel.

26 Kota Yerusaleme kaliput antuk kaliangan, santukan nenten naenin wenten paindikan sane kadi asapunika, ngawit saking panyeneng Ida Sang Prabu Salomo, putran Ida Sang Prabu Daud.

27 Parapandita miwah parawong Lewine pada nunas mertan Ida Sang Hyang Widi Wasa pabuat rakyate sami. Saking linggih Idane ring suargan Ida Sang Hyang Widi Wasa mirengang pangastawan danene tur Ida ledang nrima dane sareng sami.

31

1

Sasampune puput rerainane punika, sawatek wong Israele raris mamargi ka sakancan kota-kotane ring Yehuda, tur nguugang tugu-tugu batune, nektek arca-arcan Dewi Aserane miwah nyirnayang pamorboran-pamorboran aturane miwah genah-genah nyungsung dewa-dewane. Kadi asapunika taler laksanayang ipun ring kota-kotan Yehudane sane lianan miwah ring wewidangan Benyamin, Epraim miwah Manasene. Sasampune punika ipun sareng sami raris pada budal.

2

Ida Sang Prabu Hiskia raris nabdab klompok-klompok parapandita miwah parawong Lewine. Asing-asing klompok punika polih tetegenannyane sane pasti suang-suang. Inggih punika tetegenan ngaturang aturan maborbor miwah aturan karahayuan, ngaturang ayah sajeroning pangubaktine ring Perhyangan miwah ngaturang puji-pujian lan panyuksma ring genahe sane malian-lianan ring Perhyangan Agung.

3 Ida Sang Prabu mapaica wewalungan druen idane ngraga, buat kanggen aturan maborbor nyabran semeng miwah sore miwah buat katurang ring rahina Sabat, ring Rerainan Bulan Barune miwah ring rerainan sane lianan sane kuduhang antuk pidabdab Ida Sang Hyang Widi Wasa.

4

Sajaba punika ida sang prabu taler ngandikayang wong Yerusaleme mangda ngaturang aturan sane patut dados pikolih parapandita miwah wong Lewine, mangda dane sareng sami mrasidayang nguleng nglaksanayang sakancan sane kapituduhang antuk pidabdab Ida Sang Hyang Widi Wasa.

5 Riwau prentah idane punika kawedalang, digelis wong Israele pada ngaturang aturannyane, sane marupa gandum sane pinih becik, toya anggur, minyak saitun, madu miwah asil bumi sane lianan. Sajaba punika, ipun taler ngaturang pahdasan saking sakancan paderbean ipune.

6 Sakancan rakyate sane magenah ring kota-kotan Yehudane, sami pada ngaturang pahdasan saking banteng miwah biri-birinnyane, tur ipun makta aturan akeh pisan, sane aturang ipun ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widinipune.

7 Aturane punika ngawitin mapunduh ring sasih sane kaping tiga, tur ngraris kapunduhang ngantos rauh ring sasih sane kaping pitu.

8 Rikala Ida Sang Prabu Hiskia miwah paraprakanggen idane nyingak akeh aturan sane katurang punika, ida raris muji Ida Sang Hyang Widi Wasa miwah muji kaulan Idane Israel.

9 Ida sang prabu raris maosang indik aturane punika ring parapandita miwah wong Lewine.

10 Irika Sang Pandita Agung Asarya, katurunan Dane Sadok raris matur sapuniki: “Sasukat rakyate ngawitin ngaturang aturan ring Perhyangan Agung, iraga nenten naen kakirangan pangan kinum, malahan kantun masisa akeh pisan. Iraga muponin indike punika, santukan Ida Sang Hyang Widi Wasa sampun ngamertanin kaulan Idane.”

11

Ida Sang Prabu Hiskia raris ngandikayang makarya genah panyimpenan ring pakarangan Perhyangan Agunge.

12 Irika sakancan aturane punika miwah aturan pahdasane sami kasimpen. Genah panyimpenane punika ketangang tur kajaga antuk wong Lewi sane mapesengan Konanya, kasarengin antuk semeton danene sane mapesengan Simei.

13 Sajaba punika wenten malih wong Lewi dasa diri akehnyane, sane kapisarayang ring dane sareng kalih makarya irika nyarengin sang kalih, inggih punika: Dane Yehiel, Asasya, Nahat, Asael, Yerimot, Yosabad, Eliel, Yismakya, Mahat miwah Benaya. Indike punika makasami kalaksanayang ring sor reh-rehan Ida Sang Prabu Hiskia miwah Sang Pandita Agung Asarya.

14 Dane Kore, okan Dane Yimna, satunggaling wong Lewi sane dados komandan pajagaan gapuran Perhyangan Agunge sane bedangin, kapisara buat nrima miwah ngedumang aturan-aturan sane katurang ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa punika.

15 Ring kota-kota sane lianan, ring genah parapanditane, dane kasarengin saking satia tuu antuk parawong Lewi sane lianan, minakadinipun: Dane Eden, Minyamin, Yesua, Semaya, Amarya miwah Sekanya. Dane sareng sami ngedumang pangane punika asah-asah ring parasemeton danene paturu wong Lewi manut tetegenannyane suang-suang,

16 tur boya manut palingsehannyane. Dane mapaica duman ring sakancan anake lanang-lanang sane sampun mayusa tigang dasa taun, wiadin langkungan ring punika, sane nyabran rahina ngaturang ayah ring Perhyangan Agung manut linggihnyane suang-suang.

17 Parapanditane katetepang tetegenannyane manut palingsehannyane suang-suang, nanging wong Lewine sane mayusa kalih dasa taun wiadin langkungan ring punika katetepang tugasnyane manut klompoknyane suang-suang.

18 Dane sareng sami kadaptarang sinarengan ring pararabi, oka miwah kulawargan danene sane lianan, santukan dane kaaptiang mangda tansah tragia nglaksanayang tugas danene sane suci punika.

19 Ring pantaran parapandita sane magenah ring kota-kota sane kasuksrahang ring parakaturunan Dane Harune, wiadin sane magenah ring tegal pangangonan sane dados wewidangan kotane punika, irika wenten anak sane kapisara buat ngedumang pangan ring sakancan anak sane wenten ring kulawargan parapanditane miwah ring asing-asing anak sane munggah ring daptar palingsehan wong Lewine.

20

Ring sakuub jagat Yehudane, Ida Sang Prabu Hiskia nglaksanayang paindikan-paindikan sane patut miwah ngawinang ledang pakayunan Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin idane.

21 Ida prasida labda karya ring saluiring paindikan sane laksanayang ida pabuat Perhyangan Agunge, wiadin sajeroning nglaksanayang Pidabdab Ida Sang Hyang Widi Wasa, makasami laksanayang ida antuk saguluking pakayunan sane satia tuu tur suksrah ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin idane.

32

1

Sasampun paindikan-paindikan sane nyinahang kasatian Ida Sang Prabu Hiskia ngastiti bakti ring Ida Sang Hyang Widi Wasa punika lintang, Ida Sang Prabu Sanherib, sane nyakra werti ring Asur, raris rauh anglurug jagat Yehudane. Ida ngurung kota-kotane sane madaging benteng, tur mrentahang ring wadua balan idane, mangda ipun nguug tembok kotane punika.

2 Rikala Ida Sang Prabu Hiskia uning, mungguing Ida Sang Prabu Sanherib taler mapakayun jaga ngebug kota Yerusaleme,

3 [3-4] irika ida miwah paraprakanggen idane raris saigum jaga megatang toyane sane ring jabaan kotane, mangda wadua balan wong Asure nenten jaga polih toya, rikalaning ipun nganampekin kota Yerusaleme punika. Paraprakanggene raris ngamong rakyate sareng akeh medal buat ngenyatang sakancan toyan tukade, mangda nenten wenten malih toya membah irika.

4

5 Ida sang prabu ngamecikang benteng kotane mangda kukuh bakuh, malantaran ida ngamecikang temboknyane tur makarya genah paninjoan ring duur temboke miwah makarya tembok ring jabaan temboke sane sampun wenten. Sajaba punika, ida taler ngamecikang benteng pertahanan sane kawangun ring tanahe sane ngebekin sisi kangin daerah kota Yerusaleme sane lawas. Ida taler sampun makarya tumbak miwah tameng akeh pisan.

6 Sakancan anake lanang-lanang ring kota Yerusalem makasami suksrahang ida mangda kamongang antuk parasenapatin wadua balane, tur ipun sareng sami raris kapangandikayang mapunduh ring tanah lapange ring gapuran kotane. Ida raris ngandika ring ipun, sapuniki:

7 “Pagehang tur entegangja keneh nyamane! Edaja takut teken sang prabun wong Asure wiadin teken wadua bala ane pimpin ida ento.

8 Ida madue kakuatan manusa, nanging iraga ngelah Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin iragane, ane lakar nulungin iraga muah ane lakar mayuda nylediinin iraga.” Irika rakyate pada wetu kawanenanipune malantaran pangandikan ratunnyane punika.

9

Sasampune punika, duk Ida Sang Prabu Sanherib miwah wadua balan idane kantun ring Lakis, ida raris ngutus utusan ngrauhin Ida Sang Prabu Hiskia miwah wong Yehudane sane ngiring ida ring Yerusalem, kadulurin pangandika kadi asapuniki:

10 “Ih wong Yerusalem, gelahe ene Sanherib, sang prabune di Asur. Apa ane buin ati-ati jerone, kanti jerone enu dogen nongos di kota Yerusalem ane suba kakurung ento?

11 Hiskia ngorahin jerone, mungguing Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin jerone, lakar ngluputang jerone uli kawisesan gelahe, nanging sujatinne Hiskia nguluk-uluk jerone, tur jerone lakar depina mati ulihan naanang seduk muah bedak.

12 Sujatinne ia ane nguugang palinggih-palinggih Ida Sang Hyang Widi Wasa, muah pamorboran-pamorboran aturane tur sasubane keto ia lantas nunden rakyat Yehuda muah Yerusaleme mabakti muah morbor menyan sig pamorboran aturane ane tuah abesik dogen.

13 Tusingke jerone nawang, unduk ane suba kalaksanayang baan leluur gelahe muah gelahe jani marep teken bangsa-bangsane ane lenan? Apake ada widin bangsane ane lenan ento nyidayang ngluputang kaulannyane uli sang prabu di Asur?

14 Taenke ada widi-widin bangsane ento ane nyidayang ngluputang guminnyane uli sig gelahe? Wireh keto, apa ane ngranayang jerone ngaden, mungguing Widin jerone nyidayang ngluputang jerone?

15 Ane jani eda baanga Hiskia nguluk-uluk iban jerone wiadin ngapus jerone buka kene. Edaja guguna! Tusing ada uli pantaran widin bangsa-bangsane ane taen nyidayang ngluputang panjakne uli sang prabune di Asur. Aketo masih, Widin jerone tusing lakar nyidayang ngluputang jerone!”

16

Akeh malih paindikan-paindikan sane kaon sane kucapang antuk utusan wong Asure punika, ngeniang indik Ida Sang Hyang Widi Wasa miwah Ida Sang Prabu Hiskia, parekan Ida Sang Hyang Widi Wasa punika.

17 Surat sane katulis antuk sang prabun wong Asure, nguman-uman Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin wong Israele. Surate punika masuara, kadi asapuniki: “Widin bangsa-bangsane ento tusing nyidayang ngluputang panjakne uli kawisesan gelahe, aketo masih Widin Hiskiane tusing lakar nyidayang ngluputang panjakne uli sig gelahe.”

18 Parautusane punika gelur-gelur ngucapang indike punika nganggen basa Ibrani, buat nengkejutang miwah nakut-nakutin wong Yerusaleme sane wenten ring tembok kotane, mangdane danganan antuk ipun jaga ngaonang kotane punika.

19 Ipun maosang indik Widin Yerusaleme, pateh sakadi ipun maosang indik widin bangsa-bangsane sane lianan, inggih punika arca sane kakardi antuk liman imanusa.

20

Irika Ida Sang Prabu Hiskia miwah Nabi Yesaya okan Dane Amos, raris ngastawa ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, nunas ica ring Ida.

21 Ida Sang Hyang Widi Wasa raris ngutus malaekat, sane ngamademang prajurit-prajurit miwah senapati-senapatin wadua balan wong Asure. Duaning punika Ida Sang Prabu Sanherib raris mawali mantuk ka Asur saha nandang kimud. Sedek rahina anu, risedek ida wenten ring perhyangan widin idane, makudang-kudang okan idane raris nyedayang ida antuk pedang.

22

Kadi asapunika Ida Sang Hyang Widi Wasa ngluputang Ida Sang Prabu Hiskia miwah wong Yerusaleme saking kawisesan Ida Sang Prabu Sanherib ratune ring Asur miwah saking meseh-meseh idane sane lianan. Ida Sang Hyang Widi Wasa nglugrain rakyate muponin sutrepti marep ring bangsa-bangsa sane ring kiwa tengenipune.

23 Akeh anake pada rauh ka Yerusalem, makta aturan ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa miwah ring Ida Sang Prabu Hiskia. Samaliha ngawit saking punika sakancan bangsane pada ngluihang Ida Sang Prabu Hiskia.

24

Duk masane punika, Ida Sang Prabu Hiskia sungkan tur tambis-tambis seda. Ida raris ngastawa, tur Ida Sang Hyang Widi Wasa mapaica wangsit ring ida, mungguing ida jaga kenak.

25 Nanging Ida Sang Prabu Hiskia kalintang sumbung tur nenten nganyuksmayang indik sane sampun kakardi antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa pabuat ida. Punika awinannya jagat Yehuda miwah Yerusaleme keni pidukan Ida Sang Hyang Widi Wasa.

26 Pamuputipun Ida Sang Prabu Hiskia miwah wong Yerusaleme raris ngasorang raga, punika awinannya Ida Sang Hyang Widi Wasa nenten nyisipang rakyate, sapanyeneng Ida Sang Prabu Hiskia.

27

Ida Sang Prabu Hiskia dados anak sane sugih pisan, tur sakancan anake pada ngluihang ida. Ida madue genah panyimpenan mas, perak, sesocan, wewangen, tameng miwah barang-barang idane sane maji sane lianan.

28 Sajaba punika ida taler makarya genah panyimpenan gandum, anggur miwah minyak saitun. Ida taler makarya badan banteng miwah biri-biri druen idane.

29 Sajawaning punika, Ida Sang Hyang Widi Wasa ngicen ida biri-biri miwah banteng miwah kasugihan sane lianan akeh pisan, kantos ida ngwangun kota akeh pisan.

30 Ida Sang Prabu Hiskia sane ngempel Tukad Gihone, tur ngembahang toyannyane kabakta ka kota Yerusalem. Ring sakancan laksanan idane, Sang Prabu Hiskia prasida labda karya.

31 Rikala utusan sang prabune ring Babel rauh nakenang indik katawahan sane sampun mamargi ring jagate punika, Ida Sang Hyang Widi Wasa manggayang Ida Sang Prabu Hiskia ninutin pakayunan idane ngraga, buat jaga mintonin ida.

32

Sapanglanturipun, sakancan paindikan sane kalaksanayang antuk Ida Sang Prabu Hiskia miwah indik astiti baktin idane ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa, makasami sinurat ring Cakepan Wahyun dane Nabi Yesaya, okan Dane Amos, miwah ring Cakepan Babad Pararatun Yehuda miwah Israele.

33 Ida Sang Prabu Hiskia seda tumuli kapendem ring luanan pamendeman pararatune. Duk idane seda sakancan rakyat Yehuda miwah Yerusaleme sami pada ngluihang ida. Okan idane, Ida Manase ngentosin ida jumeneng nata.

33

1

Ida Sang Prabu Manase wau mayusa roras warsa duk idane madeg ratu ring Yehuda, tur ida nyakra werti ring Yerusalem seket lima taun suenipun.

2 Ida madosa pamantuka ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, malantaran ida ninutin laksanan bangsa-bangsane sane cemer, sane sampun kulah antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa saking arepan kaulan Idane Israel.

3 Ida malih ngwangun genah nyungsung dewa-dewa, sane sampun kuugang antuk ajin idane Sang Prabu Hiskia. Ida makarya pamorboran aturan buat nyungsung Dewa Baal, ida makarya palawatan Dewi Asera miwah nyungsung bintang-bintang.

4 Ida makarya pamorboran aturan pabuat paradewane ring Perhyangan Agung, genah sane sampun kasabdayang antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa, mungguing irika wantah Ida kewanten sane patut kasungsung salami-laminipun.

5 Ring natar Perhyangan Agunge makakalih ida makarya pamorboran aturan buat nyungsung bintang-bintang.

6 Ida ngaturang paraputran idane dados aturan maborbor ring Lebak Hinome. Ida nglaksanayang indik matenung miwah ngadokang pangiwa, samaliha makanti ring balian miwah sadeg. Ida banget pisan madosa pamantuka ring Ida Sang Hyang Widi Wasa samaliha nangiang pidukan Idane.

7 Ida ngenahang arca ring Perhyangan Agung, genah sane sampun kapangandikayang antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa ring Ida Sang Prabu Daud miwah ring Ida Sang Prabu Salomo, putran idane, sapuniki: “Dini di Yerusalem, Perhyangan Agunge ene, dadi tongos ane suba selik Ulun uli sakancan wewidangan suku bangsa Israele ane roras, makadadi tongos Ulune patut kasungsung.

8 Buina yen bangsa Israele nyak ninutin sapatitah Ulune muah ngamanggehang sakancan pidabdabe ane baanga baan I Musa, parekan Ulune, ditu Ulun lakar tusing nglugrain ia kanti kulah uli gumi ane suba paicayang Ulun teken paraleluurnyane.”

9 Ida Sang Prabu Manase nuntun wong Yehudane nglaksanayang dosa-dosa sane agengan ring dosa-dosa sane kalaksanayang antuk bangsa-bangsa sane sampun kakaonang saking jagate irika antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa, daweg kaulan Idane ngaug jagate punika.

10

Yadiastun Ida Sang Hyang Widi Wasa mapakeling Ida Sang Prabu Manase miwah kaulan idane, nanging ida miwah kaulan idane nenten kayun nglinguang.

11 Duaning punika Ida Sang Hyang Widi Wasa manggayang parasenapatin wadua balan wong Asure nglurug jagat Yehudane. Parasenapatine punika ngejuk Ida Sang Prabu Manase antuk sangket besi, tumuli kante tur kabakta ka Babel.

12 Sajeroning kasangsaran idane, ida ngasorang raga. Ida mabalik ka ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin idane, tur nunas pitulungan ring Ida.

13 Ida Sang Hyang Widi Wasa nagingin pangastawan Ida Sang Prabu Manase, malantaran nglugrain ida mawali ka Yerusalem tur malih mrentah irika. Indike punika ngawinang Ida Sang Prabu Manase mariangken, mungguing Ida Sang Hyang Widi Wasa punika maraga Widi.

14

Sasampune punika, Ida Sang Prabu Manase raris mategehin temboke ring jabaan, ring sisi kangin Kota Daude ngawit saking lebake sane nampek ring Tukad Gihone, ngalerang ngantos rauh ring Gapura Minane miwah ring wewidangan kotane sane mawasta Opel. Ida taler ngenahang senapati-senapati sane ngamong pasukan ring asing-asing kota Yehuda sane madaging benteng.

15 Ida ngingsirang dewa-dewa sunantarane saking Perhyangan Agung miwah arca-arca sane pecak genahang ida irika, miwah pamorboran aturan buat dewa-dewane sane ring duur bukit genah Perhyangan Agunge kawangun miwah ring genah-genah sane lianan ring Yerusalem. Barang-barange punika sami bakta ida medal saking kota tumuli entungang ida.

16 Ida taler ngamecikang pamorboran aturan, genah nyungsung Ida Sang Hyang Widi Wasa, tumuli ida ngaturang aturan karahayuan miwah aturan panyuksma ring pamorboran aturane punika. Ida mrentahang mangda wong Yehudane makasami nyungsung Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin wong Israele.

17 Yadiastun rakyate kantun ngaturang aturan ring genah-genahe sane lianan, nanging ipun wantah maturan ring Ida Sang Hyang Widi Wasa kewanten.

18

Sapanglanturipun, saluiring paindikan sane kalaksanayang antuk Ida Sang Prabu Manase, indik pangastawan idane ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa miwah indik pawarah paranabine sane katurang ring ida, sajeroning parab Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin Israele, makasami sinurat ring Cakepan Babad Pararatun Israele.

19 Pangastawan Ida Sang Prabu Manase miwah pasaur Ida Sang Hyang Widi Wasa nagingin pangastawane punika miwah gebogan dosa-dosane sane laksanayang ida sadurunge ida kapok, kacorahan sane laksanayang ida, indik genah-genah nyungsung dewa-dewa miwah palawatan Dewi Asera sane kardi ida miwah indik arca-arca sane sungsung ida makasami kasuratang ring Cakepan Babad Paranabine.

20 Ida Sang Prabu Manase seda tur kapendem ring puri, tur okan idane, Ida Amon ngentosin ida jumeneng nata.

21

Ida Sang Prabu Amon mayusa kalihlikur warsa, duk idane madeg ratu ring Yehuda, tur ida mrentah ring Yerusalem kalih taun suenipun.

22 Pateh sakadi ajin idane Sang Prabu Manase, ida madosa pamantuka ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, tur nyungsung arca-arca sane pecak kasungsung antuk ajin idane.

23 Nanging wenten binanipun yen imbangang ring ajin idane, ida nenten kayun ngasorang raga tur mawali tangkil ka ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa. Malahan langkungan dosan idane yan bandingang ring dosan ajin idane.

24

Paraprakanggen Ida Sang Prabu Amon pada mapacukan jaga nglawan ida, tur ida kasedayang ring puri.

25 Wong Yehudane ngamademang anake sane nyedayang Ida Sang Prabu Amon, tur ngadegang okan idane, Ida Yosia, dados sang prabu.

34

1

Ida Sang Prabu Yosia wau mayusa kutus warsa duk idane madeg ratu ring Yehuda tur ida nyakra werti ring Yerusalem tigang dasa siki taun suenipun.

2 Ida nglaksanayang paindikan sane ngledangin Ida Sang Hyang Widi Wasa. Ida ninutin pamargin leluur idane Ida Sang Prabu Daud, saha teleb pisan nglaksanayang sakancan pidabdab Ida Sang Hyang Widi Wasa.

3

Duk taun sane kaping kutus, panyeneng Ida Sang Prabu Yosia, daweg ida kantun anom pisan, ida ngawitin nyungsung Widin leluur idane, Ida Sang Prabu Daud. Ring taun sane kaping roras, panyeneng idane, Ida ngawitin nguug genah-genah nyungsung dewa-dewane, palawatan Dewi Asera miwah sakancan arca-arca sane lianan.

4 Malantaran titah idane, paraprakanggen idane pada nguug palinggih-palinggih genah nyungsung Dewa-dewa Baale miwah nguugang pasepannyane. Palawatan Dewi Asera miwah arca-arca sane lianan, sami kenyagang kantos dekdek lidek, tur abunnyane kasambehang ring duur kuburan parajadmane sane pecak ngaturang aturan-aturan ring palawatan miwah arca-arcane punika.

5 Tulang-tulang parapanditan dewa-dewane punika tunjel ida ring pamorboran aturan sane pecak anggen ipun ngaturang aturan. Malantaran ngamargiang paindikane punika makasami, ida malih nyuciang jagat Yehuda miwah kota Yerusaleme.

6 Ida taler nglaksanayang paindikan sane pateh kadi asapunika ring kota-kota miwah wewidangan suku Manase, Epraim miwah Simeon sane sampun uug, tur kaleripun ngantos rauh ka wewidangan suku Naptaline.

7 Ring sakuub wewidangan kaprabon Israele sane kaler, ida nguug sakancan pamorboran aturan miwah palawatan Dewi Asera, ida ngenyagang arca-arcane kantos dekdek lidek miwah nguugang sakancan pasepannyane. Sasampune punika ida raris mawali ka Yerusalem.

8

Ring taun sane kaping plekutus panyeneng idane, sasampun ida puput nyuciang jagat miwah Perhyangan Agunge malantaran ida nguugang genah-genah nyungsung dewa-dewane, Ida Sang Prabu Yosia raris ngandikayang anak sareng tetiga ngamecikang Perhyangan Agung Ida Sang Hyang Widi Wasa. Anake sareng tiga punika, inggih punika: Dane Sapan okan Dane Asalya, Dane Maaseya, sane dados gubernur ring Yerusalem miwah Dane Yoah okan Dane Yoahas, sane dados bendahara negara.

9 Jinah sane sampun kapunduhang antuk parapajagaan wong Lewine ring Perhyangan Agung sampun kaserahang ring Sang Pandita Agung Hilkia. (Jinahe punika sampun kapunduhang saking wong Epraim miwah Manase miwah saking rakyat kaprabon Israele sane kaler sane tiosan miwah saking wong Yehuda, Benyamin miwah wong Yerusaleme.)

10 Jinahe punika raris kaserahang ring sang tiga sane kapisara buat ngamecikang Perhyangan Agunge, tur sang tiga raris nyerahang jinahe punika,

11 ring paratukang-tukang kayu miwah paratukang-tukang batune, buat numbas batu miwah taru sane jaga kanggen ngamecikang wewangunane, sane kabanggayang uug antuk pararatun Yehudane.

12 Paraanake sane ngarap pakaryane punika sami jujur pisan. Ipun kamongang antuk wong Lewi sareng patpat, inggih punika: Dane Yahat miwah Dane Obaja, saking palingsehan Merari miwah Dane Sakaria miwah Dane Mesulam saking palingsehan Kehat. (Parawong Lewine makasami dueg nabuh tetabuhan.)

13 Parawong Lewine sane lianan kapisara buat ngenterang indik ngajang lakar miwah ngamongang paratukange sane ngarap pakaryan mawarni-warni. Wenten malih sane kapisara dados juru tulis miwah dados pajagaan.

14

Risedek jinahe kamedalang saking genah panyimpenannyane, irika Dane Hilkia ngeniang Cakepan Pidabdab Ida Sang Hyang Widi Wasa, inggih punika Cakepan Pidabdab sane pecak kapaicayang ring Dane Musa antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa.

15 Dane raris mabaos ring Dane Sapan, sapuniki: “Tiang polih ngeniang Cakepan Torat iriki ring Perhyangan Agung.” Dane raris nyerahang cakepane punika ring Dane Sapan,

16 tur dane raris ngaturang cakepane punika ring ida sang prabu. Dane tumuli matur kadi asapuniki: “Titiang sampun nglaksanayang sapatitah palungguh iratu.

17 Titiang sampun ngambil jinah sane kasimpen ring Perhyangan Agung, tur sampun serahang titiang ring paratukange miwah ring parapangamongnyane.”

18 Sasampune punika, dane malih nglanturang atur kadi asapuniki: “Puniki titiang makta cakepan, sane kaserahang ring titiang antuk Dane Hilkia.” Irika dane raris ngwacen antuk suara sane jangih ring ajeng ida sang prabu.

19

Riwau ida sang prabu mireng daging cakepan sane kawacen punika, ida kalintang tengkejut tumuli nyetset busanan idane,

20 sinambi mapaica prentah ring Dane Hilkia, ring Dane Ahikam, okan Dane Sapan, ring Dane Abdon okan Dane Mika, ring Dane Sapan sekretaris negarane miwah ring Dane Asaya ajudan ida sang prabu, sapuniki:

21 “Kemaja tunasang teken Ida Sang Hyang Widi Wasa, unduk tiange muah rakyate ane enu nongos di Israel muah Yehuda. Tureksainja unduk peplajahan ane di cakepane ene. Ida Sang Hyang Widi Wasa duka teken iraga, sawireh leluur iragane suba tusing ninutin sabdan Idane, muah suba tusing nglaksanayang unduk ane patut kalaksanayang nah ento ane kasuratang di cakepane ene.”

22

Malantaran titah ida sang prabu, Dane Hilkia miwah sane lianan raris mamargi nunasang ring anak istri sane mapesengan Hulda, nabi sane malinggih ring bagian kota Yerusaleme sane anyar. (Suamin danene mapesengan Dane Salum okan Dane Tikwa, putun Dane Harhas, sane kapisara ngenterang busana-busanane ring Perhyangan Agung.) Dane Hilkia nlehtehang paindikane punika makasami ring Dane Hulda.

23 Nabi Hulda raris ngaturin dane mawali tangkil ring ida sang prabu, saha ngwarahang ring dane,

24 pawuwus Ida Sang Hyang Widi Wasa sane kadi asapuniki: “Ulun lakar nyisipang kota Yerusalem muah sakancan rakyate, aji temah ane matulis di cakepan ane suba kapaca di arepan sang prabune ento.

25 Ia suba nulak Ulun tur suba ngaturang aturan teken widi-widi ane lenan, buina suba mangunang pidukan Ulune, malantaran sakancan laksanannyane ento. Pidukan Ulune murub marep teken kota Yerusaleme, tur tusing lakar empah.

26 Marep teken ida sang prabu ngraga, kene pangandikan Ulun Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin wong Israele. Kita suba madingehang apa ane matulis di cakepane ento,

27 laut kita kapok tur ngasorang dewek kitane di ajeng Ulune. Kita nyetset panganggon kitane tur ngeling, dikalan kitane ningeh unduk Ulune lakar nyisipang kota Yerusaleme muah rakyatnyane. Ulun suba madingehang pangastawan kitane,

28 tur pasisip ane lakar tibakang ulun teken kota Yerusaleme tusing lakar laksanayang Ulun kanti sasuban kitane mati. Ulun lakar nglugrain kita mati saha sutrepti.” Anake punika raris mawali tangkil ring Ida Sang Prabu Yosia, tumuli ngaturang pawuwuse punika.

29

Ida Sang Prabu Yosia raris maumang sakancan pamimpin Yehuda miwah Yerusaleme,

30 tumuli sinarengan ida lunga ka Perhyangan Agung, kairing antuk parapandita miwah wong Lewine miwah sakancan rakyate sane lianan, sane sugih miwah sane tiwas. Ring arepan dane ipun sareng sami, ida sang prabu ngwacen antuk suara sane jangih Cakepan Prajanjiane makasami, sane pecak kakeniang ring Perhyangan Agung.

31 Ida ngadeg ring pilar genah pararatune biasa ngadeg, tur ngardi prajanjian ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, buat jaga satinut ring Ida, buat jaga ngagem pidabdab-pidabdab miwah sapatitah Idane saking saguluking bayu, sabda miwah idep, samaliha jaga nglaksanayang daging prajanjiane sane sinurat ring cakepane punika.

32 Ida ngandikayang wong Benyamine miwah sakancan jadmane sane wenten ring Yerusalem duk punika, pada majanji jaga ngamanggehang prajanjiane punika. Kadi asapunika wong Yerusaleme pada ninutin sakancan sane menggah ring prajanjian sane kardi ipun ring ajeng Widin leluurnyane punika.

33 Ida Sang Prabu Yosia nyirnayang sakancan arca-arcane sane cemer, sane wenten ring wewidangan druen wong Israele, tur sapanyeneng idane, ida ngarsayang mangda rakyate nyungsung Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluurnyane.

35

1

Ida Sang Prabu Yosia marerainan Paskah ring Yerusalem, buat ngluihang Ida Sang Hyang Widi Wasa, tur ring tanggal patbelas sasih sane kaping pisan ida miwah rakyate makasami pada nampah wewalungan buat rerainane punika.

2 Ida maicayang ring parapanditane, tetegenan sane patut laksanayang dane ring Perhyangan Agung, tur miteketin dane mangda nglaksanayang tetegenane punika saha becik.

3 Ida taler mapaica piteket ring parawong Lewine, paraguru Israele sane kasuciang ring ayun Ida Sang Hyang Widi Wasa, kadi asapuniki: “Linggihangja Peti Prajanjiane ane suci ento di Perhyangan Agung ane suba kawangun baan Ida Sang Prabu Salomo, putran Ida Sang Prabu Daud. Paman tusing buat buin negen Peti Prajanjiane ento kema mai, nanging paman patut ngancangin Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin pamane, muah kaulan Idane Israel.

4 Agemja tetegenan pamane di Perhyangan Agung, manut palingsehan pamane suang-suang satinut teken tetegenan ane suba kapaicayang teken paman, baan Ida Sang Prabu Daud muah putran idane Sang Prabu Salomo.

5 Buina dabdabangja dewek pamane, apanga paman pada nyidayang nulungin asing-asing kulawargan wong Israele.

6 Paman patut nampah panak biri-biri muah kambing Paskahe. Ane jani suciangja dewek pamane, laut cawisangja aturane, apanga nyaman pamane bangsa Israel nyidayang ninutin titah ane kapaicayang baan Ida Sang Hyang Widi Wasa, malantaran Dane Musa.”

7

Buat jaga kanggen ring Rerainan Paskahe, Ida Sang Prabu Yosia mapaica biri-biri, panak biri-biri lan kambing tigang dasa tali miwah banteng jagiran tigang tali ukud ring rakyate sami. Ingon-ingone punika makasami ingon-ingon druen idane ngraga.

8 Paraprakanggen idane taler mapaica sumbangan ring rakyate, ring parapanditane miwah ring parawong Lewine. Samaliha paraprakanggene sane ngenterang Perhyangan Agunge, Sang Pandita Agung Hilkia, Dane Sakaria miwah Dane Yehiel, ngicen parapanditane panak biri-biri miwah panak kambing kalih tali tigang atak miwah banteng jagiran tigang atus ukud buat kanggen aturan sajeroning rerainane punika.

9 Parapamimpin wong Lewine, inggih punika: Dane Konanya, Dane Semaya miwah semeton danene Dane Netaneel, Dane Hasabya, Dane Yeiel, miwah Dane Yosabad, mapaica panak biri-biri miwah panak kambing limang tali miwah banteng jagiran limang atus ukud, ring parawong Lewine, buat kanggen aturan.

10

Sasampun saluiring paindikan pabuat Rerainan Paskahe punika puput kadabdab irika parapandita miwah wong Lewine pada ngagem linggihnyane suang-suang sakadi sane kapangandikayang antuk ida sang prabu.

11 Sasampun panak biri-biri miwah kambinge puput katampah, wong Lewine raris mlulangin wewalungane punika, tur parapanditane ngetisang getihnyane ring pamorboran aturane.

12 Sasampune punika, dane raris ngedumang ingon-ingon sane jaga kanggen aturan maborbor ring rakyate makasami manut kulawargannyane suang-suang, mangda ipun mrasidayang ngaturang aturan-aturan punika satinut ring pituduh sane menggah ring Cakepan Pidabdab Dane Musa.

13 Parawong Lewine raris manggang aturan Paskahe punika, manut sakadi pailehnyane, tur aturan sane suci kalablab antuk payuk, jambangan miwah pangedangan, tumuli digelis kadumang ring rakyate.

14 Sasampun paindikane punika puput kalaksanayang, irika wong Lewine raris nyediang ulam pabuat ragannyane, pabuat parapandita katurunan Dane Harun, santukan parapanditane pada iuh ngantos ka wengi morbor wewalungan sane patut kaborbor miwah muluk-muluk aturane.

15 Parajuru kidung wong Lewine sane saking palingsehan Dane Asap, pada manggeh ring linggihnyane sane sampun kapastikayang antuk Ida Sang Prabu Daud, inggih punika: Dane Asap, Dane Heman, miwah Dane Yedutun, sane dados nabin ida sang prabu. Parapajagaan gapuran Perhyangan Agunge, taler nenten buat ngalahin genahnyane majaga, santukan wong Lewine sane lianan sampun nyawisang Rerainan Paskah pabuat dane.

16 Kenginan paindikan buat nyungsung Ida Sang Hyang Widi Wasa, buat ngluihang Rerainan Paskahe miwah aturan-aturan sane maborbor sane katurang ring pamorboran aturane makasami sampun kacawisang satinut ring sapatitah Ida Sang Prabu Yosia.

17 Pitung rahina suenipun sawatek wong Israele sane wenten irika, ngluihang Rerainan Paskah miwah Rerainan Roti Tan Paragi.

18 Ngawit saking panyeneng Dane Samuel nenten naen Rerainan Paskahe kaluihang sakadi asapunika. Pararatu sane dumunan nenten wenten sane naenin ngluihang Rerainan Paskah, sakadi sane kaluihang antuk Ida Sang Prabu Yosia miwah parapandita, parawong Lewi miwah wong Yehuda, Israel lan Yerusaleme,

19 sane kaluihang ring taun sane kaping plekutus panyeneng Ida Sang Prabu Yosia.

20

Sasampun Ida Sang Prabu Yosia puput makarya ngamecikang Perhyangan Agung punika, raris rauh Ida Sang Prabu Neko, ratune ring Mesir jaga mayuda ring Karkemis ring sisin Tukad Eprate. Ida Sang Prabu Yosia tumuli medal, gumanti makayunan jaga ngandeg Ida Sang Prabu Neko.

21 Nanging Ida Sang Prabu Neko raris ngutus utusan idane tangkil ring Ida Sang Prabu Yosia, saha kadulurin atur sapuniki: “Duh dewa, sang prabu ring Yehuda, pamargin titiange mayuda puniki nenten wenten sangkut paut ipun ring idewa. Titiang nenten jaga mayuda nglawan idewa, nanging jaga nglawan meseh-meseh titiange, tur Ida Sang Hyang Widi Wasa ngandikayang titiang mangda digelis ngamargiang indike puniki. Ida Sang Hyang Widi Wasa sane ngruangin titiang. Duaning punika sampunangja idewa nyadelin titiang, mangda sampunang Ida jaga nyirnayang idewa.”

22 Nanging Ida Sang Prabu Yosia sampun puput ring kayun jaga mayuda. Ida nenten kayun nglinguang sabdan Ida Sang Hyang Widi Wasa sane karauhang malantaran Ida Sang Prabu Neko. Punika awinannyane ida nyaruang ragan idane tur lunga ka rananggana ring tanahe dangsah ring Megido.

23

Sajeroning payudane punika Ida Sang Prabu Yosia keni kapanah antuk juru-juru panah wong Mesire. Ida raris ngandika ring parekan idane, sapuniki: “Ajakja gelahe magedi. Gelahe matatu rahat pesan.”

24 Parekan idane tumuli digelis ngangkat ida saking kretan idane, tumuli kagenahang ring kretane sane lianan, sane katuju wenten irika, tumuli kabakta ka Yerusalem. Irika ida seda, tur kapendem ring pamendeman pararatune. Sakancan jadmane ring Yehuda miwah ring Yerusalem sami pada mangenang sedan idane punika.

25

Nabi Yeremia ngawi kidung sesambatan pabuat Ida Sang Prabu Yosia. Indike punika dados kabiasaan pabuat juru kidunge lanang-istri ring Israel, ngidungang kidung sesambatane punika, rikalaning ipun mangenang Ida Sang Prabu Yosia. Kidunge punika sinurat ring cakepan kidung sesambatane.

26

Saluiring paindikan sane kalaksanayang antuk Ida Sang Prabu Yosia minakadinipun indik astiti baktin idane ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, indik idane satinut ring Pidabdab Ida Sang Hyang Widi Wasa,

27 miwah babad idane saking pangawit ngantos rauh ka pamuput makasami sinurat ring Cakepan Babad Pararatun Israele miwah Yehudane.

36

1

Rakyat Yehudane milih Ida Yoahas putran Ida Sang Prabu Yosia, tumuli kadegang dados ratu ring Yerusalem.

2 Ida Sang Prabu Yoahas wau mayusa tigalikur warsa, duk idane madeg ratu ring Yehuda, tur ida mrentah ring Yerusalem tigang sasih suenipun.

3 Ida Sang Prabu Neko saking Mesir, ngejuk saha nawan ida, tur jagat Yehudane kapangandikayang naur upeti, marupa perak 3.400 kilogram miwah mas 34 kilogram.

4 Ida Sang Prabu Neko raris ngadegang Ida Elyakim, semeton Ida Sang Prabu Yoahas dados prabu ring Yehuda, tur parab idane kagentosin dados Yoyakim. Ida Sang Prabu Yoahas tumuli kabakta ka Mesir, antuk Ida Sang Prabu Neko.

5

Ida Sang Prabu Yoyakim mayusa slae warsa, rikala ida madeg ratu ring Yehuda tur ida mrentah ring Yerusalem solas taun suenipun. Ida ngardi dosa pamantuka ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin idane.

6 Ida Sang Prabu Nebukadnesar, ratune ring Babel rauh anglurug jagat Yehudane, tumuli ngejuk Ida Sang Prabu Yoyakim raris kategul antuk ante tur kabakta ka Babel.

7 Ida Sang Prabu Nebukadnesar ngambil makudang-kudang arta branan Perhyangan Agunge tur genahang ida ring purin idane ring Babel.

8 Saluiring sane kakardi antuk Ida Sang Prabu Yoyakim, kadi asapunika taler indik laksanan idane sane cemer miwah indik kacorahan sane laksanayang ida, makasami sinurat ring Cakepan Babad Pararatun Israele miwah Yehudane. Okan idane Ida Yoyakin, ngentosin ida jumeneng nata.

9

Ida Sang Prabu Yoyakin mayusa plekutus warsa rikala ida madeg ratu ring Yehuda, tur ida mrentah ring Yerusalem tigang sasih nanggu dasa rahina suenipun. Ida taler ngardi dosa pamantuka ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin idane.

10 Rikala rauh masan endange, Ida Sang Prabu Nebukadnesar rauh ngejuk tur nawan ida saha kabakta ka Babel, kadi asapunika taler ida ngambil arta branan Perhyangan Agunge. Sasampune punika Ida Sang Prabu Nebukadnesar raris ngadegang paman Ida Sang Prabu Yoyakin, sane mapesengan Sedekia jumeneng nata ring Yehuda miwah Yerusalem.

11

Ida Sang Prabu Sedekia mayusa selikur warsa, duk idane madeg ratu ring Yehuda, tur ida nyakra werti ring Yerusalem solas taun suenipun.

12 Ida madosa pamantuka ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, tur nenten saking alap asor nglinguang pawarah dane Nabi Yeremia, sane ngwarah-warahang sabdan Ida Sang Hyang Widi Wasa.

13

Ida Sang Prabu Sedekia brontak nglawan Ida Sang Prabu Nebukadnesar, sane sampun maksa ida mangda masumpah sajeroning parab Ida Sang Hyang Widi Wasa, mungguing ida jaga subakti. Ida kalintang bengkung tur nenten kayun kapok miwah mawali umedek ring Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin Israele.

14 Samaliha parapamimpin Yehudane, parapandita miwah rakyate sami pada nulad laksanan bangsa-bangsane sane madosa, sane wenten ring kiwa tengennyane, malantaran ipun nyungsung arca-arca miwah ngletehin Perhyangan Agunge, sane sampun kasuciang antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa ngraga.

15 Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin leluurnyane, sampun tan mari ngutus paranabi buat mapakeling kaulan Idane, santukan Ida mapakayun matiningin ipun miwah Perhyangan Agunge punika.

16 Nanging ipun pada ngewerin utusan Ida Sang Hyang Widi Wasa, nganistayang sabdan Idane miwah ngedekin paranabin Idane, kantos pamuputipun Ida Sang Hyang Widi Wasa kalintang duka ring kaulan Idane, tur nenten jaga wenten genah ipune masangkliban buat ngluputang dewek.

17

Duaning punika Ida Sang Hyang Widi Wasa raris ngrauhang ida sang prabu ring Babel buat ngebug ipun. Ida sang prabu saking Babel ngamademang paratruna-trunan Yehudane, kantos rauh ring tengah Perhyangane, tur nenten wenten sane padalem ida, agung alit, lanang-istri, sane sungkan wiadin sane waras. Ida Sang Hyang Widi Wasa nyerahang ipun sareng sami ring tangan ida sang prabu saking Babel.

18 Ida sang prabu saking Babel nyarahin Perhyangan Agunge, genah panyimpenan arta branan Perhyangane, arta branan ida sang prabu miwah prakanggen idane, tur makasami bakta ida ka Babel.

19 Ida nunjel Perhyangan Agung miwah kotane, makamiwah sakancan purine lan sadagingipun makasami, tur tembok kotane kuug.

20 Jadmane sane kantun urip, makasami bakta ida ka Babel, tur irika ipun mamanjak ring ida miwah katurunan idane, ngantos rauh panyeneng ida sang prabu ring Persia.

21 Kadi asapunika paindikan sane sampun kasabdayang antuk Ida Sang Hyang Widi Wasa, malantaran Nabi Yeremia, sami kasidan, inggih punika: “Gumine ento lakar suung mangmung pitung dasa taun makelonne, apanga ia maan mangsegan buat nglaksanayang Rerainan Sabate, ane suba tusing taen laksanayanga.”

22

Ring taun sane kaping pisan panyeneng Ida Sang Prabu Kores, ratune ring Persia, Ida Sang Hyang Widi Wasa negepin sabdan Idane, sane sampun sabdayang Ida malantaran Nabi Yeremia. Ida ngangsok pakayunan Ida Sang Prabu Kores, mangda ida ngwedalang prentah, tur prentahe punika mangda kasuratang, mangda sida kawacen saha jangih ring sakuub wewengkon kaprabon idane.

23

Daging prentahe punika, sapuniki: “Ene titah Ida Sang Prabu Kores, sang prabune di Persia. Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin akasane, suba ngawinang manira dadi pamrentah gumine tur suba mapaica pituduh teken manira buat menahin Perhyangan Idane di Yerusalem, di Yehuda. Ane jani, sawatek anak ane dadi kaulan Ida Sang Hyang Widi Wasa, kemaja ka Yerusalem, tur dumadakja Ida Sang Hyang Widi Wasa, Widin jerone ngiangin jerone.”